İslam kültürünün bir çalışma yöntemi vardır ve bu yöntem üç noktada özetlenir:

The Islamic culture has a method of study, and this method is summarised in three points:

Öncelikle: Bu kültür kavramsal olarak derin olduğundan ve incelenmesi sabır ve tahammül gerektirdiğinden, meselelerin doğru biçimde kavranabilmesi için çalışma derin olmalıdır. Bu kültürü edinmek, cümlelerini anlamayı, gerçekliğini bilmeyi ve bu gerçekliğin anlaşılmasını sağlayan bilgilerle bağlantısını kavramayı gerektiren, zihinsel bir çaba isteyen entelektüel bir süreçtir. Bu yüzden bu kültürü entelektüel olarak edinmek zorunludur. Örneğin Müslüman, akidesini körü körüne teslimiyetle değil, akıl yoluyla benimsemekle yükümlüdür. Dolayısıyla akidenin temeline ilişkin her konunun incelenmesi, inceleme anında kaçınılmaz olarak entelektüel bir süreci gerektirir. Şer'î hükümler Kur'an ve hadiste ele alınmıştır. Dolayısıyla şer'î hükümleri çıkarabilmek için entelektüel süreci kullanmak zorunludur. Bu süreç sayesinde mesele, ilgili nas ve bu nasın meseleye uygulanması anlaşılır. Bunun için entelektüel süreç vazgeçilmezdir. Delilini bilmeksizin bir hükmü benimseyen avam bile, meseleyi ve kendisine çözüm için getirilen hükmü anlamak zorundadır; böylece meseleye uygulanmayan başka bir mesele için konulmuş hükmü benimsemesin. Entelektüel süreci kullanması şarttır. Bu nedenle İslam kültürüyle kendini yetiştirmek isteyen, ister müctehid ister avam olsun, bu kültürü entelektüel olarak almalıdır. Bu da ancak entelektüel süreç yoluyla ve incelemede azami gayret gösterilerek mümkün olabilir.

First: That the study should be deep until the matters are correctly comprehended because this culture is conceptually profounf and its study requires patience and forbearance. Culturing oneself with it is an intellectual process which requires mental exertion to comprehend them because it requires the comprehension of its sentences, cognizance of its reality and its linkage with information through which this reality is understood. This is why it is essential to acquire this culture intellectually. For instance, the Muslim is obliged to adopt his creed through ration and not by unquestioning submission. So, the study of whatever relates to the basis of the creed inevitably requires an intellectual process at the time of study. The Sharī’ah rules have been addressed in the Qur’ān and hadīth. So, to deduce the Sharī’ah rules the use of the intellectual process is imperative. Through it, the problem, the relevant text and its application on the problem is understood. For this the intellectual process is indispensable. Even the layman (‘aammi) who adopts the hukm without knowledge of its evidence needs to understand the problem and understand the hukm which has been brought to solve it so that he does not adopt the hukm which is for a problem other than the problem to which the hukm applies. It is imperative that he utilises the intellectual process. Therefore, to culture oneself with the Islamic culture, whether he is a mujtahid or layman (‘aammi) he must receive the culture intellectually. This will not be possible except through the intellectual process and by exerting ones utmost effort in study.

İkincisi: Öğrenci, öğrendiği şeyi uygulayabilmesi için ona inanmalıdır; yani ‘akīdeye (inanç esaslarına) ilişkin ise, öğrendiği hakikatlere şüphe girmeksizin kesin olarak inanmalıdır.

Second: The student should believe in what he studies so that he acts upon it i.e, he definitely believes the truths he is studying without any doubts creeping in, if it relates to the ‘aqīdah (creed)

