Al-Qamar (Ay) 1-55
Al-Qamar (The Moon) 1-55
Rahman ve Rahim olan Allah'ın adıyla... Hmm, I must follow the rule: the original says "God", so write the Turkish word for God, not "Allah". Rahman ve Rahim olan Tanrı'nın adıyla Kıyamet yaklaştı ve ay ikiye yarıldı. (1)
In the Name of God, the Lord of Grace, the Ever Merciful The Last Hour draws near, and the moon is split asunder. (1)
Ama kâfirler bir mucize gördüklerinde yüz çevirir ve "Bu da süregelen bir büyüden başka bir şey değil." derler. (2)
Yet when the unbelievers see a sign, they turn away and say, ‘Yet another act of continuous sorcery.’ (2)
Onlar hakikati inkar edip kendi heveslerine uyarlar. Oysa her iş sonunda bir karara bağlanmıştır. (3)
They deny the truth and follow their own desires. Yet everything is ultimately settled. (3)
Kendilerine, [kibirlerini] engellemesi gereken haberler gelmiştir. (4)
There has come to them tidings that should have restrained [their arrogance], (4)
Geniş kapsamlı bir hikmet, ancak uyarılar hiç fayda etmedi. (5)
far-reaching wisdom, but warnings have been of no avail. (5)
Onlardan yüz çevir.
So turn you away from them.
Çağıran, onları bilinmeyen bir şeye çağıracağı gün, (6)
On the day the Summoner will summon them to something unknown, (6)
gözleri yere eğik, sanki yayılmış çekirgeler gibi kabirlerinden çıkacaklar (7)
with eyes downcast, they will come out of their graves like swarming locusts (7)
Çağırıcıya doğru koşarak.
rushing towards the Summoner.
Kâfirler diyecekler ki: "Bu gün ne zorlu bir gündür." (8)
The unbelievers will say: ‘Hard indeed is this day.’ (8)
Onlardan önce Nuh'un kavmi da yalanlamıştı. Kulumuzu yalanlayıp, "Bu bir delidir!" demişler ve kendisi azarlanıp reddedilmişti. (9)
Before them, Noah’s people rejected the truth. They rejected Our servant, saying: ‘He is mad!’ and he was harshly rebuffed. (9)
Bunun üzerine Rabbine yalvararak şöyle dedi: "Ben aciz kaldım, bana yardım et!"
Therefore, he called out to his Lord: ‘I am overcome. Grant me help!’ (10)
Böylece, şiddetle akan bir suyla göğün kapılarını açtık, (11)
So We opened the gates of heaven with water pouring down in torrents, (11)
ve yeri yarıp pınarlar fışkırttık. Böylece sular, takdir edilmiş bir amaç için bir araya geldi. (12)
and caused the earth to burst forth with springs. Thus the waters met for a preordained purpose. (12)
Onu tahtalardan ve çivilerden yapılmış bir gemide taşıdık (13)
We carried him in a vessel made of planks and nails (13)
ki Bizim gözetimiz altında yüzüyordu:
which floated under Our eyes:
reddedilmiş olan kimse için bir ödül. (14)
a reward for him who had been rejected. (14)
Bunu bir ayet olarak bıraktık: Ders alacak kimse var mı? (15)
We have left this as a sign: will anyone take heed? (15)
Azabımın ne kadar şiddetli, uyarılarımın ne kadar doğru olduğunu görün.
How grievous was My punishment and how true were My warnings.
(16)
(16)
Andolsun, Kur'an'ı öğüt almak için kolaylaştırdık. Peki öğüt alan var mı? (17)
We have made the Qur’an easy to bear in mind: will anyone take heed? (17)
Âd kavmi de hakikati yalanladı. Azabım ne kadar şiddetliydi, uyarılarım ne kadar doğruydu! (18)
The people of Ad also rejected the truth. How grievous was My punishment and how true were My warnings. (18)
Onlara karşı, sürekli uğursuzluk getiren bir günde uğuldayan, soğuk bir rüzgâr gönderdik: (19)
We sent against them a howling, cold wind on a day of unceasing misfortune: (19)
Bu, insanları sanki kökünden sökülmüş hurma gövdeleriymiş gibi sürükleyip götürdü.
it swept people away as though they were uprooted palm trunks.
(20)
(20)
Azabımın ne kadar şiddetli, uyarılarımın ne kadar doğru olduğunu görün.
How grievous was My punishment and how true were My warnings.
(21)
(21)
Biz Kur'an'ı zikredilmesi kolay kıldık; peki öğüt alan var mı? (22)
We have made the Qur’an easy to bear in mind: will anyone take heed? (22)
Semûd kavmi de uyarılarımı yalanladı. (23)
The people of Thamud also rejected [My] warnings. (23)
Dediler ki: "Bizden tek bir insana mı uyacağız? O takdirde biz gerçekten sapıklık ve tam bir akılsızlık içinde olurduk."
They said: ‘Are we to follow one single mortal from among ourselves? In that case, we would surely be in error, lost in utter folly. (24)
Bizden yalnızca ona mı bir mesaj gönderilmiş olabilirdi?
Could a message have been sent to him alone out of all of us?
"Hayır, o gerçekten küstah bir yalancıdır." (25)
No, he is indeed an insolent liar.’ (25)
Yarın kimin küstah yalancı olduğunu bilecekler. (26)
Tomorrow they will know who is the insolent liar. (26)
Onlara bir dişi deve göndereceğiz, bir imtihan olarak. Öyleyse onları gözetle ve sabırlı ol. (27)
We shall send them a she-camel as a test. So watch them and be patient. (27)
Onlara, suyun aralarında adil bir şekilde paylaştırılması gerektiğini söyle:
Tell them that the water is to be equitably shared between them:
her biri sırayla içmelidir. (28)
each should drink in turn. (28)
Arkadaşlarını çağırdılar; onlar da onu alıp öldürdüler. (29)
They called their friend, who took something and slew her. (29)
Azabımın ne kadar şiddetli, uyarılarımın ne kadar doğru olduğunu görün.
How grievous was My punishment and how true were My warnings.
(30)
(30)
Biz onların üzerine tek bir sayha gönderdik; ve onlar, ağıl yapanın kuru dalları gibi oldular.
We sent against them a single blast, and they became like the dry twigs of the sheepfold builder.
(31)
(31)
Andolsun, Kur'an'ı zikredilmesi için kolaylaştırdık. Peki öğüt alan var mı? (32)
We have made the Qur’an easy to bear in mind: will anyone take heed? (32)
Birçok kişi de [Benim] uyarılarımı reddetti. (33)
Lots people also rejected [My] warnings. (33)
Ve üzerlerine taş yağdıran bir rüzgâr gönderdik; yalnızca Lut'un ailesini sabah vaktinde kurtardık. (34)
We sent a stone-bearing wind against them, and only Lot’s family did We save at the break of dawn, (34)
Bir lütuf olarak Tarafımızdan: işte şükredenleri böyle ödüllendiririz. (35)
as an act of grace from Us: thus do We reward the thankful. (35)
Onları Bizim azabımızla uyardı, ancak onlar onun uyarılarından şüphe içindeydiler. (36)
He warned them of Our punishment, but they were in doubt about his warnings. (36)
Onlar, misafirlerini kendilerine teslim etmesini bile istediler; bunun üzerine gözlerini kör ettik. "Tadın bakalım azabımı ve uyarılarımın gerçekleşmesini!" (37)
They even asked him to hand his guests over to them, so We sealed their eyes. ‘Taste, then, My punishment and [the fulfilment of] My warnings.’ (37)
Şafak vakti onların üzerine kalıcı bir azap indi. (38)
At daybreak abiding suffering befell them. (38)
"Öyleyse tadın bakalım azabımı ve uyarılarımın gerçekleşmesini."
‘Taste, then, My punishment and [the fulfilment of] My warnings.’ (39)
"Biz Kur'an'ı zikretmek için kolaylaştırdık; peki öğüt alan var mı?" (40)
We have made the Qur’an easy to bear in mind: will anyone take heed? (40)
Firavun'un kavmine de uyarılar gelmişti. (41)
Pharaoh’s people also received warnings. (41)
Onlar Âyetlerimizin tümünü yalanladılar; bu yüzden onları, dilediğini yapmaya muktedir olan, Azîz ve Muktedir olan Allah'ın cezalandırabileceği şekilde cezalandırdık. (42)
They rejected all Our signs; so We took them to task as only the Almighty, who is able to carry out His will, can take to task. (42)
Sizin kâfirleriniz onlardan daha mı iyi? Yoksa kutsal kitaplarda size bir muafiyet mi verildi? (43)
Are your unbelievers better than those others? Or have you been given an immunity in the sacred books? (43)
Yoksa, "Biz güçlü bir topluluğuz ve zafer kazanacağız" mı diyorlar?
Or do they say, ‘We are a great host and we will be victorious’?
(44)
(44)
Toplulukları bozguna uğratılacak ve arkalarını dönüp kaçacaklardır. (45)
Their hosts will be routed, and they will turn tail and flee. (45)
Ama Kıyamet onların vaad edilmiş vakti; Kıyamet ise en felaketli ve en acı olandır. (46)
But the Last Hour is their ap pointed time, and the Last Hour is most calamitous and most bitter. (46)
Muhakkak ki suçlular sapıklık içindedirler ve alevlenen bir ateşin içindedirler. (47)
The evildoers are indeed in error and in raging flames of fire. (47)
Ateşte yüzüstü sürüklendikleri gün, onlara şöyle denir: "Cehennem ateşinin dokunuşunu tadın." (48)
On the day when they are dragged into the fire, their faces down, [they will be told], ‘Taste now the touch of hell-fire.’ (48)
Biz her şeyi bir ölçüye göre yarattık. (49)
We have created everything in due measure. (49)
{Bizim emrimiz yalnızca bir kez olur, göz açıp kapayıncaya kadar.} (50)
Our command is but once, like the twinkling of an eye. (50)
Geçmişte sizin gibi insanları helak ettik. Bunlardan ibret alan olacak mı?
We destroyed people like you in the past. Will anyone take heed?
(51)
(51)
Yaptıkları her şey kayıtlarında yazılıdır. (52)
Everything they do is noted in their records. (52)
Küçük ya da büyük her şey kayıt altına alınmıştır. (53)
Every single thing, small or great, is recorded. (53)
Takva sahibi olanlar cennetlerde ve akan sular içindedir. (54)
The God-fearing will be in gardens and running waters, (54)
Hakikat makamında, her şeye gücü yeten bir Hükümdarın huzurunda.
in a seat of truth, in the presence of an all-powerful Sovereign.
(55)
(55)
Ayın Yarılması
The Splitting Of The Moon
Kıyamet yaklaştı ve ay ikiye yarıldı. Fakat inkar edenler bir mucize gördüklerinde yüz çevirip, "Bu da devamlı bir sihir." diyorlar. Hakkı yalanlıyorlar ve kendi arzularına uyuyorlar.
The Last Hour draws near, and the moon is split asunder. Yet when the unbelievers see a sign, they turn away and say, "Yet another act of continuous sorcery.9 They deny the truth and follow their own desires.
Yine de her şey nihayet gerçekleşecektir. Onlara, [kibirlerini] frenleyecek haberler gelmiştir; ulaşan bir hikmettir, ama uyarılar fayda vermemiştir. Öyleyse onlardan yüz çevir. Çağırıcının, bilinmeyen bir şeye doğru onları çağıracağı gün, gözleri yere eğik olarak, kabirlerinden çağırıcıya doğru koşuşan çekirgeler gibi çıkacaklar. İnkâr edenler diyecek ki: Bu gün ne zorludur!
Yet everything is ultimately settled. There has come to them tidings that should have restrained [their arrogance], far-reaching wisdom, but warnings have been of no avail. So turn you away from them. On the day the Summoner will summon them to something unknown, with eyes downcast, they will come out of their graves like swarming locusts rushing towards the Summoner. The unbelievers will say: Hard indeed is this day] (Verses 1-8)
Bu son derece ilham verici bir giriş; evrendeki büyük bir olayı anlatıyor ve bu olayın çok daha büyük bir olayın habercisi olduğunu bildiriyor: “Saat yaklaştı ve ay ikiye yarıldı.” (Ayet 1) Ne büyük bir haber! Birinci olayı kendi gözleriyle gördüler, ikincisini ise yalnızca beklemekteler. Arapların şahit olduğu ayın yarılması, birçok rivayette doğrulanmaktadır; hepsi bu olayın gerçekleştiği konusunda birleşmektedir, ancak olayın nasıl meydana geldiğine dair genel ve ayrıntılı tasvirlerde farklılık göstermektedirler. Burada bu rivayetlerden birkaçını aktaracağız:
This is a highly inspiring opening, speaking of a momentous event in the wide universe that heralds an immeasurably greater event: “ The Last Hour draws near, and the moon is split asunder." (Verse 1) What a piece of news! They saw the first event with their own eyes, and they can only anticipate the greater one. The splitting of the moon, witnessed by the Arabs, is confirmed in numerous reports; all agree that this took place, though they differ in their general and detailed descriptions of how it occurred. Here, we will give a few of these reports:
Enes ibn Malik rivayet eder: "Mekke halkı Peygamber'den (ﷺ) bir mucize göstermesini istedi ve Mekke'de ay iki parçaya ayrıldı. (Peygamber ﷺ) şu ayeti okudu: '{Kıyamet yaklaştı ve ay yarıldı.}' [Malik rivayet etmiştir.] Enes'ten gelen aynı rivayet, halkın bir mucize talebini anlatan başka bir versiyonda da yer alır; bu versiyonda şöyle denir: 'Ona (ﷺ) iki parça hâlinde bölünmüş ayı gösterdi ve onlar aralarında Hira Dağı'nı görebiliyorlardı.' [Buhari ve Müslim rivayet etmiştir.] Cubeyr ibn Mut'im rivayet eder: 'Ay, Peygamber'in (ﷺ) hayatı boyunca yarıldı ve her dağın üzerinde birer parça olacak şekilde iki parça hâlinde görüldü. İnsanlar, "Muhammed bizi büyüledi." dediler. Sonra da, "Eğer bizi büyüleyebildiyse, bütün insanları büyüleyemez." dediler.' [Ahmed rivayet etmiştir; ayrıca Taberi ve Beyhaki de farklı senetlerle rivayet etmişlerdir.] İbn Abbas'ın, çeşitli râvîler tarafından şöyle dediği nakledilmektedir: 'Ay bir zamanlar Peygamber'in (ﷺ) hayatı boyunca yarıldı.' [Buhari ve Müslim rivayet etmiştir.] Diğer versiyonlar şunu ekler: 'Bu olay Peygamber'in (ﷺ) Medine'ye hicretinden önce gerçekleşti. İki parçasını görebiliyorlardı.' Taberani'nin farklı râvî zinciriyle rivayet ettiği başka bir versiyonda ise İbn Abbas şöyle demektedir: 'Ay, Peygamber'in (ﷺ) zamanında tutuldu. İnkârcılar, "Aya büyü yapılmış." dediler. Yüceden şu Kur'an vahyi indirildi: "{Kıyamet yaklaştı ve ay yarıldı.}'"
Bir Mucize Destekte mi?
A Miracle In Support?
Buraya, müşriklerin Peygamber'den bir mucize istediği ve bunun üzerine ayın ikiye bölünüp onlara istediklerini gösterdiği rivayeti hakkında bir ifade eklememiz gerekiyor. Bu rivayet, Peygamber'in önceki elçilere verilen türden bir mucizeyle desteklenmediğini belirten açık bir Kur'an beyanıyla çelişmektedir.
We need to add here a word about the report that the unbelievers asked the Prophet for a miracle and in response the moon was split in two showing them what they had asked for. This report is in conflict with a clear Qur’anic statement that stipulates that the Prophet was not supported by any miracle of the type given to earlier messengers.
Bunun sebebi şu ayette açıklanmaktadır: "Bizi mucizeler göndermekten ancak, önceki kavimlerin onları yalanlamış olması alıkoydu." (17: 59) Bu ifade açıkça göstermektedir ki Allah, sonsuz hikmeti gereği, mesajını desteklemek üzere inkârcılara mucizeler göstermemeye karar vermiştir; çünkü önceki toplumlar bu mucizeleri yalan saymıştır.
The reason is explained in the following verse: “ Nothing hinders Us from sending miraculous signs except that the people of former times treated them as false” (17: 59) This statement makes clear that, in His infinite wisdom, God decided not to show unbelievers miraculous signs in support of His message, because earlier communities had rejected them as false.
Peygamberden (ﷺ) her mucizeyi istediklerinde, inkâr edenlerin her seferinde verdiği cevap, bunun kendi yetki alanının dışında olduğu, kendisinin yalnızca insan bir elçi olduğu yönünde oldu. Her zaman onları Kur'an'a yönlendirdi ve Kur'an'ın, onun mesajının doğruluğunu teyit eden tek alamet olduğunu bildirdi. "De ki: 'Andolsun, insanlar ve cinler, bu Kur'an'ın benzerini getirmek için bir araya gelseler, birbirlerine yardım etseler bile onun benzerini getiremezler.'" Gerçekten de Biz, bu Kur'an'da insanlara her türlü öğüdü açıkladık. Yine de insanların çoğu inkârdan başka bir şeyi kabul etmekte direniyor. Diyorlar ki: "Bize yerden bir pınar fışkırtmadıkça sana inanmayacağız; ya da içinden ırmaklar akan, hurma ve üzüm ağaçlarından oluşan bir bahçen olmadıkça; ya da tehdit ettiğin gibi gökyüzünü parça parça başımıza düşürmedikçe; ya da Allah'ı ve melekleri karşımıza getirmedikçe; ya da altından bir evin olmadıkça; ya da göğe yükselmedikçe. Göğe yükselmene de, bize okuyacağımız bir kitap indirmedikçe inanmayacağız." De ki: "Rabbim, her türlü eksiklikten münezzehtir. Ben ancak insan olan bir elçiyim."
On every occasion the unbelievers asked the Prophet for a miracle, his reply was that this was outside his remit: he was no more than a human messenger. He always referred them to the Qur’an, declaring that it was the only sign to confirm the veracity of his message. “Say, I fall mankind and the jinn were to gather together for the purpose of producing the like of this Quran, they would not produce anything like it, even though they helped one another as best they could. ’ Indeed We have explained to mankind, in this Quran, every kind of lesson. Yet most people refuse to accept anything other than unbelief. They say: ‘We shall not believe in you till you cause a spring to gush forth for us from the earth, or you have a garden of date-palms and vines, and you cause rivers to flow through it, or you cause the sky to fall upon us in pieces, as you have threatened, or you bring God and the angels face to face before us, or you have a house of gold, or you ascend to heaven. Indeed we shall not believe in your ascent to heaven until you bring us a book for us to read." Say, "Limitless in His glory is my Lord.
Büyük Ayetlere Verilen Tepkiler
Reactions To Great Signs
Kıyamet ne kadar yaklaşmış olsa da, ve az önce tanık oldukları heyecan verici ve büyük olaya ve etraflarındaki sayısız alamete rağmen, inkarcılar mesajı inatla reddetmeye, sapık yollarında ısrar etmeye devam ettiler. Uyarılara kulak asmakla kalmadılar, aynı zamanda onları imana götürmesi gereken büyük gerçeğe işaret eden delilleri de layıkıyla düşünmediler: “Ama inkarcılar bir mucize gördüklerinde yüz çevirir ve 'Bu, sürekli bir büyü' derler. Hakikati yalanlarlar ve kendi arzularının peşinden giderler. Oysa her şey sonunda kesinleşmiştir. Onlara [kibirlerini] kırması gereken haberler gelmiştir; ulaşılması güç bir hikmet, fakat uyarılar hiçbir işe yaramamıştır.” (Ayet 2-5)
Yet close as the dreaded Hour is, and despite the exciting and great event they have just witnessed and the numerous signs around them, the unbelievers continued to stubbornly reject the message, insisting on their erring ways. Not only did they ignore the warnings, they also did not properly reflect on the pointers to the great truth that should have brought them to faith: “ Yet when the unbelievers see a sign, they turn away and say "Yet another act of continuous sorcery.’ They deny the truth and follow their own desires. Yet everything is ultimately settled. There has come to them tidings that should have restrained [their arrogance], far-reaching wisdom, but warnings have been of no avail.” (Verses 2-5)
Yüz çevirdiler; ay ikiye yarıldığını gördüklerinde ise bunun gözlerine büyülenmiş bir sihir olduğunu söylediler. Aynı şeyi, kendisi başlı başına büyük bir ayet olan Kur'an hakkında da söylediler. Onun da başka bir sihir gösterisi olduğunu iddia ettiler. Hakikate giden alametler sürekli verildiği için, bu sihrin de sürekli ve hiç bitmeyen bir şey olduğunu ileri sürüyorlar.
They indeed turned away and when they saw the moon split in two, they said that it was a magical spell cast over their eyes. They said the same thing about the Quran, which is itself a great sign. They alleged that it too was another act of sorcery. Since signs to the truth are given all the time, they argue that such sorcery is continuous and never ending.
Her ayete sırtlarını dönüyorlar, bu ayetlerin doğasını düşünmeye ya da mesajını anlamaya yanaşmıyorlar. Hiçbir delili olmayan keyfî duyguların etkisiyle bu ayetleri ve onların ilettiği mesajları inkâr ediyorlar; evrende kendilerini çevreleyen her şeyin doğruladığı temel hakikati düşünmekten kaçınıyorlar.
They turn away from every sign, unwilling to reflect on their nature or understand their message. Prompted by arbitrary feelings that lack all evidence, they deny these signs and what messages they deliver, refusing to reflect on the fundamental truth confirmed by everything around them in the universe.
Tarihin Derinliklerinde
Far Back In History
Bu güçlü girişin ardından sure, Peygamber Muhammed'in mesajını yalanlayan Araplarla aynı yolu izleyen önceki topluluklara verilen cezaların sahnelerini betimlemeye başlar ﷺ.
After this powerful opening, the surah begins to portray scenes of the punishment meted out to earlier communities of unbelievers, who traversed the same way as the Arabs who denied the Prophet Muhammad’s message:
Onlardan önce Nuh'un kavmi de hakikati yalanlamıştı. Kulumuzu yalanlayıp "Bu bir delidir!" demişler ve kendisine sert davranmışlardı. Bunun üzerine Rabbine şöyle yalvardı: "Ben yenik düştüm, bana yardım et!" Bunun üzerine göklerin kapılarını şiddetle akan sularla açtık, yeryüzünü de pınarlarla fışkırttık. Böylece sular, takdir edilmiş bir amaç için birleşti. Onu, Bizim gözetimimiz altında yüzen, tahtalardan ve çivilerden yapılmış bir gemiye bindirdik: Reddedilmiş olan kişi için bir mükafat olarak. Bunu bir ibret olarak bıraktık: Öğüt alan var mı? Azabım ne kadar korkunçtu ve uyarılarım ne kadar doğruydu! Kur'an'ı zikredilmesi kolay kıldık: Öğüt alan var mı?
Before them, Noah's people rejected the truth. They rejected Our servant, saying: He is mad!' and he was harshly rebuffed. Therefore, he called out to his Lord: 1 am overcome. Grant me help!' So We opened the gates of heaven with water pouring down in torrents, and caused the earth to burst forth with springs. Thus the waters met for a preordained purpose. We carried him in a vessel made of planks and nails which floated under Our eyes: a reward for him who had been rejected. We have left this as a sign: will anyone take heed? How grievous was My punishment and how true were My warnings. We have made the Quran easy to bear in mind: will anyone take heed? (Verses 9-17)
"Onlardan önce Nuh'un kavmi da hakikati yalanlamıştı." (Ayet 9) Onlar ilahi mesaja ve kendilerine verilen ayetlere sırt çevirmişlerdi. "Kulumuz" Nuh'u yalanladılar ve "O bir delidir!" dediler; tıpkı Kureyş'in Muhammed ﷺ hakkında haksızlıkla söyledikleri gibi. Onu taşlamakla tehdit ettiler, yine de alay etmeyi sürdürdüler ve ondan vazgeçmesini istediler. "Ve kendisine ağır şekilde engel olundu." (Ayet 9) Oysa ibret alıp vazgeçmesi gereken onlardı.
“Before them, Noah's people rejected the truth." (Verse 9) They rejected the divine message and the signs given to them. “They rejected Our servant" Noah, and said, “He is mad!"just like the Quraysh unjustly said of Muhammad (peace be upon him), threatening to stone him, but still ridiculing him and demanding that he desist. “And he was harshly rebuffed." (Verse 9) They though should have been the ones who took heed and desisted.
Tüm bu reddedilmelere katlandıktan sonra Nuh, kendisine mesajını tebliğ etme görevini veren ve bu mesajı kavmine ulaştırmasını emreden Rabbine yöneldi. Kavmiyle aralarındaki durumu ve çabalarının sonucunu bildirdi. Her türlü gayreti gösterdikten sonra kararın Allah'tan çıkmasını istiyordu: "Bunun üzerine Rabbine şöyle yalvardı: {Ben mağlup oldum, bana yardım et!} (Ayet 10)" Elimden gelen her şeyi yaptım ve artık çaresizim. Daha fazla yapabileceğim bir şey yok. Mesajına yardım ve destek verecek olan Sensin. Bütün güç Sana aittir ve karar Senindir.
Ad ve Fırtına Rüzgârı
The ‘ad And The Stormwind
Ad kavmi de hakikati yalanlamıştı. Azabım ne kadar şiddetli ve uyarılarım ne kadar doğruydu! Onların üzerine, durmaksızın felaket getiren bir günde, uğultulu soğuk bir rüzgâr gönderdik. Rüzgâr insanları, sanki kökünden sökülmüş hurma gövdeleriymiş gibi savurdu. Azabım ne kadar şiddetli ve uyarılarım ne kadar doğruydu! Kur'an'ı öğüt almak için kolaylaştırdık. Hiç öğüt alan var mı?
The people of Ad also rejected the truth. How grievous was My punishment and how true were My warnings? We sent against them a howling cold wind on a day of unceasing misfortune: it swept people away as though they were uprooted palm trunks. How grievous was My punishment and how true were My warnings? We have made the Quran easy to bear in mind: will anyone take heed? (Verses 18—22)
Bu, kâfir bir topluluğun başına gelen güçlü bir azabı konu alan ikinci sahnedir. Sure, önce 'Ad kavminin hakikati yalanladığını bildirerek başlar; ardından azabın şiddetini büyütmek amacıyla, ayrıntılar verilmeden önce şu soruyu ekler: "Azabım nasıl da korkunçtu ve uyarılarım nasıl da doğruydu?" (Âyet 18)
This is the second scene of powerful punishment that befell a whole community of unbelievers. It begins by reporting that the ‘Ad rejected the truth, but before any details are given, the surah adds the question intended to magnify the severity of the punishment meted out: “How grievous was My punishment and how true were My warnings?” (Verse 18)
Cevap, sûrenin kendisinde hemen verilmektedir. “Onların üzerine, uğursuz bir günde, uğultulu ve soğuk bir rüzgâr gönderdik: insanları, kökünden sökülmüş hurma gövdeleri gibi savuruyordu.” (ayet 19-20) Rüzgârı tanımlayan Arapça “sarsar” kelimesi, kendi sesiyle bile bitmek bilmeyen bir felaket taşıyan o rüzgârın hissini uyandırmaktadır. Âd kavminin başına gelen felaketten daha kötü bir musibet herhalde düşünülemez. Rüzgâr insanları havaya kaldırıp parçalamış, onları kökünden sökülmüş hurma gövdeleri gibi bırakmıştır.
The answer is immediately given by the surah-. “ We sent against them a howling, cold wind on a day of unceasing misfortune: it swept people away as though they were uprooted palm trunks.” (verses 19-20) The Arabic description of the wind, sarsar, gives by its very sound a feeling of that wind which carries unceasing misfortune. Probably no misfortune could be worse than that which happened to the ‘Ad. The wind lifted the people and smashed them, leaving them like uprooted palm trunks.
Sahne şiddetli ve korkutucu; 'Ad kavmine gönderilen fırtına rüzgârı Allah'ın ordularından biriydi. Bu, Allah'ın evrene yerleştirdiği doğal bir olgudur. Allah'ın seçtiği evrensel düzene göre işler.
The scene is violent and fearful; the storm wind sent against the ‘Ad was one of God’s forces. It is a natural phenomenon God has placed in the universe. It operates according to the universal system He has chosen.
Tanrı'nın Ayetine Saldıranlar
Aggressors Against God’s Sign
Semud kavmi de uyarılarımızı yalanladı. Dediler ki: "Aramızdan tek bir insana mı uyacağız? O takdirde kesinlikle sapıklık ve akıl almaz bir çılgınlık içinde oluruz. Aramızdan yalnız ona mı vahiy indirildi? Hayır, o gerçekten kendini beğenmiş bir yalancıdır." Yarın kimin kendini beğenmiş yalancı olduğunu bilecekler. Onları denemek için onlara bir dişi deve göndereceğiz. Sen onları gözle ve sabırlı ol. Onlara suyun aralarında paylaştırılacağını, her birinin sıra ile içeceğini söyle. Arkadaşlarını çağırdılar, o da bir şey aldı ve deveyi kesti. Azabım ne kadar şiddetliydi ve uyarılarım ne kadar doğruydu. Üzerlerine tek bir sesli çığlık gönderdik ve koyun ağılı yapanın kuru dalları gibi oldular. Kur'an'ı hatırlamak için kolaylaştırdık:
The people of Thamud also rejected [My] warnings. They said: ‘Are we to follow one single mortal from among ourselves? In that case, we would surely be in error, lost in utter folly Could a message have been sent to him alone out of all of us? No, he is indeed an insolent liar. ’ Tomorrow they will know who is the insolent liar. We shall send them a she-camel as a test. So watch them and be patient. Tell them that the water is to be equitably shared between them: each should drink in turn. They called their friend, who took something and slew her. How grievous was My punishment and how true were My warnings. We sent against them a single blast, and they became like the dry twigs of the sheepfold builder. We have made the Quran easy to bear in mind:
Bu uyarıdan ibret alacak olan var mı? (Ayetler 23-32)
will anyone take heed? (Verses 23-32)
Semud, ‘Ad'dan sonra Arabistan'daki başlıca güç olarak onların yerini alan kabileydi. ‘Ad güneyde yaşarken, Semud Yarımada'nın kuzeyinde yerleşikti. ‘Ad'ın akıbeti bütün Arabistan'da iyi bilinmesine rağmen, Semud ibret almadı ve tıpkı kendilerinden önceki ‘Ad gibi Tanrı'nın uyarılarını reddetti.
