Bir sorgucu, kâfirlerin başına mutlaka gelecek olan bir azabı sormuştur. Bunu, Yükseliş Yollarının Rabbi olan Allah'tan geldiği için hiçbir şey engelleyemez. (Ayet 1-3) Note: The rules say to write "God" rather than "Allah" in the translation, and I should correct my draft accordingly. Here is the corrected translation: Bir sorgucu, kâfirlerin başına mutlaka gelecek olan bir azabı sormuştur. Bunu, Yükseliş Yollarının Rabbi olan Tanrı'dan geldiği için hiçbir şey engelleyemez. (Ayet 1-3)

An inquirer has asked about a suffering which is bound to befall the unbelievers. Nothing can ward it off as it comes from God, the Lord of the Ways of Ascent. (Verses 1-3)

Ahiret kavramı Arap müşriklerin anlamakta çok zorlandığı bir şeydi. Buna şiddetle karşı çıktılar. Hatta bunu o kadar büyük bir şaşkınlıkla karşıladılar ki tamamen inkâr ettiler. Ayrıca çeşitli yollarla Peygamber ﷺ'e meydan okuyarak onu bunu gerçekleştirmeye ya da zamanını belirlemeye çağırdılar. İbn Abbas'a atfedilen bir rivayete göre, surenin ilk ayetinde alıntılanan soruyu soran kişi el-Nadr ibn el-Harith'tir. Başka bir rivayet ise onun şunu söylediğini aktarır: "Kâfirlerin, kendilerini mutlaka kuşatacak olan Allah'ın azabı hakkındaki sorusu." Soruyu soran belirli kişi kim olursa olsun, sure birinin bu azap hakkında sorduğunu, hatta onu çabuklaştırmak istediğini bildirir ve ayrıca azabın kaçınılmaz olduğunu, çünkü Tanrı tarafından belirlendiğini ve yakında geleceğini doğrular. Onun gerçekleşmesini kimsenin engelleyemeyeceği ya da önleyemeyeceği belirtilir. Bu nedenle onun hakkında soru sormak ya da onu çabuklaştırmaya çalışmak yerinde değildir.

The very concept of the hereafter was very difficult for the Arab polytheists to understand. They strongly resisted it. In fact they received it with so much amazement that they denied it outright. They further challenged the Prophet, in various ways, to bring it about or to define its timing. A report attributed to Ibn 'Abbas mentions that the man who asked the question quoted in the first verse of the surah was al-Nadr ibn al-Harith. Another report quotes him as saying that the reference is to “the unbelievers question about Gods punishment, which is certain to engulf them.” Regardless of who the specific individual was the surah reports that someone asked about this punishment, indeed, sought to hasten it, and further confirms that it is inevitable because it has been determined by God and that it will soon come. It states that no one can prevent its happening or ward it off. Therefore, to question or hasten it is ill-advised.

Dahası, bu azap kâfirlerin tamamının başına gelecektir; bu da, bunu sorgulayanların da diğer her kâfir gibi bu kapsama girdiği anlamına gelir.

Moreover, this punishment is to befall the unbelievers, in total, which means that those who question it are included like every other unbeliever.

{Kıyamet gününde gök erimiş bir maden gibi olacak ve dağlar atılmış yün gibi olacak.} (8-9. âyetler)

On the day when the sky will be like molten lead, and the mountains like tufts of wool. (Verses 8-9)

Kıyamet gününün, Kur'an'da birçok yerde büyük göksel olayların gerçekleşeceği belirtilmektedir. Bunun sonucunda, değişim farklı gök cisimlerinin konumlarını ve özelliklerini, ayrıca aralarındaki ilişkileri etkileyecektir. Bu olaylardan biri, gökyüzünü erimiş kurşun gibi, ya da Arapça metinde kullanılan el-muhl kelimesinin işaret ettiği gibi genel olarak erimiş metaller gibi hale getirmektedir. Bu ifadeler fizikçiler ve astronomlar tarafından üzerinde düşünülmelidir. Bunlar, gök cisimlerinin büyük olasılıkla erimiş ve gaz hâline geçmiş metallerden oluştuğunu düşündürmektedir; bu da aşırı ısıyla erimenin çok ötesinde bir aşamadır. Kıyamet gününde gök cisimlerinin ısılarını kaybedip sıvı bir hale soğuyarak mevcut durumlarını değiştirmeleri mümkündür. Kur'an'ın başka bir yerinde, Kıyamet gününün bir alameti olarak şu ifade yer almaktadır:

