۱ – کسانی که «المصالح المرسلہ» را به‌عنوان دلیلی شرعی می‌پذیرند، می‌گویند که شارع، جنسِ «المصالح المرسلہ» را داخل در جنسِ احکامِ شرعیہ دانسته است، و برای اثبات این مطلب به آیهٔ زیر استناد می‌کنند:

1 – Those who took Al-Masaalih Al-Mursalah as representing a Daleel Shar’iy say that the Shaari’ (legislator) considered the type or category (Jins) of Al-Masaalih Al-Mursalah to fall under the category (Jins) of the Ahkaam Ash-Shar’iyah and they use the following Aayah to support that:

این همان چیزی است که آنان دربارهٔ رحمت (mercy) می‌پندارند؛ آنان رحمت را که به نظرشان همان مصلحت است، علت (ʿIllah) برای هر حکم شرعی می‌دانند. این در حالی است که آیه، نه از نظر لفظ و نه از نظر معنا، بر علیت (وجود دلیل و علت) دلالت نمی‌کند. مقصود آیه این است که نتیجهٔ به کار بستن اسلام در میان مردم، رحمتی برای آنان خواهد بود؛ و بنابراین شریعت رحمتی برای بشریت است، نه علتی برای تشریع شریعت. بلکه تنها همان نتیجه‌ای است که در پی به کار بستن آن پدید می‌آید.

This is as they consider the Rahmah (mercy), which they view to be the Maslahah, as an ‘Illah for every Hukm Ash-Shar’iy. This is despite the Aayah not indicating ‘Illiyah (the presence of reasoning) whether in its form or in meaning. The intent of the Aayah is that the result of the application of Islaam upon the people would be a Rahmah (mercy) for them and so the Sharee’ah is a Rahmah for mankind and not an ‘Illah (reason) for the legislation of the Sharee’ah. Rather it is only the result that happens as a result of its application.

۲ – نصوص شرعیہ از کتاب و سنت مربوط به افعال مشخص هستند و ارتباطی با المصلحہ یا المفسدہ ندارند. برای مثال، الله تعالیٰ می‌فرماید:

2 – The Shar’iyah Nusoos (texts) from the Kitaab and the Sunnah relate to specific actions and they are not related to the Maslahah or the Mafsadah. So for instance Allah Ta’Aalaa says:

این بخش حکم امنیت را توضیح می‌دهد، و همچنین این سخن خداوند متعال را: «...».

This is explaining the ruling of the security and also when He Ta’Aalaa says:

این توضیح حکمِ شهادتین است؛ در حالی که هیچ متنی نیامده یا ذکر نشده که علتِ این احکام، جلبِ منفعت یا دفعِ ضرر یا چیزِ زیان‌آور (مفسده) باشد.

This is explaining the Hukm of the Shahaadah (witnessing). This is whilst there is no text that has been brought or mentioned stating that the ‘Illah for these Ahkaam is to bring or acquire the benefit or to repel the harm or detrimental thing (Mafsadah).

پس هرگاه نصّی بیاید که شامل علّتی شرعی باشد، آن علّت نه تحصیل مصلحت است و نه دفع مفسده، بلکه چیزی غیر از این است. ما پیش‌تر در بحث قیاس یادآور شدیم که علّت تحریم خرید و فروش به هنگام اذان برای نماز جمعه، «الإلهاء» (یعنی منحرف شدن و بازداشته شدن از نماز) است. و حال آنکه «الإلهاء» در نص به عنوان نمایانگر یک منفعت یا زیان، یا دفع چیزی زیان‌بار یا امر مضر (مفسده) توصیف نشده است.

Then when a text comes and it includes a Shar’iyah ‘Illah that ‘Illah is not the acquisition of the Maslahah or repelling of the Mafsadah but is rather something else other than that. We have already mentioned when discussing the subject of Al-Qiyaas that the ‘Illah for the prohibition of trading at the time of the call to prayer for Salaat ul-Jumu’ah is Al-Ilhaa’ (distraction or to be diverted) from the Salaah. That is while the Ilhaa’ (distraction) has not been described in the text as being representative of a benefit or harm or as a repellent to a detrimental thing or harmful matter (Mafsadah).

و در بیان قول خداوند متعال:

And in respect to His Qawl Ta’Aalaa:

وقوعِ القِصاص سببُه علّةٌ فُهِمت من النصِّ الشرعي، وهي أنه يمثِّل الحياة (حياةً)، وليس لأنه جلب مصلحةً أو دفع مفسدةً.

The occurrence of Al-Qisaas is due to an ‘Illah that has been understood from the Shar’iy Nass (text) and this is it’s being (or representing) life (Hayaat) and it is not because it brought about a Maslahah or repelled a Mafsadah.

