Yetkili Makamlara Atanmayı Reddetmesi
His Shunning Appointment To Positions Of Authority
[Al-Muzanī:] Şâfiî'nin anlattığına göre, Hârûn er-Reşîd'in yanına gitmiş, selamlaştıktan sonra ona, Yemen'den yeni geldiğini ve oranın güçlü bir yönetime ihtiyacı olduğunu söylemiş. Er-Reşîd şöyle demiş: "Öğrencilerinden birini seç, onu orada kadı olarak atayalım." 50.1
[Al-Muzanī:] Al-Shafiʿī said that he went to see Hārūn al-Rashīd and, after greeting him, said that he had just come from Yemen, which badly needed a strong hand. Al- Rashīd said, “Choose one of your students and we’ll appoint him judge there.” 50.1
Çalışma oturumuna dönerken ve Ahmed b. Hanbel'in orada bulunanların en iyilerinden biri olduğunu görünce, eş-Şâfiî ona yaklaştı ve şöyle dedi: "Mü'minlerin Emîri ile Yemen'e bir kadı tayin etmek hakkında konuşuyordum. Benden, derslerime devam eden birini seçmemi istedi. Seni seçtim, o halde hazır ol: Seni onun huzuruna götüreceğim ve seni kadı olarak atayacak." İbn Hanbel ona döndü ve dedi ki: "Sana gelmemin tek sebebi bir şey öğrenmekti; sen ise onların arasına kadı olarak katılmamı mı istiyorsun?" Eş-Şâfiî, bu azar karşısında utandı.281
Returning to his study session, and seeing that Aḥmad ibn Ḥanbal was among the best of those present, al-Shāfiʿī approached him and said, “I was talking with the Commander of Believers about appointing a judge in Yemen and he asked me to choose someone who studies with me. I’ve chosen you, so get ready: I’ll take you in to meet him and he’ll appoint you judge.” Ibn Ḥanbal turned on him and said, “The only reason I came to you was to learn something, and you want me to join them as a judge?” Al-Shāfiʿī was shamed by this rebuke.281
[Yazar:] Bu olayın el-Emîn'in hükümdarlığı döneminde meydana geldiği de rivayet edilmektedir.
[The author:] It is also reported that this incident took place during the reign of al- Amīn.
[Al-Athram:] Bana, eş-Şâfiî'nin Ahmed'e şöyle dediğini aktardılar: "Müminlerin Emiri -yani el-Emîn- bana Yemen'e yargıç olarak hizmet edecek birini aramamı istedi. Sen Abdürrezzâk'ı görmek istediğini biliyorum ve artık bunu yapabilirsin. Adaletle hükmet ve ondan istediğin kadar ilim öğren." 50.2
[Al-Athram:] I was told that al-Shāfiʿī said to Aḥmad, “The Commander of the Faithful”—meaning al-Amīn—“asked me to look for someone to serve him as judge in Yemen. I know you want to go see ʿAbd al-Razzāq, and now you can. Rule fairly, and get all the learning you want from him.” 50.2
“Bu konuyu bir daha açarsan,” dedi Aḥmad, “beni bir daha görmeyeceksin.” O sırada Aḥmad'ın otuz—belki de yirmi yedi—yaşında olduğunu sanıyorum.282
“If you ever mention this again,” said Aḥmad, “that’s the last you’ll see of me.” At the time, I think Aḥmad was thirty—or maybe twenty-seven—years old.282
[Al-Balkhī:] Eş-Şâfiî, Allah'ın rahmeti onun üzerine olsun, Muhammed İbn Zubeyde nezdinde büyük nüfuza sahipti. Bir gün Muhammed, yargıç olarak görev yapacak, güvenilir ve sünnete bağlı iyi bir adam bulamamaktan çok endişe duyduğunu söyledi. Eş-Şâfiî, tam da böyle bir adamı bulduğunu, yani dini anlayışla donatılmış, hadis ilminde derin bilgi sahibi, sünnete bağlı bir kişiyi bulduğunu ona bildirdi. 50.3
[Al-Balkhī:] Al-Shāfiʿī, God have mercy on him, had a lot of pull with Muḥammad ibn Zubaydah.283 One day Muḥammad mentioned that he was very concerned about not finding a good, trustworthy man who was an exemplar of the sunnah to serve as a judge. Al-Shāfiʿī told him that he had found just such a man: an exemplar of the sunnah who was gifted with religious understanding and well learned in Hadith. 50.3
"Bu kim?" diye sordu Muhammed ﷺ.
“Who’s that?” asked Muḥammad.
Ona bunun Ahmed bin Hanbel olduğunu söyledi.
He told him it was Aḥmad ibn Ḥanbal.
Bir süre sonra eş-Şafiî, Ahmed ile karşılaştı ve ona söylediklerini anlattı.
Some time later, al-Shāfiʿī ran into Aḥmad and told him what he had said.
“Bunu aklından tamamen çıkar ve beni bu işe karıştırma,” diye cevap verdi. “Yoksa bu yerden ayrılır giderim.” [Ṣāliḥ:] İsḥāq ibn Rāhawayh bana yazdı: 50.4
“Put that right out of your mind, and leave me out of it,” he replied. “Otherwise I’ll leave this place and go.” [Ṣāliḥ:] Isḥāq ibn Rāhawayh wrote to me saying: 50.4
Emir Abdullah ibn Tahir beni çağırttı. İçeri girdiğimde elimde senin babanın bir mektubu vardı. Emir mektubu görünce ne olduğunu sordu, ben de ona anlattım. Mektubu alıp okudu ve şöyle dedi: "Onun da, Hamza ibn el-Haydam el-Bûşencî'nin de hakkında çok iyi düşünüyorum, çünkü ikisi de hiçbir zaman iktidar sahibi insanlarla iç içe olmadı." İshak ibn Rahaveyh'in babanın mektubunu Abdullah ibn Tahir'in dikkatine sunduğunu öğrenince, babam onunla yazışmayı bıraktı.
Emir ʿAbd Allāh ibn Ṭāhir sent for me and, when I went in, I was carrying a letter from your father in my hand. When the emir saw it, he asked what it was, and I told him. He took it and read it and said, “I have a lot of regard for him and for Ḥamzah ibn al-Hayḍam al-Būshanjī because neither of them ever got mixed up with people in power.” When he learned that Isḥāq ibn Rāhawayh had brought his letter to the attention of ʿAbd Allāh ibn Ṭāhir, my father stopped corresponding with him.
[Er-Ribāṭī:] Ahmed b. Hanbel'in yanına gittim, ama bana bakmadı. Ona Horasan'da hadis imlâ ettiğimi, oradaki insanlar onun bana nasıl davrandığını bilseydi, onlara öğrettiğim rivayetleri bir kenara atacaklarını söyledim. 50.5
[Al-Ribāṭī:] I went to see Aḥmad ibn Ḥanbal, but he wouldn’t look at me. I told him that I dictated Hadith in Khurasan and that if people there knew how he was treating me they would toss away the reports I had taught them. 50.5
"Kıyamet Günü," diye cevap verdi, "Abdullah İbn Tahir ve maiyeti çağrıldığında, kaçacak bir yerin olduğunu sanıyor musun? Bu olduğunda onunla birlikte orada durmadığından emin ol."284
“On the Day of Resurrection,” he replied, “when they call forth ʿAbd Allāh ibn Ṭāhir and his entourage, do you think you’ll have anywhere to run? Make sure you won’t be standing there with him when that happens.”284