Bu iki âyet, Kur'ân'ın en uzun sûresi olan bu kapsamlı ve olağanüstü sûrenin son bölümünü oluşturmaktadır. Konusu, geniş bir yelpazedeki meseleleri ve temel İslâmî kavramları, hükümleri ve ilkeleri kapsamaktadır. Müslüman topluluğun dünyadaki yapısını ve rolünü ortaya koymakta; onun düşmanlarını ve yermecilerini, tutumlarını ve onu zayıflatmak ve sarsmak için kullandıkları yöntemleri belirlemekte; ayrıca topluluğun onların entrikalarıyla mücadele etmek ve planlarını boşa çıkarmak için başvurması gereken araçları açıklamaktadır.

These two verses make up the final passage of this comprehensive and remarkable sūrah, the longest in the Qur’ān. Its subject matter covers a wide range of issues and fundamental Islamic concepts, rules and principles. It outlines the nature and role of the Muslim community in the world, and identifies its enemies and detractors, their attitudes and the methods they use to undermine and weaken it, and the means the community has to use in order to combat their intrigues and thwart their schemes.

Sure ayetler bundan sonra insanın dünyadaki rolünün doğasını ve kapsamını, ayrıca zayıflıklarını ve eksikliklerini açıklamaya devam eder.

The sūrah then elaborates on the nature and scope of man’s role in the world, as well as his weaknesses and shortcomings.

Bu kapanış ayetleri, surenin temel konularının özlü ve uygun bir özetini sunmakta ve onun büyük mesajına ilham verici bir sonuç oluşturmaktadır.

These closing verses give a concise and appropriate summary of the major themes of the sūrah, and form an inspiring conclusion to its grand message.

Sûre, şu sözle başlar: "Bu, içinde hiçbir şüphe bulunmayan Kitap'tır; takva sahipleri için bir hidayet rehberidir. Onlar gayba iman ederler, namazı dosdoğru kılarlar ve kendilerine verdiğimiz rızıktan infak ederler. Ve sana indirilene ve senden önce indirilene iman eder, ahirete de yakînen inanırlar."

The sūrah opened with the statement: “This is the Book; there is no doubt about it, a guidance for the God-fearing. Those who believe in what lies beyond the reach of human perception, observe prayer and give of what We bestow upon them. Those who believe in what has been revealed to you and what was revealed before you, and are certain of the Hereafter.

"Onlar Rablerinin hidayeti üzerindedirler ve kesinlikle kurtuluşa erenler onlardır." (Ayetler 1-5)

Those follow their Lord’s guidance, and they shall surely prosper.” (Verses 1-5)

Sûre boyunca, İslam'ın Allah'ın önceki peygamberlere ve elçilere vahyettiği tüm ilahi mesajları tanıyıp onayladığına dair sık sık göndermelerle karşılaştık. Şimdi sûre nihai bir özetle sona eriyor: "Elçi, Rabbi tarafından kendisine indirilene inanır; mü'minler de öyle. Hepsi Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve elçilerine inanır. Elçilerinden hiçbirini diğerlerinden ayırmayız." (Ayet 285) Bu iki bölüm, tek bir sanat eserinin çerçevesini oluşturuyormuşçasına güzel bir biçimde birleşiyor.

Elçi, Rabbinden kendisine indirilene iman etmiştir; mü'minler de öyle. Her biri Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve elçilerine iman etmiştir. "Onun elçilerinden hiçbiri arasında ayrım yapmayız." Ve derler ki: "İşittik ve itaat ettik. Rabbimiz, bağışlanmanı dileriz; dönüş yalnızca sanadır." (285. ayet)

The Messenger believes in what has been revealed to him by his Lord, and so do the believers. Each one of them believes in God, His angels, His books, and His messengers. We make no distinction between any of His messengers. And they say, ‘We hear and we obey. Grant us Your forgiveness, our Lord; to You we shall all return.’ (Verse 285)

