دولت شریعت اسلامی را بر همه کسانی که تابعیت اسلامی دارند اجرا می‌کند، بدون هیچ تفاوتی میان مسلمانان و غیرمسلمانان، به شرح زیر:

The State implements the Islamic Shari’ah upon all those who hold the Islamic citizenship, with no difference between Muslims and non-Muslims as follows:

تمامی احکام اسلام بر مسلمانان بدون هیچ استثنایی اجرا خواهد شد.

(a) All the rules of Islam will be implemented upon the Muslims without any exception.

(ب) به غیرمسلمانان اجازه داده خواهد شد که در چارچوب نظام کلی، از عقاید و عبادات خود پیروی کنند.

(b) The non-Muslims will be allowed to follow their beliefs and worships within the scope of the general system.

(ج) حکمِ ارتداد اُن مرتدینِ اسلام پر جاری کیا جائے گا اگر وہ خود مرتد ہوئے ہوں۔ رہی اُن کی اولاد تو اگر وہ کافر ہی پیدا ہوئے ہوں تو اُن کے ساتھ غیر مسلموں کا سا معاملہ کیا جائے گا۔ یوں اُن کے ساتھ اُن کی موجودہ حیثیت کے مطابق معاملہ ہوگا، یعنی یا تو وہ مشرک ہوں گے یا اہلِ کتاب۔

(c) The rule of apostasy will be implemented upon the apostates from Islam if they themselves were the apostates. As for their children, they will be treated as non-Muslims if they are born as such. Thus,, they will be treated in accordance with their current status as being either polytheists or people of the book.

(د) با غیرمسلمانان در مسائل مربوط به خوراکی‌ها و پوشاک بر اساس دین خودشان و در چارچوب آنچه شریعت اجازه می‌دهد رفتار می‌شود.

(d) The non-Muslims will be treated in matters related to foodstuffs and clothing according to their faith and within the scope of what the Shari’ah rules permit.

(ه) مسائل ازدواج و طلاق میان غیرمسلمانان بر اساس آیین خودشان فیصله می‌شود، و میان ایشان و مسلمانان بر اساس احکام اسلام فیصله می‌شود.

(e) Matters of marriage and divorce will be settled among the non-Muslims according to their faith, and will be settled between them and the Muslims according to the rules of Islam.

(و) ستُطبّق الدولة سائر أحكام الشريعة وجميع أمور الشريعة الإسلامية، كالمعاملات، والعقوبات، والشهادات، ونظام الحكم، والاقتصاد وغيرها، بالتساوي على المسلمين وغير المسلمين. وتُطبّقها الدولة كذلك على أهل العهد، والمستأمنين، وعلى جميع من هم تحت سلطان الإسلام بالطريقة نفسها. وتُطبّقها على جميع أفراد المجتمع عدا السفراء والقناصل ونظائرهم، فإنهم يتمتعون بالحصانة الدبلوماسية. (و) دولت، بقیه احکام شریعت و همه امور شریعت اسلامی، از قبیل معاملات، کیفرها، شهادت‌ها، نظام حکومت، اقتصاد و غیره را به‌طور برابر بر مسلمانان و غیرمسلمانان اجرا خواهد کرد. دولت همچنین همین احکام را بر اهل عهد، مستأمنان و همه کسانی که تحت سلطه اسلام قرار دارند، به همان شیوه اجرا خواهد کرد. این احکام بر همه افراد جامعه اجرا می‌شود، به‌جز سفیران، کنسول‌ها و افراد مشابه که از مصونیت دیپلماتیک برخوردارند.

(f) The State will implement the rest of the Shari’ah rules and all the Islamic Shari’ah matters, such as transactions, penal codes, testimonies, ruling systems and economics among others equally upon the Muslims and non-Muslims. The State will also implement the same upon those with a covenant, the asylum seekers and all those under the authority of Islam in the same way. It implements them upon all members of society except for the ambassadors, consuls, and similar for they have diplomatic immunity.

همانا اسلام برای همه مردم آمده است. الله (سبحانه و تعالی) می‌فرماید.

Truly Islam has come for all people. Allah (swt) says.

«و ما أرسلناک إلا كافةً للناس» (سورۃ سبأ: 28)۔ جس طرح کافر پر "أصول" یعنی اسلامی عقیدے کی پابندی لازم ہے، اسی طرح اس پر "فروع" یعنی شریعت کے احکام کی پابندی بھی لازم ہے۔ اور یہ کہ وہ احکام کا پابند ہے، یہ قرآنِ مجید کی آیات میں واضح طور پر بیان ہوا ہے، اور یہ کہ وہ فروع کا بھی پابند ہے، اس لیے کہ اللہ سبحانہ و تعالیٰ نے اس پر بعض فروعی احکام کو واضح طور پر لازم کیا ہے، جن میں وہ آیات بھی شامل ہیں جو کافر کو اللہ کی عبادت کا حکم دیتی ہیں۔ چنانچہ اللہ سبحانہ و تعالیٰ فرماتا ہے:

“And We have not sent you except comprehensively to mankind.” (TMQ 34:28). Just like the disbeliever is obligated to abide by the “Usul” (foundations), in other words, by the Islamic 'Aqeedah, he is also obligated to abide by the branches i.e. the Shari’ah rules. As for the fact that he is obligated to abide by the rules, this is clearly mentioned in the verses of the Holy Quran, and as for the fact that he is obligated to abide by the branches, this is because Allah (swt) has clearly obligated him with some of the branches, among which are those verses commanding the disbeliever to worship Allah (swt). He (swt) says,.

«ای مردم، پروردگارتان را عبادت کنید.» (القرآن ۲:۲۱)؛ و خداوند (سبحانه و تعالی) نیز می‌فرماید،

“O mankind, worship your Lord.” (TMQ 2:21), Allah (swt) also says,.

«و لِلّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ» (آل عمران: ۹۷)، و موارد مشابه. افزون بر این، اگر کافران به فروع مکلف نبودند، خداوند (سبحانه و تعالی) ایشان را از نقض آن‌ها برحذر نمی‌داشت، و آیاتی که آنان را از ترک این فروع بیم می‌دهند بسیارند، که از جمله‌ی آن‌هاست: خداوند (سبحانه و تعالی) می‌فرماید:

“And [due] to Allah from the people is a pilgrimage to the House.” (TMQ 3:97), and similar. Moreover, were the disbelievers not obligated to abide by the branches, Allah (swt) would not warn them against their violation, and the verses warning them against the forsaking of these branches are numerous, some of which are: Allah (swt) says,.

«وَوَيْلٌ لِّلْمُشْرِكِينَ * الَّذِينَ لَا يُؤْتُونَ الزَّكَاةَ» (فصلت، ۶-۷). و الله (سبحانه و تعالی) همچنین می‌فرماید: «وَالَّذِينَ لَا يَدْعُونَ مَعَ اللَّهِ إِلَٰهًا آخَرَ وَلَا يَقْتُلُونَ النَّفْسَ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُونَ ۚ وَمَن يَفْعَلْ ذَٰلِكَ يَلْقَ أَثَامًا» (فرقان، ۶۸). و الله (سبحانه و تعالی) همچنین می‌فرماید:

“And woe to those who associate others with Allah; Those who do not give Zakah.” (TMQ 41:6-7). Allah (swt) also says,. "And those who do not invoke with Allah another deity or kill the soul which Allah has forbidden [to be killed], except by right, and do not commit unlawful sexual intercourse. And whoever should do that will face punishment." (TMQ 25:68). Allah (swt) also says,.

«چه چیزی شما را به سَقَر (آتش دوزخ) انداخت؟» می‌گویند: «ما از نمازگزاران نبودیم».

“"What put you into Saqar (Hell Fire)?" They will say, "We were not of those who prayed.” (TMQ 74:42-3).

این‌که کافران به پیروی از برخی از اوامر و نواهی مکلف شده‌اند، دلالت دارد بر این‌که به پیروی از همه‌ی اوامر و نواهی مکلف شده‌اند. افزون بر این، آیاتی که الزام به پیروی از فروع را بیان می‌کنند، به صورت لفظی عام ذکر شده‌اند و لفظ عام بر عمومش باقی می‌ماند، مگر آن‌که دلیل تخصیص ذکر شود؛ و در این‌جا هیچ دلیلی ذکر نشده که این آیات را محدود به مسلمانان کند، پس همچنان عام باقی می‌مانند. برای نمونه، الله (سبحانه و تعالی) می‌فرماید:

The fact that the disbelievers have been obligated to abide by some of the commands and prohibitions indicates that they have been obligated to abide by all the commands and prohibitions. Furthermore, the verses which stipulate the obligation to abide by the branches are mentioned in a general term and the general term remains upon its generality unless the evidence of specification is mentioned; in this context, no evidence has been mentioned which restricts these verses to the Muslims, and so they remain general. For instance, Allah (swt) says,.

«خدا تجارت را حلال کرده و ربا را حرام کرده است.» (سوره البقره، آیه ۲۷۵)، و او (سبحانه و تعالی) می‌فرماید.

“Allah has permitted trade and has forbidden interest (usury).” (TMQ 2:275), and He (swt) says.

«وَإِنْ أَرْضَعْنَ لَكُمْ فَآتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ» (الطلاق: ۶)، وَقَالَ اللهُ سُبْحَانَهُ: «وَإِنْ كُنْتُمْ عَلَىٰ سَفَرٍ وَلَمْ تَجِدُوا كَاتِبًا فَرِهَانٌ مَقْبُوضَةٌ» (البقرة: ۲۸۳)، وَقَوْلِ رَسُولِ اللهِ ﷺ.

“And if they breastfeed for you, then give them their payment.” (TMQ 65:6), Allah (swt) also says,. "And if you are on a journey and cannot find a scribe, then a security deposit [should be] taken." (TMQ 2:283), and the words of the Messenger of Allah (pbuh).

. » مَنْ أَحْيَا أَرْضًا مَيِّتَةً فَهِيَ لَه « .

. » مَنْ أَحْيَا أَرْضًا مَيِّتَةً فَهِيَ لَه « .

«هر کس زمین مرده‌ای را زنده کند، آن زمین از آنِ اوست» روایت احمد و ترمذی با سند صحیح از جابر. و رسول خدا ﷺ همچنین فرمود: «بر دست است آنچه گرفته تا آن را بازگرداند».

“He who revives a barren land, it becomes his” reported by Ahmad and Al-Tirmidhi with a Sahih chain through Jabir. The Messenger of Allah (pbuh) also said . » عَلَى الْيَدِ مَا أَخَذَتْ حَتَّى تُ ؤَدِّيَه «.

«على اليد ما أخذت حتى تؤديه» — این حدیث را احمد با سند صحیح از سمرة بن جندب روایت کرده است. قواعد دیگری نیز با همین مضمون وجود دارد. این امر دلیلی روشن است بر اینکه آنان ملزم به رعایت فروع هستند. Note: The Arabic phrase is a hadith wording that I've rendered in Arabic script because the original English text is a transliteration of the Arabic hadith. The original English text doesn't contain the Arabic, so I've left it as-is per the instruction to avoid adding content not in the original.

“The hand is liable for what it has taken until it is given back” transmitted by Ahmad with a Sahih chain through Samurah Bin Jundub There are many other rules to this effect. This serves as clear evidence that they are obligated to abide by the branches.

علاوه بر این، امر به پایبندی به اصل، خود امری به پایبندی به فرع است، و امر به پایبندی به کل، امری به پایبندی به جزء است؛ بنابراین، وجوب نماز مستلزم وجوب سجده، قرائت، ایستادن و غیره است. کافر مأمور به پایبندی به اصل است؛ پس او مکلف به پایبندی به فرع نیز هست. اما اینکه برخی فروع از کافران پذیرفته نمی‌شود، مانند نماز و روزه، به این دلیل است که پذیرفتن اسلام یکی از شروط قبول است؛ پس تا زمانی که این شرط محقق نشود، آن فروع پذیرفته نخواهند شد. با این حال، این بدان معنا نیست که آن فروع بر ایشان واجب نیست. و اما اینکه برخی فروع که پذیرفتن اسلام شرط آن نیست، مانند جهاد، به آنان دستور داده نمی‌شود، از این روست که جهاد، جنگ با کافر به سبب کفر اوست، و ذمی کافر است. بنابراین تصور اینکه او به سبب کفر کافران با ایشان بجنگد ممکن نیست، وگرنه جایز می‌بود که با خودش بجنگد. از این رو، او مکلف به جهاد نیست. با این حال، اگر بپذیرد که با کافری بجنگد، از او پذیرفته خواهد شد. اما او به جهاد مجبور نمی‌شود، و این بدان معنا نیست که خداوند (سبحانه و تعالی) او را به انجام آن امر نکرده است.

