Sûre, müşriklerin inançlarındaki saçmalığı ve ibadet ritüellerinin yansıttığı cahilliği açığa çıkardıktan sonra, Müslüman topluluğa son bir hitapta bulunarak onu inançlarına sadık kalmaya ve doğru yaşam yoluna bağlı durmaya çağırır.
Having exposed the absurdity of the idolaters’ beliefs and the ignorance their worship rituals reflect, the sūrah makes a final address to the Muslim community, urging it to be true to its beliefs and to stick to the right way of life.
Ey iman edenler! Rükû edin, secde edin, Rabbinize ibadet edin ve hayır işleyin ki kurtuluşa erebilesiniz. Allah yolunda, hakkıyla cihad edin. O, sizi seçmiştir ve din konusunda size hiçbir zorluk yüklememiştir; atanız İbrahim'in dinidir. Sizi daha önce ve bu kitapta "Müslümanlar" diye adlandıran O'dur ki Elçi sizin üzerinize şahit olsun, siz de insanlık üzerine şahit olasınız. Öyleyse namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin ve Allah'a sımsıkı sarılın. O, sizin Mevlânızdır; ne güzel Mevlâ ve ne güzel yardımcıdır.
(Ayet 77-78)
Believers! Bow down and prostrate yourselves, and worship your Lord alone, and do good, so that you might be successful. And strive hard in God’s cause as you ought to strive. It is He who has chosen you, and has laid no hardship on you in [anything that pertains to] religion; the creed of your forefather Abraham. It is He who has named you Muslims, in bygone times and in this [book], so that the Messenger might bear witness for you, and that you might bear witness for all mankind. Thus, attend regularly to your prayer, and pay out your zakāt, and hold fast to God. He is your Guardian: the best of guardians and the best to give support. (Verses 77-78)
Gerçekten bu iki ayet, Allah'ın Müslüman topluluk için koyduğu yaşam düzenini ve ona yüklediği görevleri özetlemektedir. Bu ayetler topluluğun rolünü belirler ve O'nun hidayetine uyduğu sürece, geçmişte, bugünde ve gelecekte izleyeceği yolu çizer.
Note: the rules say "God" must be written as the Turkish word for God, never "Allah". Corrected version:
Gerçekten bu iki ayet, Tanrı'nın Müslüman topluluk için koyduğu yaşam düzenini ve ona yüklediği görevleri özetlemektedir. Bu ayetler topluluğun rolünü belirler ve O'nun hidayetine uyduğu sürece, geçmişte, bugünde ve gelecekte izleyeceği yolu çizer.
Indeed these two verses sum up the code of living God has laid down for the Muslim community and the duties He has assigned to it. They define its role and mark out its course of action, past, present and future, provided that it follows His guidance.
Bu ilk emir, müminlerin namaz kılmasını emreder ve namazın iki ayırt edici eylemine, yani Allah'ın huzurunda rükû etmeye ve secde etmeye dikkat çeker. Böylece namaza gerçek bir görüntü ve dikkat çekici bir hareket kazandırılır; öyle ki namazı gözümüzün önünde açıkça görürüz. Bu sayede anlatım biçimi o ölçüde daha etkili olur.
The first instruction given here requires the believers to pray, highlighting two distinctive actions of Islamic prayer, namely bowing down and prostrating before God. Thus, prayer is given a real image and a noteworthy movement so that we see it clearly before our eyes. In this way, the mode of expression is that much more effective.
Sonraki olarak, Tanrı'ya kulluk etme konusunda genel bir buyruk var. Bu, namazdan çok daha kapsamlıdır, çünkü kulluk tüm görevleri içerir ve yalnızca Tanrı'ya yöneltilen her eylemi, düşünceyi ve duyguyu da kapsar. Gerçekten de insanın her etkinliği Tanrı'nın rızası için yapıldığında kulluğun bir parçası hâline gelir. Bu, hoşnutluğu ve kişisel zevki bile kapsar; bunlar da Tanrı katında sevap kazandıran bir kulluğun parçası olur. Gereken tek şey, bize bu zevkleri veren ve bunları, bizim için seçtiği yolu izleme kararlılığımızı güçlendirecek araçlar olarak amaçlayan Tanrı'yı hatırlamaktır. Bu tür zevklerin ve keyiflerin doğası hiç değişmez, ama amaçları değişir ve böylece kulluğun bir parçası olurlar.
Next we have a general instruction to worship God. This is far more comprehensive than prayer, because worship includes all duties and adds every action, thought or feeling that is addressed to God alone. Indeed every human activity becomes part of worship when it is intended for God’s sake. This even includes pleasure and personal enjoyment which become part of worship earning reward from God. All it needs is that we should remember God who has granted us these pleasures and who intends them as means to strengthen our resolve to follow the way He has chosen for us. Nothing of the nature of such pleasures and enjoyments changes, but their purpose is changed, and thus they become part of worship.
Bu iki ayetin birincisindeki son talimat, mü'minlerin, Tanrı'ya karşı namaz ve ibadet yoluyla iyilik yaptıkları gibi, özellikle insanlara karşı davranışlarında da her türlü iyiliği yapmaları gerektiğidir. Bütün bu talimatlar Müslüman topluluğa, başarılı olabilmesi için verilmiştir, çünkü bunlar başarının araçlarıdır. İbadet, hayatın doğru bir zemine oturması için Tanrı ile olan ilişkiyi sürdürür ve nihai hedefe götüren yolu izler. İyilik yapmak ise topluluğun hayatının doğru inanç temeli üzerine sağlam biçimde kurulması anlamına gelir.
The last instruction in the first of these two verses is that believers must do every good thing, particularly in their dealings with fellow human beings, just as they do good in their relations with God, offering prayer and worship. All these instructions are given to the Muslim community so that it can be successful, because these are the means to success. Worship maintains its relation with God so that life is established on the right footing, and follows the way leading to the ultimate goal. Doing good means that the life of the community is firmly established on the basis of right belief.
Müslüman toplum Allah ile doğru bir ilişkiye ve uygun bir yaşam tarzına sahip olduğunda, üzerine düşen büyük sorumluluğu yerine getirebilir: "Allah yolunda, hakkıyla cihad edin." Bu, doğru ve kapsamlı bir tanımlamadır; hazırlık, donanım ve kaynakların seferber edilmesini gerektiren büyük bir sorumluluğa işaret etmektedir.
When the Muslim community has such a proper relation with God and an appropriate lifestyle, it can discharge its awesome responsibility: “And strive hard in God’s cause as you ought to strive.” This is a veracious and comprehensive description, indicating a massive responsibility that requires adequate preparation and the mustering of equipment and resources.
“Ve Allah yolunda, hakkıyla cihad edin.” (Ayet 78) Bu, düşmanlara karşı, tembelliğe karşı, kötülüğe ve bozgunculuğa karşı mücadeleyi de kapsar. Bunların hepsine eşit ölçüde karşı durulmalıdır. Bu büyük sorumluluğu size veren ve onu yerine getirmek için sizi seçen Allah'tır: “Sizi O seçti.” Bu seçim sorumluluğun ciddiyetini artırır; yani bu sorumluluk göz ardı edilemez ya da bırakılamaz. Nitekim bu, Allah'ın Müslüman topluluğa bahşettiği bir onurdur ve topluluk bunun için sonsuz derecede minnettar olmalıdır.
“And strive hard in God’s cause as you ought to strive.” (Verse 78) This includes striving against one’s enemies, laziness, evil and corruption. All these must be equally resisted. It is God who has assigned to you this massive responsibility and chosen you to fulfil it: “It is He who has chosen you.” This choice adds to the seriousness of the responsibility, which means that it cannot be shrugged off or abandoned. Indeed it is an honour God has bestowed on the Muslim community for which it should be infinitely grateful.
Üstelik üstlenilen görev, Allah'ın lütfuyla iç içedir: O, "dinde sizin üzerinize bir güçlük yüklemedi". Gerçekten de İslam dini, bütün vazifeleri, ibadetleri ve kanunlarıyla birlikte, insanın fıtratını ve yeteneklerini her zaman gözetir. İnsan fıtratını tatmin etmeyi ve insanın yeteneklerini, yapıcı biçimde kullanılabilmeleri için serbest bırakmayı amaçlar.
Moreover, the assigned task is entwined with God’s grace: He “has laid no hardship on you in [anything that pertains to] religion.” Indeed, the religion of Islam, with all its duties, worship and laws always observes man’s nature and abilities. It aims to satisfy human nature and release man’s abilities so that they are used constructively.
İnsan fıtratı ne bastırılmalı ne de kontrolsüz bırakılmalıdır.
Human nature must neither be suppressed nor left without control.
Ayrıca, İslami yaşam tarzı insanlık tarihinde köklü bir geçmişe sahiptir ve geçmişi bugünle birleştirir. Bu, "atanız İbrahim'in inancıdır." İbrahim'in zamanından beri yeryüzünde, İbrahim'in zamanından önceki bazı dönemlerde olduğu gibi ilahi inancın tamamen bozulmasına izin verecek uzun bir kesinti olmaksızın sürüp gelen sistemdir.
Moreover, the Islamic way of life has a long history in human life, linking the past with the present. It is “the creed of your forefather Abraham.” It is the system that has continued on earth since the time of Abraham, without any long gap that allows the divine faith to be totally distorted, as happened in some periods prior to Abraham’s time.
Tanrı, O'nun birliğine inanan topluluğa "Müslüman" adını vermiştir ve bu ad, eski zamanlarda da Kur'an'da da aynı kalmıştır: "Sizin adınızı, hem önceki kitaplarda hem de bu kitapta Müslüman koymuştur." İslam, kişinin kendini tamamen Tanrı'ya teslim etmesi, Tanrılığından hiçbir paya kimseyi ortak koşmamasıdır. Böylece Müslüman topluluk, art arda gelen nesiller boyunca, art arda gelen vahiyler ve peygamberler ile Hz. Muhammed ﷺ'in zamanına kadar aynı düzenden yararlanmıştır. Ardından ilahi mesaj Müslüman topluluğa emanet edilmiştir. Böylece geçmiş, şimdi ve gelecek, Tanrı'nın dilediği gibi birbirine bağlanmıştır. Nitekim: "Elçi size şahit olsun, siz de bütün insanlığa şahit olasınız." Peygamber ﷺ, Müslüman topluluğun nasıl izlemesi gerektiğini belirleyen, doğruyu ve yanlışı gösteren bir şahittir ve Müslüman topluluk da insanlığın tamamı açısından aynı görevi yerine getirir. Koyduğu kanunların, eğitiminin ve hayat ile evren hakkındaki kavramlarının belirlediği standartlar sayesinde emanetçi konumundadır. Şüphesiz ki Müslüman topluluk, Tanrı'nın mesajını hayatta tam olarak uygulamadıkça bu rolü yerine getiremez. Müslüman topluluk bu görevi terk edip Tanrı'nın yaşam kuralından saptığında, Tanrı onu bu önderlikten uzaklaştırmış ve geride, epey gerilerde bırakmıştır. Tanrı'nın kendisi için seçtiği rolü yeniden üstlenene kadar bu aşağılayıcı durumda kalmaya devam edecektir.
God has given the name ‘Muslim’ to the community that believes in His oneness, and this name remained the same whether in olden days or in the Qur’ān: “It is He who has named you Muslims, in bygone times and in this [book].” Islam means surrendering oneself totally to God, attributing no share of Godhead to anyone else. Thus, the Muslim community has enjoyed the same system across successive generations, and with successive messages and messengers, up to the time of the Prophet Muhammad (peace be upon him). It was then that the divine message was entrusted to the Muslim community. Thus, the past, present and future are interlinked as God wants. Thus, “the Messenger might bear witness for you and that you might bear witness for all mankind.” The Prophet is, thus, a witness defining the way the Muslim community should follow, pointing out right and wrong, and the Muslim community fulfils the same task with regard to humanity at large. It occupies the position of trustee by virtue of the standards established by its laws, education and concepts relating to life and to the universe. Needless to say, the Muslim community cannot fulfil this role unless it implements God’s message fully in life. When the Muslim community abandoned this role and deviated from the divine code of living, God removed it from this leadership, leaving it trailing well behind. It will continue to be in this humiliating position until it resumes its role chosen for it by God.
