Nisa (Kadınlar) Suresi

Nisa (Kadınlar) Suresi - Kur'an'ın Gölgesinde | Quran Course

Örnek olarak, bu sûredeki, zina eden kadınlarla ilgili bir hüküm içeren ayete işaret ediyoruz: “Kadınlarınızdan fuhş yapanların aleyhine, aranızdan dört tanık getirin. Eğer tanıklık ederlerse, ölüm onları alıncaya ya da Allah onlara başka bir yol açıncaya kadar o kadınları evlerinde hapsedin.” (Ayet 15) Bu ayetin, zina cezasına dair kesin hükmü veren, Nûr adlı 24. sûredeki ayetten daha önce indiği kesindir: “Zina eden kadın ve erkeğin her birine yüz değnek vurun. Eğer Allah'a ve ahiret gününe inanıyorsanız, Allah'ın bu hükmünü uygulamada onlara acıma duygusu sizi alıkoymasın. Onların cezalandırılmasına mü'minlerden bir topluluk da tanık olsun.” (24: 2) Bu ayet, hicretin 5. yılında meydana gelen “İftira Olayı”ndan sonra inmiştir. Nâzil olduğunda Peygamber ﷺ şöyle buyurdu: “Bunu benden alın. Allah onlara bir yol açmıştır...” Peygamber ﷺ'in işaret ettiği yol, bu son ayette belirtilen yoldur. Bu sûre, nüzul sıralamasına dair bazı işaretler veren birkaç örnek içermektedir; nitekim 2. sûre tefsirimizin giriş notlarında bunu açıklamıştık (Cilt I, s. 9).

We mention by way of example the verse in this sūrah which includes a ruling concerning women found guilty of fornication: “As for those of your women who are guilty of gross immoral conduct, call upon four from among you to bear witness against them. If they so testify, then confine the guilty women to their houses until death takes them or God opens another way for them.” (Verse 15) It is certain that this verse was revealed earlier than the one in Sūrah 24, entitled Light, or al-Nūr, which gives a definitive ruling on the punishment for fornication: “As for the adulteress and the adulterer, flog each of them with a hundred stripes, and let not compassion with them keep you from [carrying out] this law of God, if you truly believe in God and the Last Day; and let a group of the believers witness their punishment.” (24: 2) This verse was revealed after the incident known as “The False Story” in year 5. When it was revealed the Prophet said: “Take this from me. God has opened a way for them...” The way to which he refers is the one prescribed in this latter verse. This sūrah includes several examples which give some indication of the chronology of their revelation, as we explained in the opening remarks of our commentary on Sūrah 2 (Volume I, p. 9).

Böylece Kur'an ayetleri ve hadislerle temsil edilen İslam sistemi, insanî bireyleri ve insanî toplulukları, hangi seviyede olurlarsa olsunlar, elinden tutarak en yüksek zirveye doğru yukarıya götürebilmektedir. Onları asla geriye zorlamaz ve tek bir basamak bile aşağı inmelerine izin vermez. Ayrıca hiçbir topluluktan bıkmaz ya da onu en yüksek seviyeye giden yükseliş yoluna çıkarmaya gücünün yetmeyeceğini hissetmez. Cahiliye günlerindeki ilkel, geri Arap toplumu, bugünkü aydınlanmamışlık çağında Avrupa ve Amerika'da var olan medeni, sanayileşmiş toplumlardan farklı değildi: her ikisi de Đlahi düzende ve Kur'an'da kendi hak ettikleri yerleri bulmaktadır. Her ikisi de bulundukları konumdan elinden tutulup yükselen yol boyunca zirveye ulaşıncaya kadar götürülecektir. İnsanlık tarihinin o eski günlerinde Arap toplumunu o en yüksek noktaya çıkaran İslam'dı ve bugün de aynısını, küresel sistemimizi oluşturan sayısız toplumda yine İslam başarabilir.