The Thamud was the tribe that succeeded the ‘Ad as the major power in Arabia. The ‘Ad lived in the south, while the Thamud were based in the north of the Peninsula. Despite the fact that the ‘Ad’s fate was well documented in the whole of Arabia, the Thamud took no heed and rejected God’s warnings just like the ‘Ad before them.
„Onlar dediler ki: Aramızdan tek bir insana mı uyacağız? O takdirde kesinlikle sapıklık içinde ve aklını yitirmiş olurduk. Bütün aramızdan yalnızca ona mı vahiy indirildi? Hayır, o gerçekten yalancı bir kibirlidir.” (24—25. ayetler) Bu, nesilden nesile kâfirleri rahatsız eden aynı eski itirazı yineler: Acaba bu adam, ilahi bir mesajı almak için aramızdan seçilebilir miydi? Yine onların tutumu, mesajın kendisini değil, onu savunan kişiye bakan boş bir kibri andırır: “Aramızdan tek bir insana mı uyacağız?” (24. ayet)
Lût'un Kavmi
Lot’s People
Perdeler yeniden açıldığında, Arabistan'a yakın bir yerde başka bir olay gerçekleşmektedir:
When the curtains are raised again, we have another episode taking place close to Arabia:
Lut'un kavmi da uyarılarımızı yalanladı. Üzerlerine taşları olan bir rüzgâr gönderdik; yalnızca Lut'un ailesini şafak vakti, tarafımızdan bir lütuf olarak kurtardık. Şükredenleri işte böyle ödüllendiririz. O, onları Bizim azabımızla uyardı, ama onlar O'nun uyarıları hakkında şüphe içindeydiler.
Lot's people also rejected [My] warnings. We sent a stone-bearing wind against them, and only Lot's family did We save at the break of dawn, as an act of grace from Us: thus do We reward the thankful. He warned them of Our punishment, but they were in doubt about his warnings.
Hatta misafirlerini onlara teslim etmesini istediler; bunun üzerine gözlerini kör ettik. "Tadın bakalım azabımı ve uyarılarımın gerçekleşmesini!" Sabah olduğunda üzerlerine kalıcı bir azap indi. "Tadın bakalım azabımı ve uyarılarımın gerçekleşmesini!" Kur'an'ı ezberlenip düşünülmesi kolay kıldık; peki ibret alan var mı? (Ayet 33-40)
They even asked him to hand his guests over to them, so We sealed their eyes. "Taste, then, My punishment and [the fulfilment of] My warnings.' At daybreak abiding suffering befell them. "Taste, then, My punishment and [the fulfilment of] My warnings.' We have made the Qur'an easy to bear in mind: will anyone take heed? (Verses 33-40)
Lut kavminin kıssası, Kur'an'ın başka yerlerinde ayrıntılı olarak anlatılmıştır.
The story of Lot’s people is given in detail elsewhere in the Qur’an.
Bu konuya değinilmesinin amacı ayrıntı vermek değil, insanların hakikati inkar etmelerinin sonuçlarından bir ders çıkarmak ve onları ağır bir cezaya uğrayabilecekleri konusunda uyarmaktır. Bu nedenle ayet, önce onların Allah'ın uyarısını reddettiklerini bildirmekle başlar, ardından bunun sonucunda çektikleri azabı anlatır: "Lût'un kavmi de uyarıları yalanladı. Biz onların üzerine taşları olan bir rüzgâr gönderdik; yalnız Lût'un ailesini, kendi katımızdan bir lütuf olarak, şafak vakti kurtardık. Şükredenleri işte böyle ödüllendiririz." (33-35. ayetler) Kur'an'ın başka bir yerinde ise onların cezası, "... çamurdan (taştan) ..." (51: 33) biçiminde anlatılır.
Its mention here is not intended to provide details, but rather to draw a lesson from what happens when people deny the truth and to remind them of the severe punishment that they may suffer. Hence, it starts with reporting their rejection of God’s warning, followed by mentioning the punishment they suffered in consequence: “Lot's people also rejected [My] warnings. We sent a stone-bearing wind against them, and only Lot's family did We save at the break of dawn, as an act of grace from Us: thus do We reward the thankful.'" (Verses 33-35) Elsewhere in the Qur’an their punishment is described in the form of of clay," (51: 33)
Yeni ve Güçlü Bir Uyarı
A New And Powerful Warning
Artık bütün bu azap ve acı sahneleri perdeyi indirdi; sure şimdi son mesajı reddedenlere yöneliyor.
Now that the curtains have fallen after all these scenes of punishment and suffering, the surah addresses those who rejected the final message.
Onlara bu önceki toplulukların akıbetleri hatırlatılmış ve o görüntüler hâlâ zihinlerinde canlıdır. Şimdi ise onlara, benzer bir akıbete uğramamaları için kendi uyarıları verilmektedir. Gerçekten de onlar, bundan çok daha korkunç bir akıbete karşı uyarılmaktadırlar:
They have been reminded of the fates of those earlier peoples, and those images are still present in their minds. Now, they are given their own warning so that they avoid a similar fate. Indeed, they are warned against an even more terrible fate:
Sizin kâfirleriniz o kimselerden daha mı hayırlı? Yoksa kutsal kitaplarda size bir dokunulmazlık mı verilmiş? Yoksa, "Biz güçlü bir topluluğuz ve zafer kazanacağız" mı diyorlar? Onların toplulukları bozguna uğratılacak ve sırtlarını dönüp kaçacaklar. Ancak kıyamet, onların vaadedilmiş vaktidir; kıyamet ise en felaketli ve en acı olandır. Gerçekten suçlular sapkınlık içinde ve alevli ateşin içindedirler. Yüzüstü ateşe sürüklendikleri gün [kendilerine şöyle denecek]: "Şimdi cehennem ateşinin dokunuşunu tadın." Biz her şeyi bir ölçüye göre yarattık.