Furthermore, the commandment to abide by the foundation is in itself a commandment to abide by the branch, and the commandment to abide by the whole is a commandment to abide by the part; so, the obligation to pray entails the obligation of the prostration, the recitation, the standing and so on. The disbeliever is commissioned to abide by the foundation; thus, he is obligated to abide by the branch. As for the non-acceptance of some branches from the disbelievers, such as prayer and fasting, this is because the embracing of Islam is one of the conditions of acceptance; thus, they would not be accepted until the condition is fulfilled. However, this does not mean that it is not obligatory upon them. As for the fact that they are not commanded to perform certain branches that embracing Islam is not a condition for such as Jihad this is because Jihad is fighting the disbeliever for their disbelief, and the Dhimmi is a disbeliever. Thus, it is inconceivable for him to fight the disbelievers due to their disbelief; otherwise, it would be permitted for him to fight himself. Therefore, he is not obligated to perform Jihad. However, if he accepts to fight a disbeliever, it will be accepted of him. However, he will not be forced to perform Jihad and this does not mean that he is not commanded by Allah (swt) to perform it.

این از آن جهت است که آنان ملزم به پایبندی به احکام اسلام هستند. اما این که حاکم باید تمام احکام اسلام را بر ایشان اجرا کند، در سخن خداوند (سبحانه و تعالی) درباره اهل کتاب منعکس شده است.

This is from the fact that they are obligated to abide by the rules of Islam. As for the fact that the ruler should implement all the rules of Islam upon them, this is reflected in Allah's (swt) saying with respect to the People of the Book.

«فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلَا تَتَّبِعْ أَهْوَاءَهُمْ». (المائدة: ۴۸). و خداوند متعال دربارهٔ ایشان نیز می‌فرماید:

“Judge between them by what Allah has revealed and do not follow their inclinations.” (TMQ 5:48). Allah (swt) also says with respect to them.

«فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلَا تَتَّبِعْ أَهْوَاءَهُمْ» (القرآن ۵:۴۹). و خداوند متعال همچنین می‌فرماید:

“Judge, [O Muhammad], between them by what Allah has revealed and do not follow their inclinations.” (TMQ 5:49). Allah (swt) also says.

«بی‌گمان، ما این کتاب را به حق بر تو نازل کردیم تا میان مردم بر پایه آنچه خدا به تو نشان داده داوری کنی.» (ترجمه قرآن مجید: ۴:۱۰۵). این خطاب عمومی است و مسلمانان و غیرمسلمانان را در بر می‌گیرد، زیرا واژه «مردم» در آن

“Indeed, We have revealed to you, [O Muhammad], the Book in truth so you may judge between the people by that which Allah has shown you.” (TMQ 4:105). This is a general address that includes Muslims and non- Muslims alike, because the word “people” in.

«تاکہ تم لوگوں کے درمیان فیصلہ کرو» یہ عام بات ہے۔ جہاں تک اس کے (سبحانہ و تعالیٰ) کے اس فرمان کا تعلق ہے،

“so that you judge between people” is general. As for His (swt) saying.

«[ایشان] شنوندگانِ بسیار به دروغ، و خورندگانِ حرام‌اند. پس اگر نزد تو آیند [ای محمد]، میان ایشان داوری کن یا از ایشان روی بگردان.» (قرآن کریم ۵:۴۲)۔ این یعنی اگر کسی از خارج نزد دولت اسلامی بیاید و در اختلاف با کافری دیگر یا کافرانی دیگر، داوری مسلمانان را بخواهد، مسلمانان در این حالت مختار‌اند یا میان طرفین اختلاف داوری کنند یا از این کار سر باز زنند۔ این بدان سبب است که این آیه درباره کسانی نازل شد که پیامبر خدا ﷺ با ایشان از یهودیان مدینه که به صورت قبیله‌هایی زندگی می‌کردند پیمان صلح بسته و معاهده امضا کرده بود، و آنان به‌عنوان دولت‌های دیگر به شمار می‌آمدند۔ ایشان تحت اقتدار اسلام نبودند، بلکه دولت‌هایی دیگر بودند؛ از این رو پیامبر ﷺ با ایشان معاهده بسته بود۔ اما اگر ایشان تحت اقتدار اسلام بودند، مانند اهل ذمه، یا اگر به‌عنوان پناهنده آمده بودند، داوری میان ایشان بر پایه غیر اسلام حرام بود۔ کسی که از مراجعه به حکم اسلام امتناع می‌ورزید، حاکم او را به این کار وا می‌داشت و او را به سبب این امتناع مجازات می‌کرد۔

“[They are] avid listeners to falsehood, devourers of [what is] unlawful. So if they come to you, [O Muhammad], judge between them or turn away from them.” (TMQ 5:42), this means that if one were to come to the Islamic State from abroad seeking the arbitration of the Muslims in a dispute with another disbeliever or other disbelievers, the Muslims in this case are given the choice of either judging between the disputing parties or declining to do so. This is since the verse was revealed concerning those whom the Messenger of Allah (pbuh) had made peace with and signed treaties with from among the Jews of Madinah who were living as tribes and they were considered as other states. They were not under the authority of Islam; rather, they were other states. Thus, he had signed treaties with them. However, if they were under the authority of Islam, such as the Dhimmi, or if they came as asylum seekers, it would be forbidden to judge between them by other than Islam. The one who refused to refer to the rule of Islam, would be forced to by the ruler and the ruler would punish him for it.

این کار حرام است که با کافر پیمان ذمّه‌ی نامحدود منعقد شود، مگر آن‌که دو شرط برآورده گردد. نخست، آن‌که اهل ذمّه به پرداخت جزیه در هر سال پایبند باشند، و دوم، آن‌که به احکام اسلام عمل کنند، یعنی آنچه بر ایشان لازم شده از انجام دستورات و خودداری از محرمات را بپذیرند. این حکم به دلیل سخن خداوند (سبحانه و تعالی) است:

It is forbidden to conclude an indefinite Dhimmah oath with the disbeliever unless two conditions are fulfilled. Firstly, that Dhimmis adhere to paying the Jizya each year, and secondly that they abide by the rules of Islam i.e. the acceptance of what is enforced upon them in terms of executing orders and abstaining from prohibitions. This is due to the words of Allah (swt):

«تا زمانی که جزیه را با رغبت و در حالی که خوار شده‌اند، بپردازند» (التوبه ۲۹)، یعنی تا زمانی که تسلیم احکام اسلام شوند. افزون بر این، پیامبر خدا ﷺ احکام اسلام را بر آنان جاری می‌ساخت. البخاری از طریق ابن عمر روایت کرده است:

“Until they give the Jizyah willingly while they are humbled.” (TMQ 9:29), meaning until they submit to the rules of Islam. In addition, the Messenger of Allah (pbuh) used to implement the rules of Islam upon them. Al-Bukhari transmitted through Ibn Umar:

.» بِرَجُلٍ مِنْ هُمْ وَامْرَأَةٍ زَنَ يَا فَأَمَرَ بِهِمَا فَ رُجِمَا أَنَّ الْيَ هُودَ جَاءُوا إِلَى النَّبِيِّ «.

