Elif. Lâm. Mîm. Bu Kitabın indirilmesi, şüphe yok ki, âlemlerin Rabbi tarafındandır. Yoksa "Onu uydurdu" mu diyorlar? Hayır, o, Rabbin tarafından gelen hakikattir; önceden kendilerine hiçbir uyarıcı gelmemiş bir topluluğu uyarman ve doğru yola erdirilmeleri için (indirilmiştir). (Secde, 1-3)

Alif. Lām. Mīm. The revelation of this Book comes, beyond any doubt, from the Lord of all the worlds-. Do they say: ‘He has invented it?’ It is indeed the truth from your Lord, so that you may warn a community to whom no warner has come before you, and that they may be guided. (Verses 1-3)

Sûrenin başında yer alan üç ayrı harf, Kur'ân'ın ilk muhatapları olan Araplara iyi tanıdık geliyordu. Bu harflerden ve benzerlerinden nasıl bir söz kurulabileceğini biliyorlardı. Onların kurduğu sözle bu Kur'ân arasındaki büyük farkı da çok iyi biliyorlardı. Bu, söz uzmanlarının ve fikirleri, anlamları kelimelere ve cümlelere dökme pratiği yapan herkesin fark edeceği geniş bir uçurumdur.

The three separate letters the sūrah begins with were well known to the Arabs who were the first to be addressed by the Qur’ān. They knew what speech they could compose of them and their like. They knew full well the great difference between their composition and this Qur’ān. It is a wide gulf recognized by any speech expert and anyone who practises putting ideas and meanings into words and sentences.

Böyle bir kişi, Kur’ân metninin, insanların kalplerine ve akıllarına hitap ederken onu özellikle etkili kılan, içkin ve ince bir güce sahip olduğunu fark eder. Hiçbir beşerî eser bu türden bir etkiye sahip olamaz. Bu, inkâr edilemeyecek bir gerçektir. Kur’ân dinleyen biri, dinlediğinin Kur’ân olduğunu bilmese bile, onu mutlaka tanıyacak ve diğer bütün konuşmaları bir yana bırakarak ona karşılık verecektir. Her türden insanın yaşadığı ve bu gerçeği doğrulayan örnekler pek çoktur.

Such a person realizes that the Qur’ānic text has an inherent, subtle power that makes it particularly effective as it addresses people’s hearts and minds. No human composition can have any similar effect. This is a fact that cannot be denied. A listener to the Qur’ān will definitely recognize it and interact with it, to the exclusion of all other speech, even though he might not know that what he is listening to is the Qur’ān. Numerous are the examples people of all sorts have experienced, confirming this fact.

Kur’an ile insanların harf ve seslerle uydurduğu şeyler arasındaki fark kapatılamaz niteliktedir. Bu, Allah'ın yaratışı ile insanların herhangi bir alanda ürettiği şeyler arasındaki uçurumla aynıdır. Tanrı'nın yaptığı şey benzersiz ve olağanüstüdür. En sıradan şeylerde bile insanlar bunun bir benzerini yapamaz. Wait, I must correct myself here: the rules require "God" to be written as the Turkish word for God, never "Allah". My translation above should therefore read: Kur’an ile insanların harf ve seslerle uydurduğu şeyler arasındaki fark kapatılamaz niteliktedir. Bu, Tanrı'nın yaratışı ile insanların herhangi bir alanda ürettiği şeyler arasındaki uçurumla aynıdır. Tanrı'nın yaptığı şey benzersiz ve olağanüstüdür. En sıradan şeylerde bile insanlar bunun bir benzerini yapamaz.

Peygamberin uyarmakla emrolunduğu kişiler müşrikler, yani Tanrı'ya ortak koşan insanlardı. Bu yüzden sure, ilahlığın gerçeğini bilmelerini sağlayan Tanrı'nın sıfatını açıklar. Ayrıca bu büyük adın, yani Tanrı adının kime ait olduğunu ve O'nun konumuna kimin asla ortak tutulmaması gerektiğini de ayırt eder:

Those whom God’s Messenger is ordered to warn were polytheists, people who associated partners with God. Therefore, the sūrah explains God’s attribute by which they know the truth of Godhead. It also distinguishes who deserves to have this great name, God, and who must never be associated with His status:

