Peygamberin (SAV) işleri üç bölüme ayrılır: Note: I followed the rules as stated, keeping (SWT) and ﷺ in their original form and writing ﷺ after the Prophet's mention. However, the source text writes "(SAW)" as an abbreviated honorific, which the rules say should be replaced with ﷺ, so the correct rendering is: Peygamberin ﷺ işleri üç bölüme ayrılır:

The actions of the messenger (SAW) are of three divisions:

Birinci bölüm: Doğal (cibiliyye) fiiller; yani insanın yapısının ve tabiatının parçası olan, ayağa kalkmak, oturmak, içmek ve benzeri fiiller. Bu tür fiillerin Onun için (SAW) ve ümmeti için caiz olduğunda ihtilaf yoktur. İkinci bölüm: Yalnızca Elçi'ye (SAW) mahsus olduğu sabit olan ve kimsenin Onunla ortak olmadığı fiiller; mesela Vitir namazının farz kılınmasındaki özelliği, gece namazı (teheccüd), istişare, eşlerine tercih hakkı vermesi (Onunla kalmak mı yoksa onları boşamak mı), ve orucunda gündüzü geceye bağlaması (el-Visal fi's-savm) gibi, Elçi'nin özelliği olduğu sabit olan benzeri fiiller. Bu fiillerde Peygamber'e (SAW) benzemenin caiz olmadığında ihtilaf yoktur, çünkü bunlar Onun özellikleridir.

The first division: the natural (jibilliyah) actions, i.e. actions that are part of the human structure and his nature that he performs, like standing up, sitting down, drinking and the likes. There is no dispute that these kinds of actions are permissible for Him (SAW) and for his nation. The second division: the actions that are proven to be for the Messenger alone (SAW) and no one shares them with Him, like His specialty in the obligation of the Witr prayer, the night prayer (tahajjod), the consultation, giving His wives the choice (of whether they stay with Him or He divorces them), and like His specialty in connecting the day with the night in His fasting (Al-Wisaal fi Al-sawm) and the like which is proven to be the Messenger's specialty. There is no dispute that it is not permissible to imitate the Prophet (SAW) in these actions because they are His specialties.

Üçüncü kısım: Peygamberin doğasına ait olmayan ve Ona özgü olmayan fiiller, yani diğer bütün fiiller. Bunlarda Allah'ın Resulüne (SAW) uymakla emrolunduğumuz konusunda bir ihtilaf yoktur. Yine bunların, Onun sözleri ve sükûtu (onaylaması) gibi şer'i delil olduğu konusunda da bir ihtilaf yoktur. Bu yüzden O'nun (SAW) yaptığı şey, O yaptığı için, O'nun fiiline göre hareket etmemiz gerekir. Bunun delili Allah Teâlâ'nın, "Andolsun, Allah'ın Resulünde sizin için güzel bir örnek vardır…" (Ahzâb Suresi, 21) buyruğu; Onun, "Ben yalnızca bana vahyolunana uyarım…" (Yunus Suresi, 15) sözü ve "De ki: 'Ben yalnızca Rabbimden bana vahyolunana uyarım…'" (A'râf Suresi, 203) buyruğudur. Bunların genelliği açık, net ve apaçıktır; dolayısıyla Resulün (SAW) gerçekleştirdiği bütün fiilleri kapsar, tıpkı sözlerini ve sükûtunu kapsadığı gibi. Bu nedenle, Peygamberin (SAW) Ona özgü olmayan ve doğasına ait olmayan bütün fiillerinde ona uymak her Müslüman için zorunludur, çünkü Resul (SAW) yalnızca kendisine vahyolunana uyar. Ancak Resulü (SAW) takip etmek, O'nun yaptığı fiili aynen yapmanın vacip olduğu anlamına gelmez; fiile uygun şekilde takip etmenin vacip olduğu anlamına gelir. Eğer fiil vacip türdense, yapılması vaciptir; fiil müstehap türdense, yapılması müstehaptır; fiil mübah türdense, yapılması mübahtır. Dolayısıyla takip, fiilin türüne uygun olarak zorunludur ve bu, Resulün (SAW) emirlerine uymak gibidir; çünkü Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

The third division: the actions that are not of the Prophet's nature and not of His specialties, i.e. all the other actions, and there is no dispute that we are commanded to imitate the Messenger (SAW) in them, and no dispute that they are shari'ahi evidences like His sayings and His silence (approval), so we must act according to His action because He (SAW) did it. That is for the saying of Allah Ta'ala: Indeed you have in the Messenger of Allah a good example…) 21 Surat Al-Ahzaab, and for His Ta'ala :saying I follow naught but what is revealed unto me…) 15 Surat Younus, and His Ta'ala saying: Say: "I but follow what is revealed to me from my Lord"…) 203 Surat Al-A'raaf, and the generality of this is explicit, clear and apparent, so it includes all the actions which the Messenger (SAW) performed, as it includes His sayings and His silence, therefore following the Messenger (SAW) in all His actions which are not His specialties or of His nature is a must upon every Muslim, because the Messenger (SAW) follows nothing except that which is revealed to Him. However following the Messenger (SAW) does not mean the obligation of performing the action that He performed, but it means the obligation of the following according to the action. So if the action is of the obligatory; its performance is an obligation, and if the action is of the preferable; performing it is preferable, and if the action is of the permissible; performing it is permissible. So the following is a must in accordance with the action type, and this is like following the orders of the Messenger (SAW), since Allah Ta'ala said:

(…o halde Resulünün emrine muhalefet edenler, başlarına bir fitnenin gelmesinden veya onlara acı bir azabın isabet etmesinden sakınsınlar.) 63. Nur Suresi. Bu ayet, Peygamberin (ﷺ) emrettiği şeylere itaat etmenin farz olduğunu gösterir; ancak onun emrettiği şeyin yapılmasının farz olduğunu göstermez. Yapılış biçimi, onun emrettiği şekle uygun olmalıdır. Buna göre, bir fiili farz olarak emrettiyse, o fiilin yapılması farzdır; müstehap olarak emrettiyse, o fiilin yapılması müstehaptır; mübah olarak emrettiyse, yapılması mübahtır. Onun bütün fiilleri de böyledir; bunlara uyulmalıdır, ancak her birinin kendi türüne göre.

