Kısa ve kafiyeli ayetleri, sarsıcı imgeleri ve ilham verici anlam tonlarıyla öne çıkan bu sure, insan kalbini titretmeyi amaçlayan bir çekiç gibi vurur. Surenin bütünü tek bir bütün gibidir; tüm unsurları tek bir merkezi temaya bağlıdır: Kıyamet gününden bir sahne, önceki toplumların akıbeti, evrenin tasviri ve Tanrı'nın birliği, insanların diriltilmesi ve Tanrı'nın mesajı üzerine doğrudan yapılan tartışma.

Characterized by its short and rhyming verses, violent images and inspirational shades of meaning, this surah strikes like a hammer, its beat directed at making every human heart tremble. The entire surah appears to be a single whole, with one central theme to which all its elements are tied: the story the scene from the Day of Judgement, the fate of earlier communities, its depiction of the universe and the direct discussion of Gods oneness, people’s resurrection and God’s message.

Sure ayetin ilk bölümünde, Kur'an'ın mübarek bir gecede indirilişine ve bu gecede her hikmetli işin açıklığa kavuşturulduğuna işaret edilir. Onun indirilişi insanlık için bir rahmet, aynı zamanda onları uyarmadır. Ayrıca insanlara Rableri hakkında bilgi verir: göklerin ve yerin, ikisi arasındakilerin Rabbi olan ve birliğini teyit eden Rab hakkında. O, dirilten ve öldüren Odur; geçmişte yaşamış olan herkesin ve dirilecek olan herkesin Rabbidir.

The surah begins with a reference to the Qur’an and its revelation on a blessed night when every matter of wisdom is made clear. Its revelation is an act of mercy for mankind, as well as a warning to them. Moreover, it tells people about their Lord, the Lord of the heavens and the earth and all between them, confirming His oneness. He is the One who gives life and deals death, the Lord of everyone who lived and everyone who will come to life.

Sure ara bu konudan ayrılarak Kur'an'ın muhatap aldığı insanlardan söz eder: "Yine de şüphe içinde oyalanıp durmaktadırlar" (Ayet 9). Bu şüpheye ve oyalanmaya karşı hızlı ama sert bir uyarı yapılır: "Gökyüzünün, şeyleri apaçık ortaya koyacak bir duman getireceği güne bekle. Bu duman insanları saracaktır. Bu, acı bir azaptır" (Ayet 10-11). Bu azabın başlarına geleceği gün, ondan kurtarılmalarını dileyecekler; ancak azap geldiğinde kaldırılmayacaktır. Onlara hatırlatılır ki bu tür bir azap henüz indirilmemiştir. Bu nedenle, bu korkunç azabın vaktinin geldiği ve Rablerine döndürülmeden önce, fırsatı şimdiden değerlendirmelidirler.

The surah abandons this thread in order to speak about the people addressed by the Qur’an: “Yet they remain in doubt, playing about” (Verse 9) It issues a swift but stern warning against such doubt and play: “ Wait, then, for the Day when the skies shall bring forth a kind of smoke which will make things clear. It will envelope the people. Grievous is this suffering? (Verses 10-11) On the day when this suffering befalls them, they will pray for it to be lifted, but once it comes it will not be removed. They are reminded that such suffering has not as yet been inflicted. They should, therefore, seize the opportunity now before they are returned to their Lord when this fearful suffering falls due:

"O gün, büyük bir saldırıyla yakalayacağız; şüphesiz biz intikam alacağız." (Ayet 16)

“On that Day We shall deliver a mighty onslaught; We will indeed exact retribution? (Verse 16)

Sure surah onlar fakat Firavun'dan ve onun kavminin, Allah'ın değerli bir elçisi gelip onlara çağrıda bulunduğunda karşılaştıkları sondan bahseder. Wait, I must follow the rule: write "God" as Turkish word for God, never "Allah". Corrected: Sure, onlara Firavun'u ve onun kavminin, Tanrı'nın soylu bir elçisi gelip onlara çağrıda bulunduğunda karşılaştığı sonu anlatır.

The surah tells them about Pharaoh and the end he and his people met when a noble messenger from God came and appealed to them:

"Allah'a karşı kibirlenmeyin! Gerçekten ben size gönderilmiş, güvenilir bir elçiyim." Wait, that contradicts the rules. Correct version: "Ey Allah'ın kulları, bana itaat edin! Çünkü ben, size gönderilmiş, güvenilir bir elçiyim! Tanrı'ya karşı büyüklenmeyin! (Ayet 18-19)"

“Give in to me, you servants of God! For, I am indeed a messenger sent to you, worthy of trust! Do not exalt yourselves against God? (Verses 18-19)

Ancak onlar öğüt almaktan kaçındılar; sonunda Allah'ın Elçisi ﷺ onların iman etmeyeceklerinden ümidini kesti. Azgınlık edip büyüklenerek helak oldular: "Geride nice bahçeler, nice pınarlar, ekinler, güzel konaklar ve içinde zevk sürdükleri nice nimetler bıraktılar! İşte böyle oldu. Ve bütün bunları başka bir topluluğa miras kıldık. Ne gök ne yer onlar için ağladı, ne de kendilerine mühlet verildi." (Ayet 25-29)

However, they refused to take heed until Gods messenger despaired of their ever responding. They were destroyed after having behaved with insolence: “How many gardens did they leave behind, and how many fountains, and fields of grain, and noble dwellings, and good things in which they used to delight! Thus it was. And We made other people inherit it all. Neither heaven nor earth shed tears over them, nor were they allowed a respite? (Verses 25-29)

Bu bağlamda sure yeniden onların ahiret hayatını inkar etmelerine döner. Dediler ki: "Biz ancak bir kez ölürüz ve bir daha diriltilmeyiz. Doğru söylüyorsan atalarımızı geri getir."