Thus the Islamic system, represented by the Qur’ānic and ĥadīth texts, is able to take human individuals and human communities by the hand, from whatever level they may be at, leading them upwards towards the highest zenith. It never forces them backwards, nor does it allow them to descend by even one step. Nor does it ever tire of any community or feel itself unable to take it up the ascending path to the highest level. The primitive, backward community of the Arabs during their days of ignorance was no different to the civilised, industrial societies pertaining in Europe and America in these present days of unenlightenment: both find in the Divine constitution and in the Qur’ān their rightful places. Both will he taken by the hand, from their respective positions, along the rising path until they reach the top. It was Islam that took Arabian society to that very pinnacle in those earlier days of human history and it is Islam that can achieve the same today, as also across the myriad of societies that make up our global system.

Bilindiği üzere Kur'ân'daki her emir, yasak ve yönlendirme, dönemin cahiliye toplumunda var olan pratik bir durum karşısında indirilmiştir; bu emirler ya yeni bir şey başlatmayı ya da var olan bir şeyi ortadan kaldırmayı amaçlamıştır. Bunda, "genel uygulamanın özel durumlara üstün gelmesi" şeklindeki genel kuralın bir sakıncası yoktur. Hatırlanmalıdır ki Kur'ân metinleri, bütün nesiller ve bütün toplumlar boyunca uygulanmak üzere tasarlanmıştır. Burada İslâmî yaklaşımın mucizesini görüyoruz. Belirli durumları ele alan bu metinler, hangi gelişmişlik düzeyinde olursa olsun her insan toplumunun, ilk Müslüman topluluğun ulaştığı zirveye doğru yükselmesine yardımcı olacak biçimde tasarlanmıştır. Dolayısıyla Kur'ân'ı okuduğumuzda, emirlerinde, yasaklarında ve yönlendirmelerinde cahiliye toplumunun özelliklerini ve yönlerini ayırt edebiliriz; aynı zamanda İslâm'ın inşa ettiği yeni toplumda başlatmak ve kurmak istediği yeni özellikleri ve yönleri de görebiliriz.

It is well known that every order, prohibition or directive in the Qur’ān was issued in response to a practical situation pertaining in the ignorant society at the time and which aimed either to originate something new or to abolish something in existence, without prejudice to the overall rule that makes “general application supersede special circumstances”. It should be remembered that Qur’ānic texts are meant to be implemented throughout all generations and all communities. Here we see the miracle of the Islamic approach. These texts, which dealt with particular situations, are so designed to assist any human society, no matter what its stage of development may be, to rise up along the path to the pinnacle reached by the first Muslim community. Thus when we read the Qur’ān, we can discern in its orders, prohibitions and directives the features and aspects of ignorant society, and we can also see the new features and aspects Islam wants to initiate and establish in the new community it is building.

Bu surede, İslam'ın Müslüman topluluğun pratik hayatında pekiştirmeyi amaçladığı bazı özellikleri de görürüz; bu özellikler, topluluğu cahiliyenin izlerinden arındırdıktan ve onun korunmasını sağlamak için düzgün bir düzen kurduktan sonra ortaya konmaktadır. Her şeyden önce, Rablığın gerçek doğasının ve God'un evrendeki tek Rab olduğu gerçeğinin bir beyanını görürüz; bu da bütün insanlığın tek bir kökene dayandığının yeniden teyit edilmesidir. Bu, aileyi insan toplumunun temeli haline getirir ve aile ilişkilerinin sürdürülmesinin insan vicdanı üzerinde güçlü bir etki yaratmasını sağlar. Aile böylece İslam toplumunun yapısının dayanağıdır. İslam toplumunda zayıf ve savunmasız olanlar, aile içindeki karşılıklı özen kavramı aracılığıyla korunur; toplumun kendisi ise ahlaksız davranışlardan, zulümden ve fitneden korunmuş olur. Aile, İslam toplumu ve gerçekte bütün insan toplumu, Rabbin birliği ve insanlığın birliği temelinde düzenlenmiştir. (Bkz. 1. ayet.) Bu önemli gerçeği, surenin bu ilk ayetine yorum yaparken tam olarak ele alacağız.

In this sūrah we also see some of the features which Islam aims to consolidate in the practical life of the Muslim community, after purging it of its traces of ignorance and after establishing a proper order so as to ensure their protection. We see first of all a statement of the true nature of Lordship and the fact that God is the only Lord in the universe; this being a reaffirmation of the single origin of all mankind. This makes the family the basis of all human society and ensures that the maintenance of family relationships has a strong effect on human conscience. The family is thus the mainstay of the Islamic society’s structure. The weak and vulnerable in that society are protected through the concept of mutual care within the family, and society itself is protected from indecent conduct, oppression and strife. The family, Islamic society and indeed human society as a whole are all organised on the basis of the Oneness of the Lord and the unity of humanity. (See verse 1.) We will consider this important fact in full when we comment on this first verse in the sūrah.