.» بِرَجُلٍ مِنْ هُمْ وَامْرَأَةٍ زَنَ يَا فَأَمَرَ بِهِمَا فَ رُجِمَا أَنَّ الْيَ هُودَ جَاءُوا إِلَى النَّبِيِّ «.

یهودیان مردی و زنی از میان خود را که زنا کرده بودند نزد پیامبر ﷺ آوردند و او دستور داد آن دو را سنگسار کنند. و البخاری از طریق انس روایت کرده است:

“The Jews came to the Prophet (pbuh) with a man and woman from amongst them who had committed adultery and so he had them stoned”, and Al-Bukhari reported through Anas:

. » قَ تَلَ يَ هُودِيًّا بِجَارِيَةٍ قَ تَ لَهَا عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا أَنَّ النَّبِيَّ «.

. » قَ تَلَ يَ هُودِيًّا بِجَارِيَةٍ قَ تَ لَهَا عَلَى أَوْضَاحٍ لَهَا أَنَّ النَّبِيَّ «.

«پیامبر ﷺ مردی یهودی را کشت که زنی را به خاطر زیورهایش کشته بود». آن یهودیان تحت حکومت دولت اسلامی بودند. همچنین فرستاده خدا ﷺ به مردم نجران که مسیحی بودند نامه نوشت و فرمود:

“The Prophet (pbuh) killed a Jew who killed a woman for her ornaments”. Those Jews were subjects of the Islamic State. Also, the Messenger of Allah (pbuh) wrote to the people of Najran who were Christians saying:

.» أَنَّ مَنْ بَايَعَ مِنْكُمْ بِالرِّبَا فَلاَ ذِمَّةَ لَه « .

.» أَنَّ مَنْ بَايَعَ مِنْكُمْ بِالرِّبَا فَلاَ ذِمَّةَ لَه « .

«مَنْ تَعَامَلَ بِالرِّبَا مِنْكُمْ فَإِنَّهُ يُحْرَمُ عَهْدَ الذِّمَّةِ»، رَوَاهُ ابْنُ أَبِي شَيْبَةَ عَنِ الشَّعْبِيِّ (مُرْسَلًا). وَكُلُّ هَذَا يُعَدُّ دَلِيلًا عَلَى وُجُوبِ تَطْبِيقِ جَمِيعِ أَحْكَامِ الإِسْلَامِ عَلَى جَمِيعِ الرَّعَايَا دُونَ أَيِّ تَفْرِقَةٍ بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ وَغَيْرِ الْمُسْلِمِينَ. وَعَلَى هَذَا الْأَسَاسِ صِيغَتِ الْفَقْرَةُ (أ) مِنْ هَذِهِ الْمَادَّةِ.

“He who deals in usury from amongst you, shall be denied the Dhimmah covenant” reported by Ibn Abu Shaybah through Al-Shu’bah (Mursal narration). All this serves as evidence about the obligation to implement all the rules of Islam upon all of the subjects without any difference between Muslims and non- Muslims. It is on this basis that clause A of this Article has been drafted.

در مورد بند «ب»، حکم کلی درباره اجرای تمامی احکام اسلام در فرمودهٔ خداوند (سبحانه و تعالی) آمده است.

As for clause B, the general order regarding the implementation of all the rules of Islam is mentioned in Allah’s (swt) saying.

﴿پس ان کے درمیان اس کے مطابق فیصلہ کرو جو اللہ نے نازل کیا ہے﴾ (سورۃ المائدہ: ۴۸)

“So judge between them by what Allah has revealed.” (TMQ 5:48).

این قاعدهٔ کلی را شریعت مشخص کرده است: به استثنای عقیده‌ای که به آن ایمان دارند، احکامی که برای ایشان امری ایمانی به شمار می‌رود، و احکام مربوط به اعمالی که رسول خدا ﷺ به ایشان اجازهٔ انجام آن‌ها را داده است. اسلام، از طریق مجموعه‌ای از متون صریح، عقیده و همهٔ این احکام را از این قاعده مستثنا کرده است. خداوند (سبحانه و تعالی) می‌فرماید:

This general rule has been specified by Shari’ah; excluding the 'Aqeedah they embrace, the rules which are to them a matter of faith and the rules pertaining the actions which the Messenger of Allah (pbuh) has allowed them to perform. The 'Aqeedah and all of these rules have been made an exception by Islam through a host of clear texts. Allah (swt) says:

«لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ» (البقرہ ۲:۲۵۶)، و رسول الله ﷺ فرمودند:

“There shall be no compulsion in [acceptance of] the religion.” (TMQ 2:256), and the Messenger of Allah (pbuh) said:

. » إِنَّهُ مَنْ كَانَ عَلَى يَ هُودِيَّتِهِ أَوْ نَصْرَانِيَّتِهِ فَإِنَّهُ لاَ ي فُْتَنُ عَنْ هَا، وَعَلَيْهِ الجِزْيَة «.

. » إِنَّهُ مَنْ كَانَ عَلَى يَ هُودِيَّتِهِ أَوْ نَصْرَانِيَّتِهِ فَإِنَّهُ لاَ ي فُْتَنُ عَنْ هَا، وَعَلَيْهِ الجِزْيَة «.

«هر کس یهودی یا مسیحی باشد نباید از دینش به زور بازگردانده شود، و او باید جزیه بپردازد» که ابوعبید در «الأموال» از طریق عروه نقل کرده است. از این رو، هر عملی که نزد آنان جزو امور دینی به شمار می‌رود، نباید از سوی ما مورد مداخله قرار گیرد و باید به آنان اجازه داد آنچه را به آن معتقدند انجام دهند، حتی اگر آن امر در مسائل عقیدتی دین ما جای نداشته باشد. افزون بر این، در مواردی که پیامبر خدا ﷺ انجام آن‌ها را برایشان مجاز دانسته است، مانند نوشیدن شراب و ازدواج، در چارچوب نظام کلی، نیز نباید در کارهایشان دخالت کنیم. به عبارت دیگر، نوشیدن شراب برای آنان در زندگی خصوصی‌شان جایز است، اما نه در امور عمومی که با مسلمانان مخلوط می‌شوند، مانند بازارهای عمومی و مانند آن‌ها.

“Whoever is a Jew or a Christian should not be coerced away from his faith, and he must pay Jizya” transmitted by Abu Ubaid in Al-Amwal through ‘Urwah. Hence, any action which is considered as a matter of faith to them should not be interfered with by us and we should allow them to practise what they believe, even if this were not part of 'Aqeedah matters in our Deen. Additionally, we should also not interfere with them in regard to any actions that the Messenger of Allah (pbuh) allowed them to perform, such as drinking alcohol and getting married, within the scope of the general system. In other words, it is permitted for them to drink alcohol in their private lives but not in the general affairs where they mix with the Muslims such as the general markets and the like.

در مورد بند «ج» این ماده، اسلام احکام متعددی درباره مرتد مقرر کرده است، از جمله اینکه اگر توبه نکند باید کشته شود، زیرا رسول خدا ﷺ فرمود:

As for Clause 'C' of this Article, Islam has decreed a host of rules regarding the apostate, amongst them that the apostate should be killed he or she does not repent since the Messenger of Allah (pbuh) said:

. » مَنْ بَدَّلَ دِينَهُ فَاقْ تُ لُوه « .

. » مَنْ بَدَّلَ دِينَهُ فَاقْ تُ لُوه « .

«هر کس دینش را عوض کند (یعنی مرتد شود) او را بکشید.» (روایت البخاری از ابن عباس). انس روایت کرد:

“He who changes his religion (i.e. apostates) kill him.” (transmitted by Al-Bukahri through Ibn Abbas). Anas reported:

. "فقدمت على عمر رضي الله عنه فقال: يا أنس، ما فعل الستة الرهط من بكر بن وائل الذين ارتدوا عن الإسلام فلحقوا بالمشركين؟ قال: يا أمير المؤمنين، قتلوا بالمعركة، فاسترجع عمر، قلت: وهل كان سبيلهم إلا القتل؟ قال: نعم، قال: كنت أعرض عليهم الإسلام، فإن أبوا أودعتهم السجن" .

. "فقدمت على عمر رضي الله عنه فقال: يا أنس، ما فعل الستة الرهط من بكر بن وائل الذين ارتدوا عن الإسلام فلحقوا بالمشركين؟ قال: يا أمير المؤمنين، قتلوا بالمعركة، فاسترجع عمر، قلت: وهل كان سبيلهم إلا القتل؟ قال: نعم، قال: كنت أعرض عليهم الإسلام، فإن أبوا أودعتهم السجن" .

«به نزد عمر آمدم و او گفت: ای انس، شش نفر از بنی بکر بن وائل چه شدند؟ گفتم: ای امیرالمؤمنین، آنان در جنگ کشته شدند. عمر با شنیدن این خبر این آیهٔ الهی را تلاوت کرد: {إِنَّا لِلَّهِ وَإِنَّا إِلَيْهِ رَاجِعُونَ}. پس گفتم: آیا جز مرگ، راه دیگری برای برخورد با آنان نبود؟ گفت: چرا، من آنان را به اسلام دعوت می‌کردم و اگر نمی‌پذیرفتند، آنان را در زندان می‌انداختم. این روایت را البیهقی نقل کرده است.» یعنی تا زمانی که توبه کنند، و اگر توبه نمی‌کردند، کشته می‌شدند. این به آن دلیل است که مرتد به اسلام دعوت می‌شود و تمام راه‌های توبه کاملاً آزموده می‌شود، و اگر همچنان نمی‌پذیرفت، آنگاه کشته می‌شد. مرتد نباید صرفاً به سبب ارتداد کشته شود، به دلیل آنچه از جابر روایت شده است:

“I came to Omar who said: O Anas, what happened to the six from Bakr Ibnu Wa’il? So I said: O Amir of believers, they were killed in the battle. Upon this Omar recited Allah’s (swt) saying: “To Allah we belong and to Him we will return”. So I said: “Could they have been dealt with by other than death? He said: “Yes, I would have invited them to Islam and had they refused, I would have thrown them in jail” as reported by Al- Bayhaqi. In other words, until they repent and if they did not, they would be killed. This is because the apostate would be invited to Islam and all the means of repentance would be exhausted, and if he still refused he would then be killed. An apostate should not be killed just for apostatising due to what is narrated from Jaber:

. أَنَّ امْرَأَةً هِيَ أُمُّ مَرْوَانَ ارْتَدَّتْ، فَأَمَرَ النَّبِيُّ « بِأَنْ ي عُْرَضَ عَلَيْ هَا الإِسْلاَمُ، » فَإِنْ تَابَتْ، وَإِلاَّ قُتِلَتْ .

. أَنَّ امْرَأَةً هِيَ أُمُّ مَرْوَانَ ارْتَدَّتْ، فَأَمَرَ النَّبِيُّ « بِأَنْ ي عُْرَضَ عَلَيْ هَا الإِسْلاَمُ، » فَإِنْ تَابَتْ، وَإِلاَّ قُتِلَتْ .

«زنی به نام ام مروان مرتد شد، پس پیامبر (ﷺ) فرمان داد که اسلام بر او عرضه شود، و اگر توبه کرد (پذیرفته است). وگرنه، باید کشته شود» که بیهقی و دارقطنی روایت کرده‌اند. این روایت را گروه بسیاری از فقها به‌عنوان دلیل به کار برده‌اند: ابن قدامه در المغنی، ماوردی در الحاوی الکبیر و الاحکام السلطانیۃ، ابواسحاق شیرازی در المهذب، رافعی در الشرح الکبیر، بغوی در التهذیب و ابن جوزی در التحقیق؛ پس این روایت از روایات حسن (معتبر) شمرده می‌شود و بر آن عمل می‌شود – یعنی از او خواسته می‌شود پیش از اجرای حکم، به اسلام بازگردد.

“A woman, Umm Marwan, apostatized, so the Prophet (pbuh) commanded that she should be presented Islam, and if she repented (it is accepted). Otherwise, she is to be killed” reported by Al-Bayhaqi and Al-Daraqutni. This narration is used by masses of F uqaha’; - Ibn Qudamah uses it as evidence in Al-Mugni, Al-Mawardi in Al-Hawi Al-Kabir and Al-Ahkam Al-Sultaniyyah, Abu Ishaq Al-Shirazi uses it in Al-Muhadhdhab, Al-Rafi’i in Al-Sharh Al-Kabir, Al-Baghawi in Al-Tadhhib and Ibn Al-Jawzi in Al-Tahqiq; so it is considered from the Hasan (acceptable authority) narrations and is acted upon – in other words, he is asked to report before execution.

قواعدِ بندِ «ج» تنها دربارهٔ خودِ مرتد است؛ و به فرزندانِ او مربوط نمی‌شود. با این حال، اگر مسلمانی از اسلام مرتد شود و بر همان دینی که به آن گرویده باقی بماند، مثلاً همچنان مسیحی، یهودی یا مشرک باشد، و سپس فرزندانی پیدا کند که همان دین را داشته باشند، آیا فرزندانش مرتد محسوب می‌شوند؟ و آیا با آنان به‌عنوان مرتد رفتار می‌شود؟ یا اینکه بر دینی که از بدو تولد داشته‌اند به حساب می‌آیند؟

Rulings of Clause 'C' are all about the apostate himself; they are not about his children. However, if a Muslim apostatised from Islam and remained upon the faith to which he apostatised, for example he continued to be a Christian, a Jew or a polytheist, and he were then to have children who had the same faith, would his children be considered as apostates? And would they be treated as apostates? Or would they be considered as being of the faith they had at birth?

جواب این است که فرزندانِ مرتدّ که پیش از ارتداد پدرشان متولد شده‌اند، بدون هیچ تردیدی مسلمان محسوب می‌شوند. اما اگر آنان نیز از پدر پیروی کنند و خود مرتد شوند، با آنان به عنوان مرتد رفتار می‌شود. و اگر پس از آنکه پدر از همسری کافر یا مرتد مرتد شده، متولد شده باشند، این فرزندان کافر محسوب می‌شوند نه مرتد، و همان‌گونه با آنان رفتار خواهد شد که با پیروان آیینی رفتار می‌شود که هنگام تولد به ارث برده‌اند. از این رو، هر فرزندی که پس از ارتداد پدر از همسری کافر یا مرتد متولد شود، کافر داوری می‌شود، زیرا از دو والدین کافر زاده شده است. بنابراین، اگر هر دو والد یهودی یا مسیحی شده باشند، یعنی از اهل کتاب، با او همان‌گونه رفتار می‌شود که با اهل کتاب، و اگر هر دو والد مشرک شده باشند، با او به عنوان مشرک رفتار می‌شود. این به دلیل روایتی است که ابن مسعود نقل کرده است:

The answer is that the children of the apostate who are born before their father’s apostasy are considered as Muslims without any doubt. However, if they were to follow their father and apostatise as well, they would be treated as apostates. If they were born after he had apostatised from a disbelieving or an apostate wife, these children would be considered as disbelievers and not as apostates; thus, they would be treated just like the people of the faith they inherited at birth. Hence, every child born after his father’s apostasy from a disbelieving wife or an apostate wife, would be judged as a disbeliever since he or she would have been born from two disbelieving parents. Therefore, if the two parents became Jews or Christians i.e. from the People of the Book, he or she would be treated as the People of the Book would be treated, and if the two parents became polytheists, he or she would be treated as a polytheist. This is so because Ibn Mas’ud reported:

. وَسَلَّمَ لَمَّا أَرَادَ قَ تْلَ أَبِيكَ )عقبة بن أبي معيط( قَالَ مَنْ لِلصِّبْ يَةِ قَالَ أَنَّ « » النَّارُ .

. وَسَلَّمَ لَمَّا أَرَادَ قَ تْلَ أَبِيكَ )عقبة بن أبي معيط( قَالَ مَنْ لِلصِّبْ يَةِ قَالَ أَنَّ « » النَّارُ .

«هنگامی که رسول خدا ﷺ خواست پدرت (عقبة بن أبی معیط) را اعدام کند، او گفت: "پس فرزندان چه؟" پیامبر ﷺ فرمود: "آتش دوزخ." (ابوداود روایت کرده است، حاکم آن را صحیح دانسته و ذهبی با او موافقت کرده است). در روایت دارقطنی آمده است:

“When the Messenger of Allah (pbuh) wanted to execute your father (Uqbah Ibn Abi Mu’it), the latter said: “What about the children?” He said: “Hell fire” (reported by Abu Dawud, Al- Hakim authenticated it, and Al-Dhahabi agreed with him). In the narration of Al-Daruqutni:

.» النَّارُ لَهُمْ وَلأَبِيهِمْ « .

.» النَّارُ لَهُمْ وَلأَبِيهِمْ « .

«آتش جهنم برای ایشان و برای پدرشان». همچنین این مطلب در صحیح البخاری، در باب اهل الدار، در کتاب الجهاد، آمده است.

“Hell fire for them and for their father”. It is also the case since in Sahih of Al-Bukhari in the section of the people of the abode, in the book of Jihad,.

. بِالأَبْ وَاءِ - أَوْ بِوَدَّانَ - وَسُئِلَ عَنْ أَهْلِ الدَّارِ، ي بَُ يَّتُونَ مِنْ مَرَّ بِيَ النَّبِيُّ « » هُمْ مِنْ هُمْ : الْمُشْرِكِينَ فَ يُصَابُ مِنْ نِسَائِهِمْ وَذَرَارِيِّهِمْ، قَالَ .

. بِالأَبْ وَاءِ - أَوْ بِوَدَّانَ - وَسُئِلَ عَنْ أَهْلِ الدَّارِ، ي بَُ يَّتُونَ مِنْ مَرَّ بِيَ النَّبِيُّ « » هُمْ مِنْ هُمْ : الْمُشْرِكِينَ فَ يُصَابُ مِنْ نِسَائِهِمْ وَذَرَارِيِّهِمْ، قَالَ .

پیامبر ﷺ در جایی به نام «الأبواء» یا «ودّان» از کنار من گذشت، و از ایشان پرسیده شد که آیا جایز است که جنگجویان مشرک را در شب مورد حمله قرار دهند، با وجود احتمال اینکه زنان و کودکانشان در معرض خطر قرار گیرند؟ پیامبر ﷺ پاسخ داد: «ایشان (یعنی زنان و کودکان) از آنان (یعنی مشرکان) هستند». بنابراین، هر کودکی که از دو والد کافر به دنیا آید، کافر به شمار می‌آید و حکمِ مربوط به کافران بر او جاری می‌شود.

“The Prophet (pbuh) passed by me at a place called Al-Abwa or Waddan, and was asked whether it was permissible to attack the pagan warriors at night with the probability of exposing their women and children to danger. The Prophet (pbuh) replied, "They (i.e. women and children) are from them (i.e. polytheists)”. Therefore, every child born to two disbelieving parents is considered a disbeliever and the rule pertaining to the disbelievers applies to him.

بنابراین، کسانی که از اسلام مرتد شده و به فرقه‌های غیراسلامی مانند دروزی‌ها، بهائی‌ها، قادیانی‌ها و امثال آنها پیوسته‌اند، به عنوان مرتد شمرده نمی‌شوند؛ زیرا خودشان مرتد نشده‌اند، بلکه اجدادشان مرتد بوده‌اند و در نتیجه با دو والد کافر متولد شده‌اند. از این رو، آنان کافر محسوب می‌شوند و با ایشان همچون کافران رفتار می‌شود. افزون بر این، چون به دینی از میان اهل کتاب، یعنی مسیحیت یا یهودیت، مرتد نشده‌اند، از این رو با ایشان همچون مشرکان رفتار می‌شود. بنابراین، گوشت ذبح‌شده‌شان خورده نمی‌شود و با زنانشان ازدواج نمی‌شود؛ زیرا غیرمسلمانان یا اهل کتاب به شمار می‌آیند یا مشرک، و دسته سومی وجود ندارد. به همین دلیل است که پیامبر خدا ﷺ درباره مجوس هَجَر فرمود، چنان‌که حسن بن محمد بن الحنفیه روایت کرده است:

Hence, those who apostatised from Islam and became non- Islamic sects, such as the Druze, the Bahai’, the Qadiani and the like, are not treated as apostates since they didn’t apostatise but their ancestors were the apostates and they were ,therefore, born with two disbelieving parents. Thus, they are judged as disbelievers and they will be treated as such. Moreover, since they have not apostatised to a faith from among the People of the Book i.e. they have not apostatised to Christianity or to Judaism, they will be ,therefore, treated as polytheists. Hence, their slaughtered meat will not be eaten and their women will not be wedded since the non-Muslims are either considered to be People of the Book or polytheists and there is no third category. This is why the Messenger of Allah (pbuh) said about the Magi of Hajar as narrated by Al-Hasan Bin Muhammad Bin Al-Hanafiyya:

. فَمَنْ أَسْلَمَ قُبِلَ مِنْهُ، وَمَنْ لَمْ يُسْلِمْ ضُرِبَتْ عَلَيْهِ الجِزْيَةُ، غَيْ رَ نَاكِحِي « » نِسَائِهِمْ وِلاَ آكِلِي ذَبَائِحِهِمْ .

. فَمَنْ أَسْلَمَ قُبِلَ مِنْهُ، وَمَنْ لَمْ يُسْلِمْ ضُرِبَتْ عَلَيْهِ الجِزْيَةُ، غَيْ رَ نَاكِحِي « » نِسَائِهِمْ وِلاَ آكِلِي ذَبَائِحِهِمْ .

«مَن أسلَمَ فاقبَلوه، ومَن لم يُسلِم فاضرِبوا عليه الجزية، ولكن لا تنكِحوا نساءهم ولا تأكلوا ذبائحهم» (قال الحافظ في الدراية: «رواه عبد الرزاق وابن أبي شيبة، وهو مرسل بسند حسن»). أما الذين ارتدّوا عن الإسلام وصاروا نصارى، كما هو الحال في لبنان بالنسبة لأسرة شهاب، فإن آباء هذه الأسرة كانوا مسلمين ثم ارتدّوا إلى النصرانية، وولد أبناؤهم نصارى، فهؤلاء وأمثالهم يُعامَلون معاملة أهل الكتاب.

“Whoever embraces Islam then accept them, and whoever does not then impose Jizya upon them, but do not wed their women or eat their slaughtered food” (Al-Hafiz said in Al- Dirayah: “narrated by ‘Abd Al-Razzaq and Ibn Abi Shaybah, it is a Mursal narration with a good chain”). As for those who apostatised from Islam and became Christians - as in the case in Lebanon with the family of Shihab; this family’s forefathers were Muslims and they apostatised to Christianity and their children were born as Christians - these people and their like will be treated as People of the Book.

در مورد بندهای «د» و «هـ»، دلیل آنها از این واقعیت گرفته شده است که پیامبر خدا ﷺ به یهودیان و مسیحیان اجازه نوشیدن شراب داد و عقد ازدواج و طلاق ایشان را پذیرفت؛ بنابراین، پذیرش او تخصیصی بر حکم عام است. با این حال، تأیید پیامبر خدا ﷺ نسبت به ازدواج کافران تنها در صورتی است که هر دو همسر کافر باشند، اما اگر شوهر مسلمان باشد و زن مسیحی یا یهودی، احکام شریعت بر هر دوی آنها اعمال می‌شود. اینکه زن مسلمان و شوهر کافر باشد ممکن نیست، زیرا این کار حرام است. خداوند (سبحانه و تعالی) می‌فرماید:

As for Clauses 'D' and 'E', their evidence is derived from the fact that the Messenger of Allah (pbuh) allowed the Jews and the Christians to drink alcohol and accepted their marriage and divorce proceedings; thus, his acceptance serves as a specification of the general rule. However, the approval of the Messenger of Allah (pbuh) with regard to the disbelievers’ marriage is given only when the two spouses are disbelievers, but if the husband were Muslim and if the wife were either Christian or Jew, the rules of the Shari’ah would then be applied upon both of them. It is not feasible for the wife to be Muslim and the husband to be disbeliever for this is unlawful. Allah (swt) says:

«پس آنان را به کافران بازنگردانید؛ نه آنان برای ایشان حلال‌اند و نه ایشان برای آنان حلال‌اند» (ترجمه قرآن کریم، ۶۰:۱۰). بنابراین، ازدواج زن مسلمان با مرد غیرمسلمان برای او حرام است و اگر چنین ازدواجی صورت گیرد، آن ازدواج باطل خواهد بود.

“Then do not return them to the disbelievers; they are not lawful [wives] for them, nor are they lawful [husbands] for them.” (TMQ 60:10). Therefore, it is forbidden for a Muslim woman to marry a non-Muslim, and if she did her marriage would be unlawful.

به فقرهٔ «و»: دلیل بر اجرای همهٔ احکام اسلام، از تمام آنچه که گذشت استنباط می‌شود؛ یعنی کافر مکلَّف است به اصول و فروع پایبند باشد، و بنابراین مأمور است که تسلیم همهٔ احکام اسلام شود. این حکم عام است و شامل ذمّی و غیرِ ذمّی از میان کسانی می‌شود که تحت سلطهٔ اسلام زندگی می‌کنند. از این رو، همهٔ کافرانی که وارد دار الإسلام می‌شوند باید تابع احکام اسلام باشند، مگر در مسائل عقیدتی، احکامی که به امور عقیدتی مربوط است، و هر عملی که رسول خدا ﷺ برای آنان مجاز دانسته است، چه این کافران ذمّی باشند، چه دارای پیمان، یا پناهنده. با این حال، سفیران و افرادی مانند ایشان از این حکم مستثناست و احکام اسلام بر آنان اجرا نمی‌شود، زیرا به آنچه مصونیت دیپلماتیک نامیده می‌شود، برخوردار خواهند بود. این به سبب آن است که احمد از ابووائل روایت کرده که گفت:

As for Clause 'F', the evidence with respect to the implementation of all the rules of Islam is derived from all what has just been mentioned that the disbeliever is obligated to abide by the foundations and the branches, thus, he is commanded to submit to all the rules of Islam. This is general, and it includes the Dhimmi and the non-Dhimmi from among those who live under the authority of Islam. Hence, all the disbelievers who enter Dar Al-Islam must be subjected to the rules of Islam except the 'Aqeedah matters, the rules related to 'Aqeedah matters and any action which the Messenger of Allah (pbuh) allowed them to do whether these disbelievers were Dhimmi, under covenant or asylum seekers. However, the ambassadors and their likes are excluded from this and the rules of Islam would not be implemented upon them for they would be given what is known as diplomatic immunity. This is so because Ahmed reported on the authority of Abu Wa’il who said:

فَ قَالَ لَهُمَا: ، جَاءَ ابْنُ النَّ وَّاحَةِ وَابْنُ أُثَالٍ، رَسُولاَ مُسَيْلِمَةَ إِلَى النَّبِيِّ « : أَتَشْهَدَانِ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ؟ قَالاَ: نَشْهَدُ أَنَّ مُسَيْلِمَةَ رَسُولُ اللَّهِ، فَ قَالَ النَّبِيُّ آمَنْتُ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ، لَوْ كُنْتُ قَاتِلاً رَسُولاً لَقَتَ لْتُكُمَا، قَالَ عَبْدُ اللَّهِ: قَالَ: فَمَضَتِ السُّنَّةُ » أَنَّ الرُّسُلَ لاَ تُ قْتَلُ.

فَ قَالَ لَهُمَا: ، جَاءَ ابْنُ النَّ وَّاحَةِ وَابْنُ أُثَالٍ، رَسُولاَ مُسَيْلِمَةَ إِلَى النَّبِيِّ « : أَتَشْهَدَانِ أَنِّي رَسُولُ اللَّهِ؟ قَالاَ: نَشْهَدُ أَنَّ مُسَيْلِمَةَ رَسُولُ اللَّهِ، فَ قَالَ النَّبِيُّ آمَنْتُ بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ، لَوْ كُنْتُ قَاتِلاً رَسُولاً لَقَتَ لْتُكُمَا، قَالَ عَبْدُ اللَّهِ: قَالَ: فَمَضَتِ السُّنَّةُ » أَنَّ الرُّسُلَ لاَ تُ قْتَلُ.

ابن نواحہ اور ابن اُثال، مسیلمہ کے سفیر بن کر، جو کذّاب تھا، رسول اللہ ﷺ کے پاس آئے، تو رسول اللہ ﷺ نے ان سے فرمایا: "کیا تم گواہی دیتے ہو کہ میں اللہ کا رسول ہوں؟" انہوں نے کہا: "ہم گواہی دیتے ہیں کہ مسیلمہ اللہ کا رسول ہے۔" اس پر رسول اللہ ﷺ نے فرمایا: "میں اللہ پر اور اس کے رسولوں پر ایمان رکھتا ہوں۔ اگر میں کسی سفیر کو قتل کرتا تو تم دونوں کو قتل کرتا۔" عبداللہ (بن مسعود) نے کہا: "سنت کا طریقہ یہ ہے کہ سفیروں کو قتل نہیں کیا جاتا۔" (اسے احمد نے روایت کیا اور الہیثمی نے اسے حسن قرار دیا)۔ پس یہ روایت دلالت کرتی ہے کہ کفار کے سفیروں کو قتل کرنا جائز نہیں، اور نہ ہی ان پر حدود (عقوبات) نافذ کی جا سکتی ہیں۔ تاہم یہ حکم صرف ان لوگوں پر لاگو ہوتا ہے جنہیں سفیر کی حیثیت حاصل ہو، جیسے سفیرِ مطلق الاختیار (Ambassador) اور قائم مقام سفیر (Chargé d'affaires) وغیرہ۔ جن پر سفیر کی حیثیت لاگو نہیں ہوتی، جیسے قونصل (Consul) اور تجارتی اتاشی (Commercial Attaché) وغیرہ، ان کو کوئی استثنا حاصل نہیں ہوگا، کیونکہ ان کے پاس سفیر کی حیثیت نہیں ہے۔ اس معاملے کو بین الاقوامی کنونشن کی طرف رجوع کیا جانا چاہیے، کیونکہ یہ ایک اصطلاحی تعبیر ہے جس کی حقیقت کنونشن کے مطالعے سے سمجھی جانی چاہیے، اور یہ "مناط" (حقیقتِ واقعہ) کے تعین کا حصہ ہے؛ یعنی یہ دیکھنا کہ آیا وہ سفیر شمار ہوتے ہیں یا نہیں۔

“Ibn Nawwaha and Ibn Uthal came to the Messenger of Allah (pbuh) as Musaylima envoys - the liar - and the Messenger of Allah (pbuh) said to them “Do you bear witness that I am the Messenger of Allah (pbuh)?” They said “We bear witness that Musaylima is the Messenger of Allah (pbuh).” Upon this the Messenger of Allah (pbuh) said: I believe in Allan and His Messengers. “I give you security by Allah and His Messenger. If I were to kill an envoy I would have killed the two of you”Abdullah said: the precedent of the sunna is that envoys are not killed.” (reported by Ahmad and declared Hasan by Al- Haythami). So, this narration indicates that it is not permitted to kill the envoys of the disbelievers and nor to apply the punishments (Uqubat) upon them. However, this is exclusively applicable upon those who have the capacity of an envoy such as the ambassador and the “Chargé d'affaires” and the like. As for those upon whom the capacity of an envoy does not apply such as the Consul and the Commercial Attaché and the like, they would not have any immunity for they do not have the capacity of an envoy. This matter should be referred to the international convention because it is a terminological expression whose reality should be understood by way of looking into the convention and it is part of establishing the Manat (reality); in other words, establishing whether they are considered envoys or not.