د تفویض معاونان هغه دي چې خلیفه د دولت په چلولو کې د هغه د مرستې لپاره ټاکي. دې ټاکنې دلیل هغه حدیث دی چې د پیغمبر ﷺ څخه روایت دی چې ویې فرمایل: "زما دوه وزیران له خلکو څخه ابوبکر او عمر دي." (ترمذي)

The delegated assistants (Mu‘awin Tafweedh) are appointed by the Khaleefah to assist him in ruling the State. The evidence for this appointment is derived from the hadith of the Prophet (saw) in which he said, “My two ministers (wazirs) from the people are Abu Bakr and ‘Umar.” (Tirmidhi).

اسلام، په بل اړخ کې، دې وزیرانو ته اجازه ورکوي چې له یوې ځانګړې دندې څخه بهر هم اوږد شي. هغه وزیران چې پیغمبر ﷺ ټاکلي وو، په یوه ځانګړي دنده کې متخصص یا محدود ځای ته ځانګړي شوي نه وو. له همدې امله بهتره ده چې د «وزیر» پر ځای د «معاون» (مرستندوی) کلمه وکارول شي، ترڅو د لویدیځ د «minister» اصطلاح سره ګډوډ نه شي.

Islam, on the other hand, allows these ministers to go beyond a specific function. The ministers whom the Prophet (saw) appointed were not specialised or assigned restrictively to a specific function. It is therefore preferable to use the word Mu‘awin (assistant) instead of ministers, so as not to confuse it with the Western terminology of minister.

د تفویض شوی مرستندوی هغه څوک دی چې خلیفه ته یې ټول کارونه د عمومي تفویض په توګه سپاري. د تفویض شوي مرستندوي په ټاکلو کې خلیفه باید په قرارداد کې د عمومي حکومت او د خپل مرستندوي دواړه اړخونه ذکر کړي، ځکه چې یوازې یو اړخ ټاکل د مُعاون په توګه د هغه دندې محدودوي.

The delegated assistant is one whom the Khaleefah delegates to perform all functions in the way of general delegations. In the appointment of the Delegated assistant it is necessary for the Khaleefah to cite both the aspects of general ruling and being his assistant in the contract, because appointing him in only one aspect restricts his function as a Mu‘awin.

دا هغه څه وو چې کله ابوبکر عمر خپل معاون وټاکه، او کله چې عمر عثمان او علي خپل معاونین وګرځول، او کله چې عثمان مروان بن الحکم او علي خپل معاونین وګرځول. دا استازې معاونین د خلیفې په وړاندې مسؤل دي او هغه ته د خپل شاوخوا پیښو په اړه خبر ورکوي.

Such was the case when Abu Bakr appointed ‘Umar as his assistant, and when ‘Umar took ‘Uthman and ‘Ali as his assistants, and when ‘Uthman took Marwan ibn al-Hakam and ‘Ali as his assistants. These delegated assistants are responsible to the Khaleefah and they inform the Khaleefah of the matters surrounding them.

لہٰذا تفویض شدہ معاونین کی ریاست کے نظم و نسق میں عمومی ذمہ داری ہے اور انہیں اس عمومی ذمہ داری کے لیے خلیفہ ہی مقرر کرے گا۔ وہ اپنے اعمال کے لیے خلیفہ کے سامنے جوابدہ ہیں اور خلیفہ پر لازم ہے کہ ان معاونین کے تفویض کردہ امور اور ان کے فیصلوں کا جائزہ لے۔ ہمیں یہ بات یاد رکھنی چاہیے کہ حکمرانی کا عقد صرف امت اور خلیفہ کے درمیان ہوتا ہے۔ یہ خلیفہ ہی ہے جو لوگوں پر اسلام کے صحیح نفاذ کا حتمی طور پر ذمہ دار ہے۔

The delegated assistants, therefore, have a general responsibility in ruling the State and must be appointed by the Khaleefah for this general responsibility. They are responsible to the Khaleefah for their actions and the Khaleefah must examine the delegated actions and disposals of these delegated assistants. We must remember that the contract for ruling is between the Ummah and the Khaleefah alone. It is the Khaleefah who is finally responsible for the proper implementation of Islam on the people.