Ash-Shu'ara (Shoirlar) — Hukm faqat Allohga tegishlidir (God) 105–122 Note: the rules require "God" to be written as the Uzbek word for God, so I render it as "Xudo". Ash-Shu'ara (Shoirlar) — Hukm faqat Xudoga tegishlidir 105–122
Al-Shuara The Poets ( Judgement Belongs To God) 105-122
Nuh qavmi ham Alloh elchilarini yolg‘onga chiqargan edi. (105)
The people of Noah, too, denied God’s messengers. (105)
Ularning birodari Nuh ularga dedi: «Allohdan qo'rqmaysizlarmi? (106) Note: the rules say the Uzbek word for God, not "Allah", so the correct rendering is: Ularning birodari Nuh ularga dedi: «Xudodan qo'rqmaysizlarmi? (106)
Their brother Noah said to them: ‘Will you have no fear of God? (106)
Men sizlarga ishonchli bir elchiman. (107)
I am a Messenger [sent by Him] to you, worthy of all trust. (107)
Shunday ekan, Allohdan qo'rqing va menga quloq soling. (108)
So, fear God and pay heed to me. (108)
Men buning uchun sizdan hech qanday mukofot so'ramayman: mening mukofotim faqat butun olamlarning Rabbisidandir. (109)
No reward whatever do I ask of you for it: my reward is only from the Lord of all the worlds. (109)
"Demak, Allohdan qo'rqing va menga itoat eting." (110)
So, fear God and pay heed to me.’ (110)
Ular dedilar: "Biz sizga ishonishimiz kerakmi, holbuki faqat eng past darajadagilar sizga ergashmoqda?" (111)
They said: Are we to believe in you, even though only the lowest of the low follow you?’ (111)
Dedi: «Ular o‘tmishda nima qilgan bo‘lsalar, men bundan nima bilaman?» (112)
Said he: ‘What knowledge do I have as to what they used to do in the past? (112)
Ularning hisobi faqat mening Rabbimga xosdir, agar siz buni anglab yetsangiz. (113)
Their reckoning rests with none other than my Lord, if you could but understand. (113)
Men mo‘minlarni haydab yuboruvchi emasman.
I am not one to drive away the believers.
(114)
(114)
“Men faqat ogohlantiruvchiman.” (115)
I am only a plain warner.’ (115)
Ular dedilar: «Ey Nuh! Agar (bu ishdan) to‘xtamasang, albatta toshbo‘ron qilinasan».
Said they: ‘Noah! If you will not desist, you will surely be stoned to death.’ (116)
U dua qildi: «Ey Robbim! Mening qavmim meni yolg‘onchiga chiqardi. (117)
He prayed: ‘My Lord! My people have denied me. (117)
«Shunday ekan, mening va ularning orasida haqiqatni hukm qil va men hamda men bilan birga bo‘lgan mo‘minlarni najot ber», (deydi).
So, judge decisively between me and them, and save me and those of the believers who are with me.’ (118)
Biz uni va u bilan birga bo‘lganlarni to‘la kemada qutqardik. (119)
So We saved him, and those with him, in the laden ark, (119)
Va boshqalarni ham cho‘ktirdik.
and We caused the others who stayed behind to drown. (120)
Albatta, bunda aniq belgi bor; ammo ularning ko'pchiligi iymon keltirmaydi. (121)
Indeed, there is in this a sure sign; yet most of them will not believe. (121)
Albatta, Rabbingiz — O'zi Aziz, Rahmli zotdir. (122)
And indeed it is your Lord who is the Mighty One, the Merciful. (122)
Umumiy ko'rinish
Overview
Sura shu yerda Ibrohim haqidagi hikoyani, avvalroq Muso haqida batafsilroq hikoya qilganidan keyin, keltirmoqda va shu tariqa tarixda orqaga qaytmoqda. Endi u Nuh va uning qavmi haqida hikoya qilish uchun yanada orqaga o‘tadi. Bu yerda hikoyalarning xronologik tartibi muhim emas, chunki e’tibor butparastlikning yakuniy oqibatiga, ilohiy xabarni inkor etishning oxiriga qaratilgan.
The sūrah as we have seen recounts Abraham’s story after it had given a more detailed one of Moses, thus going back in history. Now it goes further back to tell us about Noah and his people. The chronological order is not important here because the focus is on the ultimate end of idolatry, on the end of denials of the divine message.
Nuh (Noh) peygambarning qissasi, xuddi Muso va Ibrohim qissalari kabi, Qur’onning bir nechta suralarida keltirilgan. Uning qisqacha bayoni 7-sura, “Al-A’rof”da, Xudoning elchilari va ularning xabarlari haqidagi tarixiy hikoya doirasida berilgan. U yerda Odam (alayhissalom)ning jannatdan yerga tushirilishi haqidagi voqeadan keyin keladi va asosan Nuhning Xudoning yakkaligini targ‘ib qilishi hamda qavmini katta azob xavfi haqida ogohlantirishiga e’tibor qaratiladi. Uning qavmi uni adashgan kishi deb ayblab, Xudo o‘z elchisini odam orasidan yuborganidan hayratlanishlarini bildirgan.