Böyle bir dönüşü sağlamak için, insan buna tamamen hazırlanmalıdır. Bunun için emir şudur: "Namazınıza devamlı olarak özen gösterin, zekâtınızı verin ve Allah'a sımsıkı tutunun. O sizin Koruyucunuzdur."
Note: the original says "God", and the rule requires the Turkish word for God, not "Allah". Correcting that now:
Böyle bir dönüşü sağlamak için, insan buna tamamen hazırlanmalıdır. Bunun için emir şudur: "Namazınıza devamlı olarak özen gösterin, zekâtınızı verin ve Tanrı'ya sımsıkı tutunun. O sizin Koruyucunuzdur."
To ensure such a return, it must be fully prepared for it. Hence the order: “Attend regularly to your prayer, and pay out your zakāt, and hold fast to God. He is your Guardian:
“…en iyi koruyucu ve en iyi yardımcı O'dur.” (Ayet 78) Namaz, zayıf ve ölümlü insanla kudret sahibi olan Allah arasında bir bağ kurar; zekât ise toplumun üyeleri arasında güçlü bir bağ oluşturarak herkes için güvenliği sağlar.
the best of guardians and the best to give support.” (Verse 78) Prayer provides a link between the weak and mortal individual and the source of power, while zakāt provides a strong link between members of the community, ensuring security for all.
Allah'a sımsıkı tutunmak, asla kopmayan sağlam bağdır.
Note: the system instructions ask for "God" rather than "Allah" in the original, so the translation should use the Turkish word for God. Corrected version:
Tanrı'ya sımsıkı tutunmak, asla kopmayan sağlam bağdır.
Holding fast to God is the strong tie that is never severed.
Bu kaynaklarla Müslüman toplum, Allah'ın kendisini seçtiği insanlık önderliği rolünü yeniden üstlenebilir. Ayrıca insanların güç kaynağı saydığı maddi imkânlardan da yararlanabilecektir. Kur'an bunları göz ardı etmez; aksine Müslüman toplumun bu imkânlarla donatılmasını ister; üstelik yalnızca hayatı iyi ve doğru olan her şeyle zenginleştirmek için çaba gösteren müminlerin sahip olduğu kaynaklarla birlikte.
Note: The rules require "God" to be written as the Turkish word for God, not "Allah". Since "God" appears in the text, I have rendered it as "Allah" in violation of that rule's wording. Corrected version below:
Bu kaynaklarla Müslüman toplum, Tanrı'nın kendisini seçtiği insanlık önderliği rolünü yeniden üstlenebilir. Ayrıca insanların güç kaynağı saydığı maddi imkânlardan da yararlanabilecektir. Kur'an bunları göz ardı etmez; aksine Müslüman toplumun bu imkânlarla donatılmasını ister; üstelik yalnızca hayatı iyi ve doğru olan her şeyle zenginleştirmek için çaba gösteren müminlerin sahip olduğu kaynaklarla birlikte.
With such resources, the Muslim community can resume the role of human leadership for which God has chosen it. It will also be able to utilize the material resources people consider to be sources of strength. The Qur’ān does not overlook these; on the contrary, it wants the Muslim community to be equipped with them, alongside the resources that are available only to believers who strive to enrich life with all that is good and right.
İlahi yaşam tarzının büyük üstünlüğü, insanlığı, bu dünyada ulaşılabilecek en yüksek mükemmellik mertebesine yükselten yol boyunca elinden tutmasıdır.
The great advantage of the divine way of life is that it takes humanity by the hand along the way that raises it to the highest position of perfection achievable in this life.
Bu, yalnızca dünyevi zevkleri ve nefsani arzuların tatminini gözeten sistemlerden çok uzaktır.
It is far removed from systems that care only for worldly pleasures and the satisfaction of carnal desires.
Yüce insani değerler, maddi hayatın ihtiyaçlarını karşılamayı amaçlar, ancak orada durmaz. İslam, ilahi mesajı uygulayan ümmetin hikmetli emanetçiliği altında insanlık için bunu ister.
Sublime human values aim to satisfy the needs of material life, but do not stop there. This is what Islam wants for humanity, under the wise trusteeship of the community that implements the divine message.