The Qur’an mentions in several places that great celestial events will take place on that promised day, and as a result change will affect different celestial bodies in their positions and characteristics, as well as their inter-relations. One of these events changes the sky making it like molten lead, or molten metals generally as signified by the Arabic word used here, al-muhl. These statements should be reflected upon by physicists and astronomers. They suggest that most probably celestial bodies are composed of metals that have melted and taken gas form, which is a stage far beyond that of melting by excessive heat. It is possible that they will lose their heat on the Day of Judgement and cool down to a fluid stage, changing their present status. Elsewhere in the Qur’an we have the following statement as a mark of the Day of Judgement:

"Yıldızlar döküldüğünde ve dağıldığında?" (81:2)

“ When the stars fall and disperse? (81:2)

Her hâlde bu, bilimsel araştırmacıların daha fazla incelemeye değer bulabileceği ya da bulamayacağı, yalnızca olası bir açıklamadır. Bizlere gelince, metni okuyoruz ve gökyüzünün erimiş metal gibi, dağların ise yün tutamları gibi olduğu, çarpıcı bir tabloyu gözümüzde canlandırıyoruz. Ayrıca insanlara olağandışı bir biçimde izler bırakan korkunç olayların bu tasvirinin ötesinde neler olduğunu da düşünüyoruz; Kur'an bunları doğru bir şekilde betimlemektedir:

At any rate, this is only one possible explanation, which may or may not be worth further study by scientific researchers. As for us, we read the text and look at the awesome image painted, with the sky becoming like molten metal and the mountains like tufts of wool. We also contemplate what is beyond this image of frightening events that leave their marks on people in an unusual way which the Qur’an accurately describes:

Bu sure, insanın iyilik ve kötülükle nasıl karşılaştığını, hem iman hem de inkâr durumlarında anlatmaktadır. Ayrıca mü'minlerin niteliklerini ortaya koymakta ve günahkârların akıbetiyle tezat oluşturacak şekilde onların nihai sonunu bildirmektedir.

The surah now depicts how man faces good and evil, in both situations of faith and unfaith. It also outlines the qualities of the believers and states their ultimate end in contrast to the fate of those who are guilty:

İnsan huzursuz bir yaratılışla doğmuştur: başına bir felaket geldiğinde tedirgin olur; hayra erişince ise cimriliği artar.

Man is born with a restless disposition: when misfortune befalls him, he is fretfid; and when good fortune comes his way, he grows tight-fisted.

Hayır, bu durum namaz kılanlar için geçerli değildir; onlar ki namazlarını sürekli kılarlar ve namazlarına devam ederler; mallarından, isteyene ve yoksul kalmış olana belli bir pay ayırırlar; Hesap Günü'ne iman ederler; Rableri'nin azabından korkarlar, çünkü Rableri'nin azabından hiç kimse kendini tamamen güvende hissedemez; iffetlerini, eşlerinden veya sağ ellerinin sahip olduğu cariyelerinden başkasına karşı korurlar — çünkü bu durumda onlar kınanmazlar; ama bunun ötesine geçmek isteyenler işte onlar haddi aşanlardır; emanetlerine ve verdikleri sözlere bağlı kalırlar; şahitlik yaptıklarında hakkı ayakta tutarlar; ve namazlarını gereği gibi korurlar. İşte onlar, cennet bahçelerinde ikram edilecek kimselerdir. (Ayet 19-35)

Not so those who pray, and always attend to their prayers; who give a due share of their possessions to the one who asks [for help] and the one who is deprived; who believe in the Day of Judgement; who stand in fear of their Lord's punishment, for none may feel totally secure from their Lord's punishment; who guard their chastity except with those joined to them in marriage, or those whom they rightfully possess — for then, they are free of all blame, whereas those who seek to go beyond that [limit] are indeed transgressors; who are faithful to their trusts and to their pledges; who stand up for the truth when they bear witness; and who attend to their prayers without fail. They are the ones to be honoured in the gardens of paradise. (Verses 19-35)

Kur'an'ın imansız bir insana dair çizdiği tablo dikkat çekici ölçüde isabetli ve anlatımı güçlüdür. Onu bu tür niteliklerin üstüne ancak iman çıkarabilir.

The picture the Qur’an draws of a man devoid of faith is remarkably accurate and expressive. Only faith can elevate him above such qualities.

Onu huzur bağıyla bağlayan imandır; böylece kötülükle karşılaştığında telaşa kapılmaz ve işleri yolunda gittiğinde cimri olmaz: "Gerçekten insan, huysuz ve sabırsız yaratılmıştır: Başına bir kötülük geldiğinde feryat eder; bir iyilik eriştiğinde ise cimrileşir." (Meâric, 19-21)

Sure refers to the sura: "Sure şimdi, insanların ortak özelliği olan huzursuzluk ve kaygıdan uzak olan müminleri ayrıntılı biçimde anlatmaktadır. "Ancak namaz kılanlar ve namazlarını sürekli gözetenler hariç" (Ayet 22-23). Namaz, İslam'ın imanın işareti olan temel bir görevi olduğu doğrudur. Ancak bundan çok daha fazlasıdır: Yüce Allah ile iletişim kurmanın ve O'na gerçek kulluğun işaretidir. Namazda Yüce Allah ile kul arasındaki konumlar açık ve belirgin biçimde ortaya konur. Sure burada, müminlerin namazlarını her zaman ve her durumda gözettiklerini ekler. Böylece kalıcılık ve istikrar imajı çizer. Namazları ihmal veya tembellik nedeniyle aksatılmaz. Bu, kalıcı bir bağdır. Peygamber nafile ibadet yaptığında bunu düzenli olarak yapardı. Ayrıca şöyle buyurmuştur: "Allah'a en çok hoş gelen amel, az da olsa devamlı olandır." [Sahih hadis kaynaklarının altısında da rivayet edilmiştir.] "Bunlar, mallarında isteyene ve mahrum olana belli bir pay ayırırlar" (Ayet 24-25). Bu belli pay özellikle zekât ve belirli miktarlardaki diğer hayır bağışlarıdır. Bunlar, tüm müminlerden hak olarak vaciptir. Bu ifadenin daha geniş bir anlamı da olabilir: Müminlerin, bu tür muhtaç kimseler için hak olduğunu düşünerek mallarından bir pay ayırmaları anlamına gelir. Bunu yapmak, cimriliğden kurtulmak ve mal biriktirme arzusunun üstüne çıkmak demektir. Ayrıca topluluk içinde zengin olan kişinin, mahrum olana karşı görevinin farkında olmasını da ifade eder. Bir mümin, muhtaç ve mahrum kimselerin malının bir kısmında hakkı olduğunu kabul ettiğinde, Allah'ın kendisine verdiği nimeti ve insanlarla olan bağını kabul etmiş olur. Bu, hırs ve cimrilikten kurtulmanın işaretidir. Ayrıca Müslüman toplumda karşılıklı iş birliğini ve ilgiyi güvence altına alır. Bu nedenle zekât, hem bireyin kendi iç dünyasında hem de toplumun hayatında birkaç düzeyde uzanan önemi olan bir farz olarak görünmektedir.

The surah now gives a detailed account of the believers who do not share the common human feature of restlessness and worry. “Not so those who pray, and always attend to their prayers” (Verses 22-23) It is true that prayer is an essential Islamic duty providing the mark of faith. Yet it is much more than this: it is rather the means of contact with God Almighty and the sign of true servitude to Him. In prayer, the relative positions of God and servant are clearly and specifically outlined. The surah adds here that believers attend to their prayers all the time and in all situations. It thus gives an image of permanence and stability. Their prayer is disrupted through negligence or laziness. It is a permanent bond. When the Prophet performed voluntary worship, he used to do so regularly. He also said: “The actions that please God most are the ones offered regularly, even though they may be small.” [Related in all six anthologies of authentic ahadith.] “ Who give a due share of their possessions to the one who asks [for help] and the one who is deprived” (Verses 24-25) This due share is zakat in particular and other charitable donations of specified amounts. These are due, by right, from all believers. Perhaps this statement has a broader meaning too, signifying that believers assign a share of their wealth considering it to be due for such needy people. To do so is to rid oneself of stinginess and to rise above the desire to amass wealth. It also implies a recognition by the one who is well off within the community of believers of his duty towards the one who is deprived. When a believer accepts that the needy and the deprived have a rightful claim to a portion of his wealth, he acknowledges the grace God has bestowed on him and the bond he has with fellow human beings. It signifies freedom from greed and stinginess. Moreover, it guarantees mutual cooperation and care within the Muslim community. Thus, zakat appears a duty with far-reaching significance on several levels, within oneself and in the life of the community.

Sure serede, Peygamber'in ﷺ Kur'an okuduğu yere koşarak gelen kâfirleri gösterir. Oraya vardıklarında, onun etrafında gruplar hâlinde toplanırlardı. Sure, onların acele edip gruplaşmalarını eleştirir; çünkü onun sözlerini dinleme ya da öğüdüne kulak verme niyetleri yoktu.

The surah then depicts a Makkan scene in which we see the unbelievers going hurriedly to where the Prophet was reading the Qur’an. Once there, they would split into groups around him. The surah criticizes their hurrying and grouping when they had no intention of listening to or of heeding his advice:

Kafirlerin neyi var ki, sana doğru, sağdan ve soldan, gruplar hâlinde koşuşup duruyorlar? (Ayet 36-37)

What is wrong with the unbelievers, that they run confusedly before you, from the right and the left, in crowds? (Verses 36-37)

Soru içinde ima edilen bir alay var. Bu, onların karmakarışık hareketlerini anlatıyor; Arapça ifade, sanki yönlendiriliyormuş gibi bir çağrışım da taşıyor. Soru, onların şaşkınlığına hayret ediyor: aceleyle hareket ediyorlar, ama hidayet almak gibi bir niyetleri yok. Yalnızca Peygamber'in ne dediğini öğrenmek istiyorlar, sonra da duyduklarına nasıl karşı koyacaklarını tartışmak için küçük gruplara ayrılıyorlar. Peki, onların nesi var? “Her biri nimet cennetine girmeyi umuyor mu?” (Ayet 38) Davranışları yalnızca cehenneme götürürken, cennete ve onun nimet bahçelerine girmeyi nasıl umabilirler? Tanrı'ya inanmadıkları, Peygamber'e karşı çıktıkları, İslam'a karşı entrika çevirdikleri hâlde, Tanrı katında yüksek bir mevkileri olduğunu ve bu yüzden cennete gireceklerini mi sanıyorlar? Böyle bir yükselişe erişebilmek için Tanrı katında çok yüksek bir değere sahip olduklarını kendilerince hayal ediyor olmalılar.

There is implied sarcasm in the question. It describes their confused movement, with the Arabic expression adding a connotation of their being led. The question wonders at their confusion: they move hurriedly, but without any intention of receiving guidance. They only want to learn what the Prophet says before splitting into small groups discussing how to resist what they have heard. What is wrong with them, then? “Does every one of them hope to enter a garden of bliss?” (Verse 38) How can they entertain such hopes when their behaviour leads only to hell, and not to heaven and its gardens of bliss? Do they think that they have a high position with God to ensure that they will enter heaven despite the fact that they disbelieve in Him, oppose the Prophet, scheme against Islam? They must imagine that they command very high value with God to achieve such elevation.

"Hayır!" cevabı hızlı ve kesindir. Olumsuz biçimde verilmiştir ve bir küçümseme ifade eder. "Biz onları, bildikleri maddeden yarattık" (39. ayet). Onlar, kendilerinin iyi bildikleri, aşağılık bir sıvıdan yaratıldıklarının farkındadırlar. Burada, hiçbir incitici kelime kullanılmadan, onların bütün kibir ve büyüklenmelerini yerle bir eden, örtük ama derin bir dokunuş vardır. Yine de ayet, tam bir boyun eğmişlik ve rezillik hâlini gözler önüne serecek biçimde ifade edilmiştir. Kâfir oldukları ve kötü işler yaptıkları hâlde, hangi maddeden yaratıldıklarını bildikleri için cennete girmeyi nasıl umabilirler? Allah'ın ölçüsünde onlar, O'nun lütfunu kazanmak için fazlasıyla aşağıdadırlar. Öyleyse O, herkesi amellerine göre hüküm ve adaletle karşılama kanununu, yalnızca onlar için neden bir kenara bıraksın ki?