Sure badan itibaren, sure inkâr edenlerin, ilahi dine karşı direnmeye devam eden kimselerin durumunu ele almaktadır. Bunlar, Peygamberin savunduğu şeyin mahiyetini anlamamışlardı. Bu yüzden onunla uzlaşmaya çalıştılar; onun vazgeçmesini ya da kendilerini en çok rahatsız eden kısmından en azından taviz vermesini umarak. Surenin son bölümü, bu durumu, onların Peygamberle uzlaşma arayışı, Peygamberin takipçilerine zulmetmeleri, insanları Allah'ın mesajından uzaklaştırmaları ve cennette ödül sağlayan iyilik yolunu reddetmeleri fonunda ele almaktadır:
The surah now looks at the situation of the unbelievers who persist in their opposition to the divine faith. These did not understand the nature of what the Prophet advocated. Therefore, they tried to compromise with him, hoping that he would stop, or at least forgo the part of it that most offended them. The last section of the surah deals with this situation against the backdrop of their seeking a compromise with the Prophet, persecuting his followers, turning people away from God’s message and rejecting the way of goodness that ensures reward in heaven:
Kur'an'ı sana aşama aşama indiren biziz.
It is We who have bestowed the Quran upon you by gradual revelation.
Rabbinin hükmünü sabırla bekle ve bu günahkârlardan ve inkârcılardan hiçbirine aldırma. Rabbinin adını sabah akşam an. Geceleyin Ona secde et ve uzun gece boyunca Onu sınırsız yüceliğiyle tesbih et. (Ayet 23-26)
Await, then, your Lord's judgement in all patience, and pay no heed to any of these sinners and unbelievers. Remember your Lord's name morning and evening. At night prostrate yourself before Him, and extol His limitless glory throughout the long night. (Verses 23-26)
Bu dört âyet, İslam inancının önemli bir ilkesini özetlemektedir; bu ilkeyi, onu savunanların tam olarak kavrayıp takdir etmeleri gerekir. Bu ilkenin insan ruhundaki ve pratik hayattaki etkilerini incelemeleri gerekir.
These four verses sum up an important principle of the Islamic faith, one which its advocates should fully understand and appreciate. They should study its effects within the human soul and in practical life.
Allah'ın Elçisi, inkârcılarla doğrudan yüzleşiyor, onları Tanrı'nın birliğine inanmaya çağırıyordu. Peygamber ﷺ bu daveti savunurken yalnızca farklı inançlarla karşı karşıya değildi. Durum öyle olsaydı iş çok daha kolay olurdu. Müşriklerin çok tanrılı inançları, açık, basit ve mantıklı İslam inancını reddetmek için onlara sağlam bir dayanak verecek kadar zayıf ve temelsizdi. Tarihte anlatılan ve Kur'an'da kaydedilen, onların sert ve kararlı direnişine yol açan şey ise bir dizi koşul ve düşünceydi. Birinci etken, bu kimselerin sosyal konumları ve hâkim değerlerle övünmeleri, bunların getirebileceği maddi çıkarlarıydı. Bu da onları, açıkça doğru olanlara direnerek, zayıf ve yanlış inançlarına sımsıkı sarılmaya itiyordu. Benzer biçimde, cahiliye düzeni altında yaşamak, her türlü zevke ve her arzunun tatmin edilmesine izin veriyordu. Dolayısıyla bunlara düşkün olanların, ahlaka ve yüksek değerlere ciddi bir yaklaşım benimseyen, bütün ahlaksız ve şehvani uygulamaları ortadan kaldıran bir inanca direnmesi bekleniyordu. Bütün bu etkenler, İslam mesajı ilk ortaya konduğunda ona karşı durdu. Her toplumda ve her kuşakta da ona karşı durmaya devam ediyorlar. Bunlar iman mücadelesindeki temel güçlerdir ve bu mücadeleyi zorlu bir savaşa dönüştürür; iman için çalışanların bütün bu zorluklar karşısında sebat etmesini, büyük fedakârlıklara hazır olmasını gerektirir. Bu yüzden İslam'ın davetçileri, yer ve zaman ne olursa olsun, bu dört ayette özetlenen hakikati tam olarak kavramalı ve bunların nazil olmasına yol açan koşulları öğrenerek, bunları kendi durumlarına da uygulamalıdır.
God’s Messenger faced the unbelievers directly, calling on them to believe in God’s oneness. In advocating his message, the Prophet was not merely facing different beliefs. Had it been so, the case would have been much easier. The unbelievers’ polytheistic beliefs were too flimsy and groundless to give them any solid ground to reject the clear, simple and logical Islamic faith. Instead, what led to their fierce and determined opposition, reported in history and recorded in the Qur’an, was a host of circumstances and considerations. Social position as well as pride in prevailing values and what they might entail of material interest constituted the first factor motivating such people to hold tight to their flimsy and false beliefs, resisting those that were evidently true. Similarly, life under a system of jdhiliyyah allowed indulgence in every type of pleasure and gratification of every desire. Hence, people who were keen to indulge in these were expected to resist a faith that adopted a serious approach to morality and high values, stamping out all immoral and carnal practices. All these factors stood up against the Islamic message when it was first advocated. They continue to stand up against it in every community and every generation. They represent the essential forces in the battle of faith, making it a hard-fought battle, requiring those fighting for faith to stand firm in the face of all such difficulties, willing to make great sacrifices. Therefore, advocates of Islam, regardless of place or time, must fully understand the truth summed up in these four verses and learn the circumstances leading to their revelations so that they apply to them too.
Peygamber, Rabbinden kendisine gelen talimatları aldı; buna göre halkını uyarmakla yükümlüydü. Bu talimatları yerine getirmeye başladığında, insanları onun mesajından uzaklaştıran ve kendi inançlarında ısrar etmeye yönelten etkenler ve koşullarla karşılaştı; bu inançların ne kadar zayıf ve savunulamaz olduğunu bilmelerine rağmen. Son derece inatçıydılar ve inançlarını, toplumsal düzenlerini, kişisel çıkarlarını ve alışık oldukları uygulama ve zevklerini korumak için sert bir mücadele verdiler. Yeni inancın tüm bunları tehdit ettiğini fark ettiler. Sistemlerini ve eski yollarını savunmaları birkaç biçimde kendini gösterdi: Yeni inancı kabul eden az sayıdaki müminlere zulmetmekle, onları fiziksel işkence ve zorla eski yollarına döndürmeye çalışmakla başladılar. Ayrıca yeni inancın ve onu tebliğ eden Resulullah ﷺ'in kötü bir imajını oluşturmaya çalıştılar; asılsız suçlamalarda bulundular ve yalan söylentiler yaydılar. Bu yolla insanların yeni inanca katılmasını engelleyebileceklerini umdular. İnsanların yeni inanca girmesini engellemenin, bu inancı kabul edip doğruluğunu hissettikten sonra onları ondan geri döndürmeye çalışmaktan çok daha kolay olacağını düşündüler.
The Prophet received instructions from his Lord requiring him to warn his people. When he began carrying out his instructions, he was faced with those factors and circumstances that turned people away from his message and motivated them to persist with their own beliefs, knowing how flimsy and insupportable these were. They were very stubborn, and fought hard to preserve their beliefs, social order, personal interests and familiar practices and indulgences. They realized that the new faith threatened all these. Their defence of their system and old ways took several manifestations, starting with persecuting the few believers who responded to the new faith and trying to turn them back to the old way by force and physical torture. They also tried to give the new faith a bad image, making false accusations and spreading false rumours about it and the Messenger preaching it. They hoped that in this way they could prevent people from joining it. They thought that stopping people joining the new faith would be much easier than trying to turn them back from it after they had embraced and felt its truth.
Aynı zamanda inkârcılar, olağan baskı ve tehditlerin yanı sıra, Peygamberi kendileriyle uzlaşmaya ikna etmek için çeşitli çekicilik yollarını da denediler. İnançlarına, geleneklerine ve uygulamalarına yönelik saldırısını durdurmasını ve her iki taraf için de kabul edilebilir bir tür uzlaşma bulmasını istediler. İnsanlar, çatışan çıkarları ve iddiaları olduğunda genellikle bir tür birlikte yaşama düzeni (modus vivendi) bulmaya çalışır. Aynı ya da çok benzer yöntemlerle, İslam'ın savunucuları da sıklıkla karşılaşır.
At the same time, the unbelievers also tried different aspects of temptation, alongside the usual pressures and threats, to persuade the Prophet to meet them halfway. They wanted him to stop his onslaught against their beliefs, traditions and practices, and to work out some compromise, which would be acceptable to both parties. People normally try to work out a sort of modus vivendi when they have conflicting interests and claims. These same methods, or very similar ones, are often faced by the advocates of Islam.
Peygamber olarak, Allah'ın bir Elçisi olduğu için Allah'ın koruması ve yardımından yararlandığı doğrudur; ancak o, zorlu baskılarla karşılaşan bir insandı ve düşmanlarından çok daha zayıf olan küçük bir mümin topluluğundan başka desteği yoktu. Allah tüm bunların farkındaydı. Bu nedenle onu, bütün bunlarla desteksiz başbaşa bırakmadı ve önünde izlemesi gereken yolu işaretlemeden bırakmadı. Dolayısıyla bu dört ayet, bu çok gerekli desteğin özünü oluşturmaktadır.
It is true that, as a Messenger of God, the Prophet enjoyed God’s protection and help, yet he was a human being facing difficult pressures and supported only by a small band of believers who were far weaker than their opponents. God was aware of all this. Therefore, He did not abandon him, leaving him to face all this without support, or without marking the road ahead for him to follow. These four verses thus provide the essence of this much-needed support.
"Biz Kur'an'ı sana kademe kademe indiren Biziz." (Ayet 23) Bu, bu mesajın nereden geldiğini ve onu duyurma görevini kimin verdiğini belirten ilk noktadır. Mesaj Allah'tan gelir ve Ondan başka hiçbir kaynağı yoktur. Kur'an'ın ana hatlarıyla ortaya koyduğu mesajdır. Saf kaynağından gelmeyen hiçbir şeyle karıştırılamaz. Kendi kaynağı dışında hiçbir yerden gelen bir şeyi bünyesine katmaz. Doğasına yabancı hiçbir şeyi ödünç almaz.
“It is We who have bestowed the Quran upon you by gradual revelation.” (Verse 23) This is the first point, stating where this message comes from and who has assigned the duty of its advocacy. It comes from God, having no source other than Him. It is the message the Quran outlines. It cannot be mixed up with anything that does not come from its pure source. It will incorporate nothing that comes from anywhere other than its own source. It will borrow nothing alien to its nature.
Üstelik Qur'an'ı indiren ve tebliğini emanet ettiği Peygamber'i, Qur'an'ı kendisine veren Allah olan Tanrı, onu yalnız bırakmayacak ve kendi haline terk etmeyecektir.
Moreover, God, who revealed the Qur’an and entrusted the message to its advocate, will not abandon him or leave him to his own devices when it is He who gave him the Qur’an.
Ancak batıl kibirle davranır ve kötülük kendi borazanını öttürür. Müminlere sıkıntılar yüklenir ve zulme maruz bırakılırlar. İlahi dinin düşmanları, insanları bu dinden uzaklaştırmak için araçlara sahiptir ve amaçlarına ulaşmak için farklı yollar kullanırlar. Kendi inançlarını sürdürme, geleneklerini koruma ve sapkın ve bozuk yollarına bağlı kalma konusunda kararlı görünürler.
Yet falsehood behaves with insolence, and evil blows its own trumpet. Hardship is inflicted on the believers and they are subjected to persecution. The enemies of the divine faith possess the means to turn people away from it, and they use different tactics to achieve their purpose. They appear adamant about maintaining their beliefs, preserving their traditions and following their erring and corrupt ways.
Sonra birdenbire uzlaşma fırsatı sunarlar ve bir uzlaşma ihtimalini ortaya koyarlar. Böyle bir durumda, bu tür bir teklifi geri çevirmek zordur.
Then, suddenly, they offer the opportunity for reconciliation and hold out the prospect of compromise. In such circumstances, such an offer is hard to resist.
İkinci nokta, net bir talimat içermektedir: "Bu nedenle Rabbinin hükmünü tüm sabırla bekle ve bu günahkârlardan ve inkârcılardan hiçbirine kulak asma." (Ayet 24) Tüm meseleler Tanrı'nın iradesine tabidir. Kötülüğün ve yalanın günlerini yaşamasına izin verebilir ve mü'minlerin imtihanının uzun sürmesine de izin verebilir. Bütün bunlar, O'nun iradesinin yerine getirildiği bir amaca yönelik olacaktır: "Bu nedenle Rabbinin hükmünü tüm sabırla bekle", hükmü vaktinde gelene kadar. Peygambere verilen talimat, ona maruz kalabileceği her türlü zarara ve yaşayabileceği tüm imtihanlara rağmen azimli olmasını gerektirmektedir. Yalanın zafer kazandığını ve kötülüğün böbürlendiğini görse bile sabırlı kalmalıdır. Dahası, Kur'an'ın koyduğu hakikate bağlı kalmakta da azimli olmalıdır. Davet ettiği mesajdan ödün verilmesi pahasına herhangi bir uzlaşma teklifini ya da orta yolu dinlememelidir: "Bu günahkârlardan ve inkârcılardan hiçbirine kulak asma." Onlar hiçbir iyi ya da yararlı şey sunmazlar.
Here comes the second point, stating a clear directive: “Await, then, your Lord's judgement in all patience, and pay no heed to any of these sinners and unbelievers.” (Verse 24) All matters are subject to God’s will. He may allow evil and falsehood to have their day, and He may allow the believers’ trial to last long. All this will be for a purpose that sees His will being done: “Await, then, your Lord's judgement in all patience” until it comes at its appointed time. The instruction given to the Prophet requires him to persevere despite all the harm to which he may be exposed, and all the trials he may be put through. He is to remain patient even when he sees falsehood achieving victory, and evil taking airs. Moreover, he is to persevere in holding to the truth the Qur’an lays down. He is not to listen to any offer of compromise or a meeting halfway if this is at the expense of the message he is advocating: “Pay no heed to any of these sinners and unbelievers.” They do not offer anything good or beneficial.
Onlar nasıl (buna hak kazanabilir), oysa onlar günahkâr ve inkârcıdırlar? Sizden bir uzlaşma istediklerinde, sunabilecekleri şey yalnızca bir günah ve küfür payıdır. Onların hoşuna gidecek ve sizi ayartacak olduğunu düşündükleri şeyleri sunarlar. Ona gerçekten ayartıcı olan şeyleri sundular: iktidar, servet ve kadınlar. Onu kendilerinin lideri yapmaya ve aralarındaki en zengin kişi kılmaya razıydılar.
How can they, when they are sinners and unbelievers? All that they offer you, when they try to compromise, is a share of sin and disbelief. They offer what they think will please and tempt you. They offered him what was indeed tempting: power, wealth and women. They were willing to make him their leader and to make him the richest among them.
Onlara ayrıca güzel kadınlar da teklif ettiler. ‘Utbe bin Rabi‘a ona şöyle dedi:
They also offered him pretty women. ‘Utbah ibn Rabi(ah said to him:
"Bu savunduğun işi bırak, sana kızımı eş olarak vereyim. Kureyş'in en güzel kızları bende." Batılı savunanlar, hakikatin savunucularına böyle cazip teklifler sunarak onların mesajlarını susturmaya çalışırlar.
“Abandon this matter you are advocating and I will give you my daughter as your wife. I have the prettiest daughters among the Quraysh.” Those advocating falsehood always make such tempting offers to advocates of the truth, seeking to silence their message.
“Rabbinin hükmünü sabırla bekle ve bu günahkârlardan ve inkârcılardan hiçbirine kulak asma” (Ayet 24). Sen ile onlar arasında buluşma noktası yoktur. Senin yönteminle onlarınkini, hakikatinle onların batılını, nurunla onların karanlığını, imanınla onların inkârını, hakikat mesajınla onların cahiliyyesini ayıran geniş uçurum üzerine hiçbir köprü kurulamaz.
“Await, then, your Lord's judgement in all patience, and pay no heed to any of these sinners and unbelievers” (Verse 24) There is no meeting point between you and them. No bridge can be built over the wide gulf separating your method from theirs, your truth from their falsehood, your light from their darkness, your faith from their disbelief, your message of truth from their jahiliyyah.
Peygamber'e sabretmesi emredilir; sıkıntı sürekli olsa, imtihan ağır olsa ve fitne güçlü olsa bile. Yine de sabır kolay gelmez. Yardıma ve desteğe her zaman ihtiyaç vardır.
The Prophet is told to remain patient, even though the adversity may be continuous, the trial hard, and the temptation powerful. Yet patience does not come easy. Help and support are always needed.
Böylece: "Rabbinin adını sabah akşam an. Geceleyin Ona secde et ve uzun gece boyunca sonsuz yüceliğini tespih et" (Ayet 25-26). Özetle, ihtiyaç duyulan tüm yardım ve destek budur: günün başında ve sonunda Rab'bin adını anmak, geceleri Ona secde etmek ve uzun uzun Onu tesbih etmek. Peygamber'e (ﷺ), bu yolların, ona Kur'an'ı veren ve mesajını emanet eden Allah ile bağını sürdürmesinin araçları olduğu söylenmektedir. Tüm gücün kaynağı Odur. Yol uzun, taşıdığı yük ağırdır ve ona çok destek gerekir. Şimdi bu destek, uzun gece boyunca Onu tesbih ederek Tanrı ile temasını sürdürmek olarak belirlenmektedir.
Hence: “Remember your Lord's name morning and evening. At night prostrate yourself before Him, and extol His limitless glory throughout the long night” (Verses 25-26) This, in a nutshell, is all the help and support that is needed: remembering God’s name at the beginning and end of the day, prostrating before Him at night, and glorifying Him at length. The Prophet is told that these are the means to maintain the bond with God who gave him the Qur’an and who entrusted him with His message. He is the source of all power. The way ahead is long, the burden he carries is heavy, and he needs much support. Now, the support is identified as maintaining contact with God by glorifying Him through the long night.
Böylece kul, Rabbiyle baş başa kalır, doğrudan O'na yönelir, O'ndan lütuf ve destek umar, her sıkıntıyı gideren ve yorgunluğu hafifleten merhametini hisseder. O'nun kudreti, kulların zayıflığını ve azlığını güce dönüştürür. Dünyevi yüklerini bırakıp kendilerine emanet edilen büyük görevi düşündüklerinde, içinden geçtikleri bütün zorlukları küçümseyecekler ve önlerindeki işi sürdürme azimleri de o ölçüde güçlenecektir.
Thus, the servant meets his Master alone, speaking to Him directly, looking up to Him for favour and support, feeling His compassion that removes all trouble and relieves exhaustion. His power will transform His servants’ weaknesses and lack of numbers. When they shed their earthly burdens and look at the great task entrusted to them, they will think little of all the hardships they are going through and their resolve to get on with the task ahead will be that much strengthened.
Allah'ın adı yerine "Tanrı" yazılmalıdır. Peygamber için ﷺ kullanılmalıdır.
Tanrı pek merhametlidir. Mesajını Peygamber'ine emanet etmiş ve Kur'an'ı ona indirmiştir. Yolunda karşılaşacağı zorluğu bilmektedir. Bu yüzden onu desteksiz bırakmamıştır. Aksine, zorlu yolculuğunda en faydalı ve etkili olacağını bildiği destek ve yardımı ona vermiştir. Bu destek, zamandan, koşuldan ve yerden bağımsız olarak ilahi mesajın tüm savunucularına hâlâ gereklidir. Aynı mesaj, aynı koşullar, batılın aynı inatçı karşıtlığıyla ve aynı nedenlerle karşı karşıyadır. Batıl da ona karşı aynı araç ve yöntemleri kullanmaktadır. O hâlde hakikatin kullandığı araçlar, Tanrı'nın en etkili olduğunu bildiği araçlar olsun.
God is ever merciful. He entrusted His servant, the Prophet, with His message and revealed the Qur’an to him. He is aware of the hardship he would meet along his way. Therefore, He did not leave him without support. On the contrary, He gave him the support and help He knew to be most useful and effective along his difficult journey. This remains the support needed by all advocates of the divine message, regardless of time, circumstance or place. It is the same message, with the same circumstances, facing the same intransigent opposition by falsehood, and for the same reasons. Falsehood employs the same tools and means against it. Let, then, the means the truth employs be the ones God knows to be the most effective.
Ilahi mesajın davetçilerinin daima aklında tutması gereken hakikat, Allah'ın bu mesajın ilk davetçisi Hz. Muhammed ﷺ'e kazandırdığı hakikattir. Mesajı tebliğ görevi Allah tarafından verilmiştir ve bu mesaj hâlâ O'nun mesajıdır. Ortaya koyduğu hakikat, günahkârların ve inkârcıların savunduğu batılla asla karıştırılamaz.
The truth advocates of the divine message should always bear in mind is the one God impressed on the first advocate of this message, the Prophet Muhammad (peace be upon him). The duty to advocate the message is assigned by God, and it remains His message. The truth it outlines can never be mixed with the falsehood advocated by sinners and unbelievers.
Bu nedenle hak ile batıl arasında bir buluşma noktası ya da uzlaşma olamaz. Hakkı savunanlarla batılı savunanlar arasında da yarı yolda bir buluşma olamaz. Bunlar birbirleriyle hiç kesişmeyen iki yoldan giderler. Batıl bazen çok güçlü olup, sayıca az ve zayıf olabilen müminleri ezebilirse, bu, Allah'ın sonsuz hikmeti gereği buna izin vermesi sebebiyledir. Böyle bir durumda tek yol sabırla beklemek ve Allah'ın hükmünü beklemektir.
Hence, there can be no meeting point or reconciliation between the truth and falsehood. Nor can there be any halfway meeting between those advocating the truth and those advocating falsehood. They follow two ways that never meet. Should falsehood at times be very powerful and able to subdue the believers, who may be weak and small in number, it will be so because God, in His infinite wisdom, allows this. In such a situation, the only way is to remain patient and await God’s judgement.
Bu arada, yardım gecenin ibadetiyle ve Allah'ı tesbih ederek aranmalıdır. Bu, işe yaracağı kesin olan tek yardımdır.
In the meantime, support should be sought through night worship and glorification of Him. This is the only help that is guaranteed to work.
Bu, Peygamber'in ﷺ izinden gitmek ve yoluna uymak isteyenlerin tamamen anlaması gereken temel bir gerçektir.
This is an essential truth that must be fully understood by those who want to follow the Prophet’s footsteps and tread along his way.