بخشی از ساختار خانواده به تولد فرزندان مربوط می‌شود. هنگامی که یک زوج ازدواج‌کرده صاحب فرزند می‌شوند، پیوند قوی خانوادگی و رابطه‌ای که با فرزندشان دارند، طبق شریعت تعریف و تنظیم می‌شود. هم مادر و هم پدر در قبال فرزندانشان مسئولیت دارند، و فرزندان نیز در برابر والدین خود مسئولیت دارند.

Part of the family structure involves the birth of offspring. Once a married couple have children, the strong familial bond and the relationship they have with their child is defined and regulated according to the Shari‘ah. Both the mother and father have responsibilities to their children, and the children too have responsibilities to their parents.

نقش زن به عنوان مادر تنها شامل پرورش و حفاظت از فرزندان نمی‌شود، بلکه تعلیم دادن دین صحیح به فرزندان را نیز در بر می‌گیرد.

The role of the wife as a mother not only includes rearing and protecting the children, but also to teach the children the true deen.

پیامبر ﷺ فرمود: «هر کودکی بر فطرت زاده می‌شود، سپس والدینش او را یهودی یا مسیحی یا مجوسی می‌سازند.» انس روایت کرده است که پیامبر ﷺ فرمود: «به فرزندانتان بخشنده باشید و در آموزش بهترین رفتار به ایشان نیکو بکوشید.» [ابن ماجه]

The Prophet (saw) said, “Every child is born on the fitrah, its parents later on making it a Jew or a Christian or a Pagan.” Anas reported that the Prophet (saw) said, “Be generous to your children, and excel in teaching them the best of conduct.” Ibn Majah.

پاداشِ مادر برای فداکاری‌هایی که می‌کند و تلاش‌هایی که برای نگهداری و تربیت فرزندانش صرف می‌کند، بسیار بزرگ است.

The reward for the mother for the sacrifices she makes and the efforts she spends for the sake of looking after and rearing her children are great.

از انس روایت شده که سلمه، دایه‌ی ابراهیم، به پیامبر ﷺ گفت: «ای فرستاده‌ی خدا، شما مژده را برای مردان آوردید، اما برای زنان نیاوردید.» فرمود: «آیا دوستان زن تو را واداشته‌اند که این پرسش را از من بکنی؟» گفت: «آری، واداشته‌اند.» پیامبر ﷺ فرمود: «آیا برای هیچ‌یک از شما خوش نیست که اگر از شوهرش باردار شود و او از وی خشنود باشد، پاداش کسی را داشته باشد که برای خدا روزه می‌گیرد و نماز می‌خواند؟ و چون درد زایمان به سراغش آید، هیچ‌کس در آسمان و زمین نمی‌داند که چه چیزی در رحمش نهفته است تا آرامش یابد. و چون بزاید، هیچ جرعه‌ای شیر از او جاری نمی‌شود و هیچ مکیدنی از کودک نیست، مگر آن‌که برای هر جرعه و هر مکیدن، پاداش یک کار نیک را می‌برد. و اگر کودک او را شب‌ها بیدار نگه دارد، پاداش کسی را دارد که هفتاد برده را برای خدا آزاد می‌کند.» طبرانی.

Anas narrated that Salamah, the nurse of Ibrahim said to the Prophet (saw), “O Messenger of Allah, you brought tidings to men but not to women.” He said, “Did your women friends put you up to asking me this question?” She said, “Yes, they did.” He (saw) said, “Does it not please any of you that if she is pregnant by her husband and he is satisfied with her that she receives the reward of one who fasts and prays for the sake of Allah? And when the labour pains come none in heaven or earth knows what is concealed in her womb to soothe her. And when she delivers, not a mouthful of milk flows from her and not an instance of child’s suck, but that she receives, for every mouthful and every suck, the reward of one good deed. And if she is kept awake by the child at night, she receives the reward of one who frees seventy slaves for the sake of Allah.” Tabarani.

تأکید در اینجا بر آن است که پدر، نسبت به فرزندانش، تمام حمایت مادی مورد نیاز آنان را تا زمانی که بتوانند خودشان را اداره کنند فراهم سازد. اسلام رفتار مهربانانه پدر با فرزندان را تشویق می‌کند و توصیه می‌کند که روابط نیکو میان آنان حفظ شود.

The emphasis here for the father with regard to his children is that he should provide for them all the material support that they require until they are able to fend for themselves. Islam encourages kind treatment of the children by the father, and recommends good relations be kept between them.

مردی به نام الأقرع بن حابس نزد پیامبر ﷺ آمد و از دیدن ایشان که نوه‌هایشان، حسن و حسین را می‌بوسید، شگفت‌زده شد. او گفت: «آیا شما فرزندانتان را می‌بوسید؟» و افزود که ده فرزند دارد و هرگز هیچ یک از آنان را نبوسیده است. پیامبر ﷺ فرمود: «این نشان می‌دهد که تو اصلاً مهر و لطافت نداری. کسی که به دیگری مهر نورزد، مهر خداوند نیز بر او نازل نخواهد شد.»

A man named al-Aqr‘a ibn Habis visited the Prophet (saw) and was surprised to see him kissing his grandsons, Hasan and Husayn. “Do you kiss your children?” he asked, adding that he had ten children and never kissed one of them. The Prophet (saw) replied, “That shows that you have no mercy and tenderness at all. Those who do not show mercy to another will not have Allah’s mercy shown on them.”.

ابن عباس روایت کرده‌اند که پیامبر ﷺ فرمود: «هیچ مسلمانی نیست که دو دخترش به سن بلوغ برسند، و او با آنان به نیکی رفتار کند و همراهی‌شان نماید، مگر آنکه آن دو او را به بهشت وارد می‌کنند.» [ابن حبان]

Ibn ‘Abbas narrated that the Prophet (saw) said, “There is no Muslim, whose two daughters reach the age (of maturity), and he is good to them as a companion, and they do not cause him to enter Paradise.” Ibn Hibban.

اسلام به فرزندان دستور می‌دهد که نسبت به والدین خود احترام بگذارند و با مهربانی و محبت با آنان رفتار کنند. فرزند باید از والدین خود اطاعت کند. این اطاعت به دو دسته تقسیم می‌شود:

Islam enjoins that children are respectful to their parents and treat them with kindness and affection. The child must obey his or her parents. This obedience falls into two categories:

موارد مربوط به حقوق والدین: این موارد شامل اموری می‌شود که به خود والدین مربوط است، مانند خدمت به مادر یا پدر. برای زنی که پدرش ولی او است، حق پدر این است که او برای بیرون رفتن از خانه از وی اجازه بگیرد، و باید از این و همه حقوقی که پدر به عنوان ولی او دارد اطاعت کند. در همه این موارد، اطاعت فرزند واجب (فرض) است.

Issues which are the right of the parent : These include areas which are of the concern to the parents themselves such as to serve the mother or father. For a woman whose father is her waliy (guardian) it is the father’s right that she seeks his permission to go out of the house, and she must obey this and all the rights he has as her waliy. In all these cases, it is fard (obligatory) for the child to obey.

مسائلی که حق کودک است: این موارد شامل حوزه‌هایی می‌شود که به خود کودک مربوط است، مانند اینکه چه غذایی بخورد، با چه کسی ازدواج کند و جز آن. در این موارد، اطاعت کودک از والدین مندوب (مستحب) است.

Issues which are the right of the child : These include areas which are the concern of the child him or herself, such as what they should eat, who they should marry, etc. In these cases, it is mandub (recommended) for the child to obey the parents.

اما همان‌طور که در مورد شوهر و همسرش صادق است، اگر والدین به فرزند دستور دهند که در کاری از آنان اطاعت کند که نافرمانی الله (سبحانه و تعالی) است، مانند انجام دادن کار حرام یا ترک کردن فرض، در این صورت اطاعت فرزند نه واجب است و نه مستحب. بلکه در این موارد، اطاعت کردن فرزند حرام است. الله (سبحانه و تعالی) می‌فرماید: «و ما انسان را به نیکی کردن نسبت به والدینش سفارش کردیم. مادرش او را با رنج بر رنج حمل کرد و از شیر گرفتنش در دو سال بود (که) سپاسگزار من و پدر و مادرت باش؛ بازگشت (شما) به سوی من است. و اگر آن دو بر آن کوشش کنند که چیزی را که به آن علم نداری شریک من قرار دهی، از آن دو فرمان مبر.» [TMQ 31:14-15]

However as is the case when the husband orders his wife, if the parent orders the child to obey them in something that is a disobedience to Allah (swt), like to do something haram or to neglect a fard, then it is neither obligatory nor recommended for the child to obey. Rather, in these cases, it is haram for the child to obey. Allah (swt) says, “And we have enjoined upon man to be good to his parents. In travail upon travail did his mother bear him. And in years twain was his weaning : (Hear the command) Show gratitude to Me and your parents : To Me is (your final) goal. But if they strive to make you join worship with Me things of that which you have no knowledge, obey them not.” [TMQ 31:14-15]