1. Tıpkı ibadet ritüellerinde olduğu gibi, bütün toplumsal düzenlemeler de dini ve imanı tanımlayan temel ilkeye dayanır. Bunlar yalnızca toplum için konulmuş kurallar değildir; aslında Allah'ın birliğine inanmanın, O'nu evrenin tek ilahı ve Rabbi olarak kabul etmenin, ve O'nun görevlendirdiği liderlikten emir ve talimat almaya hazır olmanın bir parçasıdır. Dolayısıyla, bahsettiğimiz bütün yasaların bu kavramda temellendiğini görürüz; bu kavram da ilgili her ayetin sonundaki yorumlarda yeniden vurgulanır. Örneğin açılış ayeti, bütün insanlığın tek bir kaynaktan geldiğini teyit ederek insanları akrabalık bağlarını güçlendirmeye çağırır. Bu ayet, surede yer alan bütün sonraki düzenlemeler için bir giriş görevi görür. Ayet, insanları kendilerini tek bir nefisten yaratan Rablerinden korkmaya çağırarak başlar ve her zaman gözetleyen Allah'tan korkmaya dair daha fazla vurgu yaparak sona erer. Benzer şekilde, yetimlere gereken özeni gösterme görevini vurgulayan ayetler, insanların hesaba çekileceği hatırlatmasıyla sona erer. Bir mirasın belirlenmiş paylara göre bölüştürülmesinin, Allah'ın bizzat emrettiği bir şey olduğu gösterilir. Aileyi ve işlerini düzenleyen bütün yasalarda Allah'tan korkmak her zaman mevcut bir unsurdur. Böylece bütün yasalar Allah'tan türetilmiştir ve bütün meseleler yalnızca O'na havale edilmelidir.

1. As with rituals of worship, all social regulations are based on the basic principle defining religion and faith. They are not merely regulations for society, they are, in effect, part of believing in the oneness of God, acknowledging Him as the only God and Lord of the universe, and a readiness to receive orders and directives from the leadership He has assigned. Thus, we see that all the legislation to which we have referred have their foundation in this concept, which is re-emphasised in the comments at the end of each relevant verse. The opening verse, for example, affirms the single origin of all mankind, calling on people to nurture their ties with their kin. It serves as an introduction for all the regulations which follow in the sūrah. It starts with calling on people to fear their Lord who created them all from a single soul, and concludes with further emphasis on fearing God who is ever watchful. Similarly, the verses which stress the duty of taking proper care of orphans conclude with a reminder that God will hold people to account. Dividing any inheritance according to the defined shares is shown to be something that God Himself enjoins. Fearing God is an ever- present element in all legislation regulating the family and its affairs. Thus all legislation is derived from God and all matters should be referred to Him alone.

Sure ṣūrah, bu sûre, önceki iki sûrede başlatılan tartışmayı, Yahudilerin Medine'deki Müslüman topluluğa karşı art arda kurduğu entrikalar üzerine ayrıntılı biçimde ele almaktadır. Bütün bunlarda Yahudiler, Medine'de yaşayan münafıklarla ve ayrıca Mekke'deki müşriklerle iş birliği yapmışlardır. (Bkz. 44-55, 150-1 ve 153-61. âyetler.) Kur'an, Yahudilerin kötü niyetli entrikalarını ortaya koymakta, bunları kınamakta ve çürütmektedir. Burada Yahudilerin inkârcılar ve düşmanlar olarak nitelendirildiğini görüyoruz; bu da Müslüman topluluğun bu tür entrikalara katlanmasının ne kadar zor olduğu konusunda bize bir fikir vermektedir. Yahudilerin iftiralarını çürütmek, kötü saiklerini, amaçlarını ve hedeflerini ortaya koymak için Allah'ın yüceliği içinde bizzat üstlenmesi gerekiyordu. Şunu belirtmek gerekir ki İsrailoğulları, uzun tarihleri boyunca Divine hidayeti yalnızca kısa anlarda kabul etmiş, ardından da peygamberlerini hain bir biçimde öldürmeye yönelmişlerdir. Allah'ın son mesajını insanlığa taşıması için Hz. Muhammed ﷺ'in seçilmesine duydukları kin ve kıskançlıkla, Allah'ın hidayeti altında birleşmiş olan Müslüman topluluğa karşı, Yahudiler İslam'ın Medine'ye gelişinden bu yana düşmanlıklarını sürdürmüşlerdir. Her Müslüman topluluk ve her İslami diriliş hareketi, onların düşmanlığıyla baş etmek zorunda kalmıştır.

The sūrah examines, in detail, the discussion started in the previous two sūrahs about the successive plots hatched by the Jews against the Muslim community in Madinah. In all these, they collaborated with the hypocrites living in Madinah itself as also the idolaters in Makkah. (See verses 44-55, 150-1 and 153-61.) The Qur’ān exposes, denounces and refutes the Jews’ wicked plots. We note that the Jews are described here as non-believers and enemies, giving us an idea of just how hard such plots were for the Muslim community to endure. It was necessary that God in His glory took it upon Himself to refute the allegations of the Jews, expose their wicked motives, aims and objectives. It should be noted that the Israelites, in their long history, never accepted Divine guidance except for short bursts, but were soon wont to wickedly murder their prophets. In their grudge and envy against the Prophet Muĥammad for being chosen to carry God’s final message to mankind, and against the Muslim community for being united under God’s guidance, the Jews have continued their hostility towards Islam ever since it arrived in Madinah. Every Muslim community and every Islamic revival has had to cope with their hostility.

Bu nedenle sure, Muhammed ﷺ'in mesajının basit gerçeğini açıklamaktadır; bu mesaj hiçbir biçimde eşsiz ya da garip bir gelişme değildi. İsrailoğulları'nın kendileri, Tanrı'nın insanlığa gönderdiği vahiyler hakkında çok şey biliyordu. Muhammed ﷺ'in mesajı, Tanrı'nın insanların önüne, onları sorumlu tutmadan önce, O'na iman için delili açıkça koyduğu mesaj zincirinin yalnızca bir halkasıydı. Tanrı, önceki elçilere olduğu gibi Muhammed ﷺ'e de vahiylerini indirdi. Muhammed ﷺ'e de tıpkı İsrailoğullarındaki peygamberlere verdiği gibi peygamberlik ve hikmet bahşetti. Bu durumda Tanrı'nın kullarından birini son mesajının taşıyıcısı olarak seçmesi ve ona insanlık üzerinde liderlik vermesi şaşılacak bir şey değildir. Yahudilerin ileri sürdüğü bütün mazeretler asılsızdır. Gerçekten de onlar, en büyük elçileri Musa (aleyhisselam) ve diğer peygamberlere karşı da aynı kötü hilelere başvurmuşlardır; özellikle de İsa (aleyhisselam)'ya karşı. Bu nedenle Müslümanlar, onların ileri sürdüklerine hiç dikkat etmemelidir. Surede bunu açıklayan birçok ayet vardır; özellikle {163-166}, {153-157} ve {54-55} ayetlerine değinilebilir.

Hence, the sūrah explains the simple truth of Muĥammad’s message, which was by no means a unique or strange development. The Israelites themselves knew much about Divine messages to mankind. Muĥammad’s message was merely one in a chain of messages through which God puts the argument for faith in Him clearly in front of human beings, before He holds them accountable. God bestowed His revelations on Muĥammad just like He did with earlier messengers. He granted Muĥammad prophethood and wisdom in the same way as He granted these to the Israelite prophets. There is nothing to wonder about, then, in God choosing one of His servants to be the bearer of His last message and to give him the leadership over mankind. All excuses advanced by the Jews are false. Indeed they resorted to the same wicked devices with their greatest messenger, Moses (peace be upon him), and with other prophets, but particularly so with Jesus (peace be upon him). Hence, Muslims must pay no attention to what they claim. Many verses in the sūrah explain this, but particular reference may be made to verses 163-6, 153-7 and 54-5.