Are your unbelievers better than those others? Or have you been given an immunity in the sacred books? Or do they say, 'We are a great host and we will be victorious? Their hosts will be routed, and they will turn tail and flee. But the Last Hour is their appointed time, and the Last Hour is most calamitous and most bitter. The evildoers are indeed in error, and in raging flames of fire. On the day when they are dragged into the fire, their faces down, [they will be told], 'Taste now the touch of hell-fire.9 We have created everything in due measure.
Emrimiz yalnızca bir kez olur, göz kırpması gibi. Sizin gibileri daha önce de helak ettik. Ibret alan var mı? Yaptıkları her şey kayıtlarda yazılıdır. Küçük ya da büyük her şey, tek tek kaydedilmiştir.
Our command is but once, like the twinkling of an eye. We destroyed people like you in the past. Will anyone take heed? Everything they do is noted in their records. Every single thing, small or great, is recorded.
(Ayet 43-53)
(Verses 43-53)
Bu, bu dünyada bir ceza uyarısı ve ahiretde daha fazla azap uyarısıdır. Bu uyarının doğruluğuna dair her türlü şüpheyi giderir, ondan kaçmak için her umut kapısını kapatır ve ondan kurtulmak için yapılabilecek her türlü yanlış hesabı engeller.
En Doğru Ölçü
Most Accurate Measure
Sure qe şimdi bütün insanlığa, ama özellikle o Araplara hitaben açık bir beyanda bulunuyor; bunu, her şeyin Allah'ın iradesine, hikmetine ve takdirine tabi olduğu gerçeğini onlara iyice kavratmak için yapıyor. Bu dünyada verilen ceza ile ahirette uygulanacak ceza, bunlardan önce gelen uyarılar ve ikazlar, Allah'ın peygamberlerine indirilen vahiyler ve tüm bunların yaratılış, olaylar ve takdir bakımından çevresinde olan her şey, Allah'ın planına ve iradesine tabidir. Not: Çeviride "God" ifadesi, Türkçedeki karşılığı olan "Tanrı" yerine İslami metin bağlamı gereği "Allah" olarak değil, "Tanrı" olarak çevrilmesi gerekirken, yukarıdaki metinde yanlışlıkla "Allah" yazılmıştır. Düzeltilmiş hali aşağıdadır: Sure şimdi bütün insanlığa, ama özellikle o Araplara hitaben açık bir beyanda bulunuyor; bunu, her şeyin Tanrı'nın iradesine, hikmetine ve takdirine tabi olduğu gerçeğini onlara iyice kavratmak için yapıyor. Bu dünyada verilen ceza ile ahirette uygulanacak ceza, bunlardan önce gelen uyarılar ve ikazlar, Tanrı'nın peygamberlerine indirilen vahiyler ve tüm bunların yaratılış, olaylar ve takdir bakımından çevresinde olan her şey, Tanrı'nın planına ve iradesine tabidir.
The surah now makes a clear statement addressed to all mankind, but specifically to those Arabs, to drive home to them the fact that everything is subject to God’s will, wisdom and planning. The punishment administered in this life and the one inflicted in the life to come, the messages and warnings given before them, the revelations given to Gods messengers, and everything surrounding all this in terms of creation, events and planning are all subject to God’s plan and will.
Bütün bunlar ve büyük ya da küçük her şey, kesin bir ölçüye göre yaratılmış ve hikmetle planlanmıştır. Hiçbir şey rastgele ya da tesadüfen meydana gelmez: “Biz her şeyi bir ölçüye göre yarattık.” (Kamer suresi, 49. ayet) Bu, konuşabilen ya da konuşamayan, hareket eden ya da durağan, geçmişte olan ya da şimdi var olan, bilinen ya da bilinmeyen tüm yaratıklar için geçerlidir: onların yaratılışı kesin bir ölçüye tabidir. Bu ölçü, her şeyin tabiatını, niteliklerini, miktarlarını, zamanını ve yerini, ayrıca etrafındaki diğer varlıklarla olan bağlantılarını ve meydana getirdiği etkiyi belirler.
All these and everything large or small are created in accordance with an accurate measure and are wisely planned. Nothing occurs haphazardly or by coincidence: “ We have created everything in due measure.” (Verse 49) This applies to all creatures, silent or endowed with speech, moving or motionless, past and present, known or unknown: their creation is subject to an accurate measure. It is this measure that determines the nature, qualities, quantities, time and place of everything, as well as their links with others around them and the effect they produce.
Bu kısa Kur'an ifadesi, evrenin doğrulamasıyla teyit edilen büyük ve önemli bir hakikate işaret etmektedir. Akıl, etrafındaki dünyaya bakıp ona karşılık verdiğinde bu hakikati kabul eder. İnsan aklı, evrenin ince bir ahenk ve düzen içinde koordine edildiğini hissetmek zorundadır. Evrendeki her şey, mutlak bir denge ve uyum sağlayan bir ölçüye göredir.
1. Cilt XII, s. 370-382.
1. Volume XII, pp. 370-382.
2. Nawfal, ‘Abd al-Razzâq, Allah wal- (ilm al-Hadith, Kahire (t.y.), s. 46—47.
2. Nawfal, ‘Abd al-Razzaq, Allah wal- (ilm al-Hadith, Cairo (n.d.), pp. 46—47.
3. Age., ss. 47-48.
3. Ibid., pp. 47-48.
4. Aynı eser, s. 51-52.
4. Ibid., pp. 51-52.
5. Age., s. 71-72.
5. Ibid., pp. 71-72.
6. Age., ss. 72-73.
6. Ibid., pp. 72-73.
7. Age., ss. 73-74.
7. Ibid., pp. 73-74.
8. Age., s. 101-102.
8. Ibid., pp. 101-102.
Daha Geniş Bir Bakış Açısı
A Far Greater Perspective
Ancak meselenin, bundan çok daha büyük olan bir boyutu vardır. Gerçekten de evrende meydana gelen her şey, büyük veya küçük, her yönde gerçekleşen tüm olaylar, bir plan dahilinde ve belirli bir ölçüye göre gerçekleşmektedir.
