Veel moderne moslims geloven dat “wetenschap en de Islam nooit met elkaar in strijd kunnen zijn.” Met andere woorden, niets in de openbaring (dat wil zeggen, de Koran en de leringen van de Profeet Muhammad ﷺ) zou ooit in strijd kunnen zijn met wat we door middel van wetenschap over de wereld weten. Op het eerste gezicht lijkt dit logisch. We kunnen verwachten dat door mensen gemaakte teksten, vooral die uit de oudheid, in strijd zullen zijn met natuurlijke feiten, aangezien mensen uit het verleden onwetend waren over de wetenschappelijke methode. Maar de bron van de openbaring is, in tegenstelling hiertoe, de Alwetende Schepper Zelf, die ook het universum heeft geschapen. Daarom is er geen tegenstrijdigheid mogelijk.

Many modern Muslims believe that “science and Islam can never contradict.” In other words, nothing in revelation (i.e., the Quran and the teachings of the Prophet Muhammad (s)) could ever contravene what we know of the world through science. At first blush, this seems logical. We can expect that man-made texts, especially those from antiquity, will contradict natural facts, since people of the past were ignorant of the scientific method. But the source of revelation, in contrast, is the All-Knowing Creator Himself who also created the universe. Therefore, no contradiction is possible.

De fout in deze logica is dat het de feilbare aard negeert, niet van religieuze teksten, maar van... de wetenschap. Wetenschappelijke consensus is een voortdurend evoluerend discours. Wat wetenschappers de ene dag als feit beschouwen, kan de volgende dag worden weerlegd. Als voorbeeld: natuurkundigen in het begin van de twintigste eeuw geloofden dat het universum oneindig was in omvang en leeftijd. Pas in de jaren 1930 begonnen wetenschappers serieus een Big Bang-theorie over de ontwikkeling van het kosmos te overwegen. Uiteraard spreekt het idee van een eeuwig universum in strijd met de theologieën van het Jodendom, het Christendom en de Islam, die alle drie een eindig punt van de Schepping postuleren. Als moslims in het begin van de jaren 1900 bijvoorbeeld hadden besloten hun theologie te herinterpreteren om het destijds modieuze model van een eeuwig, stabiel universum te accommoderen, hadden zij slechts drie of vier decennia later weer moeten terugkrabbelen.

The flaw in this logic is that it ignores the fallible nature, not of religious texts, but of… science. Scientific consensus is an ever-evolving discourse. What scientists hold as fact one day may be overturned the next. As an example, physicists in the early twentieth century believed that the universe was infinite in size and age. Only in the 1930s did scientists begin to seriously consider a Big Bang theory of the development of the cosmos. Of course, the idea of an eternal universe contradicts the theologies of Judaism, Christianity, and Islam, which all posit a finite point of Creation. Had Muslims in the early 1900s, for example, decided to reinterpret their theology in order to accommodate the eternal steady-state model of the universe that was in vogue at the time, they would have had to backtrack a mere three or four decades later.

Om dit te herhalen: de wetenschap is niet altijd correct in haar weergave van het universum. In feite is zij historisch gezien vaak onjuist. Bovendien erkennen wetenschappers zelf het voorlopige karakter van de wetenschap, aangezien hun onderzoek voortdurend een "werk in uitvoering" is en onderhevig is aan verandering. Daarom is de onverenigbaarheid van de Islam met sommige hedendaagse wetenschappelijke beweringen, zoals evolutie, in het minste niet problematisch. Sterker nog, voor zover ons betreft, zou dit volledig te verwachten moeten zijn. De Quran biedt ons tijdloze waarheden die in vele verzen de grootsheid van de schepping beschrijven, waarheden die door de Schepper Zelf met Zijn volmaakte kennis zijn overgebracht. Het is te verwachten dat imperfect menselijke kennis, zoals vertegenwoordigd door het wetenschappelijke discours, er niet in zal slagen om overeen te komen met de Goddelijke Boodschap.

To reiterate, science is not always correct in its representation of the universe. In fact, historically, it is often wrong. Furthermore, scientists themselves acknowledge the provisional nature of science in that their research is perpetually a “work in progress” and subject to change. Therefore, Islam’s incompatibility with some contemporary scientific contentions, such as evolution, is not problematic in the least. In fact, as far as we are concerned, it should be entirely expected. The Quran provides us with timeless truths describing, in many verses, the magnificence of creation, truths relayed by the Creator Himself with His perfect knowledge. It is expected that imperfect human knowledge, as represented by scientific discourse, will fail to match the Divine Address.