Ardından, İslam'ın ahlak anlayışının bazı unsurlarını görüyoruz. Görüyoruz ki İslam toplumu dürüstlük, adalet ve her türlü haksız kazancın yasaklanması üzerine kuruludur. Özel konuşmaların ve iş birliklerinin iyi ve faydalı olana yöneltilmesini sağlar; mazlum durumundaki kişi dışında kötü ve küfürlü sözlerden kaçınılmasını ister. Bu şekilde iyi niyetli aracılığı teşvik eder, dostane selamlaşmayı destekler ve her türlü edepsizliği ile evlilik bağı dışındaki cinsel ilişkileri yasaklar. Kibirli davranışı, gururu, cimriliği, kıskançlığı ve kin beslemeyi yasaklar. Karşılıklı iş birliğini, öğüt vermeyi, hoşgörüyü, affetmeyi, karşılıklı yardımlaşmayı ve İslami liderliğe itaati teşvik eder, vb. Bunların hepsini ilgili ayetleri açıklarken ayrıntılı olarak ele alacağız. Ancak burada yalnızca tek ve dikkat çekici bir olaya değineceğiz; bu olay, insanlığın yalnızca İslam altında ve onun esaslarına göre hayatını sürdüren bir toplumda ulaşabileceği yüce doruğu gösterir.

We are then given some of the components behind Islam’s moral concept. We see that Islamic society is based on honesty, fairness, and the prohibition of all illegitimate gains. It ensures that private talks and collaborations are aimed at what is good and beneficial, refraining from foul and abusive language except in the case of the oppressed. In this way, it promotes kindly intercession, friendly greetings, outlaws all indecency and sexual relations outside the marriage bond, prohibits arrogant behaviour, pride, miserliness, envy and the harbouring of grudges. It promotes mutual co-operation, counselling, forbearance, forgiveness, mutual help, and obedience to the Islamic leadership, etc. We will discuss all of these in detail when commenting on the relevant verses. However, we will only refer here to a single and remarkable incident which demonstrates the sublime heights which mankind can only attain under Islam, and in a community conducting its life according to its precepts.

Allah, yani Tanrı, Müslüman topluluğa ırkı, inancı, etnik kökeni veya milliyeti ne olursa olsun, tüm insanlar arasında mutlak dürüstlüğü ve tam adaleti sürdürmesini emretti. (58. ve 135. ayetler.) Ardından, bazı Müslümanların bu ilkeleri ve bunları uygulamanın gerekliliğini henüz tam olarak kavrayamamış olmaları nedeniyle bir Yahudi'ye karşı ileri sürdükleri haksız bir suçlamadan onu aklamak için on bir ayeti bulan bütün bir pasaj indirildi. Bu Müslümanlar hâlâ İslam öncesi eski dönemin uygulamalarının etkisindeydiler. Bu nedenle, kabile ve kan bağlarına duydukları bağlılık, belirli bir suçun sorumluluğunu içlerinden birinden alıp Yahudi'ye yöneltmelerine yol açtı. Olay, bir miktar zırhın çalınmasıyla ilgiliydi. Bir grup Müslüman, Peygamber'in huzurunda Yahudi'ye karşı tanıklık etti. Peygamber, hırsızlık için öngörülen cezayı uygulayacak olan bir hükmü Yahudi'ye karşı vermek üzereydi. Bu, masum bir insanın cezalandırılması ve gerçek suçlunun ise cezadan kurtulması anlamına gelecekti.

God commanded the Muslim community to maintain absolute honesty and complete justice between all people, regardless of their race, belief, ethnic origin or nationality. (Verses 58 and 135.) Then a whole passage, running into eleven verses, was revealed to acquit a Jewish person from an unfair accusation levelled against him by a group of Muslims who had not yet fully understood these principles and the need to implement them in practice. They were still influenced by practices of the old, pre-Islamic days. Hence, loyalty to clan and blood relations induced them to divert the blame for a certain offence from one of their number to the Jew. The incident involved the theft of some body armour. A number of Muslims testified in front of the Prophet against the Jew. The Prophet was about to issue a sentence against the Jew, which would have implemented the prescribed punishment for theft. That would have meant punishment of an innocent person, while the real culprit would have escaped.

Nisa (Kadınlar) Suresi

Önsöz