«عبدالله:» پدرم از هر کسی بهتر می‌توانست تنهایی را تاب بیاورد. بِشر،۲۸۸ با همه‌ی بزرگی‌اش، نمی‌توانست تنها بماند: یک ساعت اینجا، یک ساعت آنجا، برای دیدار دوستان بیرون می‌رفت. ۵۴.1

[ʿAbd Allāh:] My father could bear solitude better than anyone. Bishr,288 great as he was, couldn’t stand to be alone: he would go out visiting an hour here, an hour there. 54.1

[عبداللہ:] تنها جاهایی که کسی پدرم را میدید، مسجد، تشییع جنازه، یا خانه کسی بود که بیمار شده بود. او از راه رفتن در بازارها بیزار بود. 542

[ʿAbd Allāh:] The only places anyone saw my father were in the mosque, at a funeral, or at the home of someone taken ill. He hated walking through the markets. 54.2

[عبد الله:] پدرم از هر کسی بهتر می‌توانست تنهایی را تاب بیاورد. تنها جاهایی که کسی او را می‌دید مسجد، تشییع جنازه، یا خانهٔ کسی بود که بیمار شده بود.

[ʿAbd Allāh:] My father could bear solitude better than anyone. The only places anyone saw him were in the mosque, at a funeral, or at the home of someone taken ill.

او بازارها را پیاده گشتن را دوست نداشت. ۵۴3

He hated walking through the markets. 54.3

[فتح بن نوح:] شنیدم که احمد بن حنبل می‌گفت: «آرزو دارم چیزی را که هرگز نخواهم داشت: جایی که هیچ‌کس در آن نباشد.» ۵۴.4

[Fatḥ ibn Nūḥ:] I heard Aḥmad ibn Ḥanbal say, “I wish for something I’ll never have: a place with no one in it at all.” 54.4

[المَرُّوذِيّ:] قال لي أحمد: «ما يهمّني لو لم أرَ أحدًا ولم يرني أحد، غير أنّي كنت سأفتقد عبد الوهّاب.»٢٨٩ ٥٤.5

[Al-Marrūdhī:] Aḥmad said to me, “I don’t care if I never saw anyone and no one saw me—though I would miss ʿAbd al-Wahhāb.”289 54.5

المیمونی: ابن حنبل گفت: «دریافته‌ام که تنها بودن برای من آسان‌تر است.» ۵۴.6

[Al-Maymūnī:] Ibn Ḥanbal said, “I’ve found that being alone is easier for me.” 54.6

[الإصفهانی:] یک بار پشت در احمد ایستاده بودم و منتظر بودم که به من اجازه ورود داده شود.

[Al-Iṣfahānī:] I was once at Aḥmad’s door waiting to be given permission to go in.

روزی پسرش عبدالله آمد. مردی که آنجا حاضر بود به او گفت: «به پدرت بگو که فلانی درگذشته و امروز بعدازظهر او را به قبرستان می‌بریم.» ۵۴.7

At one point his son ʿAbd Allāh appeared. A man who was there said to him, “Tell your father that So-and-So died and we’re carrying him to the cemetery this afternoon.” 54.7

عبدالله داخل شد، سپس بیرون آمد و به آن مرد گفت: «به او گفتم. او برای آن درگذشته از خداوند طلب رحمت کرد و برایش دعا نمود. اما او دوست ندارد وقتی مردم بدانند که او می‌آید بیرون بیاید، زیرا جمعیت زیادی را جمع خواهد کرد.» [المسیّبی:] یک بار به احمد گفتم: «دوست دارم به دیدنت بیایم و به تو ادای احترام کنم، اما می‌ترسم که دوست نداشته باشی.»۲۹۰ ۵۴.8

ʿAbd Allāh went in, came out again, and said to the man, “I told him. He asked for God’s mercy on the deceased and prayed for him. But he doesn’t like to go out when people know he’s coming because he’ll draw a crowd.” [Al-Musayyabī:] I once said to Aḥmad, “I’d like to visit you and pay my respects, but I’m afraid you wouldn’t want me to.”290 54.8

«من از این جور چیزها خوشم نمی‌آید»، گفت.

“I don’t like that sort of thing,” he said.

[المَرُّوذِي:] یک بار به احمد پیشنهاد کردم که با عبدالوهاب ملاقات کند. 549

[Al-Marrūdhī:] I once suggested to Aḥmad that he meet up with ʿAbd al- Wahhāb. 54.9

«آیا برخی از پارسایان از مجالس دوری نمی‌کردند؟» گفت. سپس افزود: «او تلاش می‌کرد با من خوشرفتار باشد و من هم با او. نه، تنهایی معلم بهتری است.»

“Didn’t some of the pious avoid meetings?” he said. Then he added, “He would make an effort to be pleasant with me and I with him. No, solitude is a better teacher.

«تنها کسانی از خدا می‌ترسند که به حقیقت علم و فهم دارند.»291

The one with true understanding fears God.”291

من یک بار از احمد شنیدم که می‌گفت: «می‌خواهم به مکه بروم و خودم را در یکی از آن دره‌ها بیندازم، جایی که هیچ‌کس هرگز پیدایم نکند.»

I once heard Aḥmad say, “I want to go down to Mecca and throw myself into one of those ravines where no one will ever find me.”