در نتیجه، این ادعاها که شریعت مصالح را علت احکام قرار داده است، ادعاهایی بی‌دلیل و بی‌شاهد هستند. هیچ چیزی در احکام شرعی وجود ندارد که بر این امر دلالت کند و راهنمایی کند؛ چه در احکامی که دارای علت هستند و چه در احکامی که علت ندارند.

Consequently, the claims that the Shar’a has considered the Masaalih (interests) as the ‘Illah (reasoning) for the Ahkaam are claims devoid of proof and evidence. There is nothing that indicates and guides to it within the Ahkaam Ash-Shar’iyah; whether in the Ahkaam which contain an ‘Illah or those which do not contain and ‘Illah.

از این رو، جایز نیست که گفته شود زنا به این خاطر حرام شد که مفسده‌ای را دفع کند، یا جهاد به این خاطر واجب شد که مصلحت است. چنین سخنی گفته نمی‌شود، زیرا متن شرعی اصلاً چنین چیزی نگفته است و چه از راه منطوق (معنای صریح) و چه از راه مفهوم (معنای مستفاد) نیز از آن چنین چیزی فهمیده نمی‌شود. پس این ادعاها باطل و مخالف با شرع و واقعیت‌اند.

For this reason, it is not permissible to say that Zinaa was prohibited to repel a Mafsadah and Al-Jihaad was made obligatory because it is a Maslahah. That is not said because the Shar’iy text did not say that at all and that was not understood from it whether in its Mantooq (explicitly expressed meaning) or its Mafhoom (implied meaning). The claims are therefore Baatil (False, invalid) and contrary to the Shar’a and the reality.

اما در نظر گرفتنِ آنچه که حکم بر آن دلالت کرده و راهنمایی نموده به‌عنوان مصلحت یا دفعِ مفسده، یا در نظر گرفتنِ آنچه که عِلّتِ شرعیه به آن راهنمایی کرده به‌عنوان مصلحت یا دفعِ مفسده، این تنها بر اساس دیدگاه مسلمان و جامعهٔ اسلامی است. اما غیرمسلمان این را نمی‌بیند، زیرا اینکه چیزی مصلحت یا دفعِ مفسده باشد، تنها از دیدگاهِ زندگی سرچشمه می‌گیرد. در نتیجه، آنچه که شرع در متن آن را از حیث اباحه، یا فرض، یا مندوب بودن ذکر کرده، از دیدگاه مسلمان مصلحت به شمار می‌آید، زیرا شارع برای آن متنی آورده است. این در حالی است که آنچه شارع حرام کرده، مفسده به شمار می‌آید، زیرا شارع آن را بیان کرده است.

As for considering what the Hukm has indicated and guided to as a Maslahah or repelling of a Mafsadah or considering that which the ‘Illah Ash-Shar’iyah has guided to as a Maslahah or repelling of a Mafsadah, then this is only in accordance to the view of the Muslim and the Islamic society. As for the non-Muslim then he does not see that because a matter or thing being a Maslahah or repelling of a Mafsadah only stems from the viewpoint in life. Consequently, that which the Shar’a has mentioned in the text in terms of Ibaahah (permissibility), or the Fard or the Mandoob, then in the viewpoint of the Muslim it represents a Maslahah because the Shaari’ has brought a text for it. This is whilst what the Shaari’ has made Haraam represents a Mafsadah because the Shaari’ has stated that.

بنابراین، جمع‌آوری قرآن در زمان ابوبکر (رض) و تهیه نسخه‌ای از آن در زمان عثمان (رض)، به سبب ترس از از میان رفتن آن و به دلیل اختلاف میان مسلمانان در قرائت آن، بر پایه یک قاعده شرعی استوار بود که رسول خدا ﷺ بیان فرموده بود:

Therefore, the compilation of the Qur’aan in the time of Abu Bakr (ra) and the making of a copy in the time of ‘Uthmaan (ra) due to the fear of it being lost and due to differences amongst the Muslims in respect to its recitation, was based upon a Qaa’idah Shar’iyah (Legal principal) that the Messenger of Allah (saw) mentioned:

ترس از از دست رفتن قرآن و اختلاف در قرائت آن، تنها زیانی (ضرر) را نشان می‌داد که خلیفهٔ مسلمانان بر اساس متن همان حدیث نبوی‌ای که یاد شد آن را برطرف کرد، و این کار بر پایهٔ مصلحت نبود؛ و اصحاب (رضی الله عنهم) بر این امر اجماع (اجماع) کردند.

The fear of losing the Qur’aan and the difference in its recitation only represented a Darar (harm) that the Khalifah of the Muslims removed based on the text of the above mentioned Hadeeth An-Nabawiy and it is not built upon Maslahah whilst the Sahaabah (rah) held a consensus (Ijmaa’) upon that.

اما ریختن شیرِ آمیخته با آب توسط عمر (رض) به‌عنوان نیرنگ، این یک مجازات برای کسی بود که فریب می‌دهد یا تقلب می‌کند و با گفتار پیامبر ﷺ مخالفت کرده است:

As for pouring out the milk (by ‘Umar (ra)) that had been mixed with water in an act of deception then this was a punishment for the one who defrauds or cheats who has contravened the Qawl of the Messenger (saw):

تعزیر، که در آن ریختن شیرِ تقلبی نمود یافت، از جمله مجازات‌های تعزیری است که شرع آن را تأیید کرده و تعیین مقدار و نوع آن را به خلیفه یا قاضی واگذار نموده تا بر اساس دیدِ خود آن را ارزیابی کند. این مجازات حکمی شرعی نیست که دلیلش مصلحت باشد، بلکه حکمی شرعی است که دلیلش سنت است. روایت شده که رسول خدا ﷺ هنگامی که توده‌ای از گندم را دید، دستش را در آن فرو برد و دریافت که خیس است. پس به صاحب آن فرمود: «این چیست؟» گفت: باران بر ما باریده است. فرمود: «پس چرا تر را روی آن قرار ندادی تا مردم ببینند؟» و فرمود: «کسی که به ما نیرنگ زند از ما نیست» (مسلم و ترمذی). بنابراین، تعزیر پیامبر ﷺ با گفتار بود، در حالی که تعزیر عمر با ریختن شیرِ تقلبی صورت گرفت.

The punishment manifested in the pouring out of the fraudulent milk was from the Ta’zeer (discretionary punishment) and it is a punishment that the Shar’a has approved of and made its evaluation up to the Khalifah or the Qaadi (judge) where he evaluates it as he sees. This punishment does not represent a Hukm Shar’iy the Daleel of which is the Maslahah but rather it is a Hukm Shar’iy the Daleel of which is the Sunnah. It has been related that the Messenger of Allah (saw), upon seeing a pile of wheat, extended his hand in it and found that it was wet. So he said to the one whose pile it was: What is this? He replied: The sky rained upon us. So he (saw) said: Place the wet in sight (visibly). “Whoever cheats us is not from us” (Muslim and At-Tirmidhi). Therefore, the Ta’zeer of the Messenger (saw) was by way of speech whilst the Ta’zeer of ‘Umar was by pouring out the fraudulent milk.

۴ – در حقیقت، الله تعالی در سورۃ الحشر می‌فرماید:

4 – Verily Allah Ta’Aalaa says in Soorat ul-Hashr:

در حالی که پیامبر ﷺ با المصلحة المرسلة نیامده است، و این به این دلیل است که کسانی که آن را می‌پذیرند اعتراف می‌کنند که این مصالح نص مشخصی از شرع ندارند. از این رو، پیامبر ﷺ با آنها نیامده است و در نتیجه پذیرفتن آنها یا به حساب آوردنشان به عنوان دلیل شرعی برای حکم، جایز نیست. (توضیح: این به این دلیل است که آیه کریمه به مسلمانان فرمان می‌دهد که فقط آنچه را که پیامبر ﷺ با آن آمده، یعنی آنچه نص دارد، بگیرند.)

This is whilst the Messenger (saw) did not come with Al-Maslahah Al-Mursalah and that is because those who adopt it admit that these Masaalih do not have a specific text for them from the Shar’a. Therefore, the Messenger (saw) did not come with them and consequently it is not permissible to adopt them or to consider them as a Daleel Shar’iy for the Hukm (legal ruling). (Note: That is because the Noble Aayah commands the Muslims to only take that which the Messenger (saw) came with i.e. that which has a text).

- علاوه بر آنچه گذشت، دلایل دیگری نیز وجود دارد که نشان می‌دهد المصالح المرسلہ حجت نیست. ما این دلایل را پیش‌تر تحت عنوان «ادلّۂ کسانی که المصالح المرسلہ را نپذیرفته‌اند» بیان کرده‌ایم، پس می‌توان به آن‌ها بازگشت و آن دلایل را به این چهار دلیل افزود.

- There are, in addition to the above, other evidences establishing Al-Masaalih Al-Mursalah to be invalid as a proof and we mentioned them previously under the heading of: “The evidences of those who did not adopt Al-Masaalih Al-Mursalah” and so it is possible to refer back to and then add those arguments to these four.