این سوره با بیانی روشن و تأکیدی آغاز می‌شود: «این کتاب از جانب خداوند عزیز و حکیم نازل شده است.» (آیهٔ ۱) از آنجا که او عزیز است، توانایی آن را دارد که این کتاب را از بالا فرو فرستد، و از آنجا که حکیم است، هدف فرو فرستادن آن را می‌داند و با برنامه‌ریزی حکیمانه و دقیق، همهٔ این کار را به گونه‌ای انجام می‌دهد که با حکمت و تدبیر هماهنگ باشد.

The sūrah begins with a clear, emphatic statement: “This book is bestowed from on high by God, the Almighty, the Wise.” (Verse 1) As He is Almighty, He is able to bestow it from on high, and as He is wise, He knows the purpose of bestowing it, ensuring that it is all done in accordance with wise and elaborate planning.

این سوره، با این حال، به این واقعیت نمی‌پردازد. این سوره تنها مقدمه‌ای است بر موضوع اصلی‌اش، که این کتاب برای تثبیت آن نازل شده است؛ یعنی یگانگی خداوند، اختصاص دادن تمام عبادت به او تنها، تضمین اخلاص در ایمان، زدودن هرگونه اثری از ادعای شریک برای خداوند، و برقراری ارتباط مستقیم با او بدون هیچ واسطه‌ای یا نیاز به شفاعت.

The sūrah, however, does not dwell on this fact. It is only a prelude to its main theme, which this book has been revealed to establish, namely, God’s oneness, addressing all worship to Him alone, ensuring sincerity in faith, eliminating all traces of any alleged partnership with God and establishing direct contact with Him without any intermediary or need for intercession.

«إِنَّا أَنْزَلْنَا إِلَيْكَ هَٰذَا الْكِتَابَ بِالْحَقِّ» (آیهٔ ۲) جوهرِ حقّی که این کتاب با آن نازل شده، یگانگیِ مطلقِ خداوند است که پایهٔ همهٔ هستی را تشکیل میدهد. در آیهٔ ۵ این سوره میفرماید: «خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ بِالْحَقِّ». همان حقیقتی که بنیادِ جهان را میسازد و هدفِ نزولِ قرآن را فراهم میکند، همین حق است. این حقیقتی واحد و یکپارچه است که با هماهنگیِ نظامی که آسمانها و زمین را اداره میکند تأیید میشود و از طریق این کتاب، در زبان انسانی بیان میگردد. این حق، مُهرِ تأییدی است بر هر آنچه آفریدهٔ تنها آفریدگار است.

“It is We who have bestowed on you this revelation from on high, stating the truth.” (Verse 2) The essence of the truth with which the book has been revealed is the absolute oneness of God, which forms the foundation of all existence. In verse 5 the sūrah states: “He has created the heavens and the earth in accordance with the truth.” It is all the same truth that makes up the foundation of the universe and provides the purpose for revealing the Qur’ān. It is a single, consistent truth confirmed by the unity of the system that controls the heavens and the earth, and expressed in human language through this hook. It is the truth that puts the seal on everything made by the only Creator.

«پس تنها خدا را بپرست، در حالی که دینت را برای او خالص گردانیده‌ای.» (آیهٔ ۲) خطاب در اینجا به پیامبر ﷺ است، همان کسی که کتاب از جانب خداوند بر او فرود آمده است. این خطاب، قانون اساسی‌ای را دربردارد که او بدان فرا می‌خواند و همهٔ انسان‌ها را به پذیرفتن آن دعوت می‌کند: اینکه تنها خدا پرستیده شود، با اخلاص در عبادت، و زندگی انسانی در همهٔ عرصه‌ها بر همین اساس سامان یابد. این‌ها صرفاً گفته‌هایی ساده نیستند، بلکه نظامی کامل‌اند که با باوری استوار آغاز می‌شود و به شیوهٔ زندگی‌ای فراگیر، هم برای فرد و هم برای جامعه، تبدیل می‌گردد.

سپس ردّیۀ خرافۀ پیچیده‌ای می‌آید که مشرکان در برابر باور به یکتایی خدا مطرح می‌کردند: «و کسانی که جز او دوستانی برای خود گرفته‌اند [می‌گویند:] ما آنان را جز از این جهت نمی‌پرستیم که ما را هرچه بیشتر به خدا نزدیک کنند». خدا در آنچه درباره‌اش اختلاف دارند، میان ایشان داوری خواهد کرد. خدا کسی را که ناسپاس و دروغگو است هدایت نمی‌کند۔ (آیۀ ۳)

Then a refutation of the complex superstition the idolaters presented in opposition to belief in God’s oneness follows: “Those who take others besides Him as their protectors say: We worship them for no reason other than that they would bring us nearer to God.’ God will judge between them concerning all matters on which they differ. God will not grace with guidance anyone who is an ungrateful liar.” (Verse 3)

با آنکه آنان اعلام می‌کردند که خداوند ایشان و آسمان‌ها و زمین را آفریده است، این باور را به پیامد طبیعی و منطقی آن نمی‌رساندند که مستلزم آن بود که تمام پرستش و تسلیم خود را تنها به او اختصاص دهند. در عوض، این خرافه را ابداع کردند که فرشتگان دختران خداوند هستند، و حتی مجسمه‌هایی به شکل فرشتگان تراشیدند تا آن‌ها را بپرستند. سپس ادعا کردند که پرستش آنان نسبت به این مجسمه‌ها، مانند لات، عزّی و مناة، در اصل پرستش خود آن‌ها نیست. بلکه تنها نشانه‌ای برای نزدیک شدن به خداوند است، به این امید که این مجسمه‌ها یا آنچه نمایانگر آن‌ها هستند، سرانجام نزد خداوند برای ایشان شفاعت کنند.

Although they declared that God created them and the heavens and earth, they would not carry this belief to its natural and logical consequence which required that they devote all their worship and submission to Him alone. Instead they invented the superstition that the angels were God’s daughters and even carved statues representing angels so that they could worship these. They then claimed that their worship of these statues, such as al-Lāt, al-`Uzzā and Manāt, was not in essence devotion to them. It was merely a gesture to bring them closer to God, in the hope that these statues or what they represented would eventually intercede with God on their behalf.

بدین ترتیب، انحراف از منطق ساده و طبیعی، آنان را به چنین آشفته‌بازاری از باطل کشاند؛ زیرا فرشتگان دختران خدا نیستند، و بت‌ها نیز نمایندهٔ فرشتگان نیستند.

Thus, deviation from simple, natural logic landed them in such a medley of falsehood: for the angels are not God’s daughters, nor do the idols represent angels.

خداوند چنین انحرافی را نمی‌پذیرد. نه شفاعت از جانب مردم را می‌پذیرد و نه اجازه می‌دهد که به این شیوه به او نزدیک شوند. بشریت هرگاه از منطق فطرت خویش دور شود و از ایمان ساده به یگانگی خداوند، که جوهر اسلام است و جوهر دین الهی که هر فرستاده‌ای از جانب خدا بدان دعوت کرده، فاصله بگیرد، به انحراف کشیده می‌شود. امروز در نقاط مختلف جهان شاهد پرستش اولیا هستیم که از نظر ماهیت شبیه به کار اعراب جاهلی است که برای نزدیک شدن به خدا فرشتگان یا مجسمه‌هایی که نماد فرشتگان بودند را می‌پرستیدند. خداوند، با شکوه بی‌پایان خود، راهی را که مردم را به او نزدیک می‌کند تعیین کرده است: ایمان به یگانگی خداوند بدون واسطه‌ها یا شفیعانی از هیچ نوع.

سوره سپس می‌کوشد دل‌های مردم را لمس کند. آن‌ها را به شواهدی از زندگی که نزدیک‌شان است ارجاع می‌دهد، شواهدی که در واقع از آفرینش خودشان و از چهارپایانی که رام ایشان شده‌اند برمی‌آید:

The sūrah then seeks to touch people’s hearts. It refers them to the evidence of life close by them, and in fact derived from their own creation and from the animals made subservient to them:

او شما را از یک نفس آفرید، سپس همسرش را از همان [نفس] پدید آورد، و برای شما هشت جفت از چهارپایان نازل کرد؛ شما را در شکم‌های مادرانتان در سه تاریکی یکی پس از دیگری آفرینش می‌دهد. این است خدا، پروردگار شما؛ فرمانروایی از آنِ اوست. هیچ معبودی جز او نیست. پس چگونه [از حق] منحرف می‌شوید؟ (آیه ۶)

He has created you all from a single soul, and from it He fashioned its mate; and He has bestowed on you four kinds of cattle in pairs; and He creates you in your mothers’ wombs, one act of creation after another, in threefold depths of darkness. Such is God, your Lord: to Him belongs all dominion. There is no deity other than Him. How, then, can you lose sight of the truth? (Verse 6)

بگذار انسان به خویشتن خود بنگرد. او خود را نیافریده است و جز آنچه خداوند به او گفته، نمی‌داند که چه کسی حقیقت انسان را آفریده است. با این همه، همه ما از یک نفس سرچشمه می‌گیریم، با یک سرشت و همان ویژگی‌هایی که ما را از سایر آفریدگان متمایز می‌سازد. افزون بر این، هر فرد انسانی در این ویژگی‌ها سهیم است، زیرا نفس انسانی در میان میلیون‌ها انسان در همه نسل‌ها و همه جامعه‌ها یکی است. همچنین، همسر یا جفت او نیز از همان گوهر آفریده شده است. بنابراین، با همه تفاوت‌های جزئی میان مرد و زن، آنان همه این ویژگی‌ها را با هم دارند. این بار دیگر یگانگی طرح نخستین برای بشر، مرد و زن، و یگانگی اراده‌ای را تأیید می‌کند که این نفس واحد را با دو جلوه‌اش آفریده است.

Let man look at his own self. He has not created himself, nor does he know who created the human entity except for what God has told him. Yet we all originate from one soul, with one nature and the same characteristics that distinguish us from the rest of creation. Moreover, every human individual shares in these characteristics, because the human soul is one in the countless millions of humans across all generations and all communities. Moreover, its mate or spouse is also made from the same essence. Thus, despite all differences of detail between men and women, they share all these characteristics. This again confirms the unity of the original design for mankind, male and female, and the unity of the Will that created this single soul with its two manifestations.

ذکرِ زوجیت در انسان با اشارهٔ همین پدیده در چهارپایان همراه شده است، و این خود نشان می‌دهد که این قانون به همهٔ موجودات زنده تعمیم می‌یابد.

The reference to the fact of human spouses is coupled by a reference to the same phenomenon in cattle, which in turn suggests that it applies to all living creatures: