ابولهب، که نامش عبدالعُزّی بن عبدالمطلب بود، عموی پیامبر ﷺ بود. او را به این کنیه نامیدند به خاطر چهره درخشانی که داشت.

Abū Lahab, whose real name was `Abd al-‘Uzzā ibn `Abd alMuţţalib, was the Prophet’s uncle. He was so nicknamed because of the radiant look on his face.

همراه با همسرش، ابولهب یکی از سرسخت‌ترین مخالفان فرستاده خدا ﷺ و اندیشه‌هایی بود که او تبلیغ می‌کرد.

Together with his wife, Abū Lahab was one of the most hostile opponents of God’s Messenger and the ideas he propagated.

ابن اسحاق از ربیعة بن عباد دیلی چنین روایت کرده است: «در کودکی، با پدرم، فرستادهٔ خدا را دیدم که به قبایل عرب اسلام را عرضه می‌کرد و می‌گفت: "ای فرزندان فلان (و نام قبیلهٔ هر یک را می‌برد)، من فرستادهٔ خدا هستم که شما را فرمان داده‌ام تا تسلیم شوید و تنها او را بپرستید و چیزی را جز او نخوانید، و به من ایمان آورید و از من حمایت کنید تا آنچه را خداوند به من سپرده است به انجام برسانم." مردی احول و گشاده‌رو پشت سر او بود که پس از پایان سخنان او می‌گفت: "ای فرزندان فلان، این مرد می‌خواهد شما را از لات و عزی [دو بت برجستهٔ مورد پرستش عرب‌های جاهلی] و هم‌پیمانان جن‌تان، یعنی فرزندان مالک بن عقمس، جدا کند و به جای آنها این بدعت‌ها و پوچی‌هایی را که خود ساخته است به شما بدهد. به او گوش ندهید و از آنچه می‌گوید پیروی نکنید." از پدرم پرسیدم این مرد کیست؟ گفت: او ابولهب، عموی پیامبر ﷺ است.» [روایت احمد و طبرانی.] این تنها نمونه‌ای از آزار و کینه‌ورزی ابولهب نسبت به پیامبر ﷺ و پیام او بود. همسرش، اروی دختر حرب بن امیه، خواهر ابوسفیان، در این مخالفت سرسختانه و بی‌امان، پشتیبان همیشگی او بود.

Ibn Isĥāq related the following report by Rabī`ah ibn `Abbād al-Daylī: “When I was young I once watched, with my father, God’s Messenger preaching Islam to the Arab tribes, saying ‘O sons of... (calling their respective tribal names), I am God’s Messenger sent to order you to submit to, and worship Him alone, invoking nothing else beside Him, and to believe in me and protect me until I carry out what God has entrusted to me.’ A cross-eyed, bright-faced man was behind him, who used to say, after he had finished, ‘O sons of... This man wants you to forsake al-Lāt and al-`Uzzā [two prominent idols worshipped by the pagan Arabs] and your allies of the jinn, the children of Mālik ibn Aqmas and to substitute for them these innovations and nonsense he has come up with. Do not listen to him, nor follow what he preaches.’ I asked my father who that man was and he told me that it was Abū Lahab, the Prophet’s uncle.” [Related by Aĥmad and al-Ţabarānī.] This is but one incident of Abū Lahab’s intimidation and ill- will towards the Prophet and his message. His wife, Arwā bint Ĥarb ibn Umayyah, Abū Sufyān’s sister, gave him unfailing support in his virulent, relentless campaign.

این بود رفتار ابولهب با پیامبر ﷺ از همان آغاز رسالت الهی او. بخاری از قول ابن عباس روایت می‌کند که «روزی پیامبر ﷺ به سوی البطحاء، میدانی بزرگ در مکه، بیرون رفت، بر تپه‌ای بالا رفت و مردم قریش را فراخواند. وقتی نزد او آمدند، برایشان سخن گفت و فرمود: "اگر به شما خبر دهم که دشمنی فردا صبح یا عصر به شما حمله خواهد کرد، آیا مرا باور می‌کنید؟" گفتند: "آری." فرمود: "پس بشنوید که من شما را از عذاب سخت [خداوند] بیم می‌دهم." ابولهب آنجا بود و بر او تندی کرد و گفت: "نابود باشی! آیا برای این موضوع ما را گرد آوردی؟" [روایتی دیگر می‌گوید: ابولهب برخاست و در حالی که گرد و خاک را از دستانش می‌تکاند گفت: "تمام روز نابود باشی..."] سپس این سوره نازل شد.

این سوره در پاسخ به کارزار خصمانه‌ی ابولهب و همسرش نازل شد. خداوند خود بر عهده گرفت که از جانب فرستاده‌اش سخن آخر را بگوید.

This sūrah was revealed as a counterattack against Abū Lahab’s and his wife’s hostile campaign. God took it upon Himself to say the final word on behalf of His Messenger.

«تَبَّتْ يَدَا أَبِي لَهَبٍ وَتَبَّ» (آیهٔ ۱). واژهٔ عربی «تَبَّ» که اینجا به «نابود باد» ترجمه شده، بر شکست و بریده شدن نیز دلالت دارد. این واژه دو بار در دو معنای متفاوت به کار رفته است. بار نخست به صورت دعا آمده، و در بار دوم بر این دلالت دارد که آن دعا پیش‌تر مستجاب شده است. بدین ترتیب، در یک آیهٔ کوتاه، کنشی تحقق می‌یابد که پردهٔ صحنهٔ نبرد را فرو می‌افکند. آنچه پس از آن می‌آید صرفاً توصیف آن چیزی است که رخ داده، با این تذکر که «مَا أَغْنَىٰ عَنْهُ مَالُهُ وَمَا كَسَبَ» (آیهٔ ۲): ثروت و دستاوردهایش به او سودی نخواهد رساند. او راه گریزی ندارد. شکست خورده، مغلوب و هلاک است.

“Doomed are the hands of Abū Lahab; doomed is he.” (Verse 1) The Arabic term, tabba, rendered here as ‘doomed’ also signifies failure and cutting off. The term is used twice in two different senses. It is used first as a prayer, while in the second instance it implies that the prayer has been already answered. So, in one short verse, an action is realized which draws the curtains upon a battle scene. What later follows is merely a description of what took place with the remark that “his wealth and his gains shall avail him nothing.” (Verse 2) He can have no escape. He is defeated, vanquished and damned.

این سرنوشت او در این دنیا بود، اما در آخرت «او ناچار است آتشی شعله‌ور را تحمل کند». (آیه ۳) آتش به داشتن شعله‌ها توصیف شده تا تأکید شود که زبانه می‌کشد و سوزان است.

This was his fate in this world, but in the hereafter “he shall have to endure a flaming fire.” (Verse 3) The fire is described as having flames in order to emphasize that it is raging.

«و امرأتُه حمّالةَ الحطب» — و همسرش، که هیزم‌کش است، با او در آنجا خواهد بود، در حالی که «ریسمانی از لیف خرما بر گردنش» است؛ ریسمانی که گویی او را با آن به سوی جهنم می‌کشند، یا ریسمانی که با آن دسته‌های هیزم را به هم می‌بست، بسته به اینکه متن را به معنای حقیقی یا مجازی آن تفسیر کنیم.

“And his wife, the carrier of firewood,” will reside there with him having “a rope of palm-fibre round her neck,” with which, as it were, she is being dragged into hell, or which she used for fastening wood bundles together, according to whether a literal or metaphorical interpretation of the text is adopted.

زبان این سوره هماهنگی شگفتی میان موضوع آن و فضایی که پیرامونش ساخته شده برقرار می‌کند. ابولهب در آتشی با نام «لهب» که در عربی به معنای شعله‌های آتش است، فرو افکنده خواهد شد؛ و همسرش که هیزم حمل می‌کند، یعنی سوخت آتش، با همان آتش روبه‌رو خواهد شد، در حالی که طنابی از لیف خرما بر گردن دارد. جهنم با شعله‌های سوزان «لهب» خود، جایگاه ابولهب خواهد بود. در همین حال، همسر او که خار و چوب‌های تیز گرد می‌آورد، موادی که می‌توانند شعله‌ی آتش را به‌طور چشمگیری شعله‌ورتر کنند، آن‌ها را سر راه پیامبر ﷺ می‌افکند. از این رو، سرانجام با طنابی بر گردن به سوی جهنم کشیده خواهد شد، همچون هیزمی که دسته‌بندی شده باشد.