الله تعالی فرماید،

Allah says,

الأنعام [Q6:116]

Al-An’am [Q6:116]

گمان، که از واژهٔ «ظن» ترجمه شده، عقیدهٔ بی‌پایه، فرض‌ها و در واقع اندیشهٔ تهی است که بر حقیقت، واقعیت و فهم استوار نیست. الله به‌روشنی به ما می‌گوید که بیشتر مردم بر پایهٔ ظن زندگی می‌کنند و نفس می‌کشند. اما آنان نادرست ادعا می‌کنند که بر زمینی استوار ایستاده‌اند، تا آنجا که می‌کوشند مردم را رهبری کنند. به بیان دیگر، آنان نمایشی از اطمینان به راه می‌اندازند و با اقتدار سخن می‌گویند، گویی می‌دانند چه می‌گویند. بدین‌سان می‌کوشند مردم را وادار کنند که در گمراهی‌شان از ایشان پیروی کنند.

Conjecture, translated from dhann, is baseless opinion, assumptions, basically empty thought that is not grounded in truth, reality, and understanding. Allah tells us very clearly that most people live and breathe on the basis of dhann. But they incorrectly claim that they are on solid ground, so much so that they try to lead people. In other words, they put on a show of confidence and speak with authority, acting like they know what they are talking about. In this way, they try to get people to follow them in their error.

لیکن مسلمان کو ان جھوٹے رہنماؤں کے بارے میں محتاط رہنا چاہیے۔ خواہ کوئی شخص اختیار کے ساتھ بات کرے، اس کے پاس سند یا علمی حیثیت ہو، یا وہ دلکش اور متاثر کن زبان استعمال کرے، پھر بھی احتیاط برتی جائے۔ فیصلہ اسلام کی واضح اور ناقابلِ انکار حقیقتوں کی بنیاد پر کیا جائے۔ غالب گمان یہی ہے کہ ایسے لوگ محض ظن کی بنیاد پر بات کرتے ہیں۔

But the Muslim has to be skeptical of these false leaders. Even if a person speaks with authority or has credentials or uses charming, persuasive language, be careful. Judge on the basis of the manifest, undoubted truths of Islam. More likely than not, such people are only speaking from dhann.

مثلاً هر چند سال یک بار، مطالعهٔ علمی تازه‌ای دربارهٔ «فواید سلامتی» نوشیدن الکل منتشر می‌شود. دیسی‌های سکولار و مستعمره‌شده، عرب‌ها، ایرانی‌ها و دیگران، این مطالعات را دلیلی بر عقب‌ماندگی اسلام می‌دانند. اما تقریباً همیشه، همهٔ این مطالعات بعداً معلوم می‌شود که معیوب بوده‌اند و کنار گذاشته شده‌اند، یا نتایجشان مبهم از آب درآمده و در نهایت قابل تکرار نبوده و بی‌پایه‌اند.

As an example, every few years a new scientific study comes out on the “health benefits” of drinking alcohol. Secular, colonized Desis, Arabs, Persians, etc., point to the studies as proof of how backwards Islam is. But inevitably, all these studies turn out to be flawed and overturned or the results turn out to be ambiguous and ultimately un-repeatable and baseless.