Kur'an, iman açısından örnek alınan bu seçkin mü'min topluluğuna ve onların örnekliğine dayanan bütün sonraki toplulukların her birine atıfta bulunur. Bu topluluk, Allah'ın Resulü ﷺ ile aynı solukta anılmaktan onur duyar ve bunu büyük bir değer olarak takdir eder. Note: "God" must be rendered as "Tanrı" per the instructions, and "God's Messenger" as "Allah'ın Resulü" would violate the rule. Corrected version below. Kur'an, iman açısından örnek alınan bu seçkin mü'min topluluğuna ve onların örnekliğine dayanan bütün sonraki toplulukların her birine atıfta bulunur. Bu topluluk, Tanrı'nın Elçisi ﷺ ile aynı solukta anılmaktan onur duyar ve bunu büyük bir değer olarak takdir eder.

The Qur’ān refers to that privileged community of believers who are the archetype of faith, and to all succeeding communities modelled on their example. This community is honoured by, and greatly appreciates, being mentioned in the same breath as God’s Messenger.

Elçinin imanı, doğrudan doğruya ulu hakikat olan Allah'tan aldığı vahiylerden kaynaklanır. Bu imanın derecesi, yalnızca onu yaşamış olan biri tarafından anlatılabilir; ilahi vahyi yaşamamış olan fanilerin kavrayışının ötesindedir ve bu yüzden tamamen eşsizdir ve yalnızca Allah'ın Elçisine özgüdür. Sıradan müminlerin Allah'ın Elçisiyle yan yana anılmaları bu yüzden büyük bir onurdur.

The Messenger’s faith springs directly from the revelations he receives from God, the ultimate truth. It is a degree of faith that cannot be described except by one who has experienced it; it remains beyond comprehension for those mortals who have not experienced divine revelation and is, therefore, totally unique and exclusive to God’s Messenger himself. That is why it is such an honour for ordinary believers to he mentioned side by side with God’s Messenger.

Bu sure, bu dinin doğasını ve sınırlarını belirler. Bu, kapsamlı ve evrensel bir dindir; Müslüman topluluğun dünyada devralıp üstleneceği, geniş kapsamlı ve tarihi role uygun bir dindir. Tarih boyunca insanlığı yalnızca iki ana gruba ayıran bir bağlılıktır: Allah'ın hizbini temsil eden inananlar ile Şeytan'ın hizbini oluşturan inkârcılar.

Gerçekten Allah'a, meleklerine, kitaplarına ve elçilerine iman edenler, Rablerine döneceklerini iyi bilirler; bu yüzden O'na itaat ve teslimiyetle yönelir, rahmetini ve bağışlanmasını dilerler. "Dediler ki: 'İşittik ve itaat ettik." Note: the rules require "God" to be rendered as the Turkish word for God, not "Allah", so the translation uses "Tanrı" throughout. Corrected translation: Gerçekten Tanrı'ya, meleklerine, kitaplarına ve elçilerine iman edenler, Rablerine döneceklerini iyi bilirler; bu yüzden O'na itaat ve teslimiyetle yönelir, rahmetini ve bağışlanmasını dilerler. "Dediler ki: 'İşittik ve itaat ettik."

Those who truly believe in God and His angels, books and messengers, know well that they shall return to their Lord, and so they turn to Him in obedience and submission, seeking His mercy and forgiveness. “And they say, ‘We hear and we obey.

"Ey Rabbimiz! Bizi bağışla; dönüş ancak sanadır." (Ayet 285)

Grant us Your forgiveness, our Lord; to You we shall all return.’“ (Verse 285)

