İkinci Delil: Sünnet-i Nebeviyye eş-Şerife
The Second Daleel: As Sunnah An Nabawiyah Ash Shareefah
Sünnetin Tanımı:
Definition of As-Sunnah:
Sünnet dilsel olarak şu anlama gelir: İzlenen yol (veya takip edilen tarz). Bu kelimenin kökeni Araplar'ın kullanımından gelir:
As-Sunnah linguistically means: The path that is trodden (or the way that is followed) and its origin comes from their (the Arabs) usage:
"Bir taş değirmeniyle bir şey yontmuştum" (yani bir yol açar gibi).
‘I forged something with a grindstone’ (i.e. like carving a path).
Bunun örneği, taşın içinden bir "Sannan", yani bir "Tarîq" (yol) oluşana kadar onu (taş değirmeni) içinden geçirmemdir; tıpkı bir yol açılmış gibi.
This is in the case where I passed a thing through it (the grindstone) until a ‘Sannan’ i.e. a Tareeq (path) was effected within it (i.e. like etching a path).
Usul ul-Fıkıh âlimlerinin görüşüne göre Sünnet'in anlamı:
The meaning of As-Sunnah in the view of the ‘Ulamaa of Usool ul-Fiqh:
Sünnet, Kur'an dışında Resulullah ﷺ'den çıkan ya da ondan gelen her şeydir; bu, bir söz (Kavl), bir fiil (Fiil) veya bir onay (Takrir; rıza, muvafakat ya da sükût) biçiminde ortaya çıkar.
The Sunnah is all that was issued or came from the Messenger (saw) other than the Qur’aan, represented in a Qawl (speech), a Fi’l (action) or Taqreer (approval, consent, silence).
Bu tanıma göre Sünnet'in özsel bölümleri üçtür: Sünnet-i Kavliyye, Sünnet-i Fi'liyye ve Sünnet-i Takririyye.
Based on this definition the intrinsic divisions of the Sunnah are three: As-Sunnah Al-Qawliyah, As-Sunnah Al-Fi’liyah and As-Sunnah At-Taqreeriyah.
1 - Sözlü Sünnet:
1 - As-Sunnah Al-Qawliyah:
Sünnet-i Kavliyye, Resulullah'ın (s.a.v.) teşri' (hüküm koyma) ile ilgili olarak söyledikleri, dile getirdikleri veya konuştukları (nataqa) her şeydir. Bu konuya "Hadis" adı verilmiştir; bazı âlimler ise Hadisi, üç kategorinin tamamını içeren Sünnet ile eş anlamlı kabul etmişlerdir.
The Sunnah Al-Qawliyah is all that the Messenger (saw) uttered or stated or said (Nataqa) related to the Tashree’ (legislation). The name ‘Hadeeth’ has been given for this whilst some (‘Ulamaa) have made the Hadeeth synonymous with the Sunnah comprising of all three categories of the Sunnah.
Resulullah'ın (sallallahu aleyhi ve sellem) teşri' (yasama) ile ilgili sözleri çoktur ve Sünnet'in çoğunluğunu oluşturur. Bunlar arasında onun şu sözü de vardır: "Katil mirasçı olamaz" (Ebu Davud ve En-Nesai) ve "İki halife için biat verilirse, sonuncusunu öldürün" (Müslim). Ayrıca: "Bir adam Nebi'ye (sallallahu aleyhi ve sellem) sordu: 'Hangi cihad en faziletlidir?' O da şöyle buyurdu: 'Zalim (veya haksız) sultanın önünde hakkın söylenmesi'" (En-Nesai, sahih isnadla).
The Aqwaal (statements) of the Messenger (saw) related to the Tashree’ (legislation) number many and represent the majority of the Sunnah. They include his Qawl (speech) (saw): “The killer does not inherit” (Abu Daawood and An-Nasaa’iy) and “If two Khaleefahs are given the Bai’ah then kill the latter of them” (Muslim) and: “A man asked the Nabi (saw): “Which Jihaad is the best?” He said: “The word of truth before the oppressive (or unjust) Sultaan (ruler)”” (An-Nasaa’iy with a Saheeh Isnaad).
2 – Fiilî Sünnet:
2 – As-Sunnah Al-Fi’liyah:
Sünnet-i Fiiliyye, Teşrî'e (şeriat koyma) özgü ya da ona has olan fiilleridir; örneğin Peygamber'in (ﷺ) namazı gibi. Cabir'in (ra) rivayet ettiği şu hadis de böyledir: "Allah'ın Resulü (ﷺ), Kurban Bayramı günü cemreleri kuşluk vaktinde attı; diğer günlerde (11., 12. ve 13. günler) ise güneş battıktan sonra attı." (Beş imam rivayet etmiştir.) Ayrıca Amir bin Rabîa'nın (ra) rivayet ettiği şu hadis de böyledir: "Peygamber'in (ﷺ) oruçluyken miswak kullandığını o kadar çok gördüm ki sayamam." (Buhârî)
As-Sunnah Al-Fi’liyah are his actions that are particular or specific to the Tashree’ (legislation) like his Salaah and like what Jaabir (ra) narrated: “The Messenger of Allah (saw) threw the Jamrah (pebbles) on the day of An-Nahr (sacrifice) at Duhaa, as for after (11th, 12th and 13th), then when the sun has gone down” (Related by the five). It is also like what ‘Aamir Bin Ar-Rabee’ah (ra) related when he said: “I saw the Nabi (saw) use Miswaak whilst he was fasting so many times that I cannot count” (Al-Bukhaari).
