احتمالاً این آیات در آغاز دوران مدینه نازل شدهاند، شاید پس از جنگ اُحد (۶۲۶ میلادی) و پیش از جنگ خندق (۶۲۷ میلادی). تصویری که از جامعه مسلمانان در این آیات پدیدار میشود این برداشت را القا میکند. این تصویر حاکی از وجود گروه‌های متعدد در درون جامعه مسلمانان است؛ گروه‌هایی که هنوز به پختگی نرسیده بودند یا تمایلی به پذیرش آیین اسلام نداشتند و به دورویی و نفاق روی می‌آوردند. این امر دلالت دارد بر اینکه جامعه مسلمانان همچنان نیازمند تلاشی گسترده برای آموزش و آشنا ساختن با اسلام بود. جامعه‌ای که برای برعهده گرفتن وظیفه عظیمی که بر دوشش نهاده شده بود و برآوردن الزامات آن، هم در قبال مفاهیم ایمان و هم در رویارویی با نیروهای خصمانه، به انگیزه و تشویق بیشتری نیاز داشت.
Most probably, the verses in this passage were revealed early in the Madinah period, possibly after the Battle of Uĥud (626 AD) and before the Battle of the Moat (627 AD). The picture of the Muslim community that emerges from these verses gives that impression. It suggests the existence of a multiplicity of groups within the Muslim community; groups that were yet to mature, or unwilling to embrace the faith of Islam, and who resorted to duplicity and hypocrisy. It implies that the Muslim community was still in need of an extensive effort of education and induction into Islam. A community that required additional motivation and encouragement in order to take on the enormous task placed on its shoulders and meet its requirements, with respect to the concepts of the faith on the one hand and the confrontation with hostile forces on the other.
این امر از این واقعیت نمی‌کاهد که در آن جامعه افراد بسیاری بودند که ایمان، دانش و فهمشان به بلندای بی‌همتای برتری و تعالی رسیده بود. ما در اینجا جامعه مسلمانان را به‌عنوان یک کل مورد اشاره قرار می‌دهیم. این جامعه در وضعیت آن زمان، بوته‌زاری از عناصر گوناگون و ناهمگون بود و، چنان‌که این آیات نشان میدهد، نیازمند یکپارچگی و هماهنگی بیشتر بود.
This in no way detracts from the fact that there were in that community many individuals whose faith, knowledge and understanding had scaled unparalleled heights of excellence and distinction. We are referring here to the Muslim community as a whole. In its condition at the time, it was a melting pot of different, non- homogeneous elements and, as these verses appear to indicate, in need of greater integration and harmonisation.
با نگاهی دقیق‌تر به ویژگی‌های اصلی این دستورالعمل‌ها، به محیطی وارد میشویم که اغلب فراموش میشود: جامعهٔ مسلمانان در وجه انسانی‌اش. وقتی این را ببینیم، می‌توانیم نقاط قوت و ضعف آن جامعه را دریابیم. می‌بینیم که قرآن چگونه با ضعف‌های انسانی می‌جنگد و هم‌زمان با آثار جهل دینی و دیگر نیروهای خصمانه در جامعه مبارزه میکند. فرایند آموزشی قرآن را مشاهده می‌کنیم که چگونه افراد پذیرا را در دنیای واقعی دگرگون میسازد. افزون بر این، بخشی از تلاش پیوسته‌ای را می‌بینیم که قرآن برای این هدف به کار بست تا آنکه توانست آن گروه از انسانها را با استعدادها و ویژگی‌های گوناگون، از ژرفای جهالت به چنان قله‌هایی از برتری، انسجام و یکدستی برساند، آن هم در حدود طبیعت انسانی. همهٔ اینها در دورهٔ پایانی زندگی پیامبر ﷺ رخ داد.
A closer look at the main features of these instructions takes us into the often- forgotten environment of the Muslim community in its human mode. Once we see this, we can perceive that community’s strengths and weaknesses. We can see how the Qur’ān conducts the battle against human weakness and fights the effects of religious ignorance and other hostile forces on society, all at the same time. We can observe the Qur’ānic process of education as it transforms receptive individuals in the real world. Furthermore, we witness part of the continuous effort it dedicated to this purpose until it was able to pick up that group of human beings, with varying calibre and qualities, from the depths of ignorance to such heights of excellence, integration and homogeneity, all within the limits of human nature. All this was witnessed during the latter part of the Prophet Muĥammad’s life.
این درمان بسیار ارزشمند است، زیرا به ما کمک میکند تا سازوکار طبیعت انسانی، گرایش آن به ضعف و استعداد آن برای قدرت را درک کنیم؛ همان‌گونه که در جامعه نمونه‌ی مسلمانان دیده میشود، جامعه‌ای که پیامبر ﷺ خود، بر پایه‌ی آموزه‌ها و رهنمودهای قرآن، آن را تربیت و پرورش داد. این درمان همچنین به ما کمک میکند تا رویکرد قرآن به آموزش و تعلیم را بفهمیم. می‌توانیم ببینیم که قرآن چگونه با مهربانی و دلسوزی، مردم را در دنیای واقعی راهنمایی میکند و چگونه صفوف جامعه‌ای را که از کیفیت‌ها و استعدادهای گوناگون تشکیل شده بود، سامان میدهد و هماهنگ میسازد.
This treatment is extremely valuable, for it helps us to understand the workings of human nature, its propensity to weakness and its predisposition for strength, as seen in the model Muslim community which was educated and raised by the Prophet himself according to the teachings and guidelines of the Qur’ān. It also helps us understand the Qur’ānic approach to education and teaching. We can see how the Qur’ān, gently and caringly, guides people in the real world, and how it arranges and brings into line the ranks of a society made up, as it was, of various qualities and aptitudes.
ما نیز می‌توانیم از این الگو بهره ببریم؛ با مقایسهٔ وضعیت خود و وضعیت دیگر جوامع انسانی با واقعیت‌های انسانیِ آن گروه برگزیده. آگاهی از ضعف‌های آنان، امیدی به ما میدهد تا در برابر ناامیدی یا رها کردن تلاش‌هایمان برای اصلاح و توسعه ایستادگی کنیم. این الگوی اجتماعی، با همهٔ شایستگی‌ها و فضیلت‌هایش، نباید تنها به‌صورت تصویری گذرا در ذهن ما باقی بماند، یا نمونه‌ای دست‌نیافتنی برای ما باشد در کوشش‌هایمان برای برخاستن از ژرفای نادانی و عقب‌ماندگی به قلّه‌های روشنگری و پیشرفت. بلکه امروز برای ما سرمایه‌ای ارزشمند و منفعتی بزرگ به شمار میآید؛ منفعتی که از زیستن زیر سایهٔ قرآن به دست می‌آوریم.
We can also benefit from this treatment by comparing our condition, and the conditions of other human societies, to the human realities of that select group of people. Our awareness of their weaknesses gives us hope against despairing or abandoning our own endeavours to reform and develop. This social model, with all its merits and virtues, should not live as a mere fleeting vision in our thoughts or as an example that is impossible for us to emulate in our efforts to rise from the depths of ignorance and regression to the heights of enlightenment and progress. Instead, it represents, for us today, a valuable repertoire and benefit. One which we gain from living under the shade of the Qur’ān.
از این بخش می‌توان چنین نتیجه گرفت که جامعه نخستین مسلمانان چند گروه را دربر می‌گرفت. گروهی بودند که برای خودداری از رفتن به جهاد بهانه می‌تراشیدند و دیگران را نیز به همین کار تشویق می‌کردند. این گروه هنگامی که مسلمانان با شکستی روبهرو می‌شدند شادمان می‌شدند، اما هنگامی که پیروز می‌شدند ناله و شکایت می‌کردند و از غنیمت‌ها بی‌بهره می‌ماندند. به بیان دیگر، اینان کسانی بودند که پاداش‌های زندگی آخرت را به سودهای این زندگی فروختند.
From this passage, we may conclude that the first Muslim community encompassed several groups. There were those who sought excuses for not going out to fight, and who urged others to do likewise. These gloated when the Muslims suffered setbacks but whinged and complained when they triumphed and were themselves excluded from the booty. In other words, these were they who traded the rewards of the life to come for gains in this life.
سپس، برخی از کسانی بودند که از مکه هجرت کرده بودند، یعنی
Then, there were some from among those who had immigrated from Makkah, i.e.
مهاجرین، که در مکه با اشتیاق خواهان جهاد بودند در حالی که مکلف به آن نبودند، اما وقتی در مدینه جهاد بر آنان واجب شد، دچار هراس و سستی شدند. آنان آرزو داشتند که خداوند مهلتی به ایشان دهد و نیاز به جنگیدن را به تأخیر اندازد.
the Muhājirīn, who were eager to fight when they were not obliged to do so in Makkah, but who once in Madinah and required to fight, became apprehensive and stricken with apathy. They wished that God would grant them a period of grace and delay any need for them to fight.
دیگران هنگامی که امور به خوبی پیش می‌رفت، لطف خدا را سپاس می‌گفتند، اما هرگاه به مصیبتی دچار می‌شدند، پیامبر ﷺ را مقصر می‌دانستند. این نگرش آنان بر پایه ایمان قوی به خدا شکل نگرفته بود، بلکه تلاشی بود برای تضعیف و بدنام کردن رهبری پیامبر ﷺ.
Others would acknowledge God’s favour when things went well, but blame the Prophet for any misfortune. Their attitude was not taken on the basis of strong faith in God but was rather an attempt to undermine and vilify the Prophet’s leadership.
برخی نیز بودند که در حضور پیامبر ﷺ ابراز احترام می‌کردند، اما همین که از نزد ایشان می‌رفتند، با دیگران علیه او توطئه می‌چیدند. همچنین شایعه‌پراکنانی یافت می‌شدند که در پی ایجاد آشفتگی و اختلاف بودند. و نیز شکاکانی بودند که در اینکه فرمان‌ها و دستورهای قرآنی از جانب خدا نازل شده باشد تردید داشتند و بر این باور بودند که برخی از آنها اندیشه‌ها و افکار خود محمد ﷺ است.
There were also those who showed deference to the Prophet whilst in his presence but who, once they had departed, conspired with others against him. Rumour mongers were also found seeking to sow confusion and discord. Then, there were the sceptics who doubted that Qur’ānic commands and directives originated from God, and who thought instead that some of them were Muĥammad’s own ideas and thoughts.
در آخر، کسانی بودند که از برخی منافقان دفاع می‌کردند، چنان‌که در ادامه خواهیم دید، و کارهای ایشان جامعه را به دو گروه تقسیم کرد. رفتارشان نشان‌دهندهٔ کمبود هماهنگی و پایداری در ایمان بود، و همچنین در درک ایشان از نقش رهبری و رابطه‌شان با آن.
Lastly, there were those who defended some of the hypocrites, as we shall see in due course, and whose actions split the community into two camps. Their behaviour indicated deficient harmony and consistency in faith as also in their understanding of the role of leadership and their relationship with it.
همه این گروه‌ها را می‌توان در یک دسته واحد از منافقان جمع کرد، یا می‌توان آنان را در دو دسته طبقه‌بندی کرد: منافقان و کسانی که ایمانشان ضعیف بود. دستهٔ دوم کسانی را دربر میگیرد که شخصیت اسلامی تازهٔ خود را کاملاً پرورش نداده بودند، هرچند برخی از ایشان از کسانی بودند که از مکه هجرت کرده بودند.
All these types can be brought together into a single group of hypocrites, or we can classify them into two groups: the hypocrites and those of weak faith. The latter group consists of those who had not fully developed their new Islamic character, even though some of them belonged to those who had immigrated from Makkah.
با این حال، وجود این گروه‌ها در درون جامعهٔ مسلمانان، در حالی که این جامعه با دشمنی یهودیان ساکن مدینه، مشرکان عرب مکه و دیگر دشمنانی که در سراسر عربستان در کمین بودند روبهرو بود، ناگزیر شکاف‌هایی در ساختارش پدید می‌آورد و نیازمند فرایندی طولانی از آموزش و تلاش گسترده بود.
However, the existence of these groups within the Muslim community, as it faced hostility from the Jews inside Madinah, the Arab idolaters of Makkah and other enemies lurking all over Arabia, was bound to create cracks in its structure, requiring a prolonged process of education and intensive application.
در این بخش، با جنبه‌هایی از آن فرایند و کاربست آن آشنا میشویم. می‌خوانیم که چگونه همه آسیب‌هایی که ممکن است به افراد و همچنین به کل جامعه برسد، با دقت، ژرف‌نگری و صبر درمان میشود. این امر در پایداری رهبر برتر و خیرخواه آن جامعه، محمد ﷺ، که آن جامعه را بر اساس هدایت قرآن آموزش می‌داد و شکل می‌بخشید، نمود یافته است.
In the present passage, we learn of aspects of that process and application. We read of the careful, profound and patient treatment of all the ills that may affect individuals as well as the community as a whole. This is manifested in the perseverance of the supreme leader and benefactor of that community, the Prophet Muĥammad, who was teaching and moulding that community according to the guidance of the Qur’ān.
ما در دستورالعمل‌های احتیاطی‌ای می‌بینیم که مسلمانان را به این فرا می‌خواند که به‌جای آنکه به‌تنهایی بیرون روند، در گروه‌ها و دسته‌های جنگی بیرون روند، با توجه به خطرات و محیط خصمانه‌ای که اطرافشان را فرا گرفته بود. آنان در معرض کمین منافقانی بودند که در میانشان زندگی می‌کردند، و نیز متحدانشان از یهودیان و دیگر همدستان دشمن.
We find precautionary instructions urging the Muslims to go out to fight in groups and squadrons, rather than as single individuals, in view of the risks and the hostile environment surrounding them. They were susceptible to ambush by the hypocrites living in their midst, and their allies among the Jews and other enemy collaborators.
کسانی که دودل بودند، در تصویری تیره ترسیم شده اند که روحیه های شکسته شان، اشتیاقشان به سودهای کوتاه مدت، و وفاداری های متزلزلشان را آشکار می کند. جای شگفتی است که کسانی که در مکه آشکارا از مواجهه و رویارویی دفاع می کردند، پس از استقرارشان در مدینه، لحظه ای که به آنان دستور داده شد علیه دشمنانشان سلاح به دست گیرند، دچار اضطراب و بیم شدند.
Those who were dithering are portrayed in a dismal light, exposing their broken spirits, their craving for short-term gains, and their shifting loyalties. We find astonishment at those who in Makkah were outspoken in their advocacy of confrontation but who were overcome with anxiety and apprehension the moment they were instructed to take up arms against their enemies after they had settled in Madinah.
ما وعدِ پاداشی بزرگ از سوی خداوند به کسانی را می‌بینیم که در راه او میجنگند: «و به هر که در راه خدا بجنگد، چه کشته شود و چه پیروز گردد، پاداشی بزرگ خواهیم داد.» (آیهٔ ۷۴)
We find God’s pledge of a generous reward to those who fight for His cause: “To him who fights in God’s cause, whether he be slain or be victorious, We shall grant a rich reward.” (Verse 74)
این بخش همچنین درستی، شکوه و نجابت اهداف و مقاصد آن آرمانی را به تصویر می‌کشد که مسلمانان به جهاد برای آن فراخوانده میشوند: «و چرا در راه خدا جهاد نمی‌کنید، در راه مردان و زنان و کودکان ستمدیده‌ای که می‌گویند: پروردگارا! ما را از این شهری که مردمش ستمگرند بیرون ببر و از جانب خود سرپرستی برای ما قرار ده و از جانب خود یاوری برای ما بفرست.» (آیهٔ ۷۵)
The passage also portrays the integrity, magnificence and nobility of the aims and objectives of the cause the Muslims are urged to fight for: “Fight [for] the cause of God and the utterly helpless men, women and children who are crying, ‘Our Lord! Deliver us from this land whose people are oppressors, and send forth to us, out of Your grace, a protector, and send us one that will help us.’“ (Verse 75)
این سورہ همچنین بر اخلاق و هدف درست و صحیحی که مؤمنان برای آن میجنگند، و بر بطلان و ضعف هدفِ کافران تأکید میکند:
The sūrah also emphasises the morality and sound objective for which the believers are fighting, as well as the fallacy and weakness of the unbelievers’ cause:
«کسانی که ایمان آورده‌اند در راه خدا میجنگند، و کسانی که کافر شدهاند در راه طاغوت میجنگند. پس با دوستان شیطان بجنگید، که بی‌گمان نیرنگ شیطان ناتوان است.» (آیه ۷۶)
“Those who believe fight in the cause of God, and those who reject the faith fight in the cause of evil. Fight, then, against the friends of Satan. Feeble indeed is the cunning of Satan.” (Verse 76)
ما می‌بینیم که قرآن چگونه با باورهای نادرست برخورد میکند و آنها را اصلاح می‌نماید؛ باورهایی که به اندیشه‌های فاسد و رفتارهای ناسالم می‌انجامند. گاهی حقیقت دربارهٔ این زندگی و زندگی آخرت را بیان میکند: «بگو: بهرهٔ دنیا اندک است و سرای آخرت برای کسانی که پرهیزگاری کنند بهتر است، و به قدر نخی که در شکاف هسته است به شما ستم نخواهد شد.» (آیهٔ ۷۷) و گاهی بر حتمی بودن مرگ و چگونگی رسیدن آن تأکید می‌ورزد؛ هرچه انسان خود را از آن نگه دارد یا از جهاد در راه خدا بگریزد: «هر کجا باشید، مرگ شما را درمی‌یابد، هرچند در برجهای استوار و بلند باشید.» (آیهٔ ۷۸) همچنین واقعیت اراده‌ی خدا و کردار انسان را اثبات میکند: «و چون نیکی به ایشان رسد، می‌گویند: این از جانب خداست، و چون بدی به ایشان رسد، می‌گویند: این از جانب توست. بگو: همه از جانب خداست. این گروه را چه شده که نزدیک نیست سخنی را دریابند؟ هر نیکی که به تو رسد از جانب خداست و هر بدی که به تو رسد از جانب خود توست.» (آیات ۷۸ و ۷۹)
We see how the Qur’ān deals with and corrects false beliefs that lead to corrupt thoughts and unhealthy behaviour. At times, it asserts the truth about this life and the life to come: “Say, ‘Brief is the enjoyment of this world, whereas the life to come is the best for all who are God- fearing. None of you shall be wronged by as much as a hair’s breadth.” (Verse 77) At others, it stresses the inevitability of death and the way it is brought about, no matter how much one may guard against it or evade having to fight for God’s cause: “Wherever you may be death will overtake you, even though you be in towers built up strong and high.” (Verse 78) It also asserts the reality of God’s will and of man’s actions: “Yet, when a good thing happens to them, some [people] say, ‘This is from God,’ whereas when evil befalls them, they say, ‘This is from you!’ Say, All is from God.’ What is amiss with these people that they are in no wise near to grasping the truth of what they are told? Whatever good happens to you is from God; and whatever evil befalls you is from yourself.” (Verses 78-9)
ما شاهد هستیم که قرآن کریم بر ماهیت واقعی رابطه میان خداوند متعال و فرستادهٔ او تأکید می‌ورزد، آنجا که به ما گفته میشود اطاعت از فرستادهٔ خدا، جزئی از اطاعت از خود خداوند است. این کتاب تأیید میکند که تمامی قرآن از جانب خداوند نازل شده و مردم را فرا می‌خواند تا در یکپارچگی و تمامیّت آن تأمل کنند؛ و هر دو امر، منشأ واحد آن را آشکار می‌سازند.
We witness how the Qur’ān stresses the true nature of the relationship between God Almighty and His Messenger as we are told that obeying God’s Messenger is part of obeying God Himself. It confirms that the whole of the Qur’ān originates with God and that it calls on people to reflect on its unity and integrity, both demonstrating its single origin:
هرکس از رسول اطاعت کند، در واقع از خدا اطاعت کرده است. (آیه ۸۰)
He who obeys the Messenger obeys God thereby. (Verse 80)
آیا آنان درباره‌ی قرآن نمی‌اندیشند؟ اگر این کتاب از سوی غیر خدا بود، قطعاً در آن اختلافات بسیاری می‌یافتند!
Will they not, then, try to understand the Qur’ān? Had it issued from any but God, they would surely have found in it many an inner contradiction! (Verse 82)
پس از آنکه شایعه‌پراکنان رسوا شدند، قرآن کریم مسلمانان را به امن‌ترین و درست‌ترین شیوه رفتار در چارچوب آیین‌های جمعی امت راهنمایی میکند. قرآن می‌فرماید: «...و اگر آن را به پیامبر و به صاحبان امر از میان خودشان ارجاع می‌دادند، کسانی از آنان که در پی به دست آوردن خبر هستند، آن را می‌دانستند.» (آیه ۸۳) قرآن این گروه را از پیمودن این راه برحذر می‌دارد و فضل و رحمت خداوند را در هدایت ایشان به اسلام به یادشان می‌آورد و می‌فرماید: «و اگر فضل خداوند و رحمت او بر شما نبود، جز اندکی همه شما قطعاً از شیطان پیروی می‌کردید.» (آیه ۸۳)
Having exposed the rumour-mongers, the Qur’ān goes on to advise the Muslims of the safest and proper way for them to act within the collective conventions of the community. It says: “...If they would only refer it to the Messenger and to those from among them entrusted with authority, those of them who are engaged in obtaining intelligence would know it.” (Verse 83) It warns these elements against pursuing that route, as it reminds them of God’s favour and grace in guiding them to Islam, saying: “Were it not for God’s bounty to you, and His grace, all but few of you would certainly have followed Satan.” (Verse 83)
یکی از پیامدهای چنین پدیده‌هایی، به‌هم‌ریختگی‌ای است که می‌تواند در جامعه‌ی مسلمانان ایجاد کند؛ جامعه‌ای که به تلاشی پیوسته و گوناگون نیاز دارد، و این امر به‌خوبی درک میشود. می‌شنویم که خداوند متعال پیامبرش را فرمان میدهد که جهاد را ادامه دهد، حتی اگر تنها کسی باشد که در میدان مانده است، و مؤمنان را به همین کار ترغیب کند. پیامبر تنها مسئول اعمال خود خواهد بود، و خداوند متعال خود فرماندهی نبرد را بر عهده خواهد گرفت: «پس در راه خدا بجنگ، که جز خودت مسئول کسی نیستی، و مؤمنان را برانگیز. امید است که خداوند سورت کافران را بازدارد؛ که خداوند قدرتمندترین و سخت‌گیرترین در کیفر است.» (آیه ۸۴) این رویکرد آشکارا الهام‌بخش و برانگیزاننده است و امید به پیروزی و اعتماد به قدرت و اقتدار خداوند را در دل مردم زنده میکند.
One appreciates fully the disruption such phenomena could create within a Muslim community in need of such persistent and varied effort. We hear God Almighty instructing His Messenger to prosecute the jihād, even if he were the only one left in the field, and to press upon the believers to do likewise. The Messenger shall be accountable only for his own actions, while God Almighty will take personal command of the battle: “Fight, then, in God’s cause, since you are responsible only for your own self and encourage the believers. God may well curb the might of the unbelievers; for God is the strongest in might, and in the ability to deter.” (Verse 84) This approach is clearly inspiring and motivating, raising people’s hopes of victory and their confidence in God’s power and authority.
همان‌گونه که قرآن از بالا نازل شد، مسلمانان را در نبرد نیز رهبری می‌کرد، فارغ از اینکه در کدام جبهه باید می‌جنگیدند. شاید مهم‌ترین نبرد، نبرد با خودشان بود؛ با شک‌ها، ترس‌ها، سوءتفاهم‌ها و میراث جاهلیت پیش از اسلام، و نیز با ضعف ذاتی انسانی‌شان، که هیچ‌یک از آنها نمی‌توانست نتیجه‌ی نفاق یا انحراف باشد. قرآن آنان را به آرامی به سوی موقعیتی از قدرت و هماهنگی درونیِ کامل هدایت می‌کرد، هدفی که خود بسی دورتر و پایدارتر بود. هر چند شمار اعضای نیرومند یک جامعه زیاد باشد، تا زمانی که در صفوف آن نقاط ضعف وجود داشته باشد، هرگز امن نیست. با تفاوت در توان و استعداد، جامعه به هماهنگی و یکپارچگی نیاز دارد، آنگاه که با چالش‌های بزرگی که در پیش دارد روبهرو میشود.
Just as the Qur’ān was revealed from on high, so it led the Muslims in battle, regardless of which front they had to fight on. Perhaps the most important battle was that against their own selves; against their doubts, fears, misconceptions and the legacy of their pre-Islamic ignorance, as well as their intrinsic human weakness, none of which could be the result of hypocrisy or deviation. It, the Qur’ān, was gently steering them towards a position of power and full internal harmonisation, itself, a much farther and longer lasting goal. No matter how many really powerful members a community has, it is never safe if it has pockets of weakness within its ranks. With diversity of calibre, a community requires harmony and consistency, as it faces up to the mighty challenges awaiting it.
لنتأمل الآن هذا النص بالتفصيل.
Let us now consider the text in detail.