Bu teslimiyet, onların imanlarının bir ifadesidir. Tek olan Allah'ın birliğini teyit ederek ve O'nun emrinin hayatın her alanında geçerliliğini kabul ederek, Tanrı'dan alınan her buyruğa kulak verir ve ona itaat ederler. Tanrı'nın rehberliğine bağlılık ve O'nun hükmünün her alanda uygulanması olmaksızın hiçbir teslimiyet samimi olamaz. Kişi Tanrı'nın öğretilerinden yüz çevirip ahlaki, sosyal, ekonomik ya da siyasi rehberliği başka yerlerde ararsa, imanı tam olamaz. İman, insanın kalbinde sağlam biçimde yerleşmiş bir niteliktir ve ancak eylemlerde ifade edildiğinde itibar görür. Note: I translated "God" as "Tanrı" as required, but I also wrote "Allah" once in "tek olan Allah'ın birliği". That contradicts the rule, so correcting it: the word should be "Tanrı". Corrected translation: Bu teslimiyet, onların imanlarının bir ifadesidir. Tek olan Tanrı'nın birliğini teyit ederek ve O'nun emrinin hayatın her alanında geçerliliğini kabul ederek, Tanrı'dan alınan her buyruğa kulak verir ve ona itaat ederler. Tanrı'nın rehberliğine bağlılık ve O'nun hükmünün her alanda uygulanması olmaksızın hiçbir teslimiyet samimi olamaz. Kişi Tanrı'nın öğretilerinden yüz çevirip ahlaki, sosyal, ekonomik ya da siyasi rehberliği başka yerlerde ararsa, imanı tam olamaz. İman, insanın kalbinde sağlam biçimde yerleşmiş bir niteliktir ve ancak eylemlerde ifade edildiğinde itibar görür.

This submission is an expression of their faith. They heed and obey every commandment received from God in affirmation of His oneness and in recognition of the validity of His order in every aspect of life. No submission can be sincere without adherence to God’s guidance and implementation of His rule in every sphere. Man’s faith cannot be complete if he turns his back on God’s teachings and seeks moral, social, economic or political guidance elsewhere. Faith is a quality firmly entrenched in man’s heart and is only given credence when expressed in actions.

Sûrenin devamında şöyle buyrulur: "Allah, hiçbir nefse gücünün yettiğinden fazlasını yüklemez. Kazandığı iyilik onun lehine, işlediği kötülük ise aleyhinedir." (Bakara, 286) Bir Müslüman, Allah'ın rahmet ve adaletinin çerçevesi içinde, yeryüzündeki Allah'ın halifesi olarak üzerine düşen yükümlülüklere, bu yükümlülükleri yerine getirirken karşılaştığı zorluklara ve nihayetinde elde edeceği mükâfata tam bir güven ve memnuniyetle bakar. Allah'ın, kendisinin yeteneklerini ve sınırlarını tam olarak bildiğine, onu aşırı yüke sokmayacağına ya da herhangi bir baskı veya zorlamaya maruz bırakmayacağına olan inancıyla huzur bulur.

The sūrah continues: “God does not charge a soul with more than it can bear. In its favour shall be whatever good it does, and against it whatever evil it does.” (Verse 286) It is within this framework of divine mercy and justice that a Muslim views, with total confidence and satisfaction, his obligations as God’s vicegerent on earth, the challenges he faces in fulfilling those obligations, and the ultimate reward he receives. He is content in the belief that God is fully aware of his abilities and limitations, and will not overburden him or subject him to any duress or coercion.

Bu durum yalnızca bir müminin kalbine huzur ve gönül rahatlığı vermekle kalmaz, aynı zamanda onu görevlerini gücü yettiğince en iyi şekilde yerine getirmeye de teşvik eder. Yaşadığı her zayıflığın görevin fazlalığından değil, kendi kusurlarından kaynaklandığını çok iyi bilir; bu bilinç de onu azmini güçlendirmeye ve amellerinde mükemmelliğe ulaşmak için çaba göstermeye sevk eder.

Not only does this fill a believer’s heart with contentment and peace of mind, but it also inspires him to discharge his duties to the best of his ability. He is fully aware that any weakness he may experience is not because the task is excessive, but due to his own shortcomings, and this, in turn, motivates him to strengthen his resolve and strive for excellence in his actions.

