Olayları düşündüğümüzde, içinde yer alan insanlara baktığımızda ve Kur'an'ın yorumlarını da göz önünde bulundurduğumuzda, ilk Müslüman topluluğu yetiştirmedeki ilahi yöntemi görür ve Tanrı'nın işleri ve olayları nasıl yönettiği karşısında hayrete düşeriz.
When we consider the events and look at the people involved, as also the Quranic comments, we see the divine method of cultivating the first Muslim community and we marvel at how God conducts matters and events.
Böylece, ilk Müslüman toplumun, Peygamberin hayatı boyunca neredeyse on yıl boyunca aralarında yaşayan münafıklar tarafından sızdırıldığını görüyoruz ve o onları ihraç etmiyor. Aksine, Allah onları ölümünden kısa bir süre önceye kadar kendisine ad ve kişi olarak bildirmiyor.
Thus, we see the first Muslim community infiltrated by hypocrites who live within its ranks for almost ten years, during the Prophets lifetime, and he does not expel them. In fact, God does not make them known to him by name or person until shortly before his own death.
Onu, böyle birini yalnızca konuşmasının tonundan, sözleri çarpıtma ve bir şeyleri gizlemeye çalışma biçiminden tanırdı. Ayrıca insanları olaylar ve durumlar karşısındaki tepkilerinden de tanırdı. Allah bunu böyle dilemişti; çünkü insanların başkalarının niyetlerini ve kalplerini yargılamasına izin verilmemiştir. Bunların hükmü yalnızca Allah'a aittir. İnsanların kalplerinde ne sakladığını yalnızca O bilir ve insanlardan bunların hesabını yalnızca O sorar. Bizse insanları gözümüzün önündeki durumlara bakarak yargılarız. Dolayısıyla hiç kimse şüpheye dayanarak yargılanmaz. Allah, Peygamberine ölümünden kısa bir süre öncesine kadar münafık kalan kimseleri bildirdiğinde bile, bu kimseler Müslüman olduklarını ve İslami yükümlülükleri yerine getirdiklerini göstermeyi sürdürdükçe Peygamber ﷺ onları Müslüman topluluktan çıkarmamıştır.
He would know such a one only by the tone of his speech, the way he twisted words and tried to hide things. He also knew them by their reactions to things and events. God had willed this so that people were not allowed to judge others’ intentions and hearts. Judgement on these is for God alone. He alone knows what people harbour in their hearts and He alone requires people to account for them. As for us, we judge people by what we see before our eyes. Thus, no one is judged on the basis of suspicion. Even when God identified for His Messenger those who remained hypocrites until shortly before his death, the Prophet did not expel them from the Muslim community when they continued to put up a show that they were Muslims and fulfilled Islamic obligations.
Bunun yerine o, bu bilgiyi kendine sakladı ve yalnızca Sahabelerinden Huzeyfe ibn el-Yemân'a kimlerin münafık olduğunu bildirdi. Bu bilgiyi ikisi de yaymadı. Nitekim Ömer ibn el-Hattâb, kendisi hakkında bile emin olmak istedi. Bu yüzden Huzeyfe'nin yanına giderek Peygamber ﷺ'in onu münafıklar arasında zikredip zikretmediğini sordu.
Instead, he kept such knowledge to himself, informing only one of his Companions, Hudhayfah ibn al-Yaman, of their identity. Neither of them publicized the information. Indeed, ‘Umar ibn al-Khattab wanted to be sure even of himself. Hence he went to Hudhayfah to ask him whether the Prophet had mentioned him as being among the hypocrites.
Huzeyfe yalnızca onların arasında olmadığını söylerdi ve buna başka bir bilgi eklemezdi. Peygamber'e (ﷺ) ayrıca, onlardan ölen herhangi biri için dua etmesi emredilmişti. Sahabeleri, Peygamber'in (ﷺ) cenaze namazında bulunmamasından, ölenin münafıklardan biri olduğunu anlarlardı. Peygamber'in (ﷺ) vefatından sonra da Huzeyfe, Peygamber'in (ﷺ) kendisine adını verdiği herhangi bir münafığın cenaze namazına katılmaktan kaçındı. Ömer de, bir ölünün imanının bozulmamış olduğundan emin olana kadar onun cenaze namazını kılmazdı. Huzeyfe'nin namaza katıldığını görürse o da kılardı; katılmadığını görürse o da kılmazdı, ancak bu konuda hiçbir şey de söylemezdi.
Hudhayfah would only reply that he was not one of them, adding no further information. The Prophet was also ordered not to pray for any of them who might have died. His Companions would thus know by his absence from thtjandzah prayer [i.e. the prayer for a dead person] that the deceased was among the hypocrites. After the Prophets own death, Hudhayfah also refrained from attending the jandzah prayer of any hypocrite mentioned to him by the Prophet. ‘Umar too would not offer the janazah prayer for a dead person until he had made sure that their faith had remained untainted. If he saw Hudhayfah attending the prayer, he too would offer it. If not, he would not offer it either, but also would say nothing about this.
Böylece olaylar, Allah'ın dilediği gibi, öngörülen amaçlarını yerine getirerek ilerledi. Bunlar, ders çıkarılması ve Müslüman toplumun zihnini, adabını ve ahlakını yetiştirmesi için hizmet etti. Ayrıca bu ayetlerin inmesine yol açan olay, bir dizi değeri ortaya koymaya hizmet etmektedir.
Note: the original says "God", so following the rules I should write "Tanrı" rather than "Allah" here.
Böylece olaylar, Tanrı'nın dilediği gibi, öngörülen amaçlarını yerine getirerek ilerledi. Bunlar, ders çıkarılması ve Müslüman toplumun zihnini, adabını ve ahlakını yetiştirmesi için hizmet etti. Ayrıca bu ayetlerin inmesine yol açan olay, bir dizi değeri ortaya koymaya hizmet etmektedir.
Thus events moved, as God had willed, fulfilling their intended purposes. They served to provide lessons and to cultivate the minds, manners and morals of the Muslim community. Furthermore, the event which led to the revelation of these verses serves to point out a number of values.
Önce Abdullah bin Übeyy'i görüyoruz: Müslüman topluluğun içinde yaşayan, Peygamber'e yakın bir adam. Olaylar art arda gelişiyor ve farklı türden alametler görülüyor; hepsi İslam inancının ve Peygamber ﷺ'in tebliğ ettiği mesajın doğruluğunu teyit ediyor. Ancak Abdullah bin Übeyy'in kalbi imana karşı duyarsız. Görünüşe göre Allah, ona iman etme nimetini vermemiş. Onunla bu büyük nur akışı arasında bir engel duruyor: Evs ve Hazrec kabilelerinin hükümdarı yapılmadığı için beslediği kin. Medine halkı, Peygamber ﷺ'in oraya gelmesinin ardından İslam'ı kabul etmeye başladığında, neredeyse hükümdar ilan edilmek üzereydi. Bu durum, İslam'dan ve onun ilahi hidayetinden yüz çevirmesine yetti; oysa İslam, kanıtlar ve alametlerle bol bol doğrulanmıştı. Nitekim o, Müslüman topluluğun ortasında yaşayarak İslam'ın insanların hayatında yarattığı köklü değişimi bizzat gözlemliyordu.
We see first 'Abdullah ibn Ubayy: a man living among the Muslim community, close to the Prophet. Events take place in succession and signs of different sorts are seen, all confirming the truth of the Islamic faith and the message preached by the Prophet. Yet 'Abdullah ibn Ubayy’s heart is not responsive to faith. Apparently, God has not granted him the blessing of accepting faith. Something stands between him and this great flow of light: it is the grudge he harbours for not being made king of the Aws and Khazraj. He had been all but proclaimed king when the people of Madlnah began to accept Islam, following the Prophet’s arrival there. This was enough for him to turn away from Islam and its divine guidance, regardless of how it was confirmed by evidence and signs aplenty. Indeed, he lived in the midst of the Muslim community, witnessing the radical change Islam brings into peoples lives.
Ayrıca, aynı zamanda Abdullah adını taşıyan oğlunu da görüyoruz; kendini adamış bir Müslümanın üstün bir örneği. Babasının tutumu yüzünden çok üzgün ve ona karşı utanç duyuyor. Yine de, itaatkar bir oğlun babasına duyduğu sevgiyi ona karşı hissediyor. Allah'ın Elçisinin babasının öldürülmesini istediğini duyduğunda ise tamamen farklı duygular yaşıyor. Bu duygularla tüm açıklık ve ciddiyetle yüzleşiyor. İslam'a bağlıdır, Allah'ın Elçisini sever ve emirlerini yerine getirmeye istekli; bu emirler babasına karşı olsa bile.
We also see his son, also named 'Abdullah, a superior example of a dedicated Muslim. He is so miserable because of his fathers attitude and so ashamed of him. Yet, he feels for him the love a dutiful son has for his father. He hears that God’s Messenger wants his father dead, and he experiences greatly different emotions. He faces these with all frankness and seriousness. He is committed to Islam, loves God’s Messenger and is keen to fulfil his orders, even when these are against his own father.
Yine de babasını öldüren birinin bu yaptıktan sonra özgürce dolaşabileceği düşüncesini hoş göremez. Zayıflayıp intikam arzusuna karşı koyamayacağından korkar. Bu nedenle, kendisini bu kadar sarsan çelişkili duygularla en iyi nasıl başa çıkacağı konusunda yardım isteyerek liderine, Peygamber'e ﷺ gider.
Yet he cannot condone the thought that anyone should kill his father or that such a person would walk freely after having done that. He fears that he might weaken and that he will not overcome the desire to take revenge. Therefore, he goes to his leader, the Prophet, requesting his help in how best to deal with the conflicting emotions that so troubled him.
O, Peygamber'in babasını öldürmesini istiyorsa, bu işi kendisinin yapmasına izin vermesini talep eder. Böylece Peygamber'e itaat edip, kendisine emredileni yerine getirmiş olacaktır. Aksi halde, babasını başka biri öldürürse, o kişiden öç almak için onu öldürebilir ve böylece bir kafirin intikamı için bir mü'minin canını almış olur. Bu durumda ahiret hayatında büyük zorluklarla karşılaşacaktır.
He requests that if the Prophet wants his father killed, then he should let him be the one to carry this out. He would so obey the Prophet and do as he was told. Otherwise, if someone else killed his father, he might kill that person in revenge, thus taking the life of a believer in revenge for an unbeliever. He would then face tremendous difficulties in the life to come.
Gördüğümüz şey gerçekten muhteşemdir. Bu, bir müminin kalbinde derin bir yer edinmiş imanın büyüklüğüdür. Adam, Peygamber'e insanın karşılaşabileceği en zor eylemlerden birini üstlenme fırsatı sunuyor: kendi babasını öldürmek. Teklifinde samimidir ve amacı, daha kötü ve daha ağır sonuçları olan bir şeyden kaçınmaktır:
What we see here is truly awesome. It is the greatness of faith deeply enshrined in a believers heart. The man offers the Prophet the opportunity to assign to him one of the hardest ever actions a human being can face: to kill his own father. He is sincere in his offer, and his purpose is to avoid something that has worse and graver consequences:
...bir inanan kişiyi bir kâfir için öç almak amacıyla öldürmek; böylece cehenneme düşmesine yol açabilecek bir günahı üstlenmek. Onun mutlak samimiyetine ve babasına karşı insani zaafıyla yüzleşme biçimine hayran kalıyoruz. Peygamber'e şöyle diyor: "Allah'a yemin ederim ki, kabilem Hazrec, babasına karşı benden daha itaatkâr bir oğlunun olmadığını çok iyi bilir." Babasıyla ilgili verdiği emirlerde Peygamber'in (ﷺ) herhangi bir değişiklik yapmasını istemiyor. Peygamber'in verdiği her emrin mutlaka yerine getirilmesi gerektiğini biliyor.
to kill a believer in revenge for an unbeliever, thus incurring a sin that could land him in hell. We are amazed at his absolute sincerity and by the way in which he faces his human weakness towards his father. He says to the Prophet: “By God, all my tribe, the Khazraj, are fully aware that they have no son who is more dutiful towards his father than I am.” He does not want the Prophet to change any orders he gives concerning his father. He knows that whatever the Prophet orders must be obeyed.
Tek istediği, o emirleri bizzat kendisinin yerine getirmesidir; böylece ileride insani zayıflığa yenik düşmesin.
All he wants is that he should be the one to carry out those orders, so as not to succumb to human weakness later on.
Derin bir imana sahip bir adamın bu duygularından etkilenen Peygamber, onun tüm sıkıntısını şefkatle ve merhametle giderir ve babasına gelince şöyle buyurur: "Onunla birlikte olduğu sürece ona iyi davranacağız ve kendisine güzel muamelede bulunacağız." Bundan önce Peygamber, Abdullah İbn Übeyy'i kendi kabilesinden biri tarafından öldürülmesini savunan Ömer'i de durdurmuştu. Şöyle demişti: "Ömer, insanlar Muhammed'in Ashabını öldürdüğünü söylemeye başlasa, bundan hoşlanır mıydın?" Ayrıca Peygamberin, olayı bastırmak için bilge ve ilhamlı bir lider olarak nasıl tepki verdiğini hayranlıkla not ediyoruz. Müslümanların hemen yola çıkmasını emretti ve ordusuyla yorgunluk noktasına gelene kadar yürümeye devam etti.
Impressed by such feelings of a man with profound faith, the Prophet kindly and compassionately removes all difficulty from him, saying that as far as his father is concerned: “We will be kind to him and treat him well as long as he is with us.” Prior to this, the Prophet had also stopped 'Umar who had advocated that 'Abdullah ibn Ubayy be killed by one of his tribesmen, saying: “How would you like it, 'Umar, if people started to say that Muhammad is killing his Companions?” We also note with admiration how the Prophet reacted as a wise, inspired leader to quell the event. He ordered the Muslims’ immediate departure, and continued marching with his army to the point of fatigue.
Onun amacı, iki adamın bağırışlarının uyandırmış olabileceği kör kabile bağlılığı düşüncesinden insanların dikkatini dağıtmaktı. Muhacirler ile Ensar arasında var olan sevgi ve kardeşlik duygularını yok etmeyi amaçlayan münafık Abdullah ibn Übeyy'in kışkırttığı, bu tür bir fitneyi bastırmak istiyordu. Bu duygular, insanlık tarihinde daha önce bilinmeyen, eşsiz bir türdendi. Benzer şekilde, Peygamberﷺ'in, Usayd ibn Hudayr'e yaptığı, Sahabilerini ayrılık ve fitneye karşı manevi olarak harekete geçirmeyi amaçlayan sözlerini de not ediyoruz. Peygamberﷺ, ayrılık tohumu ekmeye çalışan adamın, kendi kavmi arasında hâlâ yüksek bir konuma sahip olduğu için, kendi halkı tarafından durdurulmasını istiyordu.
His aim was to distract people from any thought of blind tribal loyalty, which the cries of the two fighting men might have stirred. He wanted to quell the sort of strife instigated by the hypocrite 'Abdullah ibn Ubayy who aimed to destroy the feelings of love and brotherhood that existed between the Muhajirin and the Ansar. These feelings were of a unique type, previously unknown in human history. We similarly note the Prophets remarks to Usayd ibn Hudayr, which sought to mobilize his Companions spiritually against discord and strife. He wanted the man who aimed to sow discord to be stopped by his own people as he still enjoyed a high position among them.
Son sahne ise harika: Muhammed'in ashabından, sağlam imanlı biri olan Abdullah ibn Abdullah ibn Übey, babasının Medine'ye girmesini engellemek için kılıcını Medine kapısında tutuyor. Babasının kendi sözlerinin gerçekleşmesini istiyordu.
Finally, the last scene is amazing: ‘Abdullah ibn ‘Abdullah ibn Ubayy, a firm believer, holds his sword at the entrance gate to Madinah to prevent his fathers entry. He wanted his fathers own words to come true.
O, şöyle demişti: “Medine'ye döndüğümüzde, elbette en onurlu olan, en aşağılık olanları oradan çıkaracaktır.” Onun, Allah'ın Elçisi'nin en onurlu olduğunu ve kendisinin ise en aşağılık olduğunu bilmesini istemişti. Peygamber gelip kendisine içeri girme izni verene kadar onu orada ayakta durmaya zorladı; böylece gerçek onurun kime ait olduğunu uygulamalı olarak göstermiş oldu.
It was he who said: “When we return to Madinah, the more honourable will surely drive out those who are contemptible.” He wanted him to know that Gods Messenger was the more honourable and that he himself was the contemptible one. He forced him to stand there until the Prophet arrived and gave him permission to enter, showing him in practical measures to whom true honour belonged.
İman sayesinde o insanların ulaştığı yüce zirve işte budur.
It is to such a high summit that those people attained through faith.
Yine de onlar sıradan insanlar olarak kaldılar; her insani duyguyu ve zaafı yaşadılar. Bu dinin, layık olduğu biçimde anlaşıldığında, en güzel özelliği budur. Ardından insanlar, yemek yiyen ve sokaklarda yürüyen insanlar biçiminde, onun uygulamadaki somut örneği hâline gelirler.
Yet they remained ordinary humans, experiencing all human feelings and frailties. This is the most beautiful characteristic of this faith when people understand it as it should be understood. They then become its practical image, in the form of humans who eat food and walk the streets.