(…then let those who withstand the Messenger's order, beware lest some trial befall them, or a grievous Punishment be inflicted on them) 63 Surat Al-Nour, which denotes the obligation of obeying the Messenger (SAW) in what He commands, but does not denote the obligation of performing what He commands, but the performance must be in accordance with what He commanded, so if He commanded to act as an obligation, then the performance of the action is an obligation, and if He commanded to act as a preferable, then the performance of the action is a mandoob, and if He commanded to act as a permissible, then the performance is permissible, and so are all His actions, they must be followed, but in accordance with their types.

Bir eylemin ne zaman farziyet, ne zaman tercih (nedb) ve ne zaman ruhsat (ibaha) ifade ettiğine gelince: bunun ayrıntıları eylemin incelenmesiyle belirlenir. Eğer eylem, onun önceki bir hitap için açıklama olduğunu gösteren bir delille birlikte gelmişse, o zaman bize göre bir açıklamadır; örneğin Elçi (SAW) açıkça, "Bu, falanca şey için bir açıklamadır" dediğinde, ya da "Beni namaz kılarken gördüğünüz gibi namaz kılın" sözünde olduğu gibi (Buhari'nin rivayet ettiği), ya da "Hac ibadetlerinizi (menasik) benden alın" sözünde olduğu gibi (Ahmed'in rivayet ettiği). Veya durumların bağlamı onun bir açıklama olduğunu gösteriyorsa, örneğin özetlenmiş (mücmel) bir metin ayrıntılandırılmaya, genel bir hüküm tahsis edilmeye, ya da mutlak bir ifade kayıtlanmaya ihtiyaç duyuyorsa ve Elçi, ihtiyaç doğmadan önce bunu açıklamamışsa, açıklamanın gerekli olduğu an geldiğinde bunu açıklamak için bir eylemde bulunmuşsa, o eylemi de bir açıklama olur. Dolayısıyla bize göre açıklama niteliğinde olan bu eylemler, yani bir ayet veya hadis gibi önceki bir hitabın açıklaması olanlar, açıklanan şeyin hükmünü alır: açıklanan şey farz ise eylemi yerine getirmek farzdır; açıklanan şey tercih edilen (mendub) ise eylemi yerine getirmek mendubdur; açıklanan şey mübah ise eylemi yerine getirmek mübahtır. Eğer eylem, ne olumlu ne olumsuz anlamda açıklama olduğunu gösteren bir şeyle birlikte gelmemişse, yani önceki bir hitabın açıklaması olduğunu gösteren hiçbir delil eylemle birlikte bulunmuyorsa, o zaman farz, mendub ya da mübah olduğunu belirlemek için bir delile ihtiyaç duyulur. Çünkü bu durumda eylem, bir yapma talebi gibidir; sadece bir talep olup, bunun kesin bir emir mi, bağlayıcı olmayan bir talep mi, yoksa seçimlik bir talep mi olduğunu belirlemek için de bir delile ihtiyaç vardır. Bu nedenle, bir önceki hitaba açıklama olduğunu gösteren bir karine ile birlikte gelmeyen fiil, onun yapılmasının farz, tercih edilen ya da mubah olduğunu belirleyen bir delile ihtiyaç duyar; bu fiili yapmanın hükmü de delile göre olur. Ancak bir önceki hitaba açıklama olmasını gösterecek bir karineyle birlikte gelmeyen fiilleri incelediğimizde, bunların iki çeşit olduğunu görürüz: Birincisi, içinde Allah Teâlâ'ya yakınlaşma (ibadet) amacının göründüğü fiillerdir. İkincisi ise içinde Allah Teâlâ'ya yakınlaşma amacının görünmediği fiillerdir. Allah Teâlâ'ya yakınlaşma amacının göründüğü fiil ise, onun yapılması mendubtur; çünkü onunla Allah Teâlâ'ya yaklaşılabilen bir fiil olması, onu yapmanın terk etmekten üstün olduğuna dair bir delildir ve terk edildiğinde cezanın olmaması, talebin kesin olmadığına dair bir delildir; dolayısıyla bu fiil farz değil, mendubtur. Böylece delil, fiili yapma talebinin gerekli olmayan bir talep, yani mendub olduğunu belirlemiş olur. Allah Teâlâ'ya yakınlaşma amacının görünmediği fiil ise, onu yapmak mubahtır. Bunun sebebi şudur: Peygamber'in (ﷺ) o fiili yapmış olması talebi (yapılmasını) gösterir; onunla Allah Teâlâ'ya yakınlaşılabilen bir fiil olmaması ise üstünlüğe delalet etmez, sadece yapma ile terk etme arasında bir üstünlük olmadığını gösterir. Bunu talebin delaletiyle birleştirirsek, talebin yapma ile terk etme arasında serbest olduğunu, bunun da mubah olduğunu ortaya koyar.

Bazı kimseler şöyle der: Peygamber'in (SAW) yaptığı bir fiili yapmak vaciptir ve bunu şu delillerden çıkarırlar: Kur'an, Sünnet ve Sahabe'nin icmâı. Kitap'tan çıkarımlarına gelince: Allah Teâlâ'nın şu sözüdür: {Öyleyse Allah'a ve O'nun, okuma yazma bilmeyen Peygamber'e iman edin; o, Allah'a ve O'nun sözlerine iman eder. Ona uyun...} (el-A'râf, 158). Böylece Allah, Peygamber'e (SAW) uymayı emretmiştir; bu uyma da O'nun sözüne boyun eğmek ve O'nun yaptığı gibi yapmakla olur. Emir ise vücûbu ifade eder, dolayısıyla fiili yapmak vaciptir. Ayrıca Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: {De ki: Eğer Allah'ı seviyorsanız bana uyun ki Allah da sizi sevsin...} (Âl-i İmrân, 31). Bu âyet, Allah'ı sevmenin uymayı gerektirdiğini gösterir. Allah Teâlâ'yı sevmek ise icmâ ile vaciptir ve vacibin gerektirdiği şey de vaciptir; dolayısıyla uymak vaciptir. Yine Allah Teâlâ'nın şu sözü vardır: {Peygamber'in emrine muhalefet edenler, başlarına bir fitnenin gelmesinden veya acı bir azabın kendilerine isabet etmesinden sakınsınlar} (en-Nûr, 63). Allah, emrine muhalefetten uyarmıştır ve uyarı vücûbun delilidir. Emir, söz için olduğu gibi fiil için de geçerlidir. Ayrıca Allah Teâlâ'nın şu sözü vardır: {Peygamber'in size verdiğini alın...} (el-Haşr, 7). Buradaki "almak", bağlılık ve sıkı tutunmak anlamındadır. Peygamber'in (SAW) bize yaptığı fiili verdiğinde şüphe yoktur; dolayısıyla âyete göre ona bağlanmak vaciptir. Yine Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur: {Andolsun, Allah'ı ve ahiret gününü umanlar ile Allah'ı çokça zikredenler için Allah'ın Elçisi'nde sizin için güzel bir örnek vardır} (el-Ahzâb, 21). Bu âyetin açık anlamı, güzel örnekliğin iman edenler içindir olduğudur; böylece onu imana bağlamıştır, yani... Kim Allah'a ve Ahiret Gününe inanıyorsa, Allah'ın Resûlü'nü (SAV) en güzel örnek olarak almalıdır; yani Resûlullah'ı en güzel örnek olarak almayan kimse, Allah'a da Ahiret Gününe de inanmış olmaz. Bu, kesin bir talebin işaretidir ve vücûb (farz/zorunluluk) için bir delildir. Ayrıca Allah Teâlâ'nın şu buyruğu da bunu gösterir: "De ki: Allah'a itaat edin, Peygambere itaat edin..." (Nûr Suresi, 54). Allah, Resûlü'ne itaat etmeyi emretmiştir ve emir vücûbu ifade eder. Kim bir fiili, onu yüceltmek niyetiyle yapan birine uyarak yaparsa, o kimseye itaat etmiş olur; dolayısıyla bu fiili yapmak vâciptir. Yine Allah Teâlâ'nın şu buyruğu vardır: "Zeyd, o kadınla evlilik bağını (gereken işlemi yaparak) kestiğinde, onu sana nikâhladık..." (Ahzâb Suresi, 37). Böylece Allah, Resûlü'nün fiilini uyulması gereken bir şeriat hükmü kılmıştır; bu da onun fiilinin de takip edilmesi gerektiğini gösterir.

Some people say that: it is obligatory (waajib) to perform the action which the Messenger (SAW) had performed, and they infer this from: the Qur'aan, the Sunnah, and the consensus of the Sahaabah. As for their inference from Al-Kitaab: That is the saying of Allah Ta'ala: So believe in Allah and His Messenger, the unlettered Prophet, who believes in Allah and His Words and follow him…) 158 Surat Al-A'raaf, so Allah commanded to follow the Messenger (SAW), and that is by submitting to His saying and performing like His performance, and the command is the obligation (wujoob), so it is obligatory to perform the action. And He Ta'ala said:Say: If you do love Allah, then follow me: Allah will love you…) 31 Surat Aal Imraan, which shows that loving Allah necessitates the following, and loving Allah Ta'ala is obligatory (waajib) by consensus, and that which the waajib necessitates is waajib, so the following is waajib. Also His Ta'ala :saying let then those who violate the Messenger's order, beware lest some trial befall them, or a grievous Punishment be inflicted on them) 63 Surat Al-Nour, so He warned for the violation of His command (Amr), and the warning is an indication for wujoob, and the command is for the action as it is for the saying. Also His :saying ala'Ta ه...) And take what the Messenger assigned to you…) 7 Surat Al-Hashr, the taking here means the adherence, and it is undoubtedly that the Messenger (SAW) gave us the action He performed, so adhering to it is waajib according to the Aayah. Also His Ta'ala saying: ْ have You indeed in the Messenger of Allah a good example (of conduct) for any one who seeks (to please) Allah and (to be successful in) the Final Day) 21 Surat Al Ahzaab, it is literally that the good example is for whoever believes, so He linked it to the belief, i.e. whoever believes in Allah and in the Final Day must take the Messenger of Allah (SAW) as the best example, which means that he whoever does not take the Messenger as the best example is not a believer in Allah nor in the Final Day, and this is an indication for the decisive request and an evidence for the wujoob. Also His Ta'ala saying: Say: Obey Allah, and obey the Messenger…) 54 Surat Al-Nour, He commanded to obey the Messenger (SAW) and the command denotes the obligation (al-wujoob), and he who performs the same action like someone with the intention to ennoble him; he is an obedient to him, accordingly performing the action is a waajib. Also the saying of Allah Ta'ala: Then when Zaid had dissolved (his marriage) with her, (with the necessary formality), We joined her in marriage to you…) 37 Surat Al-Ahzaab, so He made His action a must be followed legislation, which shows that His action must be followed.

Sünnetten çıkardıkları delil konusunda: Rivayet edilmiştir ki Sahabe (r.a.), Resûlullah (s.a.v.) ayakkabılarını çıkardığında namazda onlar da ayakkabılarını çıkarmışlardır; bu yüzden Resûlullah'ın fiiline uymanın farz olduğunu anlamışlardır. Peygamber (s.a.v.) de onları onaylamıştır; sonra onlara bunu yapmanın illetini (sebebini) açıklamıştır. Ebû Saîd şöyle rivayet etmiştir: "Peygamber (s.a.v.) namaz kıldı, sonra ayakkabılarını çıkardı. Bunun üzerine insanlar da ayakkabılarını çıkardı. Namazı bitirince şöyle buyurdu: 'Niçin ayakkabılarınızı çıkardınız?' Dediler ki: 'Ey Allah'ın Resûlü, sizin çıkardığınızı gördük, biz de çıkardık.' Buyurdu ki: 'Cibril bana geldi ve ayakkabılarda pislik olduğunu haber verdi.'" (Ahmed rivayet etmiştir.) Yine, O'nun (s.a.v.) hac ile umreyi ayırmalarını emrettiği, fakat kendisinin ayırmadığı rivayet edilmiştir. Sahabe O'na: "Bize hac ile umreyi ayırmayı emrettin, ama sen ayırmadın" dediler. Böylece onların, hükmün kendi hükmü gibi olduğunu anladıkları ve Peygamber'in bu anlayışlarını reddetmediği, ancak kendi özrünü, yani kurbanını beraberinde getirmesini onlara açıkladığı görülür. Ayrıca O'nun (s.a.v.) oruçluyken sahur ile iftarı birleştirmeyi (vısâl) yasakladığı, fakat kendisinin birleştirdiği rivayet edilmiştir. Sahabe: "Bize vısâli yasakladın, sen ise yaptın" dediler. Bunun üzerine şöyle buyurdu: "Ben sizin gibi değilim; ben Rabbimin yanında kalıyorum, O bana yedirir ve içirir." (Ahmed rivayet etmiştir.) Böylece O, onların hükmü kendisiyle paylaştıkları anlayışını onayladı, fakat kendisine özgü bir özrü onlara bildirdi. Müslim'in rivayet ettiği bir hadis de vardır: Ömer İbn Ebû Seleme, "Ey Allah'ın Resûlü, oruçluyken öpülebilir mi?" diye sormuş; Resûlullah (s.a.v.) ona: "Bunu Ümmü Seleme'ye sor" buyurmuş. Ümmü Seleme ona, Resûlullah'ın (s.a.v.) bunu yaptığını haber vermiştir. Eğer O'nun fiilleri takip edilmeyecek olsaydı, bunun bir anlamı kalmazdı. Aynı şekilde, Onun (SAW) cünüplük gusli hakkında başın yıkanması konusunda rivayet edilen, "Ben ise başıma üç avuç dökerim" sözü de öyledir. Bu, insanların cünüplük gusli hakkında Onunla tartıştıklarında verilen bir cevaptı; Nesâî rivayet etmiştir. Ayrıca Buhârî'nin rivayet ettiği şu olay da böyledir: Resûlullah (SAW), Sahâbe'ye ihramdan saç kesip kurban keserek çıkmalarını emretti, ancak onlar durdu (karşılık vermedi). Bunun üzerine Resûl (SAW) Ümmü Selemesi'ne şikâyet etti. Ümmü Selemesi O'na, dışarı çıkıp kurbanını kesmesini ve saçını kesmesini tavsiye etti. O da öyle yaptı; bunun üzerine onlar da kurbanlarını kesip saçlarını kestiler. Bu olmazdı, eğer O'nun fiilinin mutlaka takip edilmesi gerekmeseydi. İcmâ'a gelince: Sahâbe, cinsel ilişkiden sonra boşalma olmaksızın yapılan yıkanmanın (gusl) farz olup olmadığı konusunda tartışmıştı. Onlara, Âişe'nin (r.anha) rivayet ettiği Resûlullah'ın (SAW) fiili ulaştırıldığında, yani "Ben ve Resûlullah (SAW) bunu yaptık, sonra yıkandık" dediği haber verildiğinde, bunun farz olduğu konusunda icmâ ettiler. Tirmizî, İbn Mâce ve Ahmed rivayet etmiştir. Ayrıca Ömer'in (r.a.) Hacer-i Esved'i öperken şöyle dediği rivayet edilmiştir: "Kesinlikle biliyorum ki sen bir taşsın; ne zarar verebilirsin ne de fayda sağlayabilirsin. Eğer Peygamber'in (SAW) seni öptüğünü görmeseydim, seni öpmezdim." Buhârî rivayet etmiştir. Bu durum Sahâbe arasında inkâr edilmeksizin bilinen bir şeydi; dolayısıyla O'nun (SAW) fiilini takip etme konusunda icmâ oluşmuştur.

Tüm bu delillerin cevabı tek bir noktada toplanabilir: Tabi olmak (ittiba) ile fiili yerine getirmek arasında fark vardır. Yani Resûlullah (SAW)'ın yaptığına tabi olmak, Resûlullah'ı izlemek farzdır ve bunda ihtilaf yoktur. Ancak Resûlullah (SAW)'ın uyulması gereken fiilin yerine getirilmesi, fiilin hükmüne göre değişir. Eğer fiil mübah ise, onu yapmak da mübahtır; yani onu yapmak veya terk etmek arasında serbestlik vardır. İşte bu durumda uyulan şey mübahtır. Fakat biri bu fiili kendisine farz kılar ve başkaları için de zorunlu hale getirirse, Resûlullah'a tabi olmuş olmaz, aksine ona muhalefet etmiş olur. Çünkü ittiba, fiilin türüne uygun olarak yerine getirilmesiyle gerçekleşir: Fiil vacip olarak gelmişse yapılması vaciptir, mendup olarak gelmişse yapılması menduptur ve terk edenin günahı olmaz, mübah olarak gelmişse yapılması mübahtır. Dolayısıyla kişi, fiilin türüne uygun davrandığında Resûlullah'a tabi olmuş olur; bu türe aykırı davranırsa tabi olmamış olur. Önce zikredilen bütün deliller ittibaya dairdir, fiilin yerine getirilmesine değil. Bu yüzden Resûlullah (SAW)'ın yaptığı fiilin yerine getirilmesinin farz olduğunu göstermezler ve bu delillerden farz çıkarmak geçersizdir. Bu durum emir (el-Emr) gibidir. Emir, farz kılmak demek değildir; Allah Teâlâ'nın emrettiği her şey farz değildir, aksine delillerin değişmesiyle hüküm de değişir. Allah'ın emrettiği şey vacip, mendup veya mübah olabilir. Emir konusunda farz olan, emre uymaktır; emrolunanı yapmanın kendisi değildir. Emre uymak ise ancak Allah Teâlâ'nın emrettiğine uygun olarak gerçekleşebilir. Eğer Ash-Shaari' (Allah) bunu vucûb (farz kılma) yoluyla emretmişse, bunu yapmak vâciptir; eğer nedb (tercih) yoluyla emretmişse, bunu yapmak mendûptur; eğer ibâha (izin) yoluyla emretmişse, bunu yapmak mübahtır. Mübahı vâcip kılmak ise emredene itaat değil, emrettiğine muhalefettir. Peygamber ﷺ'in davranışlarını takip etmek de ancak fiilin nasıl geldiğine uygun olarak gerçekleşir.

The answer to all these evidences can be narrowed down to one single point, that is, there is difference between the following and performing the action, i.e. there is difference between following the Messenger (SAW) performing what the Messenger did, so following the Messenger is obligatory and no dispute about that. But the performance of the action in which the Messenger (SAW) must be followed varies in accordance with the action. If the action is permissible; then the follow in it is following in the permissible, i.e. it is optional between doing it or leaving it, so this is the following in this situation, and if someone obliged its performance on himself and made it obligatory (for the others) he would not be following the Messenger, but he would be differing with Him, because the following occurs by performing the action in accordance with its type, if it came as waajib, then its performance is waajib, if it came as mandoob, then its performance is mandoob and one will not be sinning for leaving it, and if it came as mubaah, then its performance is mubaah, so he follows the Messenger by acting in accordance with type of the action, and if he differs that; he would not be following. All the previous evidences are for the following, not for performing the action, therefore they are not good evidence that performing the action which the Messenger (SAW) did is obligatory, and so their inference that it is obligatory is void. And this is like the command (Al-Amr), as the amr is not the obligation, and not all that Allah Ta'ala commanded is obligatory, but it varies by the variation of the indications, so what He commanded could be waajib, mandoob, and it could be mubaah. The obligation concerning the command is the compliance with the command, not performing what He commanded, and the compliance with the command can only be in accordance with what He Ta'ala commanded. So if He commanded as obligation (wujoob), then performing it is waajib, and if He commanded as preference (nadb), then performing it is mandoob, and if He commanded as permissibility (ibaahah), then performing it is mubaah. And turning the mubaah into an obligation is not obedience to the commander, but differing to what he commanded, so is following the actions of the Messenger, it is but in accordance with how the action came.

Bazı kimseler şöyle der: Peygamberin (ﷺ) yaptığı bir fiili yapmak mendûbdur (müstehaptır). Bunu, Allah Teâlâ'nın şu sözünden çıkarırlar: "Andolsun, Allah'ın Resûlü'nde sizin için, Allah'ı ve ahiret gününü umanlar ve Allah'ı çokça zikredenler için güzel bir örnek vardır." (el-Ahzâb, 21). "Uswe" (örnek) kelimesini "hasene" (güzel) ile nitelemesi, fiilin üstünlüğünü gösterir. Vâciplik ise aslın (temel ilkenin) aksine olduğu için nefyedilir. Ayrıca Allah'ın "sizin için" dediği, "üzerinize" demediği de dikkate alınarak tercih belirlenmiş olur.

Some people say that: performing the action that the Messenger did is mandoob, and they infer this from the saying of Allah Ta'ala: the in have you Indeed (ِ Messenger of Allah a good example (of conduct) for any one who seeks (to please) Allah and (to be successful in) the Final Day, and who engages much in the praise of Allah.) 21 Surat Al-Ahzaab, so qualifying the (uswah) example as (hasanah) good indicates overweighing (the performance), and the obligation is negated because it is contrary to the principle (asl), and for His saying: (For you), and did not say:( upon you, so the preference is determined.

Onun eylemini taklit etmekten kastedilen, yapılan eylemi O'nun (SAW) yaptığı şekilde yapmamızdır. Ancak O bir vacibi kılmışsa ve biz onu nafile olarak kılarsak, ya da tersi olursa, bu O'nu taklit etmek olmaz; çünkü taklit, eylemi O'nun yaptığı biçimde yapmaktır. Bu da mendub değil, vaciptir. Onun "güzel" (hasene) sözüne gelince: Bu, uswah (örnek) için bir niteliktir ve güzel taklit anlamına gelir; bu ise tercih için bir delil değildir. Ayetin gösterdiği gibi taklit vaciptir. Allah Teâlâ şöyle buyurur: "Allah'ı ve ahiret gününü umanlar ve Allah'ı çokça zikredenler için Allah'ın Resulünde güzel bir örneklik vardır." Bu, taklidin vacip olduğunu gösteren bir işarettir. Ancak buradaki taklit, eylemi yapma yükümlülüğü değil, ona uyma yükümlülüğüdür. O'nun eylemi, vacip, mendub ya da mubah olduğu ancak delille belirlenir. Bu yüzden, vacip olduğu delille sabit olmadıkça eylemin yapılması vacip olamaz. Buna göre ayet, uymayı gösterir, eylemi yapmayı göstermez; dolayısıyla eylemin yapılmasının mendub olduğuna dair bir delalet de taşımaz.

The answer to this is that, what is meant by imitating His action is that we make the action performed the way He (SAW) made it performed, though if He prayed a waajib and we prayed it as (naafilah) supererogatory or vice versa it would not be imitating Him, for the imitation is performing the action the way He performed it, and this is waajib not mandoob, and about His saying: ( good) is a quality for the uswah, which means good imitation, and this is not an evidence for the preference. The imitation is waajib as the Aayah denotes, for His Ta'ala saying: "for whoever seeks (to please) Allah and (be :said He ,Day Last) in successful good example (of conduct) for any one who seeks (to please) Allah and (to be successful in) the Final Day …), it is an indication that shows the obligation of the imitation. But the imitation here does not mean the obligation to perform the action, but the obligation to follow, and since His action is not determined whether it is waajib, mandoob, or mubaah except by the indication; the performance cannot be waajib unless it is proven by the indication that it is waajib, and accordingly the Aayah denotes the following, and does not denote performing the action, so it has no denotation that performing the action is mandoob.

Bazı kimseler şöyle demiştir: Resûlullah'ın (SAW) yaptığı bir fiili işlemek mubahtır; ne farz ne de mendûbtur. Bunun delili de şudur: Onun fiilinin haram olması olamaz, makruh olması da olamaz, çünkü asıl olarak bu ikisi nefyedilmiştir. Görünen o ki, eğer haram ve makruh işlemek sıradan Müslümanlar tarafından nadiren gerçekleşiyorsa, en şerefli Müslüman tarafından nasıl gerçekleşebilir? O halde fiil ya vacip, ya mendûb ya da mubah olabilir. Vücûb (farziyet) ve nedb (tercih edilirlik) asıl olarak nefyedildiği için — çünkü fiili yapmanın veya terk etmenin üzerindeki sorumluluğun kaldırıldığı sabittir — ve vücûb ile nedbin eklenmesi delil olmadan sabit olmaz, bu deliller de yoktur, geriye kalan şey ibahadır (izin, serbestlik). Buna verilecek cevap şudur: Resûlullah'ın (SAW) soyut (açıklayıcı olmayan) fiilinde Allah Teâlâ'ya yaklaşma amacı görünmüyorsa, o fiil mubahtır. Çünkü kulun Allah'a yaklaşmak için yapabileceği bir şey olmaması, onu taklit etmenin istenmediğine dair bir karîne (işaret) oluşturur. Resûlullah'ın bunu yapmış olması ise bunu yapmayı istediği anlamına gelir; dolayısıyla bunu yapma talebi isteğe bağlıdır ki bu da mubahtır. Bunun dışında kalan durumlarda ise karîne, fiilin vacip mi mendûb mu olduğunu belirler. Buna göre Resûlullah'ın fiillerinin delalet ettiği şeyleri, yani vacip, mendûb veya mubahı sınırlamak ve bunların haram ile makruhu ifade etmediğini söylemek doğrudur; ancak delaletlerini yalnızca ibahaya (izne) hasretmek yanlıştır. Çünkü karîne, vücûb veya nedb için delildir ve Allah Teâlâ'ya yaklaşma amacının göründüğü fiilde bu karîne mevcuttur; dolayısıyla fiil mendûbtur, eğer vücûbu gösteren bir karîne varsa o zaman vaciptir.

Some other people say that: performing the action which the Messenger (SAW) did is Mubaah, and not obligatory nor is it mandoob, and their inference to this is that His action cannot be haraam, nor can it be makrooh, because it is originally (basically) negated, and apparently it is different, because if committing the haraam and the makrooh rarely occurs by the rightful individual Muslims, then how could it occur by the most honorable Muslim, then the action can be either waajib, mandoob, or mubaah. And since the obligation (wujoob) and the preference (nadb) are originally negated, because lifting up the blame for acting or quitting is affirmed, and the addition of the wujoob and the nadb is not proven without evidences, and they do not exist, so what remains is the Ibaahah. The answer to that is: if getting closer to Allah Ta'ala does not appear in the abstract (not a clarifier) action of the Messenger (SAW), then it is mubaah, because being not of which the servant can get closer to Allah by (doing) it; is an indication (qareenah) that imitating the Messenger in it is not requested, and being that the Messenger did it; means He requested to do it, so the request to do it is optional, and that is the mubaah. As for other than that; the qareenah determines if it is waajib or mandoob. Accordingly, limiting the denotation of the actions of the Messenger that they denote: the waajib or the mandoob or the mubaah, and that they do not denote the haraam and the makrooh; is correct, but limiting their denotation to the ibaahah (permissibility) is wrong, because the indication (qareenah) is the daleel for the wujoob or the nadb (preference), and it existed in the action which the aim of getting closer to Allah Ta'ala appeared in it, therefore it is mandoob, and if a qareenah that denotes the obligation exists; it is then waajib.

Önceki açıklamalardan anlaşılıyor ki, Resulullah'ın (SAW) fiilleri ne vücubu, ne nedbi, ne de ibaheyi ifade eder; yalnızca fiile yönelik bir talebi ifade eder ve hangisinin vacib, mendub veya mubah olduğunu belirleyen şey karinedir. Bu, daha önceki bir hitabın açıklaması olarak gelmeyen fiiller içindir. Daha önceki bir hitabın açıklaması olarak gelen fiillere gelince, bunlar açıklanan konunun hükmünü izler; o konu vacib, mendub veya mubah olursa, fiil de öyle olur.

It becomes clear from all the previous, that the actions of the Messenger (SAW) do not denote the wujoob, nor the nadb, nor the ibaahah, but they only denote the request to act, and the qareenah is what determines whether it be waajib, mandoob, or mubaah. That is in the actions that did not come as clarification for previous address, and as for the actions that came as clarification for previous address; they follow the clarified matter whether it is waajib, mandoob, or mubaah.

Allah Resulü'nün (SAV) yaptığı, daha önceki bir hitaba açıklayıcı olmayan ve Onun özelliklerinden olduğuna dair bir delil getirilmemiş olan fiiller — ki bunların türünün ya farz, ya müstehap ya da mübah olduğunu biliyoruz, ya Onun bize açıklamasıyla ya da başka bir delil, yani bir karine (işaret) ile — bu tür fiillerde Ona uymak, yani Onun gibi yapmak vaciptir; Ona tabi olmak farzdır. Bunun delili nasstır ve Sahabenin icmaıdır. Nasa gelince, Allah Teâlâ'nın şu sözüdür: {Zeyd ondan ihtiyacını giderince, Biz de onu sana nikâhladık ki, mü'minlere, evlatlıklarının eşleriyle, onlar kendilerinden ihtiyaçlarını giderdiklerinde, evlenmeleri konusunda bir sıkıntı olmasın.} (Ahzâb, 37). Eğer O'nun fiilinde Ona uyulmuyor ve tabi olunmuyor olsaydı, bu ayetin bir anlamı kalmazdı. Yine Allah Teâlâ'nın şu sözü: {De ki: Eğer Allah'ı seviyorsanız, bana uyun ki Allah da sizi sevsin...} (Âl-i İmrân, 31). İstidlal (çıkarım) şudur: Allah, Ona tabi olmayı Allah'ın vacip olan sevgisinin bir gereği kılmıştır. Tabi olmak zorunlu olduğuna göre, onun olmaması da vacip olan sevgiyi (Allah sevgisini) olmamış kılar; bu ise icmaen haramdır. Çünkü Resulüne tabi olmak, Allah sevgisinin ispatı için bir şarttır; şart (yani tabi olmak) gerçekleşmezse, şartlanan şey (yani Allah sevgisinin ispatı) da gerçekleşmez. Allah'ı sevmek farz olduğuna göre, Resulüne tabi olmak da farzdır. Yine Allah Teâlâ'nın şu sözü: {Andolsun ki, Allah'a ve ahiret gününe ümit bağlayan ve Allah'ı çok zikreden kimse için Allah'ın Resulünde sizin için güzel bir örnek (uswe) vardır.} (Ahzâb, 21). Buradaki delil şudur: Allah Teâlâ, Peygamber'e (SAV) tabi olmayı (teessi), Allah'a ve ahiret gününe ümit bağlamanın gereklerinden kılmıştır. Tabi olmamak ise, onu gerektiren şeyin (Allah'a ve ahiret gününe ümit bağlamanın) olmamasını gerektirir ve bu da küfürdür. Bu da taklidin vacipliğine delalet eder.

The actions performed by the Messenger of Allah (SAW) which are not clarifier for previous address, nor that the daleel has been furnished that they are of His specialties, and we know their type is either obligation, preference, or permissibility, either by His clarification to us, or by any other daleel, i.e. a qareenah (indication), imitating Him in such actions is obligatory, i.e. following Him is fardh, and the evidence for this is the text and the consensus of the Sahaabah. As for the text, that is for the saying of Allah Ta'ala: Then when Zaid had divorced her, We joined her in marriage to you: in order that there will be no offence to the Believers (in the matter of marrying) with the wives of their adopted sons, if the latter have divorced them…) 37 Surat Al-Ahzaab, and if He is not being imitated in His action and followed; the verse would have no meaning. Also His Ta'ala saying: Say: If you do love Allah, then follow me; Allah will love you…) 31 Surat Aal Imraan, and the point of inference (al istidlaal) is that Allah made His following a necessity for the obligatory love of Allah, and since following Him is a necessity; the lack of it lacks the obligatory love (of Allah), and that is unanimously forbidden. That is because following the Messenger is a condition for proving the love of Allah, and if the condition (which is the following) does not occur; the conditioned matter (which is proving the love of Allah) will not occur, and since loving Allah is fardh, then following the Messenger is fardh. Also His Ta'ala saying: ِ }Indeed you have in the Messenger of Allah (uswah) a good example (to follow) for the one whose hope is in Allah and the Last Day…) 21 Surat Al-Ahzaab, and the proof in this is that He Ta'ala made imitating (al-ta'assi) the Prophet (SAW) from the necessities of having hope in Allah Ta'ala and the Last Day, and the none imitation necessitates the lack of what necessitated it, i.e. having hope in Allah and the Last Day, and that is kufr. So that is an indication for the obligation of the imitation.

Sahâbenin icmâına gelince, bunun sebebi şudur: Sahâbe, Resûlullah'ın (SAW) fiillerine ittifakla başvururdu; örneğin Hacer-i Esved'i öpmesine, oruçluyken öpüşmenin caiz olduğuna dair davranışına ve sayılamayacak kadar çok başka olaya başvurmaları gibi.

As for the consensus of the Sahaabah, that is because the Sahaabah unanimously used to refer to His actions, like their referring to Him (SAW) in kissing the Black Stone, the permissibility of kissing while He was fasting, and many other uncountable events.

Bu deliller, taklit etme yükümlülüğünü ispatlamaya yeterlidir. Taklit ise O'nun yaptığı gibi bir eylemi gerçekleştirmektir. Dolayısıyla eylemde taklit, O'nun eylemi gibi, onun niteliğine uygun olarak ve O'nun eylemi sebebiyle eylemde bulunmaktır. Yani "O'nun eylemi gibi" ifadesi bir kayıttır, çünkü eylemlerin şekillerindeki farklılıkla birlikte taklit olmaz. "Niteliğine uygun olarak" ifadesi ikinci bir kayıttır, çünkü bu, eylemin amacını ve niyetini paylaşmak anlamına gelir; Elçinin (SAW) eylemi ile taklit edenin eylemi, şekilleri aynı olsa bile, biri farz diğeri değilse, iki eylemin niteliklerindeki farklılıkla birlikte taklit olmaz. "O'nun eylemi sebebiyle" ifadesi üçüncü bir kayıttır, çünkü iki kişinin eylemleri şekil ve nitelik bakımından aynı olsa da, ikisinden hiçbiri diğerinin yaptığı için yapmamışsa, bu taklit değildir. Örneğin bazı kimselerin Allah Teâlâ'nın emrine uyarak öğle namazını kılmaya ya da Ramazan orucunu tutmaya anlaşmaları gibi; bunlara "birbirlerini taklit ediyorlar" demeyiz. Buna göre O'nun eylemi belirli bir yer ya da zamanda gerçekleşmişse, yer ya da zaman, taklit ve izlemede bir etkiye sahip değildir; eylem tekrarlanmış ya da tekrarlanmamış olsun fark etmez. Ancak delil, ibadetin belirli bir yer ya da zamana özgü olduğunu gösterirse durum farklıdır; örneğin Hac'cın Arafat'a, namazların vakitlerine ve orucun Ramazan'a özgü kılınması gibi. Taklit budur. Nitekim Elçi bir eylemi mendup olarak yapmış, biz ise onu vacip olarak yapmışsak, eylemimiz taklit olmaz, aksine Elçinin emrine aykırı davranmış oluruz ki bu haramdır. Dolayısıyla taklit (ittibâ), O'nun (SAW) eylemi gibi, niteliğine uygun olarak ve O'nun eylemi sebebiyle yapmaktır. O'nun eylemini taklit etmek için bu üç kaydın gerçekleşmesi zorunludur.

So those evidences are sufficient to prove the obligation to imitate. And the imitation is performing like His action. So the imitation in the action is to act: like His action, in accordance with its quality, and because of His action. So the term: "Like His action" is a restriction since there is no imitation with the variation of the actions figures. And the term: "In accordance with its quality" is a second restriction, because it means sharing the purpose and the intention of the action, since there is no imitation with the variation of the two actions (the action of the Messenger (SAW) and the action of the imitator) if one of them being an obligatory and the other is not, even if they have one figure. And the term: "Because of His action" is a third restriction because if the actions two people are the same in the figure and the quality but none of them has acted because the other acted. Like the agreement of some people to pray the Dthuhr prayer, or to fast the month of Ramadhan responding to the command of Allah Ta'ala; we do not say: they are imitating each other. Accordingly if His action happened in a specific place or time; the place or the time have no interference (consideration) in following and imitating (the Messenger (SAW)) whether the action happened repeatedly or not repeatedly, unless the daleel denotes that the worship is specific for a particular place or time, like the specification of the Hajj for Arafaat, the specification of the prayers for their times, and the specification of the sawm for Ramadhan. This is the imitation. Hence if the Messenger performed an action as mandoob, and we performed it as waajib, our action would not be imitation, rather it is breaching the command of the Messenger and that is haraam, so the ta'assi (imitation) is that we do the same like His (SAW) action, according to its quality, and because of His action. To imitate His action; it is inevitable to achieve these three restrictions.