İkinci bölüm bireysel sorumluluğu vurgular:

The second part of the statement emphasizes individual responsibility for action:

"... Kazandığı iyilik onun lehinedir, işlediği kötülük ise aleyhinedir." (Âyet 286) Her birey kendi amellerinden sorumludur. Hiçbir sorumluluk bir kişiden başkasına aktarılamaz ve hiç kimse hesap verme konusunda bir başkasının yardımına koşamaz. İnsanlar bu ilkeyi kavradıklarında, her biri toplumda olumlu ve etkin bir güce dönüşür. Onlar, Allah'ın kendileri üzerindeki hakkını savunmaya hazır, bu hakkı kimseye bırakmaya yanaşmayan sorumlu insanlar olurlar. Nefsin ayartmalarına, zulme, haddi aşmaya ve bozgunculuğa boyun eğmeyi reddederler ve bütün bedenlerini ve manevi varlıklarını Yüce Allah'a teslim ederler. Zorlama ya da baskıya maruz kalanlar dışında, Allah'ın dışındaki güçlere teslim olanlar yalnızca kendilerini suçlayabilirler ve işledikleri amellerin tüm sonuçlarıyla yüzleşmek zorunda kalacaklardır.

Bu ilkeleri anlayıp önemini ve sonuçlarını kavrayan müminler, Allah'a içten bir yalvarışta bulunurlar. Kur'ân, güçlü ve son derece etkileyici üslubuyla, onların bu duygulu, tutkulu duasını aktarır. Okuyucu, nesiller boyunca inananların bir arada, umut ve korku karışımı duygularla bu duayı okuyuşunu neredeyse gözünün önünde canlandırabilir: "Rabbimiz! Unutur ya da yanılırsak bizi sorumlu tutma. Rabbimiz! Bizden öncekilerin yüklendiği gibi bize ağır bir yük yükleme. Rabbimiz! Gücümüzün yetmeyeceği şeyi bize yükleme. Bizi bağışla, günahlarımızı örtüp affet ve bize merhamet et. Sen bizim Mevlâmızsın; bize kâfirlere karşı zafer ver." (Bakara, 286)

As the believers understand and appreciate the significance and implications of these principles, they make their earnest plea to God. The Qur’ān, in its fine and highly expressive style, quotes their moving, passionate prayer. The reader can almost see the multitudes of believers reciting in unison throughout the generations this prayer, evoked by a dual feeling of hope and fear: “Our Lord, do not take us to task if we forget or unwittingly do wrong. Our Lord, do not lay on us a burden such as that You laid on those before us. Our Lord, do not burden us with what we do not have the strength to bear. Pardon us, and forgive us our sins, and bestow Your mercy on us. You are our Lord Supreme; grant us victory against the unbelievers.” (Verse 286)

Bu dua, inananlarla Rableri arasındaki ilişkiyi açıkça ortaya koyan bir duadır. Yumuşak tonu ve dokunaklı ritmiyle, insanın zayıflığını ve çaresizliğini kabul ettiğini ve Allah'ın yardımına, desteğine, bağışlamasına ve lütfuna duyulan ihtiyacı fark ettiğini ima eder.

It is a prayer that clearly defines the relationship between the believers and their Lord. In its soft tone and poignant rhythm it implies an admission of weakness and helplessness, and a recognition of the need for God’s aid, support, forgiveness and grace.

"Rabbimiz, unutursak veya yanlış yaparsak bizi sorumlu tutma." (Bakara, 286)

“Our Lord, do not take us to task if we forget or unwittingly do wrong.” (Verse 286)

Hata yapmak ve unutkanlık, insan davranışının iki belirleyici özelliğidir. Bunu kabul ederek Müslüman, kusurlarıyla övünmez, bilerek onlardan yararlanmaz ve kendini Allah'ın iradesinin üstüne koymaz; her zaman Tanrı'dan yardım diler ve tevbe ederek O'na yönelir. Bu duaya verilen karşılık, Peygamber ﷺ tarafından şöyle buyrularak verilmiştir:

Error and forgetfulness are two defining characteristics of human behaviour. In recognition of this, a Muslim never boasts of his faults, nor deliberately exploits them, nor places himself above God’s will, but always seeks God’s help and turns to Him in repentance. The answer to this prayer is given by the Prophet who says: