مقاله ۵-۶
Article 5-6
مادهٔ ۵
Article 5.
تمامی شهروندان دولت اسلامی از حقوق و تکالیف شریعت بهرهمند هستند۔
All citizens of the Islamic State enjoy the Shari’ah rights and duties.
ماده ۶
Article 6.
دولت به هیچ وجه حق ندارد در حکومت، قضاوت و اداره امور یا مانند آن میان افراد تبعیض قائل شود. بلکه هر فرد باید، صرفنظر از نژاد، دین، رنگ یا هر چیز دیگر، با برابری با او رفتار شود.
The State is forbidden to discriminate at all between the individuals in terms of ruling, judiciary and management of affairs or their like. Rather, every individual should be treated equally regardless of race, Deen, colour or anything else.
این دو ماده به منظور تبیین احکام کسانی تدوین شدهاند که تابعیت اسلامی دارند، خواه مسلمان باشند خواه از اهل ذمه (شهروند غیرمسلمان دولت اسلامی). اما در مورد مسلمانان، این به آن دلیل است که پیامبر ﷺ مسلمانانی را که خارج از دولت اسلامی زندگی میکنند و تابعیت اسلامی ندارند، از حقوقی که اتباع دولت از آن بهرهمندند، محروم کرده است. از سلیمان بن بریده، از پدرش روایت شده که گفت:
These two Articles have been drafted in order to explain the rules pertaining to those who carry the Islamic citizenship irrespective of whether they were Muslims or the people of Dhimmah (non-Muslim citizen of the Islamic State). As for the Muslims, this is due to the fact that the Messenger (pbuh) has denied the Muslims who live outside the Islamic State and who do not hold the Islamic citizenship from the rights enjoyed by the State’s subjects. On the authority of Sulayman Ibn Buraydah on that of his father who said:
. إِذَا أَمَّرَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْ سَرِيَّةٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّتِهِ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ « بِتَ قْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنْ الْمُسْلِمِينَ خَيْ رًا، ثُمَّ قَالَ: اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ، اغْ زوا وَلا تَ غُلُّوا وَلا تَ غْدِرُوا وَلا تَمْثُ لُوا وَلا تَ قْتُ لُوا وَلِيدًا، وَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى ثَلاثِ خِصَالٍ أَوْ خِلالٍ، فَأَي تَُّ هُنَّ مَا أَجَابُوكَ فَاقْ بَلْ مِنْ هُمْ وَكُفَّ عَنْ هُمْ، ثُمَّ ادْعُهُمْ إِ لَى الإِسْلاَمِ، فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْ بَلْ مِنْ هُمْ وَكُفَّ عَنْ هُمْ، ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ، وَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ إِنْ فَ عَلُوا ذَلِكَ فَ لَهُ مْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ، فَإِنْ أَب وَْا أَنْ يَ تَحَوَّلُوا مِنْ هَا فَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ، وَلا » يَكُونُ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَيْءِ شَيْءٌ إِلاَّ أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ .
. إِذَا أَمَّرَ أَمِيرًا عَلَى جَيْشٍ أَوْ سَرِيَّةٍ أَوْصَاهُ فِي خَاصَّتِهِ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ « بِتَ قْوَى اللَّهِ وَمَنْ مَعَهُ مِنْ الْمُسْلِمِينَ خَيْ رًا، ثُمَّ قَالَ: اغْزُوا بِاسْمِ اللَّهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، قَاتِلُوا مَنْ كَفَرَ بِاللَّهِ، اغْ زوا وَلا تَ غُلُّوا وَلا تَ غْدِرُوا وَلا تَمْثُ لُوا وَلا تَ قْتُ لُوا وَلِيدًا، وَإِذَا لَقِيتَ عَدُوَّكَ مِنْ الْمُشْرِكِينَ فَادْعُهُمْ إِلَى ثَلاثِ خِصَالٍ أَوْ خِلالٍ، فَأَي تَُّ هُنَّ مَا أَجَابُوكَ فَاقْ بَلْ مِنْ هُمْ وَكُفَّ عَنْ هُمْ، ثُمَّ ادْعُهُمْ إِ لَى الإِسْلاَمِ، فَإِنْ أَجَابُوكَ فَاقْ بَلْ مِنْ هُمْ وَكُفَّ عَنْ هُمْ، ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ، وَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ إِنْ فَ عَلُوا ذَلِكَ فَ لَهُ مْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ، فَإِنْ أَب وَْا أَنْ يَ تَحَوَّلُوا مِنْ هَا فَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ يَكُونُونَ كَأَعْرَابِ الْمُسْلِمِينَ يَجْرِي عَلَيْهِمْ حُكْمُ اللَّهِ الَّذِي يَجْرِي عَلَى الْمُؤْمِنِينَ، وَلا » يَكُونُ لَهُمْ فِي الْغَنِيمَةِ وَالْفَيْءِ شَيْءٌ إِلاَّ أَنْ يُجَاهِدُوا مَعَ الْمُسْلِمِينَ .
وقتی رسول خدا ﷺ کسی را به فرماندهی لشکر یا دستهای از سپاه منصوب میکرد، او را بهویژه به تقوای الهی و نیکی با مسلمانانی که همراهش بودند سفارش میکرد. میفرمود: «به نام خدا و در راه خدا بجنگید. با کسانی که به خدا کفر ورزیدهاند نبرد کنید. جهاد کنید، غنیمت را خیانت نکنید، پیمان را نشکنید، اجساد را مُثله نکنید و کودکان را نکشید. هنگامی که با دشمنانتان از مشرکان روبهرو شدید، آنان را به سه کار دعوت کنید. اگر هر یک از اینها را پذیرفتند، شما نیز آن را بپذیرید و از آسیب رساندن به ایشان خودداری کنید. آنان را به اسلام دعوت کنید؛ اگر پاسخ مثبت دادند، از ایشان بپذیرید و از جنگیدن با آنان دست بردارید. سپس آنان را به هجرت از سرزمینهایشان به سرزمین مهاجران دعوت کنید و به ایشان خبر دهید که اگر چنین کنند، همان حقوق و تکالیفی را خواهند داشت که مهاجران دارند. اگر از هجرت سر باز زدند، به ایشان بگو که چون اعراب بادیهنشین مسلمان خواهند بود و همچون سایر مسلمانان مشمول احکام خدا خواهند شد، اما از غنیمت جنگی یا فیء بهرهای نخواهند داشت، مگر آنگاه که واقعاً همراه مسلمانان با کافران بجنگند.» (روایت مسلم). این حدیث به روشنی نشان میدهد که کسی که به دار الاسلام هجرت نکند، از هیچیک از حقوق شهروندی بهرهمند نخواهد شد، حتی اگر مسلمان باشد. رسول خدا ﷺ ایشان را دعوت میکرد تا زیر پرچم اسلام درآیند، تا از آنچه مسلمانان بهرهمند میشدند بهرهمند گردند و همان تکالیفی را بر عهده گیرند که مسلمانان بر عهده گرفته بودند؛ ایشان فرمود:
“When the Messenger of Allah (pbuh) appointed anyone as leader of an army or detachment he would especially exhort him to fear Allah and to be good to the Muslims who were with him. He would say: Fight in the name of Allah and in the way of Allah. Fight against those who disbelieve in Allah. Make a holy war, do not embezzle the spoils; do not break your pledge; and do not mutilate (the dead) bodies; do not kill the children. When you meet your enemies who are polytheists, invite them to three courses of action. If they respond to any one of these, you also accept it and withhold yourself from doing them any harm. Invite them to (accept) Islam; if they respond to you, accept it from them and desist from fighting against them. Then invite them to migrate from their lands to the land of Emigrants and inform them that, if they do so, they shall have all the privileges and obligations of the Emigrants. If they refuse to migrate, tell them that they will have the status of Bedouin Muslims and will be subjected to the Commands of Allah like other Muslims, but they will not get any share from the spoils of war or Fai' except when they actually fight with the Muslims (against the disbelievers).” (Recorded by Muslim). This narration indicates clearly that the one who does not migrate to Dar Al-Islam will not enjoy any of the rights of citizenship even if he were a Muslim. The Messenger of Allah (pbuh) invited them to come under the authority of Islam so that they may enjoy what the Muslims enjoyed and undertake the obligations which the Muslims undertook; he said:
. ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ، وَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ إِنْ « » فَ عَلُوا ذَلِكَ فَ لَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ .
. ثُمَّ ادْعُهُمْ إِلَى التَّحَوُّلِ مِنْ دَارِهِمْ إِلَى دَارِ الْمُهَاجِرِينَ، وَأَخْبِرْهُمْ أَن هَُّمْ إِنْ « » فَ عَلُوا ذَلِكَ فَ لَهُمْ مَا لِلْمُهَاجِرِينَ وَعَلَيْهِمْ مَا عَلَى الْمُهَاجِرِينَ .
«سپس آنان را به ترک سرزمینهایشان و هجرت به سرزمین مهاجرین (مهاجرین) دعوت کن و به ایشان خبر ده که اگر چنین کنند، همان حقوق و تکالیف مهاجرین را خواهند داشت». این متن بیان میکند که هجرت شرط آن است که آنان همان چیزی را داشته باشند که ما داریم، و تکالیف ما بر عهده ایشان قرار گیرد؛ به بیان دیگر، آنان تحت احکام قرار گیرند. مفهوم این روایت آن است که اگر هجرت نمیکردند، آنچه را که مهاجرین داشتند، یعنی آنچه را که در دار الاسلام داشتند، نمیداشتند؛ بنابراین این روایات تفاوت احکام میان کسی که به سرای مهاجرین کوچ میکند و کسی که کوچ نمیکند را روشن میسازند، و سرای مهاجرین همان دار الاسلام بود، و هر سرزمین دیگر، دار الکفر به شمار میرفت. اقامت فرد در دار الاسلام یا در دار الکفر، «تابعیت» نامیده میشود. از این رو، تابعیت شخص به معنای آن سرایی است که وی آن را محل اقامت خود برمیگزیند؛ آیا دار الاسلام است یا دار الکفر؟ اگر دار الاسلام باشد، احکام دار الاسلام بر آن جاری میشود و در این صورت شخص دارای تابعیت اسلامی خواهد بود. و اگر دار الکفر باشد، احکام دار الکفر بر آن جاری میشود و شخصی که در آنجا زندگی میکند، دارای تابعیت اسلامی به شمار نخواهد آمد.
“Then invite them to migrate from their lands to the land of Emigrants (Muhajirin) and inform them that, if they do so, they shall have all the privileges and obligations of the Emigrants”. This text stipulates that migration is required for them to have what we have and for our obligations to be upon them, in other words, for them to fall under the laws. The understanding of the narration is that if they did not move they would not have what the emigrants had, in other words, what they had in the abode of Islam (Dar Al-Islam), so this narrations explain the difference in the laws between the one who moves to the abode of the emigrants and the one who doesn’t, and the abode of the emigrants was the abode of Islam with anything else being the abode of disbelief (Dar Al-Kufr). The individual’s residence in Dar Al-Islam or in Dar Al-Kufr is referred to as citizenship. Hence, a person’s citizenship means the abode which he chooses as his residence; is it Dar Al-Islam or Dar Al-Kufr? If it were Dar Al-Islam, then the rules of Dar Al-Islam would apply to it, and in this case a person would be a holder of an Islamic citizenship. If it were Dar Al-Kufr, the rules of Dar Al-Kufr would apply to it, and the person living there would not be considered as a holder of an Islamic citizenship.
قوانین، ذمّیای را نیز در بر میگیرد که در دارالاسلام زندگی میکند؛ از این رو به او حقّ اقامت داده میشود و شهروندی را دارا میگردد. ذمّی کسی است که هر دینی غیر از اسلام را میپذیرد و در حالی که بر آیین غیراسلامی خود باقی است، شهروند دولت اسلامی میشود. واژهٔ «ذمّی» از واژهٔ «ذمّه» به معنای پیمان گرفته شده است. بنابراین، ذمّیان کسانی هستند که ما به آنان پیمان میدهیم که مطابق شرایط صلحی که با ایشان بستهایم با آنان رفتار کنیم و در معاشرت با ایشان و در ادارهی امورشان بر اساس احکام اسلام عمل نماییم.
The laws encompass the Dhimmi who lives in Dar Al-Islam, so they are given the rights of residency and carry the citizenship. The Dhimmi is the one who embraces any Deen other than Islam and becomes a citizen of the Islamic State while remaining upon his faith which is other than Islam. The word Dhimmi is derived from the word Dhimmah, meaning the oath. Hence, the Dhimmi are those to whom we give an oath to treat according to the terms of peace we made with them and to proceed in interaction with them and in managing their affairs according to the rules of Islam.
اسلام قواعد متعددی را درباره اهل ذمه آورده است که در آن حقوق شهروندی ایشان را تضمین کرده و وظایفی را بر عهدهشان نهاده است. اسلام همچنین بیان کرده است که اهل ذمه از همان عدالتی برخوردارند که ما برخورداریم، و باید به همان قوانینی پایبند باشند که ما پایبندیم. و اما آنچه از عدل و انصاف که ایشان برخوردارند، از فرمان کلی برمیآید که در سخن الله (سبحانه و تعالی) بازتاب یافته است:
Islam has come with several rules pertaining to the people of Dhimmah, in which it guaranteed the rights of citizenship for them and imposed upon them its duties. Islam also outlined that the Dhimmi enjoy the same justice we enjoy and that they should abide by the same rules that we abide by. As for that which they enjoy in terms of justice and fairness, this is derived from the general command reflected in Allah (swt) saying:
«إِذَا حَكَمْتُم بَيْنَ النَّاسِ أَن تَحْكُمُوا بِالْعَدْلِ» (سورۃ النساء: ۵۸) و در فرمایش او (سبحانه و تعالی): «ای کسانی که ایمان آوردهاید، دشمنی یک قوم شما را وادار به بیعدالتی نکند. عدالت بورزید که آن به پرهیزگاری نزدیکتر است.» (سورۃ المائدہ: ۸) و همچنین در فرمایش خداوند (سبحانه و تعالی) درباره داوری میان اهل کتاب نیز این اصل بازتاب یافته است.
“When you judge between people to judge with justice.” (TMQ 4:58) and in His (swt) saying: “O you who have believed, do not let the hatred of a people prevent you from being just. Be just; that is nearer to righteousness.” (TMQ 5:8) and it is also reflected in Allah (swt) saying regarding the judgement between the people of the book.
«و اگر داوری کنی، میان آنان به عدالت داوری کن.» (سورهٔ المائدہ، ۴۲)
“And if you judge, judge between them with justice.” (TMQ 5:42).
As for abiding by that which we abide by in terms of justice, this is derived from the actions and sayings of the Messenger of Allah (pbuh) (swt). He (pbuh) used to exact the same punishment upon the disbelievers and the Muslims. The Messenger of Allah (pbuh) punished a Jew by killing him for killing a woman, as has been recorded in Al-Bukhari from Anas Bin Malik who said: خَرَجَتْ جَارِيَةٌ عَلَيْ هَا أَوْضَاحٌ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَ رَمَاهَا يَ هُودِ ي بِحَجَرٍ قَالَ فَجِيءَ « فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ فَ رَفَ عَتْ رَأْسَهَا وَبِهَا رَمَقٌ فَ قَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ بِهَا إِلَى النَّبِيِّ فَأَعَادَ عَلَيْ هَا قَالَ فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ فَ رَفَ عَتْ رَأْسَهَا فَ قَالَ لَهَا فِي الثَّالِثَةِ فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ » فَ قَتَ لَهُ بَ يْنَ الْحَجَرَيْنِ فَخَفَضَتْ رَأْسَهَا فَدَعَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ .
As for abiding by that which we abide by in terms of justice, this is derived from the actions and sayings of the Messenger of Allah (pbuh) (swt). He (pbuh) used to exact the same punishment upon the disbelievers and the Muslims. The Messenger of Allah (pbuh) punished a Jew by killing him for killing a woman, as has been recorded in Al-Bukhari from Anas Bin Malik who said: خَرَجَتْ جَارِيَةٌ عَلَيْ هَا أَوْضَاحٌ بِالْمَدِينَةِ قَالَ فَ رَمَاهَا يَ هُودِ ي بِحَجَرٍ قَالَ فَجِيءَ « فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ فَ رَفَ عَتْ رَأْسَهَا وَبِهَا رَمَقٌ فَ قَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ بِهَا إِلَى النَّبِيِّ فَأَعَادَ عَلَيْ هَا قَالَ فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ فَ رَفَ عَتْ رَأْسَهَا فَ قَالَ لَهَا فِي الثَّالِثَةِ فُلاَنٌ قَ تَ لَكِ » فَ قَتَ لَهُ بَ يْنَ الْحَجَرَيْنِ فَخَفَضَتْ رَأْسَهَا فَدَعَا بِهِ رَسُولُ اللَّهِ .
یک دختر که زیورآلات به خود آویخته بود، در مدینه بیرون رفت. کسی او را با سنگی زد. او را در حالی که هنوز زنده بود، نزد پیامبر ﷺ آوردند. رسول خدا ﷺ از او پرسید: «آیا فلان کس تو را زده است؟» او سرش را بلند کرد و آن را انکار نمود. پیامبر ﷺ بار دوم پرسید: «آیا فلان کس تو را زده است؟» او باز سرش را بلند کرد و انکار نمود. پیامبر ﷺ برای سومین بار فرمود: «آیا فلان کس تو را زده است؟» او سرش را فرود آورد و موافقت کرد. آنگاه فرستاده خدا ﷺ قاتل را طلبید و او را میان دو سنگ کشت.
“A girl wearing ornaments, went out at Medina. Somebody struck her with a stone. She was brought to the Prophet (pbuh) while she was still alive. Allah's Prophet (pbuh) asked her, "Did such-and-such a person strike you?" She raised her head, denying that. He asked her a second time, saying, "Did so-and-so strike you?" She raised her head, denying that. He said for the third time, "Did so-and-so strike you?" She lowered her head, agreeing. Allah's Apostle then sent for the killer and killed him between two stones.”.
. بِيَ هُودِيٍّ وَيَ هُودِيَّةٍ قَدْ أَحْدَثَا جَمِيعًا فَ قَالَ لَهُمْ مَا أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ « تَجِدُونَ فِي كِتَابِكُمْ قَالُوا إِنَّ أَحْبَارَنَا أَحْدَثُوا تَحْمِيمَ الْوَجْهِ وَالتَّجْبِيهَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ ادْعُهُمْ يَا رَسُولَ الل هِ بِالتَّ وْرَاةِ فَأُتِيَ بِهَا فَ وَضَعَ أَحَدُهُمْ يَدَهُ عَلَى آيَةِ الرَّجْمِ وَجَعَلَ يَ قْرَأُ مَا قَ بْ لَهَا وَمَا بَ عْدَهَا فَ قَالَ لَهُ ابْنُ سَلاَمٍ ارْفَعْ يَدَكَ فَإِذَا آيَةُ الرَّجْمِ تَحْتَ يَدِهِ فَأَمَ رَ » فَ رُجِمَا بِهِمَا رَسُولُ اللَّهِ.
. بِيَ هُودِيٍّ وَيَ هُودِيَّةٍ قَدْ أَحْدَثَا جَمِيعًا فَ قَالَ لَهُمْ مَا أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ « تَجِدُونَ فِي كِتَابِكُمْ قَالُوا إِنَّ أَحْبَارَنَا أَحْدَثُوا تَحْمِيمَ الْوَجْهِ وَالتَّجْبِيهَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ ادْعُهُمْ يَا رَسُولَ الل هِ بِالتَّ وْرَاةِ فَأُتِيَ بِهَا فَ وَضَعَ أَحَدُهُمْ يَدَهُ عَلَى آيَةِ الرَّجْمِ وَجَعَلَ يَ قْرَأُ مَا قَ بْ لَهَا وَمَا بَ عْدَهَا فَ قَالَ لَهُ ابْنُ سَلاَمٍ ارْفَعْ يَدَكَ فَإِذَا آيَةُ الرَّجْمِ تَحْتَ يَدِهِ فَأَمَ رَ » فَ رُجِمَا بِهِمَا رَسُولُ اللَّهِ.
«یک مرد یهودی و یک زن یهودی به نزد رسول خدا ﷺ آورده شدند، به اتهام ارتکاب زنای نامشروع. پیامبر ﷺ از آن دو پرسید: "کیفر قانونی این گناه در کتاب شما (تورات) چیست؟" پاسخ دادند: "کاهنان ما مجازات سیاه کردن صورتها با زغال و تجبیه را ابداع کردهاند." عبدالله بن سلام گفت: "ای پیامبر خدا ﷺ، به ایشان بگو تورات را بیاورند." تورات آورده شد، و سپس یکی از یهودیان دستش را روی آیه رجم گذاشت و آنچه پیش و پس از آن بود را خواند. در این هنگام ابن سلام به آن یهودی گفت: "دستت را بردار." ناگهان آیه رجم زیر دستش بود. پس پیامبر خدا ﷺ دستور داد آن دو گناهکار سنگسار شوند.» «بر ما واجب است که به اهل ذمه همان حمایتی را بدهیم که به مسلمانان داده میشود، به دلیل سخنان فرستاده خدا ﷺ (صلی الله علیه وسلم)، که خداوند بزرگ و والا است.»
“A Jew and a Jewess were brought to Allah's Apostle on a charge of committing an illegal sexual intercourse. The Prophet (pbuh) asked them. "What is the legal punishment (for this sin) in your Book (Torah)?" They replied, "Our priests have innovated the punishment of blackening the faces with charcoal and Tajbiya." `Abdullah bin Salam said, "O Allah's Prophet (pbuh) , tell them to bring the Torah." The Torah was brought, and then one of the Jews put his hand over the Divine Verse of the Rajam (stoning to death) and started reading what preceded and what followed it. On that, Ibn Salam said to the Jew, "Lift up your hand." Behold! The Divine Verse of the Rajam was under his hand. So Allah's Prophet (pbuh) ordered that the two (sinners) be stoned to death .” It is a duty upon us to give the people of the Dhimmah the protection given to the Muslims, due to words of the Messenger of Allah (pbuh) (swt),.
. أَلا مَنْ قَ تَلَ نَ فْسًا مُعَاهِدًا لَهُ ذِمَّةُ اللَّهِ وَذِمَّةُ رَسُولِهِ فَ قَدْ أَخْفَرَ بِذِمَّةِ اللَّهِ، فَلا « » ي رَُحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ، وَإِنَّ رِيحَهَا لَيُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ سَبْعِينَ خَرِيفًا .
. أَلا مَنْ قَ تَلَ نَ فْسًا مُعَاهِدًا لَهُ ذِمَّةُ اللَّهِ وَذِمَّةُ رَسُولِهِ فَ قَدْ أَخْفَرَ بِذِمَّةِ اللَّهِ، فَلا « » ي رَُحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ، وَإِنَّ رِيحَهَا لَيُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ سَبْعِينَ خَرِيفًا .
«همانا هر کس کسی را که به او پیمان امان داده شده (مُعاهَد) است و عهدی از جانب خدا و عهدی از جانب پیامبرش ﷺ دارد، بکشد، پس به عهد خدا و عهد پیامبرش ﷺ خیانت کرده است، پس بوی بهشت را نخواهد بوئید؛ با آنکه بوی آن از فاصلهی هفتاد پاییز احساس میشود.» این حدیث را ترمذی روایت کرده و گفته است: حسن صحیح است. و بخاری آن را با همین الفاظ روایت کرده است.
“Indeed, whoever kills a person who is granted the pledge of protection (Mu'ahid) that has a covenant from Allah and a covenant from His Messenger (saw), then he has violated the covenant with Allah and the covenant of His Messenger, so he shall not smell the fragrance of Paradise; even though its fragrance can be sensed from the distance of seventy autumns.”, transmitted by Al-Tirmidhi who said it is Hasan Sahih. And Al-Bukhari transmitted it with the words.
. مَنْ قَ تَلَ مُعَاهَدًا لَمْ يَرِحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ وَإِنَّ رِيحَهَا تُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ أَرْبَعِينَ « » عَامًا .
. مَنْ قَ تَلَ مُعَاهَدًا لَمْ يَرِحْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ وَإِنَّ رِيحَهَا تُوجَدُ مِنْ مَسِيرَةِ أَرْبَعِينَ « » عَامًا .
هر کس معاهدی را که با مسلمانان پیمان امان دارد بکشد، بوی بهشت را نخواهد بوییـد، با آنکه بوی آن از فاصلهٔ چهل سال راه شنیده میشود.
“Whoever killed a Mu'ahid (a person who is granted the pledge of protection by the Muslims) shall not smell the fragrance of Paradise though its fragrance can be smelt at a distance of forty years (of traveling).”.
اهل ذمّه از همان حقوقی برخوردارند که مسلمانان در اداره امور خود و تأمین معاش خویش دارند. از ابوموسی اشعری روایت شده که رسول خدا ﷺ فرمود:
The people of Dhimmah enjoy the same rights as those enjoyed by Muslims in terms of managing their affairs and securing their living. It is narrated on the authority of Abu Musa Al-Ash’ari that the Messenger of Allah (pbuh) said:
» أَطْعِمُوا الْجَائِعَ، وَعُودُوا الْمَرِيضَ، وَفُكُّوا الْعَانِيَ « . «گرسنه را غذا دهید، از بیمار عیادت کنید، و اسیر را آزاد کنید (با پرداخت فدیهاش).» روایتشده توسط البخاری از ابوموسی. ابوعبیده گفت:
.» أَطْعِمُوا الْجَائِعَ، وَعُودُوا الْمَرِيضَ، وَفُكُّوا الْعَانِيَ « . “Give food to the hungry, pay a visit to the sick and release (set free) the one in captivity (by paying his ransom).” transmitted by Al-Bukhari through Abu Musa. Abu ‘Ubaydah said:
. "وكذلك أهل الذمة يجاهد من دونهم، ويفتك عناتهم، فإذا استنقذوا رجعوا إلى ذمتهم وعهدهم أحراراً، وفي ذلك أحاديث" .
. "وكذلك أهل الذمة يجاهد من دونهم، ويفتك عناتهم، فإذا استنقذوا رجعوا إلى ذمتهم وعهدهم أحراراً، وفي ذلك أحاديث" .
«بناءً بر این، اهل ذمه از جهاد معافاند، اسیرانشان آزاد میشود، و اگر به بردگی گرفته شوند، آزادانه به ذمه و پیمان خود بازمیگردند، و در این باره روایاتی وارد شده است». و از ابن عباس روایت شده که گفت:
“Therefore, the Dhimmis are excluded from Jihad, their prisoners are freed and if they are slaved, they return to their Dhimmah and their covenant as free, and there are narrations regarding that”. And on the authority of Ibn Abbas who said:
. أهل نجران صالح رسول الله .
. أهل نجران صالح رسول الله .
“The Messenger of Allah (pbuh) made peace with the people of Najran” and from the narration as transmitted by Abu Dawud in his Sunan ."عَلَى أَنْ لاَ تُ هْدَمَ لَهُمْ بَ يْ عَةٌ، وَلاَ يُخْرَجَ لَهُمْ قَ س، وَلاَ ي فُْتَ نُوا عَنْ دِينِهِمْ مَا لَمْ يُحْدِثُوا حَدَثًا أَوْ يَأْكُلُوا الرِّبَا" .
“The Messenger of Allah (pbuh) made peace with the people of Najran” and from the narration as transmitted by Abu Dawud in his Sunan ."عَلَى أَنْ لاَ تُ هْدَمَ لَهُمْ بَ يْ عَةٌ، وَلاَ يُخْرَجَ لَهُمْ قَ س، وَلاَ ي فُْتَ نُوا عَنْ دِينِهِمْ مَا لَمْ يُحْدِثُوا حَدَثًا أَوْ يَأْكُلُوا الرِّبَا" .
«هیچ کلیسایی از آنان ویران نخواهد شد و هیچ روحانیای از آنان بیرون رانده نخواهد شد. دین آنان (اجباراً از ایمانشان بازگردانده نمیشوند) قطع نخواهد شد، تا زمانی که در امر ما چیزی وارد کنند که از آن نیست یا...». پیامبر ﷺ از بیمارانشان عیادت میکرد، چنانکه بخاری از انس روایت کرده که گفت:
“No church of theirs will be demolished and no clergyman of theirs will be turned out. There will be no interruption in their religion (coerced away from their faith) until they introduce something in our matter that does not belong to it or take”. The Prophet (pbuh) used to visit their sick, as recorded by Al- Bukhari from Anas who said.
. يَ عُودُهُ، فَمَرِضَ، فَأَتَاهُ النَّبِيُّ ، كَانَ غُلاَمٌ يَ هُودِ ي يَخْدُمُ النَّبِيَّ « فَ قَعَدَ عِنْدَ رَأْسِهِ فَ قَالَ لَهُ: أَسْلِمْ، فَ نَظَرَ إِلَى أَبِيهِ وَهُوَ عِنْدَهُ، فَ قَالَ لَهُ: أَطِعْ أَبَا الْقَاسِمِ » وَهُوَ يَ قُولُ: الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَنْ قَذَهُ مِنْ النَّارِ فَأَسْلَمَ، فَخَرَجَ النَّبِيُّ ، .
. يَ عُودُهُ، فَمَرِضَ، فَأَتَاهُ النَّبِيُّ ، كَانَ غُلاَمٌ يَ هُودِ ي يَخْدُمُ النَّبِيَّ « فَ قَعَدَ عِنْدَ رَأْسِهِ فَ قَالَ لَهُ: أَسْلِمْ، فَ نَظَرَ إِلَى أَبِيهِ وَهُوَ عِنْدَهُ، فَ قَالَ لَهُ: أَطِعْ أَبَا الْقَاسِمِ » وَهُوَ يَ قُولُ: الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي أَنْ قَذَهُ مِنْ النَّارِ فَأَسْلَمَ، فَخَرَجَ النَّبِيُّ ، .
«یک جوان یهودی بیمار شد. پیامبر ﷺ به عیادتش رفت. کنار سرش نشست و به او گفت: اسلام بیاور. او به پدرش که کنار سرش ایستاده بود نگاه کرد، و او گفت: از ابوالقاسم اطاعت کن. پس او اسلام آورد، و پیامبر ﷺ برخاست و فرمود: ستایش خدای را که به واسطه من او را از دوزخ نجات داد.» که نشان میدهد عیادت آنان و رفتار محترمانه و معاشرت نیکو با ایشان جایز است. بخاری از عمرو بن میمون از عمر بن خطاب (رض) روایت کرده که هنگام مرگش وصیت کرد: «و خلیفه پس از خود را به این و آن سفارش میکنم، و او را سفارش میکنم که به پیمان خدا و پیامبرش ﷺ به عهد ایشان وفا کند، پشت سرشان بجنگد و آنان را به کاری بیش از توانشان وادار نکند.»
“A young Jew became ill. The Prophet (pbuh) went to visit him. He sat down by his head and said to him: Accept Islam. He looked at his father who was beside him near his head, and he said: Obey Abu Al-Qasim. So he accepted Islam, and the Prophet (pbuh) stood up saying: Praise be to Allah Who has saved him through me from Hell.” which indicates that it is permitted to visit them, be courteous and sociable with them. Al-Bukhari transmitted from Amru Bin Maymun from Umar Bin Al-Khattab (ra) who counselled at the time of his death “And I enjoin the Khalifah after me with this and this, and enjoin him that by the covenant of Allah and His Messenger , he should fulfil their covenant, fight behind them and not force them to work beyong their capacity ”.
ذمی را نباید در امور دینی و آداب مذهبیاش مورد مداخله قرار داد؛ زیرا پیامبر خدا ﷺ چنانکه ابو عبید در کتاب الأموال از طریق عروه روایت کرده، فرمود: پیامبر خدا ﷺ به مردم یمن نوشت:
The Dhimmi should not be interfered with in terms of their faith and their rituals, for the Messenger of Allah (pbuh) (saw) said according to what Abu Ubaid reported in Al-Amwal through ‘Urwa who said: The Messenger of Allah (pbuh) wrote to the people of Yemen:
.» مَنْ كَانَ عَلَى يَ هُودِيَّتِهِ أَوْ نَصْرَانِيَّتِهِ فَإِنَّهُ لاَ ي فُْتَنُ عَنْ هَا، وَعَلَيْهِ الجِزْيَة «.
.» مَنْ كَانَ عَلَى يَ هُودِيَّتِهِ أَوْ نَصْرَانِيَّتِهِ فَإِنَّهُ لاَ ي فُْتَنُ عَنْ هَا، وَعَلَيْهِ الجِزْيَة «.
«مَنْ كَانَ عَلَى يَهُودِيَّتِهِ وَنَصْرَانِيَّتِهِ فَلَا يُفْتَنُ عَنْ دِينِهِ». وَلَا تُؤْخَذُ الرُّسُومُ الْجُمْرُكِيَّةُ مِنَ الذِّمِّيِّ كَمَا لَا تُؤْخَذُ مِنَ الْمُسْلِمِينَ. رَوَى أَبُو عُبَيْدٍ فِي الْأَمْوَالِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ مَعْقِلٍ، قَالَ: سَأَلْتُ زِيَادَ بْنَ حُدَيْرٍ عَمَّنْ كَانُوا يَأْخُذُونَ مِنْهُ الْعُشْرَ؟ فَقَالَ:
“He who is upon his Judaism and his Christianity, should not be coerced away from their faith”. Custom duties are not extracted from the Dhimmi in the same way they are not taken from the Muslims. Abu ‘Ubayd reported in Al-Amwal from ‘Abd Al-Rahman Bin Ma’qal who said: I asked Ziyaad Bin Hudair about whom they would take a tenth from. He said.
. "ما كنا نعشر مسلماً ولا معاهداً. قلت: فمن كنتم تعشرون؟ قال: تجار الحرب كما كانوا يعشروننا إذا أتيناهم" .
. "ما كنا نعشر مسلماً ولا معاهداً. قلت: فمن كنتم تعشرون؟ قال: تجار الحرب كما كانوا يعشروننا إذا أتيناهم" .
«ما از مسلمان و نه از کسی که عهد داشت، عُشر نمیگرفتیم. گفتم: پس از چه کسی عُشر میگرفتید؟ گفت: از کافرانِ تاجرانِ جنگی، و از آنان همانگونه میگرفتیم که آنان از ما میگرفتند.» عاشر همان کسی است که عوارض گمرکی را وصول میکند.
“We didn’t use to take a tenth from a Muslim, nor from someone who had a covenant. I said: So who did you take the tenth from? He said: The disbelievers from the merchants of war, so we used to take from them as they used to take from us” . The tax collector is the one who extracts the custom duties.
بنابراین، اهل ذمّه رعایای دولت هستند، همانند هر رعیت دیگری، و از حقوق شهروندی، حمایت، معیشت تضمینشده و رفتار عادلانه برخوردارند. آنان همچنین از حق رفتار همراه با مهربانی، نرمی و گذشت بهرهمندند. اگر بخواهند، میتوانند به نیروهای مسلح اسلامی بپیوندند و همراه با مسلمانان بجنگند، اما الزامی به جنگیدن ندارند و هیچ مالی جز جزیه از آنان خواسته نمیشود؛ بنابراین، مالیاتهایی که بر مسلمانان واجب است، بر ایشان واجب نیست. حاکم و قاضی، بدون هیچ تبعیضی در اداره امور ایشان و اجرای احکام معاملات و قانون کیفری بر آنان، با همان نگاهی به ایشان مینگرند که به مسلمانان مینگرند. بنابراین، اهل ذمّه همه حقوق را بهطور برابر و دقیقاً همانند آنچه مسلمان از آن بهرهمند است، دارا میباشد؛ و همچنین از او انتظار میرود که همه وظایفی را که بر عهده دارد انجام دهد، از جمله وفای به عهد و اطاعت از دستورات دولت.
Therefore, the Dhimmi are subjects of the State, like any other subjects, enjoying the rights of citizenship, protection, guaranteed living and fair treatment. They also enjoy the right of being treated with kindness, leniency and clemency. They can join the Islamic armed forces and fight alongside the Muslims if they choose to do so, but they are not obliged to fight and no wealth is obliged from them except the Jizya, so the taxes that are obliged upon the Muslims do not apply to them. They are viewed by the ruler and the judge in the same light as the Muslims are viewed without any discrimination in terms of the management of their affairs and the implementation of the rules of transactions and the penal code upon them. Therefore, the Dhimmi enjoys all the rights, equally and exactly as those enjoyed by the Muslim; he is also expected to perform all the duties incumbent upon him, such as the fulfilment of the oath and the obedience of the State’s orders.
بدین ترتیب روشن میشود که موضوع برخوردار بودن از حمایت و رعایت حقوق، به شهروندی دولت مربوط است، خواه مسلمان باشند یا نباشند. تبعیض قائل شدن به هر شکل میان کسانی که شهروندی اسلامی دارند، حرام است؛ زیرا عمومیت دلایل مربوط به احکام، امور قضایی و مدیریت امور این را میرساند. الله (سبحانه و تعالی) میفرماید:
In this way it can be seen that the issue with respect to being taken care of is the citizenship of the State, irrespective of whether they were Muslim or not. It is forbidden to discriminate in any way between those who hold the Islamic citizenship, due to the generality of the evidences pertaining the ruling and judicial matters and management of affairs. Allah (swt) says:
«هنگامی که میان مردم داوری میکنید، با عدل داوری کنید» (ترجمهی معانی قرآن، ۴:۵۸). این خطاب عمومی است و شامل همهی مردم میشود، چه مسلمان و چه غیرمسلمان. افزون بر این، رسول خدا ﷺ فرمود:
“When you judge between people to judge with justice.” (TMQ 4:48). This is a general address that applies to all people, Muslims and non-Muslims alike. Furthermore, the Messenger of Allah (pbuh) said:
.» البَ يِّ نَةُ عَلَى ال مُ دَّعِي، وَالْيَمِينُ عَلَى مَنْ أَنْكَرَ «.
.» البَ يِّ نَةُ عَلَى ال مُ دَّعِي، وَالْيَمِينُ عَلَى مَنْ أَنْكَرَ «.
«اما المدعی علیه فعلیه الیمین» که بیهقی با سند صحیح روایت کرده است. این حکم عام است و شامل مسلمانان و غیرمسلمانان هر دو میشود. از عبدالله بن زبیر روایت شده که گفت:
“But, the onus of proof is upon the claimant, and the taking of an oath is upon him who denies.” as transmitted by Al- Bayhaqi with a Sahih chain. This is also general and it applies to Muslims and non-Muslims alike. It is narrated from ‘Abd Allah Bin Zubayr who said:
. » أَنَّ الْخَصْمَيْنِ يَ قْعُدَانِ بَ يْنَ يَدَيِ الْحَكَمِ ق ضَى رَسُولُ اللَّهِ « .
. » أَنَّ الْخَصْمَيْنِ يَ قْعُدَانِ بَ يْنَ يَدَيِ الْحَكَمِ ق ضَى رَسُولُ اللَّهِ « .
«قضى رسول الله ﷺ أن يجلس الخصمان بين يدي القاضي» رواه أحمد وأبو داود، وصححه الحاكم. وهذا عام، ويشمل أي خصمين متنازعين، سواء كانا مسلمين أو غير مسلمين. قال رسول الله ﷺ.
“The Messenger of Allah (pbuh) has decreed that the two disputing parties should both sit before the judge” reported by Ahmad and Abu Dawud and authenticated by Al-Hakim. This is also general and it includes any two disputing parties, Muslims and non-Muslims alike. The Messenger of Allah (pbuh) said.
. » الإِمَامُ رَاعٍ وَمَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ «.
. » الإِمَامُ رَاعٍ وَمَسْئُولٌ عَنْ رَعِيَّتِهِ «.
«الإمامُ راعٍ وهو مسؤولٌ عن رعيّته» (متفقٌ عليه، رواه مسلم والبخاری). إنّ لفظ «الرعيّة» عامٌّ ويشمل جميع الرعايا، من المسلمين وغير المسلمين على حدٍّ سواء. وكذلك تدلّ جميع الأدلّة العامّة المتعلّقة بالمواطنة على أنّه يحرم التمييز بين المسلم وغير المسلم، وبين العربيّ وغير العربيّ، أو بين الأبيض والأسود. بل ينبغي أن يُعامَل جميع الناس الذين يحملون الجنسيّة الإسلاميّة معاملةً متساويةً، من دون أيّ تمييزٍ بينهم، سواءٌ من جهة الحاكم في رعاية شؤونهم وحفظ دمائهم وأعراضهم وأموالهم، أو من جهة القاضي في المساواة والعدل.
“The Imam is a guardian and he is responsible for his subjects.” (Agreed upon by Muslim and Al-Bukhari). The term “subjects” is general and it includes all the subjects, Muslims and non-Muslims alike. Likewise, all the general evidences related to citizenship indicate that it is forbidden to discriminate between the Muslim and the non-Muslim, between the Arab and the non- Arab or between the white and the black. Rather, all the people who hold the Islamic citizenship should rather be treated equally, without any discrimination between them either by the ruler, in terms of looking after their affairs and in terms of protecting their lives, their honour and their wealth, or by the judge in terms of equality and justice.