Sommige van de geleerden (Ulama) verdeelden zelfstandige rechtsvinding (Ijtihad) in twee categorieën: een specifieke categorie gerelateerd aan de Istinbaat (afleiding) van de Ahkaam en een specifieke categorie gerelateerd aan de toepassing van deze Ahkaam op de deelhandelingen (Al-Af’aal Al-Juz’iyah). Dat is terwijl anderen het verdeelden in overeenstemming met de niveaus (Maraatib) van de zelfstandig rechtsgeleerden (Mujtahideen) en deze aantal drie zijn:

Some of the ‘Ulamaa divided Ijtihaad into two categories: A specific category related to the Istinbaat (deduction) of the Ahkaam and a specific category related to the application of these Ahkaam upon the partitive/branch actions (Al-Af’aal Al-Juz’iyah). That is whilst others divided it in accordance to the levels (Maraatib) of the Mujtahideen and these number three:

Hij is de zelfstandig rechtsgeleerde (Mujtahid) die de bekwaamheid heeft om de Qawaa’id (principes) van de grondbeginselen van de jurisprudentie (Usul al-Fiqh) vast te stellen. Hij stelt de fundamenten van de Usool vast en stelt de Qawaa’id vast waaraan hij gebonden en beperkt is in zijn Ijtihad. Hij onderneemt of begint aan Ijtihad in alle Masaa’il van de islamitische jurisprudentie (Fiqh), en dat is omdat alle voorwaarden van Ijtihad ruim voldoende in hem vervuld zijn. Voorbeelden van een dergelijke zelfstandig rechtsgeleerde (Mujtahid) zijn de A’immah (imams) van de Madhaahib (rechtsscholen (Madhhab)) zoals Al-Imaam Ash-Shaafi’iy, Abu Haneefah, Al-Imaam Ahmad Bin Hanbal, Al-Imaam Maalik, Ibn Hazm en Ja’far As-Saadiq onder anderen.

He is the Mujtahid who has the capability to set the Qawaa’id (principles) of Usool ul-Fiqh. So he sets the foundations of the Usool and sets the Qawaa’id that he is bound and restricted to in his Ijtihaad. He undertakes or embarks on Ijtihaad in all of the Masaa’il of Fiqh and that is because all of the conditions of Ijtihaad are amply fulfilled within him. Examples of such a Mujtahid include the A’immah (Imaams) of the Madhaahib (schools of Fiqh) like Al-Imaam Ash-Shaafi’iy, Abu Haneefah, Al-Imaam Ahmad Bin Hanbal , Al-Imaam Maalik, Ibn Hazm and Ja’far As-Saadiq amongst others.

Dit betekent echter niet dat de zelfstandig rechtsgeleerde (Mujtahid) Al-Mutlaq 'Ilm (kennis) heeft van elke afzonderlijke rechtsregel (Hukm), aangezien dit niet is wat ermee bedoeld wordt. Dat komt omdat dit niet de realiteit van de mens is en zelfs de metgezellen (Sahabah) (rah) reden hadden om stil te staan bij een groot aantal kwesties (Masaa’il), zoals 'Umar (ra) met betrekking tot het bevechten van degenen die weigerden de armenbelasting (Zakah) te betalen na het overlijden van de Boodschapper ﷺ, of Abu Bakr (ra) met betrekking tot de Mas’alah (kwestie) van de erfenis van de grootmoeder. Of zoals het voorbeeld van Al-Imaam Maalik, toen hem vragen werden gesteld over 40 Mas’alah (kwesties) en hij met betrekking tot 36 daarvan antwoordde: ‘لا أدري’ (Ik weet het niet).

This does not however mean that the Mujtahid Al-Mutlaq has ‘Ilm (knowledge) of every single Hukm as this is not what is meant. That is because this is not the reality of the human being and even the Sahaabah (rah) had cause to pause at a great number of issues (Masaa’il) like ‘Umar (ra) in respect to fighting those who withheld the paying of the Zakaah following the death of the Messenger (saw) or Abu Bakr (ra) in respect to the Mas’alah (issue) of the inheritance of the grandmother. Or like the example of Al-Imaam Maalik when he was asked questions in 40 Mas’alah (issues) and replied in respect to 36 of them: ‘ريِدْ أ ل) ‘I do not know).

In plaats daarvan wordt bedoeld dat de Mujtahid Al-Mutlaq het potentieel en de bekwaamheid bezit met betrekking tot Ijtihad, die hem in staat stelt om de Usool en Qawaa’id te onderzoeken, af te leiden (Istinbaat) en vast te leggen in een aantal islamitische jurisprudentie (Fiqh) kwesties die op een algemene wijze de Ahkaam Ash-Shar’iyah als geheel omvatten. Als resultaat wordt islamitische jurisprudentie (Fiqh) geproduceerd zoals die van de Fiqh van Ash-Shaafi’iy of Abu Haneefah en gelijkaardigen, en wordt een Madhhab aan hem toegeschreven met betrekking tot de Ijtihad, oftewel een specifieke methodologie die zijn studenten na hem volgen. Dat is vergelijkbaar met de vier bekende Madhaahib, de Ja’fari Madhhab en de Zhaahiry Madhhab onder anderen.

Rather, what is meant, is that the Mujtahid Al-Mutlaq has the potential and capability in respect to Ijtihaad that makes him capable of examining, deducing (Istinbaat) and laying down or setting the Usool and Qawaa’id in a number of Fiqhiy issues that encompass in a general manner the Ahkaam Ash-Shar’iyah as a whole. As a result, Fiqh is produced like that of the Fiqh of Ash-Shaafi’iy or Abu Haneefah and its likes and a Madh’hab is attributed to him in respect to the Ijtihaad i.e. a specific methodology that his students proceed upon after him. That is like the four well-known Madhaahib, the Ja’fari Madh’hab and the Zhaahiry Madh’hab amongst others.

Hij is de zelfstandig rechtsgeleerde (Mujtahid) die zijn imam volgt in de Usool die de imam heeft vastgesteld en neergelegd. Hij verricht daarom zelfstandige rechtsvinding (Ijtihad) op basis daarvan in het proces van het afleiden of extraheren van nieuwe praktische Ahkaam Shar’iyah in de kwesties waarover zijn imam geen rechtsregel had afgeleid. Hij gaat daarom te werk binnen de beperkingen van de principes (Qawaa’id) en de Minhaj (methodologie) die zijn imam heeft vastgesteld voor Ijtihad. Voorbeelden van dergelijke zelfstandig rechtsgeleerden (Mujtahideen) zijn onder anderen de metgezellen of volgelingen van Al-Imaam Abu Haneefah, Al-Imaam Ash-Shaafi’iy en Al-Imaam Ahmad Bin Hanbal. De Mujtahid Al-Madh’hab is een volgeling van de Mujtahid Mutlaq die de fundamenten voor hem heeft gelegd in de Usool en de principes heeft vastgesteld. Dus bijvoorbeeld, Ibn Qudaamah Al-Maqdasiy is een Mujtahid Madh’hab binnen de Hanbali rechtsschool (Madhhab), Abu Yousuf, de student van Al-Imaam Abu Haneefah, was een Mujtahid Madh’hab binnen de Hanafiy rechtsschool (Madhhab), zelfs als hij soms meningen afleidde die in strijd waren met die van Al-Imaam Abu Haneefah (moge Allah tevreden met hem zijn).

He is the Mujtahid who follows his Imaam in the Usool that the Imaam set and laid down. He therefore performs Ijtihaad upon its basis in the process of deducing or extracting new practical Ahkaam Shar’iyah in the issues which his Imaam had not deduced a ruling. He therefore proceeds within the constraints of the principles (Qawaa’id) and Minhaj (methodology) that his Imaam had set for Ijtihaad. Examples of such Mujtahideen include the companions or followers of Al-Imaam Abu Haneefah, Al-Imaam Ash-Shaafi’iy and Al-Imaam Ahmad Bin Hanbal amongst others. The Mujtahid Al-Madh’hab is a follower of the Mujtahid Mutlaq who set the foundations for him in Usool and laid down the principles. So for example Ibn Qudaamah Al-Maqdasiy is a Mujtahid Madh’hab within the Hanbali Madh’hab, Abu Yousuf, the student of Al-Imaam Abu Haneefah, was a Mujtahid Madh’hab within the Hanafiy Madh’hab and even if he sometimes deduced contrary opinions to Al-Imaam Abu Haneefah (rh).

Hij is degene die in staat of bevoegd is om een correcte en deugdelijke onderzoek naar een Mas’alah uit de Masaa’il (sharia-kwesties) uit te voeren en de Hukm Ash-Shar’iy daarvoor te verstrekken. Dat is nadat hij kennis heeft verworven van de noodzakelijk vereiste sharia- en taalkundige kennisgebieden die nodig zijn om de Hukm in die kwestie of in een klein of beperkt aantal kwesties af te leiden. De Mujtahid van een Mas’alah zou een Muqallid (volger) zijn in zaken waarover hij geen Ijtihad heeft verricht. Dat komt doordat Ijtihad verdeeld is; dus wie kennis heeft van het bewijs (Daleel) van een kwestie uit de kwesties en hij heeft voldaan aan wat noodzakelijk vereist is van de voorwaarden van Ijtihad met betrekking tot die kwestie, dan is het aan hem om Ijtihad te verrichten met betrekking tot dat deel en om Taqlid te verrichten met betrekking tot de overige Masaa’il (kwesties). De Sahabah (rah) waren Mujtahideen, terwijl sommigen van hen hun eigen mening zouden laten varen om de mening van een ander te volgen.

He is the one who is able or enabled to undertake a correct and sound examination of a Mas’alah from amongst the Masaa’il (Sharee’ah issues) and provide the Hukm Ash-Shar’iy for it. That is after acquiring knowledge of the necessarily required Shar’iyah and linguistic areas of knowledge needed to deduce the Hukm in that issue or in a few or limited number of issues. The Mujtahid Al-Mas’alah would be a Muqallid (follower) in other than what he has performed Ijtihaad in. That is because Ijtihaad is partitioned and so whoever has knowledge of the Daleel of an issue from amongst the issues and he has encompassed what is necessarily required from the conditions of Ijtihaad related to it, then it is for him to undertake Ijtihaad in respect to that part and to make Taqleed in respect to the remaining Masaa’il (issues). The Sahaabah (rah) were Mujtahideen whilst some of them would abandon their own opinion to follow the opinion of another.