این سوره با تسبیح خداوند آغاز می‌شود، کاری که بیش از هر چیز دیگری شایسته است تا پیوند میان خداوند و بندگانش را در فضای مهربانی و دوستی‌ای که با یادکرد سفر شبانه القا شده، استوار سازد.

The sūrah begins with glorifying God, the most fitting action to confirm the bond between God and His servants in the atmosphere of compassion and friendliness imparted by the mention of the night journey:

پاک و منزّه است آن کس که بنده‌اش [محمد ﷺ] را شبانگاه از مسجد الحرام [در مکه] به مسجد الاقصی [در بیت‌المقدس] که پیرامونش را برکت داده‌ایم سیر داد، تا برخی از نشانه‌های خود را به او نشان دهیم. به یقین اوست که شنوای بیناست.

Limitless in His glory is He who transported His servant by night from the Sacred Mosque [in Makkah] to the Aqşā Mosque [in Jerusalem] — the environs of which We have blessed — so that We might show him some of Our signs. Indeed He alone is the One who hears all and sees all. (Verse 1)

سوره بر جایگاه انسان به عنوان بنده خدا تأکید دارد: «پاک است آن که بنده‌اش را شبانگاه سیر داد...». این تأکید در بستر معراج پیامبر ﷺ به آسمان، جایی که پیش از آن هیچ انسانی به آن نرسیده بود، ضروری است. در این بستر، مهم است که همواره به یاد داشته شود که مقام بندگی انسان نسبت به خدا باید همیشه در نظر باشد.

The sūrah emphasizes the position of man as God’s servant: “He who transported His servant by night...” The emphasis here is needed in the context of the Prophet’s ascension to heaven where no human being had gone before. It is important in this context that the status of man’s servitude to God should always be remembered.

نباید هیچ‌گونه سردرگمی در جایگاه (مقام) او پدید آید، همانند آنچه درباره عیسی به سبب تولدش، بالا برده شدنش به آسمان در پایان زندگی‌اش بر زمین، و قدرت‌هایی که در زمان حیاتش به او داده شد، رخ داد. همه‌ی این‌ها باعث شد که برخی مردم جایگاه او را مشتبه کنند و ادعا کنند که او طبیعتی الهی داشت. اسلام در سادگی و پاکی خود تأکید می‌کند که هیچ‌گونه شباهتی میان خدا و هیچ مخلوقی هرگز نمی‌تواند وجود داشته باشد.

There must be no confusion of status similar to that which happened in the case of Jesus on account of his birth, his being raised to heaven at the end of his life on earth, and the powers which were given to him during life. All these caused some people to confuse his status and to claim that he had a divine nature. In its simplicity and purity, Islam insists that no similarity could ever exist between God and any creature.

در متن عربی این آیه شریفه، فعل «أَسْرَىٰ» به کار رفته که بر «سفر کردن در شب» دلالت دارد. بنابراین، همین فعل برای نشان دادن زمان وقوع این عمل کافی است.

The Arabic text of this opening verse uses the verb, asrā, which denotes ‘travelling during the night’. It is sufficient then to use this verb to denote the time of the action.

شبِ معراج نشانهٔ شگفتی‌آوری است که خداوند خواست آن را آشکار کند. این سفری شگفت‌انگیز از نظر معیارهای انسانی است. مسجد الاقصی در بیت‌المقدس، که مقصد بخش نخست این سفر بود، در قلب سرزمین مقدسی قرار دارد که خداوند پیش از آن‌که بنی‌اسرائیل را از آن بیرون براند، آن را به ایشان اختصاص داد.

The night journey is a remarkable sign which God wished to demonstrate. It is an amazing journey by human standards. The Aqşā Mosque in Jerusalem, which was the destination of the first part of this journey, is at the heart of the Holy Land which God assigned to the Children of Israel before He caused them to be driven out of it.

بر این اساس، مناسب است که در بخش زیر، تاریخ موسی و قومش، بنی‌اسرائیل، روایت شود.

Thus it is appropriate to relate in the passage that follows the history of Moses and his people, the Israelites:

{وَآتَيْنَا مُوسَى الْكِتَابَ وَجَعَلْنَاهُ هُدًى لِبَنِي إِسْرَائِيلَ أَلَّا تَتَّخِذُوا مِن دُونِي وَكِيلًا * ذُرِّيَّةَ مَنْ حَمَلْنَا مَعَ نُوحٍ إِنَّهُ كَانَ عَبْدًا شَكُورًا} ... موسى را کتاب دادیم و آن را برای بنی‌اسرائیل راهنمایی قرار دادیم، و گفتیم: جز من کسی را کارساز مگیرید. شما فرزندان کسانی هستید که با نوح [در کشتی] سوار کردیم؛ او بنده‌ای بسیار سپاسگزار بود. و در آن کتاب به بنی‌اسرائیل خبر دادیم: «دوبار در زمین فساد خواهید کرد و قطعاً سرکشی بزرگی خواهید نمود.» پس چون وعدهٔ نخست آن دو فرا رسید، بندگانی از خود را که سخت نیرومند بودند بر شما گماشتیم و آنان در میان خانه‌ها [به جست‌وجوی شما] گشتند، و این وعده‌ای انجام‌یافته بود. سپس دیگر بار شما را بر آنان چیره ساختیم و با اموال و فرزندان یاریتان دادیم و شمار شما را بیشتر کردیم. [و گفتیم:] «اگر نیکی کنید، به خود نیکی کرده‌اید؛ و اگر بدی کنید، به خود بدی کرده‌اید.» و چون وعدهٔ دوم فرا رسید، [دشمنانتان را برانگیختیم] تا چهره‌های شما را سیاه کنند، و همان‌گونه که بار نخست به مسجد درآمده بودند، درآیند، و هر آنچه را که به دست گرفته بودند، به کلی نابود سازند.

We gave Moses the book and made it a [source of] guidance for the Children of Israel, saying: Do not take anyone for a guardian other than Me. You are the descendants of those whom We carried [in the ark] with Noah. He was a truly grateful servant of Ours. ‘ We made it clear to the Children of Israel in the book: ‘Twice will you spread corruption on earth and will indeed become grossly overbearing.’ When the prediction of the first of these came true, We sent against you some of Our servants of great might who wrought havoc throughout the land. Thus [Our] warning came to be fulfilled. Then We let you prevail against them once more, and We gave you wealth and offspring, and made you more numerous [than ever. And We said:] ‘If you do good, you will be but doing good to yourselves; and if you do evil, it will be also against yourselves.’ And when the second prediction came true, [We allowed your enemies] to disgrace you utterly, and to enter the Mosque just like [their predecessors] had entered it the first time, and to visit with destruction all that fell into their power.

در کتابی که خداوند به موسی داد، یعنی تورات، خدا به بنی‌اسرائیل هشدار داد که دو بار در زمین فساد خواهند کرد و در سرزمین مقدس قدرت و سروری خواهند یافت. هر بار که قدرت را در دست می‌گرفتند و آن را به فساد به کار می‌بردند یا فساد می‌کردند، خداوند برخی از بندگان خود را بر ضد آنان می‌فرستاد که بر ایشان چیره می‌شدند و آنان را نابود می‌کردند و حقوقشان را پایمال می‌ساختند: «هنگامی که وعدهٔ نخستین آن‌ها تحقق یافت، بندگانی از خود را که دارای توان سخت بودند بر ضد شما فرستادیم و آنان در سراسر سرزمین به جولان درآمدند. و این هشدار [ما] تحقق یافت.» (آیهٔ ۵)

In the book He gave to Moses, the Torah, God warned the Children of Israel that they would spread corruption on earth twice and that they would gain power and be the masters in the Holy Land. Every time they held power and used it corruptly or spread corruption, God sent some of His servants against them who overpowered and destroyed them, abusing their rights: “When the prediction of the first of these came true, We sent against you some of Our servants of great might who wrought havoc throughout the land. Thus [Our] warning came to be fulfilled.” (Verse 5)

این نخستین بار بود: آنان در سرزمین مقدس قدرت یافتند و دولت نیرومند خود را برپا کردند. اما سپس به ستم و فساد روی آوردند. در نتیجه، خداوند آنان را رویاروی برخی از بندگانش قرار داد که هم توان بسیار داشتند و هم اراده‌ای استوار. آنان بر کسانی که به راه خطا رفته و فساد را گسترانده بودند هجوم بردند و آنان را کاملاً مطیع خود ساختند. بدین‌سان، هشدار تحقق یافت، چنان‌که وعده‌های خداوند همواره چنین‌اند.

This was the first time: they gained power in the Holy Land and they established their strong state. But then they resorted to tyranny and corruption. As a result, God brought them face to face with some of His servants who combined great might with strong determination. They overran those who had erred and spread corruption, completely subjugating them. Thus the warning came to pass, as is always the case with God’s promises.

پس از آنکه بنی‌اسرائیل شکست خوردند و خوار شدند، به سوی پروردگارشان بازگشتند، رفتارشان را اصلاح کردند و درس‌هایی را که آموخته بودند به کار بستند. در این میان، فاتحانشان مست پیروزی شدند و همان راه ستم و فساد را پیمودند. در نتیجه، ورق برگشت. شکست‌خوردگان دوباره پیروز شدند: «سپس شما را بار دیگر بر آنان چیره کردیم، و اموال و فرزندان به شما دادیم و شما را از نظر نفرات بیشتر گردانیدیم.» (آیه ۶)

After the Children of Israel were vanquished and suffered humiliation, they turned back to their Lord, mended their ways and applied the lessons they had learnt. In the meantime, their conquerors were blinded by victory and travelled along the same road of tyranny and corruption. As a result, the tables were turned. The vanquished were victorious again: “Then We let you prevail against them once more, and We gave you wealth and offspring, and made you more numerous than ever.” (Verse 6)

این سوره اکنون به قرآن می‌پردازد و روشن می‌سازد که این کتابی از هدایت راستین و کامل است.

The sūrah now speaks about the Qur’ān, making it clear that it is a book of true and full guidance:

بی‌شک این قرآن به آنچه که استوارترین راه است هدایت می‌کند، و به مؤمنانی که کارهای شایسته انجام می‌دهند بشارت می‌دهد که پاداشی بزرگ خواهند داشت؛ و [اعلام می‌کند] که برای کسانی که به آخرت ایمان ندارند، عذابی دردناک آماده کرده‌ایم.

Surely this Qur’ān shows the way to that which is most upright. It gives the believers who do good deeds the happy news that theirs will be a rich reward; and [declares] that We have prepared a grievous suffering for those who do not believe in the life to come.

(آیات ۹-۱۰)

(Verses 9-10)

«بی‌گمان این قرآن به آنچه که استوارترین است راهنمایی می‌کند.» این بیانی کلی است که شامل همه کسانی می‌شود که به وسیله قرآن هدایت می‌یابند و همه اهدافی که قرآن به سوی آن‌ها راهنمایی می‌کند. بنابراین، این هدایت به جامعه‌ها و نسل‌هایی داده می‌شود که به زمان و مکان محدود نیستند. و برتری هدایت آن شامل همه چیزهایی می‌شود که آنان هنگام پیروی از هر روش یا رویکردی به آن دست می‌یابند. همچنین این هدایت از هر امر خوبی که مردم در هر زمان و مکانی به سوی آن راهنمایی می‌شوند برتر است.

“Surely this Qur’ān shows the way to that which is most upright.” This is a general statement applicable to all those who are guided by the Qur’ān and the goals to which it guides. Thus, the guidance is given to communities and generations that are not restricted by time or place. And the superiority of its guidance applies to all that they may attain when they follow any method or approach. It is also superior to every good thing to which people may be guided at any time or place.

قرآن به آنچه از نظر احساسات و افکار درونی انسان «استوارترین» است راهنمایی می‌کند و ایمانی روشن، عاری از پیچیدگی و ابهام را ترسیم می‌نماید. رهنمودهای آن، روح انسان را از بار اسطوره و خرافه رها می‌سازد و انرژی بشری را آزاد می‌کند تا سازنده و مفید باشد، و پیوندی هماهنگ میان قوانینی که بر جهان حاکم است و قوانینی که بر سرشت انسان فرمان می‌راند برقرار می‌سازد.

The Qur’ān guides to that which is ‘most upright’ in relation to man’s inner feelings and thoughts, outlining a clear faith, free of complication and ambiguity. Its guidance frees the human spirit of the burden of myth and superstition, and releases human energy so that it is constructive, bringing benefit, providing a harmonious link between the laws that govern the universe and those governing human nature.

قرآن همچنین هماهنگی میان هستی ظاهری و باطنی انسان، میان احساسات و رفتار، و میان ایمان و عمل را تضمین می‌کند. در همه‌ی این موارد، راه رسیدن به آنچه «استوارترین» است را نشان می‌دهد و همه‌ی این جنبه‌ها را به پیوند حقیقی و گسستنی‌ناپذیری که میان انسان و خدا برقرار است، متصل می‌سازد. این امر انسان را قادر می‌سازد که در حالی که هنوز بر روی زمین است، به افقی بالاتر نگاه کند. بدین‌ترتیب، آنچه انسان در زندگی روزمره‌ی خود انجام می‌دهد، به شرط آنکه با جستجوی رضایت خدا باشد، به عملی عبادی تبدیل می‌شود. این حتی زمانی نیز صادق است که خود آن عمل، لذت خالص از آنچه در این زندگی در دسترس است را برای او فراهم کند.

آنان که از هدایت قرآن پیروی نمی‌کنند، به حال خود رها می‌شوند.

Those who do not follow the guidance of the Qur’ān are left to their own devices.

اما انسان شتاب‌زده است، نسبت به آنچه به سودش است و آنچه به زیانش، ناآگاه است، تکانشی است و حتی آنگاه که واکنش‌هایش به پیامدهای شر می‌انجامد، قادر به مهار آن‌ها نیست: «و انسان همان‌گونه که برای خیر دعا می‌کند، برای شر نیز دعا می‌کند؛ و انسان همواره شتاب‌زده است.» (آیه ۱۱) او از نتایج نهایی آگاه نیست. ممکن است کاری انجام دهد که شر است و نتایجش را شتابان پدید آورد، در حالی که نمی‌داند این نتایج جز زیانی عظیم برای خودش به بار نمی‌آورند؛ یا ممکن است از چنین نتایجی آگاه باشد، اما نتواند خویشتن‌داری کند. این با راهنمایی استوار، آرام و پیوسته‌ای که در قرآن کریم آمده، فاصله‌ای بسیار و بسیار دور دارد. دو راه، یعنی راهنمایی قرآنی و خواسته‌های انسانی، بسیار از یکدیگر دورند.

But man is hasty, unaware of what benefits him and what causes him harm, impulsive, unable to control his reactions even when they bring about evil consequences: “Yet man prays for evil as eagerly as he prays for good. Truly man is ever hasty.” (Verse 11) He does not know the ultimate results. He may do something that is evil and precipitate its results unaware that these only bring about immense harm to himself; or he may be aware of such results but is unable to control himself. This is a long, long way away from the assured, calm and consistent guidance given in the Qur’ān. The two ways of Qur’ānic guidance and human desire are too widely divergent.

تا اینجا این سوره به برخی از نشانه‌هایی اشاره کرده که خداوند به پیامبرانش عطا فرمود؛ مانند سفر شبانه‌ی پیامبر ﷺ، کشتی نوح، کتاب موسی و، از همه برتر، قرآن.

So far the sūrah has pointed to some of the signs God gave to His messengers, such as the Prophet’s night journey, Noah’s ark, Moses’ book, and, above all, the Qur’ān.

این سوره به برخی از نشانه‌های جهانیِ خداوند اشاره می‌کند و آن‌ها را به کردارها، تلاش‌ها و درآمدهای انسان از یک سو، و به ثمرات و پاداش آن‌ها از سوی دیگر پیوند می‌دهد. بدین‌ترتیب درمی‌یابیم که قوانینی که کردار و پاداش را اداره می‌کنند، با قوانینِ حاکم بر کل جهان پیوندی تنگاتنگ دارند. هر دو بر قواعدی کامل بنا شده‌اند که هرگز خطا نمی‌کنند. آن‌ها به دقتِ نظامی‌اند که تضمین می‌کند روز و شب پی‌درپی جانشین یکدیگر شوند. این قوانین را آفریدگارِ آن‌ها به کار می‌اندازد؛ آفریدگاری که آن‌ها را دو نشانه از نشانه‌های خود قرار داده است.

Now the sūrah mentions some of God’s universal signs and relates these to people’s actions, efforts and earnings on the one hand and their fruits and reward on the other. We thus see that the laws that govern action and reward are closely linked to the laws governing the whole universe. Both are based on perfect rules that never fail. They are as accurate as the system that ensures that day and night succeed each other. They are operated by the Creator who has made them two of His signs:

قانونِ عمل و پاداش، مستقیماً با قانونِ دقیقِ جهان پیوند دارد:

The law of action and reward is directly linked to the meticulous law of the universe:

هر انسانی را عمل او بر گردنش آویخته‌ایم، و روز قیامت برای او نامه‌ای بیرون می‌آوریم که آن را گشاده‌شده می‌یابد. [و به او گفته می‌شود:] «نامه‌ات را بخوان! امروز همین بس که خودِ تو حسابِ خویش را برسی.» (آیات ۱۳-۱۴)

Every human being’s action have We tied around his own neck. On the Day of Resurrection We shall produce for him a record which he will find wide open. [And We will say:] ‘Read this your record! Sufficient it is for you today that your own soul should make out your account.’ (Verses 13-14)

تعبیر عربیِ این آیه توصیفی بسیار تصویری ارائه می‌دهد که در آن واژهٔ «پرنده» به‌جای «عمل» به کار رفته است، که در متن ترجمه‌شده به‌کار رفته است. بنابراین در اینجا با استعاره‌ای روبه‌رو هستیم که به آنچه از اعمال انسان همچون پرنده‌ای پرواز می‌کند و به گردنش بسته می‌شود اشاره دارد، به‌گونه‌ای که هرگز از او جدا نمی‌شود. قرآن کریم این‌گونه با توصیفی تصویری به تأکید بر سخن خود می‌پردازد. اعمال انسان او را رها نمی‌کنند و او نمی‌تواند آن‌ها را انکار کند. همین امر دربارهٔ پروندهٔ گشوده و آشکار همهٔ اعمال او نیز صدق می‌کند. بنابراین هر آنچه انسان در زندگی انجام داده، برملا خواهد شد. او نمی‌تواند آن را پنهان کند، نادیده بگیرد یا انکار نماید. هر دو توصیف، یعنی پرنده به‌عنوان نمادِ عمل و پروندهٔ گشوده، تأثیری بسیار قوی ایجاد می‌کنند و بر ترس‌هایی که در آن روز بسیار دشوار، که هیچ چیزی پنهان نمی‌ماند، تجربه می‌شود، می‌افزایند. به همه گفته می‌شود که پروندهٔ خود را بخوانند، زیرا: «امروز خودِ تو برای حسابرسیِ خویش کافی است.» (آیهٔ ۱۴)

The Arabic phraseology of this verse provides a highly graphic description which uses the word, ‘bird’, in place of ‘action’, as used in the translated text. Thus we have here a metaphor referring to what flies of a person’s actions and becomes tied around his neck, so that it never parts from him. Thus does the Qur’ān in graphically describing things in order to emphasize its point. A person’s actions do not leave him, and he cannot disown them. The same applies to the wide open record of all his actions. Thus whatever he has done in life is laid bare. He cannot hide, ignore or disown it. Both descriptions, of the bird denoting action and the record thrown open, produce a very strong effect that adds to the fears experienced on that very difficult day when nothing remains hidden. Everyone is told to read their own records because, “Sufficient it is for you today that your own soul should make out your account.” (Verse 14)

باز هم همان قانون جهانی و دقیق به قواعد حاکم بر عمل و پاداش پیوند خورده است: «هر که هدایت را برگزیند، به سود خود برگزیده، و هر که گمراه شود، به زیان خود گمراه شده است. هیچ جانی بار گناه دیگری را بر دوش نمی‌کشد.» (آیه ۱۵) همه‌چیز مسئولیتی فردی است. کسی که از هدایت پیروی کند، ثمرۀ آن را می‌چیند، و کسی که گمراهی را برگزیند، پیامدهایش را تحمل می‌کند. هیچ‌کس بار دیگری را برنمی‌دارد و از سنگینی آن نمی‌کاهد. همه از کردارهای خود بازخواست خواهند شد و پاداش آنچه را در این زندگی انجام داده‌اند خواهند داشت. دوستان نزدیک نیز نمی‌توانند به یکدیگر یاری برسانند.

همان قانون یکسان و همگانی که بر پیاپی آمدن شب و روز حاکم است، درباره نابودی هر جامعه‌ای نیز جاری است: «و چون بخواهیم شهری را هلاک کنیم، به توانگرانش فرمان می‌دهیم، پس در آن تبهکاری می‌کنند، آنگاه سخن [عذاب] بر آن [شهر] واجب می‌گردد و آن را سخت زیر و زبر می‌کنیم.» (آیه ۱۶)

The same consistent and universal law that governs the succession of day and night also applies to the destruction of any community: “When it is Our will to destroy a community, We convey Our command to those of its people who live a life of affluence. If they persist in sin, judgement is irrevocably passed, and We utterly destroy them.” (Verse 16)

ثروتمندانی که از ثروت، خدمتکاران، تجملات، آسایش و قدرت بهرهمندند، در زندگی خود مستعد غفلت و فساد میشوند. بدینسان آنان به زندگیِ توأم با تباهی روی میآورند، از همه حدود درمیگذرند، ارزشها را زیر پا میگذارند، حرمتها را هتک میکنند و آبروی دیگران را لکهدار میسازند. اگر بابت خطاهایشان بازخواست نشوند، فساد و ناپاکی را در سراسر جامعهٔ خود گسترش خواهند داد. آنان ارزشها و اصول سالمی را که هر جامعهای برای بقا باید به آنها پایبند باشد، بیارج و بیاعتبار خواهند کرد.

The affluent who enjoy wealth, servants, luxuries, comfort and power are prone to carelessness and decadence in their lives. They thus lead a life of corruption, transgress all limits, trample over values, desecrate sanctities and defile other people’s honour. Unless they are taken to task for their misdeeds, they will spread corruption and indecency throughout their community. They will debase the sound values and principles which every community needs to observe in order to survive.

بنابراین فساد آنان به از دست رفتن قدرت، نیرو و وسایل بقای کل جامعه منجر می‌شود. سپس جامعه بی‌جان می‌گردد و به زودی دستخوش نابودی می‌شود.

Thus their corruption will lead to the loss of strength, vigour and means of survival by the whole community. It then becomes lifeless, and is soon overtaken by destruction.

این آیه همین قانون را بیان می‌کند که خداوند آن را برقرار ساخته است. هرگاه خداوند تصمیم بگیرد جامعه‌ای را نابود کند، این تنها نتیجه طبیعی پیگیری راه‌ها و رفتارهایی است که به هلاکت می‌انجامد. ثروتمندان بیش از حد زیاد می‌شوند و هیچ‌کس برای مهار تجاوزهای آنان اقدامی نمی‌کند. آنان فساد را گسترش می‌دهند و کم‌کم کل جامعه فاسد می‌شود.

The verse here restates this law which God has set in operation. When God determines that a certain community is to be destroyed, this is only the natural outcome of its pursuit of ways and practices that lead to destruction. The affluent become too numerous and no one takes any action to curb their transgressions. They spread corruption, and bit by bit the whole community becomes corrupt.

در نتیجه، آن جامعه در معرض قانونی قرار می‌گیرد که خداوند آن را جاری ساخته و چنین جوامعی را به نابودی محکوم می‌کند. در حقیقت، آن جامعه خود مسئول نابودی‌ای است که به آن دچار می‌شود، زیرا برای جلوگیری از این اعمال زشت، اقدام لازم را انجام نداد. اگر چنین کرده بود، خود را از نابودی حفظ می‌کرد. افراد فاسدی که آن را گمراه کنند، پیش نمی‌آمدند تا آنکه پیامدهای سختِ آن را ببیند.

کسی که بخواهد زندگی‌اش را تنها بر پایه‌ی این دنیا بگذراند، و به چیزی فراتر از این زمین و لذت‌هایش نگاه نکند، آنچه خدا از این‌ها برایش مقدر کرده باشد خواهد داشت. در زندگی آخرت، جهنم در انتظار اوست، زیرا آن را شایسته‌ی خود ساخته است. این بدان سبب است که کسانی که به چیزی فراتر از این دنیا آرزومند نیستند، مشتاق فرو رفتن در لذت‌های نفسانی آن هستند. اما این کار ناگزیر ایشان را به جهنم می‌کشاند: «کسانی که جز زندگی زودگذر این دنیا را نمی‌خواهند، هرچه را که بخواهیم و به هر که بخواهیم، از آن به ایشان زودی می‌دهیم. سپس جهنم را برای آنان مقرر می‌کنیم که در آن، خوار و رانده‌شده، خواهند سوخت.» (آیه‌ی ۱۸) او به سبب کردارش خوار می‌گردد، رانده می‌شود و عذابی سخت می‌بیند.

Someone who wishes to lead a life based solely on this world, looking up to nothing beyond this earth and its pleasures, will have whatever God has assigned to him of these. In the life to come, hell will be waiting for him because he will have deserved it. This is because those who do not aspire to anything beyond this world are keen to immerse themselves in its carnal pleasures. This however inevitably leads them to hell: “As for those who care only for [the pleasures of] this fleeting life, We readily grant of it whatever We may please to whomever We will. In the end We consign any such person to hell, where he will burn disgraced and rejected.” (Verse 18) He is disgraced by his actions, rejected, suffering severe punishment.

در سوی دیگر، تصویری کاملاً متفاوت قرار دارد: «و کسانی که آخرت را بخواهند و برای آن چنان که شایستهٔ آن است بکوشند، و مؤمن باشند، پس آنانند که کوشششان سپاسگزاری شود.» (آیهٔ ۱۹) کسی که خواهان پاداش فراوان آخرت است باید با جدیت در پی هدف خود باشد. او باید وظایفی را که خداوند از او خواسته به جای آورد. افزون بر این، باید ایمانی داشته باشد که پایهٔ تلاش او برای آخرت است. ایمان چیزی نیست که مردم با آرزوهای بیهوده به دست آورند، بلکه اندیشه‌ای است که به عنوان باوری استوار پذیرفته شده و آشکارا با عمل تأیید می‌شود. تلاش برای آخرت کسی را از لذت‌های پاک این زندگی محروم نمی‌کند، بلکه افق‌های گسترده‌تری پیش روی ما می‌گشاید. بنابراین، لذت‌جویی و خوشگذرانی هدف اصلی نیست. جستجوی لذت اشکالی ندارد، به شرط آنکه انسان اسیر یا برده آن نشود.

On the other side is a totally different picture: “But those who care only for the life to come, strive fir it as it should be striven for, and are true believers, are indeed the ones who will have their endeavours well rewarded.” (Verse 19) Someone who desires the rich reward of the life to come must pursue his goal diligently. He should fulfil the duties God requires of him. Moreover, he must have faith which serves as the basis of his pursuit for the life to come. Faith is not a matter that people attain through idle wishes, but it is rather an idea that is firmly held as a belief, and clearly endorsed by action. Pursuit of the hereafter does not deprive anyone of the wholesome pleasures of this life. It simply opens up wider horizons before us. Thus, enjoyment and pleasure are not the driving goal. There is no harm in seeking pleasure, provided however that one is not captivated or enslaved by it.

هر دو گروه از نعمت خداوند بهره‌مند می‌شوند؛ نعمتی که برای همگان گشوده است و برای هیچ‌کس محدود نیست.

Yet both groups receive God’s bounty which is open to all and restricted to none.

هم آنان که تنها لذّتهای این دنیا را می‌جویند و از آن به‌تمام‌معنا بهره می‌گیرند، و هم آنان که پاداش زندگی آخرت را دنبال می‌کنند، از بخشش پروردگار بهره‌مند می‌شوند؛ بخششی که خداوند به همه می‌دهد: «ما هر دو گروه را، این‌ها و آن‌ها را، از بخشش پروردگارت برخوردار می‌کنیم، و بخشش پروردگارت از هیچ‌کس دریغ نشده است.» (آیهٔ ۲۰) این بخشش که خداوند عطا می‌کند، بسته به توان، هدف و کردار مردم، به‌شدت با یکدیگر تفاوت دارد. آنان با وجود آنکه گسترهٔ زمین بسیار محدود و پهنای آن بسیار تنگ است، این‌گونه متفاوت‌اند.

Both those who seek only this world’s pleasures and enjoy them to the full and those who pursue the reward of the life to come partake of God’s bounty which God grants to all: “On all — these as well as those — do We bestow the bounty of your Lord. Indeed your Lord’s bounty is not denied [to anyone].” (Verse 20) This bounty bestowed by God differs widely, in accordance with people’s means, aims and actions. They differ despite the fact that the scope on earth is very limited and its expanse so narrow.

پس در آن جایگاه دیگر، که گستره‌اش بی‌پایان است، چگونه با یکدیگر تفاوت خواهند داشت؟ چگونه می‌توان پهنای این دو جهان را با هم مقایسه کرد، در حالی که به نظر خدا، این دنیا و هر آنچه در آن است، کمتر از اندازه بال یک پشه ارزش دارد، چنان‌که پیامبر ﷺ فرموده است؟

How then will they differ when they are in the other place, where the scope is limitless? How can we compare the expanses of the two worlds, when, in God’s sight, this world and all that it contains counts for less that the span of a mosquito’s wings, as stated by the Prophet?

«نَظَرْ کُن که چگونه برخی را بر برخی دیگر برتری دادهایم. و قطعاً آخرت بزرگتر است از نظر درجات و بزرگتر است از نظر برتری.» (آیه ۲۱) کسی که خواهان پاداش برتر و فضل بزرگتر است، باید آخرت را هدف خود قرار دهد. زیرا در آنجا گستره و وسعتی بیکران است که حدود آن تنها نزد خداوند معلوم است. برای این پاداش است که مردم باید با یکدیگر رقابت کنند، نه برای آسایشهای ناچیز این دنیا.

“See how We have bestowed more bounty on some than on others. But the life to come will be higher in rank and greater in merit.” (Verse 21) If one seeks to have the higher prize and the greater grace, then one should aim for the hereafter. For there lies the limitless expanse and scope whose boundaries are known only to God. It is for this prize that people should compete, not for the petty comforts of this world.