Allah, Rabbin, gökleri ve yeryüzünü, aralarında bulunan her şeyi altı günde yaratan ve Arş üzerine yerleşendir. Sizin O'ndan başka ne bir koruyucunuz vardır ne de sizin için O'nun katında şefaatte bulunacak bir kimse. Hâlâ düşünmeyecek misiniz? Gökyüzündeki boşluktan yeryüzüne kadar var olan her şeyi O düzenler ve yönetir. Sonunda her şey, sizin hesabınızla bin yıl uzunluğundaki bir günde, O'na yükselecektir (hüküm için). İşte O, insan algısının erişemediği her şeyi ve gözle görülebilen her şeyi bilendir; Aziz'dir, Rahîm'dir. Yarattığı her şeyi en güzel biçimde kılandır. İnsanın yaratılışına çamurdan başlamıştır. Sonra onun soyunu basit bir sıvıdan, bir nutfeden var etmiştir. Sonra onu şekillendirmiş ve ona kendi ruhundan üflemiştir. Böylece sizlere, ey insanlar, kulaklar, gözler ve kalpler vermiştir. Ama ne az şükredersiniz!

God it is who created the heavens and the earth and all that is between them in six days, and established Himself on the Throne. You have none to protect you from God, and none to intercede with Him for you. Will you not, then, reflect? He regulates and governs all that exists, from the celestial space to the earth; and in the end all shall ascend to Him [for judgement] on a day the length of which is one thousand years by your reckoning. Such is He who knows all that is beyond the reach of human perception, and all that can be witnessed, the Almighty, the Most Merciful, who makes most excellent everything that He creates. He begins the creation of man out of clay; then He causes his progeny to be begotten out of the essence of a humble fluid; then He fashions him and breathes into him of His spirit. Thus He endows you, mankind, with hearing and sight and hearts. Yet seldom are you grateful! (Verses 4- 9)

Tanrı işte budur; Tanrılığın etkileri ve işaretleri de böyledir. Bunlar evrenin her yerinde görülür, insan algısının ötesindeki alemde hissedilir ve insanın yaratılışında ve gelişim aşamalarında tanınır. Tanrı, bunları kendi hak kitabında onlara anlatır.

Such is God, and such are the effects and indications of Godhead. They are seen all over the universe, felt in the realm that lies beyond human perception, and recognized in the origins of man and the stages of his development. God tells them about these in His true book.

"Gaybı da görüneni de bilen O'dur; üstündür, esirgeyicidir." (Ayet 6) Her şeyi düzenleyen Yaratıcı, gaip olanı da hazır olanı da bilendir. O, bütün yaratılış üzerinde mutlak hâkimiyete sahiptir ve dilediğini gerçekleştirmeye kadirdir. Ama O, yaratıkları için dilediği ve takdir ettiği şeylerde aynı zamanda en çok merhamet edendir.

“Such is He who knows all that is beyond the reach of human perception, and all that can be witnessed, the Almighty, the Most Merciful.” (Verse 6) The Creator who regulates everything is the One who knows everything, whether absent or present. He is in complete control of all creation, and He is able to accomplish what He wills. But He is also Most Merciful in what He wills and plans for His creation.

"Yarattığı her şeyi en güzel kılan O'dur." (Secde, 7) Rabbim! Gerçekten de bu, gözlerimizle, kalplerimizle ve akıllarımızla gördüğümüz ve hissettiğimiz hakikattir. Bu hakikat, her şeyin şeklinde ve işlevinde; her birinin kendine özgü doğasında, uyumunda, birbirini tamamlamasında, biçimlerinde, farklı durum ve eylemlerinde ve güzelliğin uygulandığı her şeyde açıkça görünmektedir.

“Who makes most excellent everything that He creates.” (Verse 7) My Lord! This is indeed the truth as we see and feel with our eyes, hearts and minds. This is the truth apparent in the shapes and functions of all things; in their individual natures, and in their harmony, complementarity, forms, different situations and actions, and in all that to which excellence applies.

Yalnız O'na şükürler olsun. Yaratışı, tüm yaratılışta açıkça görülen bir yaratıştır. Bu yaratış mükemmelliği ve kusursuzluğu yansıtır. Hiçbir şey aşırılığa kaçırılarak yapılmamış, hiçbir şey de eksik bırakılmamıştır. Aksine, boyutta, şekilde, biçimde ve işlevde her yerde tam bir kusursuzluk korunmuştur.

