Shar'iy 'Illah, iaitu perkara yang menjadi tujuan disyariatkannya hukum dan yang diambil daripada nas syarak, dibahagikan mengikut cara ia datang kepada empat kategori:

The Shar’iy ‘Illah which is the matter for the purpose of which the Hukm was legislated and is derived from a Shar’iy text, is categorised or divided, in accordance to how it came, into four categories:

Ia boleh berbentuk Sarahatan (secara jelas), Dalalatan (secara tersirat), Istinbatan (secara terbitan/disimpulkan) atau Qiyasan (berdasarkan analogi).

It can be Saraahatan (explicit), Dalaalatan (implicit), Istinbaatan (derived/extracted/deduced) or it can be Qiyaasan (based on analogy).

Ini adalah 'illah yang difahami daripada lafaz-lafaz nass (teks) yang secara bahasa menunjukkan ta'leel (penentuan sebab hukum), iaitu

This is the ‘Illah that is understood from the Alfaazh (wordings) of the Nass (text) that linguistically indicate Ta’leel (reasoning i.e.

kehadiran 'Illah). Ini adalah contoh-contoh lafaznya:

presence of an ‘Illah). These are like the wordings:

‘Min Ajli’ (untuk tujuan atau demi) atau huruf seperti ‘Kay’ (كي/supaya), ‘Laam At-Ta’leel’ (ل), ‘Al-Baa’ (ب) dan lain-lain.

‘Min Ajli’ (for the sake or purpose of) or like the Huroof ‘Kay’ (كي/so that), ‘Laam At-Ta’leel’ (ل ,(Al-Baa’ (ب (amongst others.

Contoh-contoh berikut adalah seperti berikut:

Examples of this are as follows:

Pernyataan Rasulullah ﷺ:

The statement of the Messenger of Allah (saw):

Ini ialah apabila sebab atau illah (ta'leel) difahami secara pasti daripada apa yang ditunjukkan oleh lafaz (Madlool Al-Lafzh). Maka huruf فاء ialah huruf 'Atf (kata sambung) dan Ta'qeeb (menunjukkan susunan selepas), namun susunan atau struktur ayat kadangkala menjadikan huruf ini (Faa'a) menunjukkan Ta'leel (sebab), iaitu

This is when the reasoning (Ta’leel) is necessarily understood from what is indicated by the wording (Madlool Al-Lafzh). So the Harf (letter) فاء is a Harf ‘Atf (letter of connection) and Ta’qeeb (of following) however the construction or structure of the sentence sometimes makes this Harf (Faa’a) indicative of Ta’leel (reasoning i.e.

Contohnya:

containing an ‘Illah). So for example:

Rasulullah ﷺ bersabda:

The Messenger of Allah (saw) said:

Maka menjadikan pemilikan tanah sebagai akibat daripada menghidupkannya dengan menggunakan Faa' At-Tasbeeb (Faa' sebab-akibat) menjadikan menghidupkan (AlIhyaa) sebagai 'Illah bagi pemilikan, dan ia merangkumi segala yang membawa makna menghidupkan, seperti meletakkan batu di sempadannya, mengusahakannya, menanam di atasnya, membina di atasnya, atau mengalirkan anak sungai atau sumber air ke dalamnya. Semua ini khusus bagi tanah mati yang tiada pemiliknya.

So making the ownership of the land a consequence of reviving it by using the Faa’ At-Tasbeeb (the Faa’ of causality) makes reviving (AlIhyaa) the ‘Illah for ownership and it extends to everything that holds the meaning of reviving like putting stones upon its borders, cultivating it, planting on it, building upon it or making a stream or water source flow in it. This is all specific to the dead land that has no owner.

Contoh lain tentang 'Illah melalui Dalaalah ialah sabda Rasulullah ﷺ:

Another example of an Illah by way of Dalaalah is the speech of the Messenger of Allah (saw):

Itu kerana perkataan (lafaz) Qaatil ialah Wasf Mufhim Munaasib yang menetapkan 'Illah (sebab hukum), manakala binaan ayat itu menunjukkan bahawa pembunuhan ialah 'Illah bagi menghalang pewaris yang membunuh daripada menerima harta pusaka orang yang meninggalkan pusaka yang telah dibunuh.

That is because the (wording) Qaatil is a Wasf Mufhim Munaasib that establishes an ‘Illah (reason) whilst the construction of the sentence indicates that killing is the ‘Illah for depriving the inheritor who has killed from the inheritance of the one leaving the inheritance who has been killed.

Satu lagi contoh ialah Qawl beliau ﷺ:

A further example is his Qawl (saw):

Itu kerana lafaz (sebutan) As-Saa’imah (dibiarkan meragut bebas) ialah Wasf Mufhim yang menunjukkan ‘Illah (sebab hukum) kewajipan Zakat ke atas kambing sekiranya ia tidak diberi makanan ternakan oleh pemiliknya dan meragut sendiri di padang rumput secara semula jadi.

That is because the Lafzh (wording) As-Saa’imah (free grazing) is a Wasf Mufhim that indicates the ‘Illah of the obligation of Zakaah upon sheep if they are not fed fodder from their owner and graze naturally upon the pastures.

Ini adalah apabila teks, melalui susunannya, memberi peluang untuk membuat kesimpulan (Istinbaat) tentang 'Illah bagi Hukm, sedangkan 'Illah tersebut tidak disebut dalam teks sama ada secara jelas (Saraahatan) mahupun secara tersirat (Dalaalatan).

This is when the text through its composition provides for the deduction (Istinbaat) of an ‘Illah for the Hukm whilst this ‘Illah is not mentioned in the text either explicitly or implicitly (Saraahatan or Dalaalatan).

Contoh ini:

An example of this:

Allah Ta'ala berfirman:

Allah Ta’Aalaa said:

Dan Allah Ta'ala berfirman dalam ayat yang mengikuti ayat di atas:

And Allah Ta’Aalaa said in the Aayah that follows the above Aayah:

Jadi ayat pertama mengandungi larangan (Nahi) daripada menjalankan perniagaan ketika seruan kepada Jumu'ah, dan ayat kedua mengandungi perintah (Amr) untuk bertebaran di bumi dan mencari kurniaan Allah apabila solat telah selesai, yang bermaksud keharusan (Ibaahah) menjalankan perniagaan jika keadaan yang melarangnya telah hilang, iaitu pelaksanaan solat. Daripada ini dideduksi (Istinbaṭ) bahawa larangan menjalankan perniagaan ketika seruan solat Jumu'ah adalah kerana sebab ('Illah) iaitu gangguan (Ilhaa'). Oleh itu, 'gangguan daripada melaksanakan solat' merupakan 'Illah yang telah dideduksi (Mustanbaṭah).

So the first Aayah contains a forbiddance (Nahi) from conducting trade at the time of the call to Jumu’ah and the second Aayah contains a command (Amr) to disperse in the land and seek the bounty of Allah when the Salaah has ended which means the Ibaahah (permissibility) of conducting trade if the circumstance forbidding it has gone away, which is the performance of the Salaah. From this it is deduced (Istinbata) that the forbiddance of conducting trade at the time of the call of the Jumu’ah prayer is due to the reason (‘Illah) of Ilhaa’ (distraction). Therefore ‘distraction from the performance of the Salaah’ represents the ‘Illah that has been deduced (Mustanbatah)

dan yang tidak disebutkan secara tersurat atau tersirat dalam teks.

and which is not mentioned explicitly or implicitly within the text.

Jika ‘Illah yang disebut dalam teks itu ialah Wasf Mufhim (iaitu sifat yang boleh difahami sebagai sebab hukum), maka adalah mungkin untuk membuat qiyas ke atasnya dan menjadikannya ‘Illah baharu, dan ‘Illah baharu ini dinamakan ‘Illah Qiyaasiyah. Maksud Wasf Mufhim ialah ia memberikan kefahaman tentang Ta’leel (penentuan sebab hukum).

If the ‘Illah mentioned in the text is a Wasf Mufhim (i.e. a description open to reasoning) it is possible to make analogy upon it a new ‘Illah and this new ‘Illah is called an ‘Illah Qiyaasiyah. The meaning of Wasf Mufhim is that it provides understanding of Ta’leel (reasoning)

dan sudut penaakulan. Ini ibarat mempunyai 'Illah bagi 'Illah, dan oleh itu tidak dibenarkan membuat Qiyaas ke atas sesuatu 'Illah berdasarkan 'Illah yang lain, kecuali jika Wasf (sifat) yang disebut dalam nas itu terbuka kepada penaakulan atau memberikan kefahaman penaakulan dan membawa kepada kefahaman tentang sudut 'Illah yang terkandung di dalamnya.

and the angle of reasoning. This then is like having an ‘Illah for the ‘Illah and it is therefore not permitted to make Qiyaas of an ‘Illah upon an ‘Illah unless the Wasf (description) mentioned in the text is open to reasoning or provides the understanding of reasoning and leads to the understanding of the angle of the ‘Illah within it.

Contoh ini:

An example of this:

Qawl Rasulullah ﷺ:

The Qawl of the Messenger (saw):

Hadis ini menyebut satu ‘illah, iaitu kemarahan, dan itulah sebab Rasulullah ﷺ melarang membuat penghakiman ketika sedang marah.