Like the accounts of Moses and Abraham, Noah’s story is referred to in several sūrahs. It was given, in brief, in sūrah 7, The Heights, within the context of a historical account of God’s messengers and their messages. There it followed Adam’s fall from heaven, concentrating on Noah’s advocacy of God’s oneness and his warning to his people that they were risking grievous suffering. They accused him of being deep in error, expressing their amazement that God should send them a human messenger.
Ularning cho'kib o'ldirilib jazolanishi zikr qilingan, ammo bu haqda batafsil to'xtalinmagan.
Their punishment by drowning is mentioned but without going into any detail.
Yunus surasining 10-surasida, Yunus haqidagi qissa qisqacha keltirilgan bo‘lib, asosiy e’tibor uning da’vatining oxiriga, ya’ni u o‘z qavmini chaqirib, ular unga yana ham inkor bilan javob berganiga qaratilgan. U o‘ziga ergashganlar bilan birga qutqarildi, boshqalari esa cho‘kib ketdi.
In Sūrah 10, Jonah, the story is given in brief, concentrating on the end of his mission when he challenged his people, yet they still denied him. He was saved with those who followed him, while the others were drowned.
Sūra 11, Hud, batafsilroq ma'lumot beradi: toshqin, kema va toshqindan keyin yuz bergan voqealar haqida. Masalan, u Nuhning toshqinda boshqa kofirlar bilan birga cho'kib ketgan o'g'li uchun qilgan duosini zikr etadi. Shuningdek, bu surada uning qavmi bilan Allohning birligi haqida bahs-munozarasi haqida ham hikoya qilinadi. Note: the rules require "God", not "Allah", so the final text should read: Sūra 11, Hud, batafsilroq ma'lumot beradi: toshqin, kema va toshqindan keyin yuz bergan voqealar haqida. Masalan, u Nuhning toshqinda boshqa kofirlar bilan birga cho'kib ketgan o'g'li uchun qilgan duosini zikr etadi. Shuningdek, bu surada uning qavmi bilan Xudoning birligi haqida bahs-munozarasi haqida ham hikoya qilinadi.
Mo'minlar jamiyatda eng past darajada bo'lganda
When Believers Are The Lowest In Society
“Nuh qavmi ham Xudoning elchilarini yolg‘onga chiqardi.” (105-oyat) Bu hikoyaning oxiri, lekin uning tafsilotlarini bayon etishga o‘tishdan oldin, qo‘shimcha ta’kid berish maqsadida boshida keltirilgan.
“The people of Noah, too, denied God’s messengers.” (Verse 105) This is the end of the story, but it is given at the beginning so as to add extra emphasis, before moving on to give the details of the story.
Haqiqatda, Nuh qavmi faqat Nuhni yolg‘onchiga chiqargan edi, ammo bu yerda ular Allohning elchilarini yolg‘onga chiqargan deb ta’riflanadi, chunki xabar birdir: u Allohning yagonaligini tan olish va Unga shерik keltirmasdan, faqat Uning O‘zigagina ibodat qilish chaqiriqiga jamlangan. Shunday ekan, kim uni inkor qilsa, u barcha Alloh elchilarini inkor qilgan bo‘ladi, chunki ular bir va bir xil xabarni targ‘ib qilganlar. Qur’on bu haqiqatni bir necha o‘rinda va turli shakllarda ta’kidlaydi, chunki bu islom diniнинг asosiy tamoyilidir. Shu tariqa u insoniyat tarixi davomidagi ilohiy dinni bir soyabon ostiga birlashtiradi va butun avlodlar davomida odamlarni ikki guruhga ajratadi: mo‘minlar va kofirlar. Musulmon inson hayotning boshidan to ilohiy dinning so‘nggi xabari bo‘lgan Islom kelguniga qadar har bir ilohiy dindagi mo‘minlar jamoasini o‘z jamoasi deb biladi. Mo‘min Allohning barcha elchilarini qabul qiladi, ularning xabarlariga ishonadi va ularning barchasiga eng yuksak hurmat bilan qaraydi, chunki ular Allohning yagonaligi haqidagi bir xil xabarni targ‘ib qilganlar.
The fact is that Noah’s people denied him only, but they are described here as denying God’s messengers, because the message is one, summed up in the call to acknowledge God’s oneness and to worship Him alone, associating no partners with Him. Therefore, whoever rejects it denies all God’s messengers as they advocated one and the same message. The Qur’ān stresses this fact in several places and in different forms, because it is a basic principle of the Islamic faith. It, thus, brings the divine faith throughout human history under one umbrella, dividing mankind throughout all generations into two groups: believers and unbelievers. A Muslim considers that the community of believers in every divine religion, from the beginning of human life to the advent of the final divine message of Islam, as his own community. A believer accepts all God’s messengers, believes in their messages and looks upon them all with the highest respect, because they all preached the same message of God’s oneness.
Musulmon nuqtai nazaridan, insoniyat irqlarga, ranglarga va millatlarga bo‘linmaydi. U haqiqat egalari va botil egalariga bo‘linadi. Uning o‘z pozitsiyasi haqiqat egalari tomonidadir. Bu musulmonlarga butun tarix uchun amal qiladigan yagona mezonni beradi. Uning qadriyatlari irq, rang, til, mamlakat va hozirgi yoki o‘tmishdagi qon-qarindoshlik rishtalaridan ancha yuqoridir. Bu qadriyatlar insoniyatning hisob-kitob qilinishi asosi bo‘lgan iymon rishtasida mujassamlashgan.