Ve Allah'ın Elçisi'nin (sav) yaptığı ve yalnızca kendisine özgü olduğu sabit olan, başkası için geçerli olmayan işler vardır. Bunlara örnek olarak onun (sav) orucunu sahur ve iftar yapmadan kesintisiz sürdürmesi, yani vısâl (orucu kesintisiz tutma) verilebilir. İbn Ömer (ra) şöyle demiştir: "Allah'ın Elçisi (sav) vısâl orucunu yasakladı." Sahabiler: "Sen tutuyorsun ya?" dediler. O da (sav) şöyle buyurdu: "Sizin gibi değilim. Ben yedirilip içirilirim." (Muttefekun aleyh; bu rivayet Buhârî'nindir.) Bir diğer örnek ise aynı anda dörtten fazla kadınla evlenmenin ona özgü kılınmasıdır. Bu tür hususlar Elçi'ye (sav) özgüdür ve bunlarda ona uymak (veya onu örnek almak) caiz değildir.
And there are actions which the Messenger of Allah (saw) undertook which have been established to be specific to him and these actions are not for other than him. This is like the Wisaal (continuation thhrough) of his fasting where he (saw) would continue his fast without Iftaar or Suhoor. Ibn ‘Umar (rah) said: “The Messenger of Allah (saw) forbade Al-Wisaal (continuation of fasting)”. They said (to him): “You continue your fast” and he (saw) replied: “You are not like me. I am fed and given drink (i.e. nourished)” (Agreed upon and this is the version of Al-Bukhaari). Another example is the specification of combining more than four wives in marriage at one time. These matters are specific to the Messenger (saw) and it is not permissible to follow (or emulate) him in respect to them.
3 – Takrîrî Sünnet:
3 – As-Sunnah At-Taqreeriyah:
Bu, Peygamber'in (sav) bir söz veya fiil karşısındaki sükûtudur; bu söz veya fiil onun huzurunda gerçekleşmiş olabilir ya da gıyabında olmakla birlikte meydana geldiğini bilmesi durumunda gerçekleşmiş olabilir. Bu sükût, söz veya fiilin caiz olduğunu gösterir, çünkü Allah'ın Resulü (sav) batıl (yanlış, geçersiz olan) bir şeye veya münker (yasak olan) bir şeye sükût etmez. Buna örnek olarak, Medine'deki Mescidi'nde Habeşli gençlerin mızrakla oynamaları karşısındaki sükûtu ile birlikte, bunu yaparlarken onlara bakan Müminlerin Annesi Aişe'ye (r.a.) karşı sükûdu verilebilir.
This is the Sukoot (silence) of the Messenger (saw) upon a statement or action that took place or happened in his presence or in his absence but with his knowledge of its occurrence. This silence indicates the permissibility of the statement or the action because the Messenger of Allah (saw) does not remain silent over the Baatil (falsehood/falsity/invalid matter) or a Munkar (a prohibited matter). An example of this is his silence (saw) in respect to the Abyssinian youths playing with spears inside his Masjid in Al-Madinah in addition to his silence in respect to ‘Aa’ishah, the mother of the believers (ra), watching them whilst they were engaged in that.
Hüccîyyetü's-Sünneti'n-Nebeviyye:
Hujjiyat As-Sunnah An-Nabawiyah:
Allah'ın Resulü'nün (sav) Sünneti, dinde bir hüccettir (geçerli delil), hükümler için kullanılan delillerden biridir ve Kur'an-ı Kerim'den sonra gelen ikinci delildir. Sünnetin hüccetliği, şu konularda işaret edilmiş ve yol gösterilmiştir:
The Sunnah of the Messenger of Allah (saw) is a Hujjah (valid proof) in the Deen, a Daleel from the Adillah (sources of evidence) for the Ahkaam and indeed represents the second Daleel (source of evidence) after the Qur’aan Al-Kareem. The Hujjiyah (validity of proof) of the Sunnah has been guided to and indicated in:
1 – Kur'an-ı Kerim:
1 – Al-Qur’aan Al-Kareem:
Kur'an, Sünnetin Vahiyden olduğunu açıkça belirtmiş ve netleştirmiştir; özellikle de Sünnet el-Kavliyye'nin. Yüce Allah, Elçisi hakkında şöyle buyurmuştur (ﷺ):
The Qur’aan has explained and made clear that the Sunnah is from the Wahi (divinely inspired revelation) and especially the Sunnah Al Qawliyah. Allah Ta’Aalaa said in respect to His Messenger (saw):
Ve o, arzusuna göre konuşmaz. O, ancak kendisine vahyedilen bir vahiydir. (En-Necm, 3-4).
And he does not speak from his (own) desire. It is only (divine) revelation that is inspired (An-Najm (3-4).
Ve Allah Teâlâ şöyle buyurdu:
And Allah Ta’Aalaa said:
Ve Resûl size ne verdiyse onu alın, neyi de yasakladıysa ondan kaçının. (Haşr 7)
And whatever the Messenger brings to you take it and whatever he forbids you from abstain from it (Al-Hashr 7).
Resulullah'ın (sav) Kur'an ile birlikte Sünnet'i de getirdiğini bilerek; Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:
That is whilst understanding that the Messenger (saw) came with the Sunnah just as he came with the Qur’aan. And Allah Ta’Aalaa said:
De ki: "Eğer Allah'ı seviyorsanız bana uyun; Allah da sizi sevsin ve günahlarınızı bağışlasın." (Âl-i İmrân, 31)
Say if you love Allah then follow me; Allah will love you and forgive you your sins (Aali ‘Imraan 31).
Bu âyetler, dolayısıyla, Sünnetin Allah'tan olduğunu ve bu Sünnetin takip edilmesini gerektirdiğini göstermektedir.
These Aayaat therefore indicate that the Sunnah is from Allah and demand that this Sunnah be followed.
2 – El-İcmâ’:
2 – Al-Ijmaa’:
Sahabeler, Allah Resulü (sav) vefat ettikten sonra, Sünnet-i Nebeviyyenin getirdiği hükümlerin alınmasının farz olduğu konusunda icma etmişlerdir; Kur'an'da bulunan veya zikredilen bir hüküm ile Sünnet içinde bulunan bir hüküm arasında ayrım yapmamışlardır, çünkü onlara göre ikisine de uymak farzdır. Bunun örneklerinden biri, Resulullah'tan (sav) gelen bir Sünnet-i Kavliyye ve bir Sünnet-i Fiiliyyeye dayanan, evli zinakârın (zani'l-muhsin) recmi üzerinde icmaları olmasıdır. Sahabelerin bu konudaki icmaına delalet eden örnekler o kadar çoktur ki sayılamayacak kadar çoktur.
The Sahaabah have agreed by consensus after the passing of the Messenger of Allah (saw) upon the obligation of taking the Ahkaam that the Sunnah An-Nabawiyah brought and they did not differentiate between a Hukm found or mentioned in the Qur’aan and a Hukm found within the Sunnah, as both in their view were obligatory to follow. Examples of this include: ‘There consensus upon the stoning of the Zaani Al-Muhsin (adulterer)’ which was based upon a Sunnah Qawliyah and a Sunnah Fi’liyah that came from the Messenger (saw). The examples indicating their Ijmaa’ upon this matter are so many that they are innumerable.
3) Akli Delil (rasyonel delil):
3) Ad-Daleel Al-‘Aqliy (rational evidence):
Daleel Al-‘Aqliy (akli delil), Allah'tan gelen mucize olan Kur'an'ı getirenin Hz. Muhammed (sav) olduğunu gösterir ve buna yönlendirir. Bu, onun bize gönderilmiş Allah'ın Resulü olduğuna dair kat'î (kesin) bir delildir. Onun resullüğüne iman etmek, ona itaat etmeyi, hükmüne uymayı ve getirdiği her şeyi kabul etmeyi zorunlu kılar; bunlar olmaksızın bu iman bir anlam ifade etmezdi. Ayrıca mucize olan Kur'an, onun Allah Teâlâ'nın indirdiği her şeyle hükmetmesini ve yargılamasını gerektirir:
The Daleel Al-‘Aqliy (rational and intellectual evidence) has guided to and indicated that the Messenger Muhammad (saw) is the one who came with the miracle which is the Qur’aan from Allah. This represents a Qat’iy (definite) evidence that he is the Messenger of Allah (saw) sent to us. The Imaan (belief) in his Messengership necessitates the obligation of obedience to him, following his judgement and accepting all that he brought and without all of that, this Imaan would hold no meaning. It is also because the Qur’aan, which is a miracle, demands from him to rule and judge by all that Allah Ta’Aalaa had revealed:
Ve aralarında Allah'ın indirdiği ile hükmet (Mâide 49).
And judge between them by what Allah has revealed (Al-Maa’idah 49).
Onun Sünnesi, Allah Teâlâ'nın indirdiği ve kendisine mana olarak ilham ettiği şeylerdendir; sonra o (sallallahu aleyhi ve sellem) bunu sözleriyle, fiilleriyle ve onayıyla ifade etmiştir.
His Sunnah is from that which Allah Ta’Aalaa has revealed, which He Ta’Aalaa inspired to him in meaning and then he (saw) expressed it in his words, actions and consent.