This Hadeeth contains a mentioned ‘Illah which is anger and it is the reason that the Messenger of Allah (saw) forbade passing judgement at the time of anger.

Walau bagaimanapun, 'Illah (kemarahan) yang disebutkan ini ialah Wasf Mufhim kerana kesan atau impak kemarahan terhadap pemutusan hukum, iaitu apa yang disebabkan oleh kemarahan dari segi mengaburkan fikiran dan menjejaskan keadaan. Akibatnya, 'Illah baharu ini dinamakan: 'Mengaburkan fikiran dan menjejaskan keadaan', dan ia merupakan 'Illah Qiyaasiyah, serta 'Illal (sebab-sebab) yang merangkumi pengaburan fikiran dan penjejasan keadaan itu diukur berdasarkannya (iaitu Qiyaas dilakukan).

However, this mentioned ‘Illah (anger) is a Wasf Mufhim due to the effect or impact of anger upon passing judgement due to what anger causes in terms of clouding the thought and destabilising the condition. As a result, this new ‘Illah is called: ‘Clouding the mind and destabilising the condition’ and it represents an ‘Illah Qiyaasiyah and the ‘Illal (reasons) that include the clouding of the mind and destabilising the condition are measured upon it (i.e. Qiyaas is made).

Ini termasuk rasa lapar, misalnya, sehingga pernyataan: ‘Jangan menjatuhkan hukum ketika kamu sedang lapar’ berlaku, atau rasa sakit, sehingga 189

This would include hunger for instance so that the statement: ‘Don’t pass judgment whilst you are hungry’ would apply, or pain so that the 189

Pernyataan: ‘Jangan membuat penilaian ketika anda sedang dalam kesakitan yang amat sangat’ adalah sesuai untuk digunakan.

statement: ‘Don’t pass judgement whilst you are in a lot of pain’ would be applicable.

Tiga syarat ditetapkan berkenaan dengan Lafzh (lafaz).

Three conditions are stipulated in regards to the Lafzh (wording)

daripada mana ia sah untuk diambil sebagai 'Illah Qiyaasiyah:

from which it is valid for an ‘Illah Qiyaasiyah to be taken:

1 – Bahawa ia adalah Wasf yang Mushtaqq dan bukan Jaamid. Mushtaqq (lafaz) ialah sesuatu yang diambil (diterbitkan) daripada selainnya, seperti ‘Ghadbaan’ (marah) yang diterbitkan daripada ‘Al-Ghadab’ (kemarahan). Jaamid pula ialah sesuatu yang tidak diambil atau diterbitkan daripada selainnya, seperti ‘Al-Asad’ (singa), ‘Al-Burr’ (gandum) dan ‘Adh-Dhahab’ (emas).

Apa yang disebutkan dalam Hadis ini tidak mengandungi illah (sebab hukum). Hal itu bukan kerana ia merupakan sukatan atau kerana ia merupakan bahan makanan, tetapi kerana perkara-perkara yang disebutkan dalam Hadis ini adalah Jaamid Alfaazh (lafaz jamid) dan bukan Mushtaqqah (lafaz terbitan). Oleh itu, ia bukan Wasf Mufhim (sifat yang memberi pengertian sebab hukum), dan ia tidak mengandungi makna sebab hukum sama ada dari sudut bahasa mahupun dari sudut Syar'a. Maka, pengharaman Ribaa Al-Fadl (riba lebihan) hanya terhad kepada enam perkara ini sahaja. Qiyas tidak dibuat ke atas gandum lalu dilanjutkan kepada beras, atau anggur kepada kurma, atau gula kepada garam. Maka dibolehkan menukar gula dengan gula secara berlebihan, dan begitu juga anggur ditukar dengan anggur secara berlebihan (dalam perdagangan). Ini selagi tidak ada nas lain yang mengharamkannya.

That which is mentioned in this Hadeeth is not reasoned. That is not because it is an amount or because it is foodstuffs but rather because these mentioned things in the Hadeeth are Jaamid Alfaazh and are not Mushtaqqah (derived). As such it is not a Wasf Mufhim that indicates a reasoning and it does not contain the sense of reasoning whether from a linguistic or Shar’a angle. Therefore, the Tahreem (prohibition) of Ribaa Al-Fadl (excess) is restricted to these six items alone. Analogy is not made upon wheat and extended to rice, or grapes to dates, or sugar to salt. It is therefore permitted to exchange sugar for sugar with an increase and similarly for grapes to be exchanged for grapes with an increase (involved in the trade). This is as long as another text does not prohibit that.