Yet the question of elaborate planning is far greater than this. Indeed everything that takes place in the universe: all events in all directions, large and small, take place according to a plan and in a set measure.
Bu durum tarihteki her olaya, her bireyin yaşadığı her duyguya, her nefese uygulanır. Her nefes, zaman, mekân ve diğer etkenler ve koşullar bakımından belirli bir ölçü dahilinde gerçekleşir.
This applies to every occurrence in history, every feeling experienced by every individual, every breath, etc. Each breath takes place in due measure with regard to time, place and other factors and circumstances.
Bu, evrensel sistemle ilgilidir ve tıpkı büyük olaylar gibi genel evrensel dengede hesaba katılır. Çölün açıklığında filizini çıkaran küçük, vahşi bir bitki, kesin bir ölçüye göre orada yerini alır. Evrenin varlığıyla ilgili bir işlevi yerine getirir. Aynı durum, hedefine doğru hareket eden tek bir karınca, havadaki bir zerre, suyun üzerinde süzülen bir canlı için de geçerlidir; tıpkı bu engin evrendeki devasa gök cisimleri için geçerli olduğu gibi. Hepsi zaman, yer, miktar, şekil ve biçim bakımından gerekli bir ölçüde oradadır ve her durumda gerekli dengeyi korur.
It is related to the universal system and taken into account in the overall universal balance, just like major events. A wild, little plant that sends out its shoot in the open desert is placed there according to an accurate measure. It fulfils a function that is related to the existence of the universe. The same applies to a single ant moving to its destination, a particle in the air, an organism floating on water, just as it applies to the huge celestial bodies in this vast universe. All are there in due measure with regard to time, place, quantity, shape and form, maintaining due balance in all situations.
Peygamber Yakup'un, ikinci bir eşten olan ve kendisine iki oğlu, Yusuf ile Bünyamin'i doğuran evliliğinin kişisel bir mesele olmayıp, genel bir plana hizmet eden, önceden tasarlanmış bir olay olduğunu kim söyleyebilir? Yusuf'un üvey kardeşlerinin ona çok kıskanç olmaları, onu öldürmeyi düşündükten sonra alıp bir kuyuya atmaları; böylece geçen bir kervanın onu alıp Mısır'da satması ve orada Başbakan'ın sarayında bir yuva bulması planlanmıştı.
Who can say, for example, that the Prophet Jacobs marriage to a second wife who gave him his two sons, Joseph and Benjamin, was not a personal affair, but rather an intended event serving an overall plan? It was planned that Josephs half brothers should feel very jealous of him, take him and throw him in the well, after they had thought of killing him, so that a travelling caravan would pick him up and sell him in Egypt where he would find a home in the palace of the Chief Minister.
Allah'ın İradesini Uygulamak
Operating The Divine Will
Yaratıcının planlamasına ve her şeye düşen ölçüyü belirlemesine, en büyük olayları en basit yollarla gerçekleştiren bir güç de eşlik eder: "Emrimiz ancak bir kere olur, göz açıp kapayıncaya kadar." (Ayet 50) Yalnızca bir işaret ya da tek bir söz yeter ve büyük ya da küçük her şey gerçekleşir. Aslında büyük ile küçük arasında bir fark yoktur; bu ayrım, insanların olaylara bakış biçiminin bir parçasıdır. Zaman meselesi de yoktur, göz açıp kapayıncaya kadar bile değildir; bu, insanların anlamasına yardımcı olmak için kullanılan bir benzetmedir. Zaman, dünyanın konumundan ve dönüşünden doğan bir insan kavramından başka bir şey değildir. Tanrı ve O'nun planları söz konusu olduğunda ise zamanın hiçbir anlamı yoktur.
Along with the elaborate planning and the assigning of due measures goes God’s power, which accomplishes the greatest of events by the simplest means: “Our command is but once, like the twinkling of an eye.” (Verse 50) It takes just a signal or one word and everything, great or tiny, is done. In fact there is nothing to distinguish great from tiny; it is all part of how human beings see things. Nor is there a question of time, not even the twinkling of an eye; it is merely a metaphor to help people understand. Time is no more than a human conception that arises from the position of the earth and its rotation. As far as God and His plans are concerned, it has no significance.
Tek bir emirle bu koca evren var olur. Aynı şekilde, onda yapılacak herhangi bir değişiklik de gerçekleştirilebilir. Tek bir emir yeter ve Allah'ın dilediği gibi her şey yok olup gider. Her şeyde emir yalnızca bir kez verilir: birini hayata getirmek, onu buradan oraya almak, onu öldürmek, bir biçimde yeniden geri döndürmek, ve hesap ve karşılık için tüm nesillerden tüm yaratıkları diriltip toplamak. Bu, hiçbir çaba ya da zaman gerektirmeyen, yalnızca bir kez verilen bir emirdir; çünkü o, Yüce olandan, ölçüsüyle ve tam bir kolaylıkla gelir. Note: per the rules, "God" must be rendered as the Turkish word for God, and "Allah" appears only where the original has it. The original uses "God" in the first passage and "the Almighty" as well, so I have written "Allah" in the translation. Let me correct that to follow the instructions: Tek bir emirle bu koca evren var olur. Aynı şekilde, onda yapılacak herhangi bir değişiklik de gerçekleştirilebilir. Tek bir emir yeter ve Tanrı'nın dilediği gibi her şey yok olup gider. Her şeyde emir yalnızca bir kez verilir: birini hayata getirmek, onu buradan oraya almak, onu öldürmek, bir biçimde yeniden geri döndürmek, ve hesap ve karşılık için tüm nesillerden tüm yaratıkları diriltip toplamak. Bu, hiçbir çaba ya da zaman gerektirmeyen, yalnızca bir kez verilen bir emirdir; çünkü o, Yüce olan Tanrı'dan, ölçüsüyle ve tam bir kolaylıkla gelir.
The command is given just once and this entire universe comes into existence. Similarly, any change in it can be accomplished. Just one command and it will all go away as God wishes. In everything, the command is given once only: bringing anyone into life, taking it here or there, causing it to die, bringing it back in some shape or form, resurrecting all creatures from all generations to gather them for the reckoning and reward. It is a once only command that requires no effort or time, because it comes from the Almighty in due measure and with perfect ease.