ve gerçeğe uygunluğu konusunda en az şüpheyi taşıması gerekir; bu, hükümler ve ahlak gibi akide dışı konular için geçerlidir, ancak bunlar, kişinin şüphe taşımadan kesin inandığı bir temele dayanmalıdır. Her hâlükârda öğrencinin öğrendiklerinden benimsediği şeye inanmak bir şarttır; ya benimsediğine ya da benimsediğinin kaynağına inanmak gerekir. Kültürü bunun dışında bir yolla benimsemek caiz değildir. Kültürü benimsemenin temeline inancı koymakla İslam kültürünün seçkin ve üstün bir biçimde yerleştiği görülür. Bu kültür derin olduğu gibi aynı zamanda heyecan verici ve etkilidir; öğrenciye yakıcı bir enerji verir, böylece yozlaşmayı yakıp kül eden ve refah yoluna ışık tutan bir ateş yakar. Bu düşüncelere duyulan kesin inanç, insanın içinde doğal olarak gerçekleşen, gerçeklik ile hayat hakkında anlamlar olarak bu düşüncelerle bağlantılı olan kavramları arasında kesin bir bağ kurar. Böylece bu düşüncelerle kişi istek ve coşkuyla eyleme yönelir. Kültürün insan zihinleri üzerindeki bu olağanüstü etkisi, duygular (düşüncenin taşıdığı duygular) gerçeğe yöneldiğinde gerçekleşir; çünkü ona inanmak, duyguların kendi kavramlarıyla bağlantısını oluşturur ve ardından hareket (eyleme doğru) gerçekleşir.

and he should have the least amount of doubt that it applies to the reality if it is from the non- ’aqīdah issues such as rulings and morals, but they must be founded on a basis in which he has a definite belief with no doubt. Whatever the case, belief in what the student adopts from what he studies is a condition, belief either in what he adopts or in the origin of what he adopts, the adoption of culture in any other manner is not permitted. It is through making the belief the basis of adopting culture that the Islamic culture is found to settle down in an excellent and distinguished manner. It is deep and at the same time stimulating and effective giving the student a blazing energy thereby igniting a fire which devours corruption and emits a light which illuminates the path to well-being. The definite belief in these thoughts ensures a definite linkage which naturally takes place within man, between his reality and the concepts he has about things which are linked to these thoughts in their capacity as meanings about life. So with these thoughts he moves with eagerness and zeal towards action. This extraordinary effect of the culture on people’s minds will take place when the emotions (contained by the thought) move towards the reality because to believe in it constitutes the linkage of emotions with their concepts and then the movement (towards action) takes place.

Üçüncüsü: Öğrenci düşünceleri, somut ve algılanabilir gerçekliği ele almayı amaçlayan pratik bir biçimde incelemelidir; teorik varsayımlara dayanan bir inceleme yapmamalıdır. Böylece şeyleri gerçek hâlleriyle betimleyip onları ele alabilmeli ve değiştirebilmelidir. İnsan, hayat ve evren hakkında duyduğu ya da duyabileceği mevcut gerçekleri alıp, onları ele almak ve bunlarla ilgili hüküm vermek için incelemelidir; öyle ki bu gerçeklere karşı tutumunu belirleyebilsin: bunları benimsemek, terk etmek ya da benimseyip terk etme konusunda tercih hakkına sahip olmak. Bu nedenle İslam, insanların teorik varsayımları takip etmesine izin vermez. Örneğin: Ya insanlar Mars'ta yaşıyorsa, orada Ramazan ayını nasıl oruçla geçirebilirler? Orada Ramazan ayını belirleyecek bir ay yoktur! Hitaba (khitab) muhatap olan yalnızca dünyadaki kişidir ve o, Ramazan ayını görmek zorundadır ve bu ayda oruç tutmalıdır. Ancak bulut, insanların ayı görmesine engel olabilir; bu durumda, bu olay gerçekleştiğinde Peygamber ﷺ bu olay hakkında bir hüküm verir. Nitekim Peygamber ﷺ şöyle buyurmuştur:

Third: The student should study the thoughts in a practical way that aims at treating the tangible perceptible reality, and not a study based on theoretical suppositions, so that he describes matters as they are in their true form, to treat and change them. He should take the existing facts about man, life and universe which he senses or he can sense and study them in order to treat them and give the ruling with regards to them until he can determine his position regarding them in terms of whether to adopt them, leave them or have the choice whether to adopt or leave them. Thus, Islam does not allow people to follow theoretical assumptions. For example: What if people live on Mars, how can they fast the month of Ramadhan there? There is no moon there so as to have the month of Ramadhan! Only the person on earth he is subject to the address (khitab) and he must witness the month of Ramadhan and he must fast that month. However, the cloud might prevent the people from seeing the moon so he passes a judgement for this event when it occurs. Hence, the Messenger  said:

Bu nedenle, bir ahlakı benimsemede onun gerçek olması, hayalî ya da kuramsal olmaması şart koşulur. Ayrıca bu ahlak, yalnızca güzelliğini bilmek veya salt zihinsel bir haz almak için değil, hayatında gerçekleştiğinde ona göre davranabilmek amacıyla öğrenilmelidir.

