سَبَأ (سبأ) - علمِ بی‌پایان و دقیق ۱-۹
Saba Sheba ( Infinite And Accurate Knowledge ) 1-9
به نام خداوند بخشنده مهربان.
In the Name of God, the Lord of Grace, the Ever Merciful.
همهٔ ستایشها از آنِ خداوندی است که هرچه در آسمانها و زمین است از آنِ اوست، و در جهان آخرت نیز ستایش از آنِ اوست. و او حکیمِ آگاه است. (1)
All praise is due to God, to whom belongs all that is in the heavens and the earth; and to Him will be due all praise in the life to come. He is truly Wise, All-Aware. (1)
او آنچه را که در زمین فرو می‌رود و آنچه را که از آن بیرون می‌آید، و آنچه را که از آسمان نازل می‌شود و آنچه را که به سوی آن بالا می‌رود، می‌داند. او بخشاینده‌ی مهربان و آمرزنده‌ی بسیار آمرزنده است. (2)
He knows all that goes into the earth and all that comes out of it; all that descends from the skies and all that ascends to them. He is the Merciful, the truly Forgiving. (2)
کافران می‌گویند: «هرگز رستاخیز بر ما نخواهد آمد!» بگو: «آری، به پروردگارم سوگند که قطعاً بر شما خواهد آمد. او داناى غیب است؛ هم‌وزن ذرّه‌اى در آسمانها و زمین از او پنهان نمی‌ماند، و نه کوچک‌تر از آن و نه بزرگ‌تر، مگر آن‌که در کتابی روشن ثبت است، (3)
The unbelievers say: ‘Never shall the Last Hour come upon us!’ Say: ‘Yes, by my Lord, it shall most certainly come to you. It is He who knows all that lies beyond the reach of human perception. Not an atom’s weight in the heavens or the earth escapes Him; nor is there anything smaller or larger but is recorded in a clear book, (3)
تا آنان را که ایمان آورده و اعمال شایسته انجام داده‌اند پاداش دهد. آنان هستند که آمرزش و روزی‌ای نیکو خواهند داشت.» (۴)
so that He may reward those who believe and do righteous deeds. It is they who shall have forgiveness and generous provisions.’ (4)
و کسانی که در آیات ما تلاش می‌کنند تا آن‌ها را ناتوان سازند، برای ایشان عذابی بسیار دردناک خواهد بود. (5)
As for those who strive against Our revelations, seeking to defeat their purpose, these shall have a most painful suffering. (5)
و آنان که به دانش آراسته شده‌اند به خوبی می‌دانند که آنچه از جانب پروردگارت بر تو نازل شده است همان حق است، و به راهی هدایت می‌کند که به سوی خداوند عزیز و ستوده می‌رساند. (۶)
Those who are endowed with knowledge are well aware that what has been revealed to you by your Lord is indeed the truth, and that it guides to the way that leads to the Almighty, to whom all praise is due. (6)
کافران می‌گویند: «آیا شما را به مردی راهنمایی کنیم که به شما خبر می‌دهد که وقتی به کلی پاره‌پاره شدید، در آفرینشی تازه زنده خواهید شد؟» (۷)
The unbelievers say: ‘Shall we point out to you a man who will tell you that, when you have been utterly torn into pieces, you shall be restored to life in a new act of creation? (7)
«آیا او بر خدا دروغی بسته است، یا دیوانه است؟» نه! بلکه کسانی که به آخرت ایمان ندارند، در عذاب هستند و در گمراهی ژرفی فرو رفته‌اند. (۸)
Has he invented a lie about God, or is he a madman?’ No! It is those who do not believe in the life to come who are suffering torment as they have gone far in error. (8)
آیا در آسمان و زمین که پیش روی آنان است و آنچه از پشت سر آنان پنهان است نمی‌اندیشند؟ اگر بخواهیم، زمین را در کامشان فرو می‌بریم یا پاره‌هایی از آسمان را بر سرشان فرو می‌افکنیم. قطعاً در این نشانه‌ای است برای هر بنده‌ای که به سوی خدا بازگشت می‌کند. (9)
Do they not consider how much of the sky and the earth lies open before them and how much lies hidden from them? If We so willed, We could cause the earth to swallow them, or cause fragments of the sky to fall upon them. In all this, there is a sign for every servant of God turning to Him in repentance. (9)
ستایش مخصوص خداست
Where Praise Is Due
این سوره که به تفصیل از مشرکانی سخن می‌گوید که برای خدا شریک قرار دادند، فرستاده‌اش را تکذیب کردند، در آخرت تردید داشتند و زنده شدن پس از مرگ را انکار کردند، با ستایش خداوند آغاز می‌شود. همه ستایشها از آنِ اوست، از آن جهت که او خداست، هرچند هیچ انسانی سخن ستایشی را خطاب به او بر زبان نمی‌آورد. جهان هستی و تمام آفریدگان او را می‌ستایند، هرچند برخی از انسان‌ها نگرشی دیگر دارند.
This sūrah, which speaks at length about the idolaters who associated partners with God, denied His Messenger, doubted the hereafter and dismissed the idea of resurrection, begins with praising God. All praise is due to Him for being God, even though no human being utters a word of praise addressed to Him. He is praised by the universe and all creation, even though some human beings take a different attitude.
به همراه این، صفت خداوند به عنوان فرمانروای هستی قرار دارد. هیچ کس بهرهای از آسمان یا زمین ندارد: تنها او مالک هر آن چیزی است که وجود دارد. این، محور اصلی ایمان است: یگانگی خداوند.
Coupled with this is God’s attribute of being the Sovereign of the universe. No one has any portion of heaven or earth: He alone owns all there is. This is the central issue of faith: God’s oneness.
«و له الحمد فی الآخرۃ» (آیۀ ۱) تمامِ ستایشی که همۀ بندگانش، از جمله کسانی که در این دنیا به او کفر ورزیده یا بر اثر گمراهی شریکی برایش قرار داده‌اند، به او تقدیم می‌کنند، در آخرت گرد هم آمده و به‌طور کامل و خالص فقط متوجّه او خواهد شد. «و هو الحکیم الخبیر» (آیۀ ۱) او حقاً حکیم و آگاه است.
“To Him will be due all praise in the life to come.” (Verse 1) All the praise offered by all His servants, including those who disbelieved in Him in this life or associated partners with Him as a result of being led astray, will converge in the life to come and be addressed totally and purely to Him. “He is truly Wise, All-Aware.” (Verse 1)
هر کاری که او انجام می‌دهد بر پایه حکمت است. در حقیقت، او امور این دنیا و آخرت، و امور تمام هستی را با حکمتی کامل تدبیر می‌کند. افزون بر این، او از هر آنچه رخ می‌دهد آگاه است، و علم او کامل، دقیق و مطلق است.
Whatever He does is based on wisdom. Indeed, He conducts the affairs of this life and the Next, and the affairs of the entire universe in perfect wisdom. Moreover, He is aware of everything that takes place, and His knowledge is full, accurate and absolute.
این سوره مفهومی از علم خداوند به دست می‌دهد که در پس‌زمینه آسمان و زمین ترسیم شده است: «آنچه را که در زمین فرو می‌رود و آنچه را که از آن بیرون می‌آید، و آنچه را که از آسمان فرود می‌آید و آنچه را که به آن بالا می‌رود، می‌داند.» (آیه ۲) این تصویری وسیع است که در چند واژه ساده کشیده شده و شمار شگفت‌انگیزی از چیزها، حرکت‌ها، اندازه‌ها، شکل‌ها، صورت‌ها و معانی را به تصویر می‌کشد که از هر تصوری فراتر می‌رود. اگر همه مردم روی زمین تمام عمر خود را صرف رصد و ثبت آنچه در تنها یک لحظه از آنچه در این آیه آمده رخ می‌دهد می‌کردند، نمی‌توانستند این کار را انجام دهند. در یک چنین لحظه‌ای چه تعداد چیز به زمین فرو می‌رود؟ چه تعداد از آن بیرون می‌آید؟ و چه تعداد از آسمان فرود می‌آیند یا به آن بالا می‌روند؟
چرا روز داوری؟
Why A Judgement Day?
آمدن حتمیِ قیامت و دانشِ خداوند که هیچ چیزِ کوچک و بزرگی از آن بیرون نیست، هدفی معین دارد: «تا کسانی را که ایمان آوردند و کارهای شایسته کردند پاداش دهد. آنان را آمرزش و روزیِ نیکو خواهد بود. و کسانی که در آیات ما برای ناتوان کردنِ آن [و در هم شکستنِ هدفش] تلاش کردند، عذابی سخت و دردناک برایشان است.» (آیات ۴ و ۵) همه‌چیز بر پایۀ حکمتِ خداوند است؛ همان که هر چیزی را به اندازه‌ای معین آفریده تا پاداش یا کیفرِ درستی به مؤمنان و به کسانی بدهد که تمام تلاششان را به کار می‌گیرند تا مردم را از حق بازدارند. کسانی که ایمانشان را با کردارِ نیک تأیید می‌کنند، آمرزشِ خداوند را برای هر لغزش و گناهی که مرتکب شده‌اند به دست می‌آورند. آنان همچنین «روزیِ نیکو» دارند. یادآور می‌شویم که این سوره بارها از روزی‌ها و معیشتی سخن می‌گوید که خداوند عطا می‌کند. از این رو شایسته است که خوشبختیِ تضمین‌شده‌ای که در زندگیِ آخرت خواهند داشت، در اینجا «روزی» نامیده شود، که در حقیقت نیز چنین است. اما دیگرانی که سخت می‌کوشند تا مردم را از خداوند و پیامِ او بازگردانند، یکی از بدترین گونه‌های عذاب را خواهند دید که با تلاش‌های زشتشان سازگار است. بدین‌سان هدفِ خداوند تحقق می‌یابد.
The inevitable arrival of the Last Hour and God’s knowledge that does not exclude anything small or large have a definite purpose: “so that He may reward those who believe and do righteous deeds. It is they who shall have forgiveness and generous provisions. As for those who strive against Our revelations, seeking to defeat their purpose, these shall have a most painful suffering.” (Verses 4-5) Everything is based on God’s wisdom who has created everything according to a set measure so as to administer the right reward or punishment for the believers or those who exert all efforts to turn people away from the truth. Those who give credence to their faith by good actions earn God’s forgiveness of any errors they make or sins they commit. They also have ‘generous provisions’ We note that the sūrah frequently mentions the provisions and sustenance God grants. Hence, it is fitting that the happiness they are assured to have in the life to come is described here as ‘provisions’, which in fact it is. The others, who strive hard to turn people away from God and His message will receive some of the worst type of punishment which fits their wicked efforts. Thus is God’s purpose fulfilled.
در چارچوب کلیِ علم و حکمت خداوند، آیهٔ بعد روشن می‌سازد که خردمندان و صاحبان دانش درمی‌یابند آنچه از جانب خدا بر محمد ﷺ نازل می‌شود حق است و هدایتی استوار و راهنماست.
Within the overall context of God’s knowledge and His purpose the next statement makes clear that those endowed with knowledge realize that what the Prophet Muĥammad receives from God is the truth, providing sound guidance:
«و آنان که به دانش آراسته شده‌اند، به خوبی می‌دانند که آنچه از سوی پروردگارت بر تو نازل شده، همان حق است، و به راه آن عزیز ستوده هدایت می‌کند.» (آیه ۶)
“Those who are endowed with knowledge are well aware that what has been revealed to you by your Lord is indeed the truth, and that it guides to the way that leads to the Almighty, to whom all praise is due.” (Verse 6)