Dördüncü: El-Müteşâbih
Fourthly: Al-mutashaabih
Tanımı:
Its definition:
Al-Mutashaabih, bir lafızdır (söz biçimi) ki kastedilen anlamı gizli veya belirsizdir. Sîgası (kalıbı), kendisinden kastedileni göstermez ve buna yönlendirmez. Bu da, onu anlamanın bir yolunun olmadığı ve Allah (SWT) dışında hiç kimsenin onu bilmediği anlamına gelir.
Al-Mutashaabih is the Lafzh (worded expression), the intended meaning of which is hidden or unclear. Its Seeghah (form) does not indicate or guide to what is intended from it. That means there is no way to comprehend it and that none except Allah (swt) knows it.
Bu konuda sunulan örnekler arasında, surelerin başında yer alan Huruf-u Mukatta'a da vardır: 'الم', 'حمعسق' ve 'كهيعص'. (Yani bazı Müslümanlar) ayrıca Allah'ın (SWT) şu sözü gibi, sıfatları (nitelikleri) ele alan ayetleri de bu konuya örnek olarak göstermişlerdir:
Examples of this that have been presented include the Huroof Al-Muqatta’ah at the beginning of the Suwar like: ’ آلم ‘ , ‘حمعسق ' and .‘كهيعص’ They (i.e. some of the Muslims) have also presented as examples of this the Aayaat that discuss the Siffaat (attributes) like His Qawl (swt):
Arşın üzerine istiva eden Rahmân (Tâhâ 5).
The Most Merciful [who is] above the Throne established (TaHa 5).
Ve gibi:
And like:
Allah'ın eli, onların ellerinin üzerindedir (Al-Fat'h 10).
The hand of Allah is over their hands (Al-Fat’h 10).
Bu anlama göre Müteşâbih, Usûl çalışmalarının kapsamına değil, Akîdeyle ilgili olduğu ve Ahkâm-ı Şer'iyye ile ilgili olmadığı için Ilmu'l-Kelâm'ın kapsamına girer. Oysa Ilmu Usûli'l-Fıkh, pratik Ahkâm-ı Şer'iyye alanını inceler, Akâid (inançlar) alanını değil.
The Mutashaabih, according to this meaning, does not fall into the category of the studies of Usool but rather within the ‘Ilm ul-Kalaam’ because it has a relationship to the Aqeedah and not to the Ahkaam Ash-Shar’iyah. That is whilst ‘Ilm Usool ul-Fiqh looks into the area of the practical Ahkaam Ash-Shar’iyah and not the Aqaa’id (beliefs).
Onlar, Allah'ın (SWT) şu sözünü, insanın Muteşâbih'in anlamını kavrayamayacağı görüşünü desteklemek için kullandılar:
They have used the following statement of Allah (swt) to support the view that man cannot comprehend the meaning of the Mutashaabih:
Ve onun (gerçek) tevilini Allah'tan başka kimse bilmez. (Âl-i İmrân 7)
And none knows its [true] interpretation except Allah (Aali ‘Imraan 7).
Usûl âlimlerinden Hanefî âlimler ise müteşabihin tanımına şunu ekleyerek katkıda bulundular: "Onun (gerçek manasını) ancak ilimde derinleşmiş olanlardan (Râsıh) başkası bilemez."
The Hanafi Scholars of Usool however added to the definition of the Mutashaabih by saying: “And none comprehend it except those who are firmly grounded (Raasikh) in knowledge”.