All glory to Him. Such is His making that we see clearly in all creation. It reflects excellence and perfection. Nothing is made in excess and nothing falls short. Instead, complete perfection is maintained throughout, in size, shape, form and function.

Hiçbir şey mükemmel uyumun sınırını aşmaz ya da kendi zamanından önce ya da sonra gerçekleşmez. En küçük parçacıktan en büyük varlıklara, tek bir hücreden en karmaşık bedenlere kadar her şey mükemmelliği ve kusursuzluğu yansıtır. Aynı durum eylemler, aşamalar ve olaylar için de geçerlidir; bunların hepsi God tarafından yaratılmıştır. Bunlar, kendileri için belirlenen zamanda, yerde ve mekânda, ayrıntılı bir plan doğrultusunda gerçekleşir. Hepsi, bu varoluşun başından sonuna kadar yapılmış olan genel plana uygun şekilde yer alır.

Nothing goes beyond the limit of perfect harmony, or takes place ahead of, or later than its proper time. Everything, from the tiny particle to the largest things, from the single cell to the most complex of bodies, reflects excellence and perfection. The same applies to actions, stages and events, which are all created by God. They take place in accordance with an elaborate plan, at the time and in the place and space determined for them. It all fits within the overall plan made for this existence from its beginning to its end.

“Ve O, yarattığı her şeyi en güzel biçimde yapandır. İnsanın yaratılışına çamurdan başlamıştır.” (Ayet 7) Onun güzel yaratışının bir yönü, insanın yaratılışının çamurdan başlatılmış olmasıdır. Bu ayetin ifadesi, çamurun ilk aşamada, başlangıçta mevcut olduğu şeklinde anlaşılmaya elverişlidir. Bu ilk çamur aşamasını izleyen aşamaların sayısı, uzunluğu ya da süresi hakkında bir bilgi verilmemiştir. Dolayısıyla, özellikle bu ifadeyi, “Andolsun, insanı çamurun özünden yarattık.” (23: 12) diyen Mü'minûn Suresi'ndeki ifadeyle birlikte ele aldığımızda, her doğru araştırmaya kapı açıktır. Bu ikinci ayet, insan yaratılışının çamur aşamasına kadar uzanan bir aşamalar dizisinin bulunduğunu anlamaya imkân tanımaktadır.

“Who makes most excellent everything that He creates. He begins the creation of man out of clay.” (Verse 7) One aspect of His excellent creation is the fact that man’s creation was begun from clay. The phraseology of this verse allows it to be understood as meaning that the clay was present at the beginning, in the first stage. No mention is made of the number, length or duration of the stages that followed this initial clay stage. Hence, the door is open for any accurate study, particularly when we join this statement to the one in Sūrah 23, The Believers, which says: “Indeed, We create man out of the essence of clay.” (23: 12) This statement allows the understanding that there was some sequence in the stages of human creation going back to the clay one.

Bu, dünyadaki ilk canlı hücrenin başlangıcına bir gönderme olabilir; yani bu başlangıcın, Allah'ın ona hayat üflemesinden önce, topraktan başladığı anlamına gelebilir. Bu sırrın nedir ve nasıl gerçekleştiği henüz hiç kimse tarafından çözülmüş değildir. İnsan, canlı hücreden meydana gelmiştir. Kur'ân-ı Kerîm, bunun nasıl gerçekleştiğini, ne kadar sürdüğünü veya kaç aşamadan geçtiğini belirtmez. Bu nedenle, bu konu araştırmaya açıktır. Ancak bu tür bir araştırma, insanın ilk kökeninin toprak olduğuna dair kesin Kur'ânî ifadeyle hiçbir şekilde çelişmez. Bu sınırlar içinde, kesin Kur'ânî ifadeye dayandığımızı ve düzgün bilimsel araştırmanın sonuçlarını kabul ettiğimizi güvenle söyleyebiliriz.

This may be a reference to the start of the first living cell on earth, meaning that it started from clay, and which was prior to God breathing life into it. No one has unfathomed this secret yet: what it is or how it happened. It is from the living cell that man originated. The Qur’ān does not mention how this took place, or how long it took to be accomplished, or how many stages it had to go through. Therefore, it is open to investigation. Such investigation, however, is by no means contrary to the accurate Qur’ānic statement that man’s first origin was clay. Within these limits we can safely say that we rely on the definitive Qur’ānic statement and accept the result of proper scientific investigation.

“Sonra onun soyunu basit bir sıvının özünden türetir.” (Ayet 8) Bu, ilk aşamayı temsil eden, sonra tutunan bir hücre kütlesine, ardından kemik ve organların hızla oluştuğu bir embriyoya dönüşen, nihayetinde tam şekline ulaşan cenin olan meniye bir işarettir. Bu basit sıvı damlasının, mükemmel bir şekil ve yapıya sahip bir insan olana kadar geçirdiği olağanüstü gelişimi düşündüğümüzde bu büyük bir yolculuktur. İlk ve son aşamalar arasındaki uçurum gerçekten çok büyüktür. Bu, Kur'an'da tek bir ayette ifade edilmiştir: “Sonra onu şekillendirir ve ona kendi ruhundan üfler. Böylece sizi, ey insanlar, işitme, görme ve kalplerle donatır.” (Ayet 9)

“Then He causes his progeny to be begotten out of the essence of a humble fluid.” (Verse 8) This is a reference to semen, the fluid that represents the first stage of the foetus, going on to become a clinging cell mass, then an embryo that soon acquires bones and organs before the foetus reaches its complete form. It is a great journey when we consider the extraordinary development that this tiny drop of humble fluid goes through until it becomes a human being with perfect shape and constitution. The gulf between the first and the final stages is great indeed. This is expressed in the Qur’ān in a single verse: “Then He fashions him and breathes into him of His spirit. Thus He endows you, mankind, with hearing and sight and hearts.” (Verse 9)

Gerçekten büyük bir mucize, ama insanlar çoğu zaman bu mucizeden habersizdir. O küçücük sıvı damlasının, gelişip dönüştüğü canlıdan ne kadar uzak olduğunu düşünün. Tek bir hücreyi büyüme ve gelişme yolunda yönlendirerek bu kadar karmaşık bir canlı yaratabilecek güç, Tanrı'dan başka hiçbir güç olamazdı.

It is indeed a great miracle, but people are often heedless of it. How far removed is that tiny drop of fluid from the creature it develops into. No power could have done this other than God who directs the single cell along its way of growth and development to make such a highly complex creature.

Başlangıçta tek bir hücre bölünüp çoğalır. Ardından, farklı yapıya ve işleve sahip hücrelerden oluşan büyük bir çeşitlenme meydana gelir. Her biri çoğalır, böylece her hücre grubu belirli bir işlevi olan belirli bir organı oluşturur. Bu organın içinde, daha özelleşmiş hücrelerden oluşan, özel işlevleri ve farklı yapıları olan parçalar yer alır. Peki böyle bir bölünme ve çoğalma, ilk tek hücrenin içinde nasıl gerçekleşiyor da bu kadar büyük bir çeşitlilik ortaya çıkıyor? Daha sonra her özelleşmiş hücre grubunda beliren özellikler ve nitelikler, ilk hücrede nerede bulunuyordu? İnsan embriyosunun ayırt edici nitelikleri, diğer herhangi bir türdeki embriyo yerine neden insana özgüydü? Her bir bireyi tüm insan embriyoları arasında ayıran özellikler nerede idi? Her embriyoda, sonraki yaşamı boyunca potansiyelleri, özel işlevleri ve ayırt edici özellikleri koruyan nitelikler nerede idi? Bu mucizenin gerçekleşebileceğini kim düşünebilirdi; ama gerçekleşti ve her an gerçekleşmeye devam ediyor.

Onların dirilişin kendisine itiraz etmeleri ve yeniden canlanma konusunda şüphe göstermeleri nedeniyle, sure, Kıyamet Günü'nün canlı ve hareketli bir sahnesini gözlerinin önüne serer. Üstelik bu sahnedeki diyalogları, sanki şu anda gerçekleşiyormuş gibi aktarır.

Since they object to the very concept of resurrection, and express doubts about coming back to life, the sūrah raises before their eyes a scene of the Day of Judgement which is full of life and movement. Moreover, it reports its dialogue as if it was taking place now:

{Keşke o zalimleri, Rablerinin huzurunda başlarını önlerine eğmiş görebilseydin, "Ey Rabbimiz! Gerçekten gördük ve işittik, bizi (dünyaya) geri döndür de salih amel işleyelim, artık biz kesin olarak inananlarız" diyecekleri zamanı. Eğer dileseydik, her insana doğru yolu gösterirdik. Fakat benden çıkan söz gerçekleşecek: "Andolsun, cehennemi cinlerden ve insanlardan topluca dolduracağım."}

If you could but see when those evildoers will hang down their heads before their Lord and say: ‘Our Lord.’ We have now seen and we have heard. Return us [to our earthly life] and we will do good deeds. We are now firm believers. Had We so willed, We could indeed have imposed Our guidance on every human being. Instead, My word shall be fulfilled: Most certainly will I fill hell with j inn and humans all together.

"Bu tadı tadın; çünkü siz bu gününüze kavuşacağınızı [kasten] unutmuştunuz. Biz de sizi unutacağız; yaptığınız kötülükler yüzünden kalıcı azabı tadın." (Ayetler 12-14)

‘Taste this, for you [deliberately] forgot you would ever meet this day. We, too, will forget you; and taste this abiding suffering for all the evil you did.’ (Verses 12-14)

Bu, utanç verici bir sahnedir; burada insanlar hatalarını kabul eder ve daha önce inkar ettikleri gerçeği itiraf ederler. Şimdi, şüphe ettikleri şeyin kesinliğini ilan ederler ve yaptıkları yanlışı düzeltmek için dünyaya geri döndürülmelerini talep ederler. Varlığına hiç kavuşmayacaklarını inkar ettikleri Rableri huzurunda başlarını utançla öne eğerek dururlar. Ancak bütün bunlar her şey için çok geç olduğunda gerçekleşir; artık hiçbir itirafın ya da beyanın bir faydası yoktur.

This is a scene of shame, one wherein they acknowledge their error and admit the truth that they once denied. They now declare their certainty of what they used to doubt, and request a return to the earth to put right what they did wrong. They hang their heads in shame as they stand before their Lord whom they denied they would ever meet. All this happens, however, when it is too late, when no admission or declaration is of any use.

Sûrenin, bu içten dileğe verdiği cevabı vermeden önce, durumun tamamına uygulanan ve insanların akıbetini belirleyen gerçekleri ortaya koyar: "Eğer dileseydik, her insana elbette hidayetimizi zorla kabul ettirebilirdik. Fakat Benim sözüm yerine gelecek: Mutlaka cehennemi cinlerle ve insanlarla birlikte dolduracağım." (Âyet 13)

Bir sonraki sahne şimdi farklı bir duygu, hava ve koku taşıyor. Öyle hoş ki kalpler ona ısınıyor. Bu, imanlı kulların ibadetlerindeki hâlini, Rableri karşısındaki tevazusunu, kalplerinde Ondan duydukları heybetle O'na dua etmelerini ve rahmet ile lütfunu umut etmelerini gösteren bir tablo. Rableri, onlar için öyle bir mükâfat hazırlamış ki, ne kadar düşünseler de hayal edemeyecekleri bir ödülü var.

The next scene now imparts a different feeling, aura and fragrance. It is so pleasant that hearts warm to it. It is an image of believers in their devotion, showing their humility before their Lord, praying to Him with awe in their hearts, hoping for His mercy and grace. He has in store for them a reward that they cannot imagine, no matter how they try.

Ayetlerimize yalnızca öyleleri inanır ki, bunlarla uyarıldıklarında secdeye kapanır, Rablerini hamd ile tesbih ederler ve asla büyüklenmezler. Korku ve umutla Rablerine dua etmek için geceleri yataklarından kalkarlar ve kendilerine verdiğimiz rızıklardan infak ederler. Yaptıklarının karşılığı olarak onlar için gözler aydınlığına neler saklandığını hiç kimse bilemez. (15-17. ayetler)

Only they believe in Our revelations who, whenever they are reminded of them, fall down prostrating themselves in adoration, and extol their Lord’s limitless glory and praise; and who are never arrogant; who drag themselves out of their beds at night to pray to their Lord in fear and hope; and who are charitable with what We provide for them. No one can imagine what blissful delights have been kept in store for them as a reward for what they used to do. (Verses 15-17)

Bu, son derece nazik ve duyarlı olan iman eden kalplerin güzel bir tablosudur. Yalnızca Allah'a yönelttikleri ibadette samimidirler. Kalplerine hiçbir kibir ya da gurur girmez. Allah'ın vahyini ilgi ve kabulle karşılarlar, onu anlamaya ve uygulamaya istekle yönelirler. Bu müminlere Allah'ın ayetleri hatırlatıldığında, "secdeye kapanarak yere düşerler." (15. ayet) Anlatılanlardan derinden etkilenirler, Allah'ı yüceltir ve O'nun azametini hissederler. Bu yüzden ilk tepkileri secdeye kapanmaktır. Bu, duygularının en güzel ifadesidir: alınlarını hürmetle yere koyarlar. Bu fiziksel davranışla "Rablerinin sınırsız yücelik ve yüceliğini" tesbih ederler ve hamd ile anarlar. Asla kibirli değillerdir. Tepkileri samimidir ve Allah'ın yüceliğine dair gerçek duygularını dile getirir.

This is a pleasant image of believing souls which are so gentle and sensitive. They are sincere in the devotion they address to God alone. No arrogance or pride creeps into their hearts. They receive God’s revelation with interest and acceptance, eager to understand and act on them. When these believers are reminded of God’s revelations, they “fall down prostrating themselves in adoration.” (Verse 15) They are keenly influenced by what they are told, glorify God and feel His majesty. Hence, their first reaction is to fall down prostrating themselves. This is the best expression of their feelings, putting their foreheads on the ground in adoration. With this physical gesture, they “extol their Lord’s limitless glory and praise.” They are never arrogant. Their response is genuine, expressing their true feelings of God’s glory.

Sûrenin, mü'minler ile kâfirleri, iyiler ile kötüleri ve iki grubun akıbetlerini anlatan bölümü tamamlanmıştır. Ardından sûre, Mûsâ'ya, İsrâîloğulları'na yol göstermesi için Allah tarafından verilen vahiyleri kısaca anlatan yeni bir bölüme başlamaktadır. Tıpkı Muhammed ﷺ'e, Allah'a iman edenlere yol göstermesi için Kur'ân'ın indirilmesi gibi. Vahiyle görevlendirilen bu iki peygamber, ortak ilkeleri ve ortak imanı paylaşmaktadır. Mûsâ'nın kavmi içinden, zorluklar karşısında sabreden kimselerin topluluğun önderleri olarak seçilmesi, müminler için güçlü anlamlar taşır; onları inançlarında sebat etmeye ve sıkıntılar karşısında sabırlı ve kararlı olmaya çağırır. Bu nitelikler, onları bu dünyada önder kılan ve yeryüzünde yerleşik kılınacaklarını güvence altına alan niteliklerdir.

The section speaking about the believers and unbelievers, the righteous and the wicked, and the fates of both groups is now complete. The sūrah then begins a new section that speaks briefly about Moses and the revelations God gave him to serve as guidance to the Children of Israel, just like the Qur’ān was given to Muhammad to provide guidance to those who believe in God. Both recipients of divine revelations share common principles and a common faith. Choosing those who were patient in adversity among Moses’ people to be leaders of their community carries strong implications for the believers, urging them to maintain their firm beliefs and to remain steadfast and patient in adversity. These are the qualities that make them leaders in this life and ensure that they will be established on earth.

Andolsun, Musa'ya Kitap'ı verdik; sakın onu almakta tereddüt etme.

We certainly gave the Book to Moses, so be not in doubt about convergence with it.

Biz onu İsrailoğullarına bir yol gösterici kıldık ve aralarından, sabredip Bizim ayetlerimize kesin bir inançla bağlı kaldıkları sürece, Bizim emrimizle doğru yolu yayan önderler çıkardık. Şüphesiz Rabbin, insanların ayrılığa düştükleri her konuda Kıyamet Günü aralarında hükmedecek olandır.

We made of it guidance for the Children of Israel, and We raised among them leaders who, so long as they remained steadfast and had sure faith in Our revelations, spread guidance in accordance with Our command. Your Lord is certainly the One who will decide between people on the Day of Resurrection with regard to all that on which they differ. (Verses 23-25)

Bu cümle, "Bu konuda sakın şüpheye düşme" ifadesi, Peygambere kendisine verilen hakikate dair güvence vermek için yapılmış bir araya getirmedir. Bununla, Musa'nın kitabında vahyedilmiş olan ve Musa'nın savunduğu aynı hakikatin kastedildiği vurgulanır. İki peygamber ve iki kitap, bu hakikati savunmada buluşur. Yorumum için tercih ettiğim açıklama budur. Bununla birlikte bazı müfessirler, "onunla buluşma konusunda" ifadesinin "onunla (Musa ile) karşılaşma konusunda" anlamına geldiğini ileri sürer; bu da Peygamber'in gece yolculuğu ve göğe yükselişi sırasında Musa ile Muhammed arasında gerçekleşen bir karşılaşmayı ima eder. Gerçekten de hakikat ve ortak iman temelinde bir buluşma daha olası görünmektedir, çünkü bu, Peygamberi güvence altına alır ve onun, karşılaştığı tüm muhalefete ve zulme rağmen sabır göstermesine yardımcı olur. Bu yorum, bir sonraki ayetle de uyumludur: "Biz onların içinden, sabrettikleri ve ayetlerimize kesin bir inançla bağlı kaldıkları sürece, emrimizle insanları doğru yola iletecek önderler çıkardık." (Ayet 24) Bu, o dönemde Mekke'de yaşayan küçük mü'min grubunun, İsrailoğullarının o önderleri gibi sebat edip zorluklar karşısında sabretmeleri hâlinde, Müslüman topluluğun önderleri olacaklarını ima eder. Ayet, önder olmaya layık kılan nitelikleri ortaya koyar: zorluklar karşısında sabır ve sarsılmaz iman.

Sûre daha sonra kalplerine, hayatın başlangıcına dair bir tablo ile dokunur; önce verimsiz bir toprağı, sonra bu toprağın canlanıp içinden hayatın fışkırdığını gösterir. Bu tablo, daha önce ölümün ve yıkımın bir zamanlar canlılıkla dolu olan bir toprağı harap ettiğini gösteren tabloyla bir karşıtlık oluşturur.

The sūrah then touches their hearts with an image of life as it starts, showing them a barren land before it quickens and life springs out of it. This image provides a contrast with the earlier one showing death and ruin devastating a land that was once full of life:

Onlar, kuru ve bitkisiz bir toprağa suyu sürdüğümüzü, bununla hayvanlarının ve kendilerinin yiyeceği ekinler çıkardığımızı görmüyorlar mı? Hâlâ görmüyorlar mı?

Are they not aware that it is We who drive water to dry land devoid of herbage, and with it We bring forth crops of which their cattle and they themselves eat? Can they not see? (Verse 27)

Gözleriyle görüyorlar: Allah'ın değil, Tanrı'nın kuraklık çeken topraklara su göndermesini ve bu toprakların ne kadar çabuk yeşerdiğini, kendileri ve hayvanları için gıda sağlayan bitki ve ekinlerle nasıl dolup taştığını. Yağmurla yeniden canlanan ölü bir toprak imgesi, kapalı kalplere, çiçeklendiren Yaratıcı'dan gelen bu güzel yaşam gücüne bakma imkânı tanıyor. Bu imgenin bıraktığı duygu, bütün bunları mümkün kılan Yüce Tanrı'ya yakınlık hissidir. Bu evrene hayat ve güzellik getiren, yalnızca O'dur.

They see with their own eyes how God sends water to barren land, and how soon it becomes green, rife with plants and crops which provide food for them and their cattle. This image of a dead land rejuvenated by rain opens closed hearts to look at this beautiful life-force given by the One who causes life to blossom. The feeling that this image leaves is one of closeness to God Almighty who makes all this possible. It is He, and only He, who brings life and beauty to this universe.

Kur'an'ın, kalplerimizi hayatın ve ölümden sonra yeniden canlanmanın, harabiyetten sonra büyümenin içinden geçirdiğini görüyoruz. Her iki durumda da amacı, alışkanlığın yarattığı bıktırıcı etkiyi silkip atmaktır.

We see how the Qur’ān takes our hearts through life and growth after ruin and death. In both situations, it aims to shake off the languid effect of over familiarity.

Ayrıca, bizi tarihin derslerine kulak vermekten alıkoyan o boğucu engelleri ortadan kaldırmayı amaçlamaktadır.

Furthermore, it aims to remove those stifling barriers that prevent us from heeding the lessons of history.