Against this backdrop the surah reverts to their denial of the life to come. They said: “ We shall die but one death, and we shall not be raised to life again. Bring back our forefathers, if what you claim be true?

(Ayet 35-36) Onlara Tubba' kavminin başına gelen akıbet hatırlatılıyor ve onların da daha iyi durumda olmadıkları söyleniyor. Bu yüzden onlara da benzer bir akıbetten kurtulamayacakları bildiriliyor.

(Verses 35-36) They are reminded of the fate suffered by the people of Tubba( and are told that they are no better than they were. Therefore, they will not be spared a similar fate.

Sure ayetin ayrıca diriliş ile Allah'ın gökleri ve yeri yaratırken ortaya koyduğu hikmet arasında bir bağ bulunduğunu açıkça ortaya koyduğu görülmektedir: "Gökleri, yeri ve ikisi arasındakileri oyun olsun diye yaratmadık. Biz onları ancak hak bir amaçla yarattık; ama çoğu bilmez." (Ayet 38-39) Sonra onlara, hepsi için belirlenmiş olan Hesap Günü'nü anlatır. Burada, Zakkum ağacından yemeye zorlanan suçluların acısını betimleyen sert bir sahneye yer verir. Günahkâr bir kişinin alevli ateşin ortasına sürüklendiğini ve işlediği günahların karşılığı olarak başının üzerine kaynar su döküldüğünü gösterir: "Tat bakalım! Sen, güçlü ve onurlu biri idin! İşte bu, hakkında şüphe ettiğiniz şeydir." (Ayet 49-50)

The surah also makes it clear that there is a link between resurrection and Gods wisdom manifested in the creation of the heavens and the earth: “We have not created the heavens and the earth and all that is between them in mere idle play. We created them all for nothing other than a true purpose, but most of them do not understand? (Verses 38- 39) It then tells them about the Day of Decision, which is the time appointed for all of them. It adds here a violent scene depicting the suffering of the guilty who are made to eat of the Zaqqum tree. It shows them how a sinful person is dragged into the midst of the blazing fire, where scalding water is poured over his head in recompense for his sins: “ Taste this, you powerful and honourable man! This is the very thing you surely doubted? (Verses 49-50)

Bu sahnenin yanında, takvalı kimselerin cennette tadacakları nimetlerin bir tasviri yer alıyor. Bu, diğer grubun çektiği büyük acıyla keskin bir tezat oluşturan derin bir tablo olup surenin güçlü ritmiyle de uyum içindedir. Sure, Kur'an'a yapılan bir atıfla sona eriyor; bu atıf güçlü ve örtük bir uyarıyı beraberinde taşıyor: "Biz bu Kur'an'ı, öğüt alsınlar diye, kendi dilinizde kolaylaştırdık. Öyleyse bekleyin; onlar da bekliyorlar." (Ayet 58-59)

Side by side with this scene is an image of the blessings enjoyed in heaven by the God-fearing. This is a profound image, one that contrasts with the great suffering endured by the other group, and fits with the strong beat of the surah. This then ends with another reference to the Qur’an, coupled with a strong and implicit warning: “We have made this Quran easy to understand, in your own language, so that they may take heed. Wait, then; they too are waiting." (Verses 58-59)

Sûrenin baştan sona kadar süregelen ve hızlı bir ritmi vardır; insan zihnine art arda, karakteristik biçimde güçlü imgeler ve izlenimler sunar. Bizi göklerden ve yerden, bu dünyadan ve öteki dünyadan, cennet ve cehennemden, geçmişten ve bugünden, hayattan ve ölümden, yaratılışın ve evrenin yasalarından, algılayabildiğimiz âlemlerle algılayamadığımız âlemlerden geçen uzun bir yolculuğa çıkarır. Kısa sayılabilecek bir sûre olmasına rağmen, bizi çevreleyen dünyanın ve algı yetilerimizin ötesinde olanın büyük bir turunu sunar.

From start to finish the surah uses a continuous and fast beat, and puts before the human mind a succession of images and impressions that are characteristically powerful. It takes us on a long journey that includes the heavens and the earth, the present world and the next, heaven and hell, the past and the present, life and death, the laws of creation and those of the universe, of worlds that are perceptible as well as those that are imperceptible. Relatively short as it is, the surah provides a grand tour of the world around us and of that which lies beyond our perceptive faculties.