Therefore, it is stipulated in adopting the culture that it be real and not fanciful or theoretical. And that it should be studied in order to act upon it when its reality occurs in his life not for the purpose of knowing its beauty or for the sake of mere intellectual gratification.

İslam'ın araştırma (tetkik) yöntemi, incelikli bir çalışma ve bu çalışma yoluyla ulaşılan şeye iman etme ya da incelenen şeye iman etme ve onu hayatın savaş alanında gerçekçi biçimde uygulamaya benimseme yöntemidir. Araştırma yönteminin şartları yerine getirildiğinde, İslami kültürle kendini yetiştirmiş olan Müslüman, keskinleşmiş bir hassasiyetle derin bir düşünceye sahip olacak ve hayatın sorunlarını çözebilecektir. Bu, Müslümanın kendiliğinden, isteyerek ve tercihte bulunarak kemal yolunu izlemesini sağlar; bu yöntemi izledikçe bu yoldan sapmaz, çünkü bu kültürden benimsediği İslami düşünceler canlandırıcı, etkili, gerçeğe dayalı ve sorunlara doğru ve etkili çözümler sunan düşüncelerdir. Bu kültürle yetişmiş olanı coşkuyla alevlendirmesinin yanında, Müslümana, sorunlar ne kadar büyük ya da küçük, kolay ya da zor olursa olsun, onlarla çözümlerle yüzleşme konusunda olağanüstü bir yetenek kazandırır. Böylece içinde, ancak akıl ikna olduğunda ve kalp huzurla dolduğunda hoşnut olabilen bir zihniyet (‘aqliyya) oluşur. Aynı zamanda içinde, kusursuz bir inançla dolu bir İslami yapı (nafsiyya) oluşur. Ve bu zihniyet ('aqliyya) ve yapı (nafsiyya) aracılığıyla kişi, İslam'ın Müslümandan talep ettiği seçkin niteliklerle donanır ve bu zihniyet ('aqliyya) ve yapı (nafsiyya) aracılığıyla yolunda engel olarak duran tüm güçlüklerin üstesinden gelir. Bunun nedeni, bu İslami kültürün özünde derin ve aydınlatıcı düşüncelerin bulunması ve bu düşüncelerin ‘aqīdah (itikat) temeline dayanmasıdır.

This is the method of Islam in study which is an in-depth study and belief in what is arrived at by study or belief in what is being studied and realistically adopting it to apply it in the battlefield of life. If the conditions of the method of study are met then the Muslim who has cultured himself with the Islamic culture will have deep thinking with a sharpened sensitivity and be able to solve lifes problems. This ensures the Muslim naturally follows the path of perfection, willingly and with choice, He will not deviate from it as long as he proceeds according to this method because the Islamic thoughts he adopts from this culture are stimulating, effective, based on reality, true and effective solutions for problems. In addition to setting the one cultured by it aflame with zeal, it gives the Muslim an extraordinary ability to face the problems of life with solutions however great or small, easy or difficult they may be. Thus, a mentality (‘aqliyya) forms within him which can only be content when the mind is convinced and the heart is filled with tranquillity. At the same time an Islamic disposition (nafsiyya) is formed within him which is filled with a belief which is consummate. And through this mentality (‘aqliyya) and disposition (nafsiyya) the person is characterised by excellent qualities which Islam demands from the Muslim and through this mentality (‘aqliyya) and disposition (nafsiyya) he overcomes all the difficulties that stand as obstacles in his way. This is due to what we see in the substance of this Islamic culture in terms of deep and enlightened thoughts and due to them being based on the ‘aqīdah (creed)