خداوند است که بادها را می‌فرستد تا ابرها را برانگیزند، و ما آنها را به سوی سرزمینی مرده می‌رانیم و به وسیله آن زمین را پس از مردنش زنده می‌کنیم. رستاخیز نیز چنین خواهد بود. (آیه ۹)
It is God who sends forth the winds, so that they raise clouds, and We drive them to a dead land and thereby give life to the earth after it had been lifeless. Thus shall resurrection be. (Verse 9)
این پدیده غالباً در بافتار شواهدی بر حقیقت که از جهان هستی به دست می‌آید ذکر میشود. این پدیده نشان میدهد که باد ابرها را برمی‌انگیزد. در واقع بادهای گرم آب دریا را تبخیر می‌کنند، سپس بادهای سرد در جو بخار را متراکم کرده و ابرها را پدید می‌آورند، و آنگاه این ابرها توسط بادهای لایه‌های بالایی جو به جهات گوناگون رانده می‌شوند. سپس به مقصدی می‌رسند که خداوند برای آنها تعیین کرده است؛ این مقصد ممکن است سرزمین مرده‌ای باشد که خداوند می‌خواهد با بارانی که این ابرها حمل می‌کنند آن را زنده گرداند. به راستی آب سرچشمه‌ی همه‌ی حیات بر این سیاره است. «و به وسیله‌ی آن زمین را پس از مردنش زنده می‌گردانیم.» بدین سان معجزه رخ میدهد. این معجزه در هر لحظه اتفاق می‌افتد، اما مردم از اهمیت آن غافلند. با این همه، با وجود این معجزه‌ی زندگی که در هر لحظه سر برمی‌آورد، آنان همچنان رستاخیز را انکار می‌کنند، در حالی که آن را در جهانی که پیرامونشان است رخ دادن می‌بینند. قرآن ساده و بی‌آنکه استدلال کند می‌فرماید: «این چنین است بیرون آمدن [از گورها].» این صحنه به دو دلیل در قرآن بارها به کار رفته است: نخست آنکه شاهدی ملموس و انکارناپذیر فراهم می‌آورد، و دوم آنکه چون انسان آن را بی‌هیچ مانعی تأمل کند، تأثیری نیرومند بر دل‌ها و اندیشه‌های مردم دارد. افزون بر این، تصویری زیباست، به‌ویژه در بیابان که امروز بی‌آب و مرده به نظر می‌رسد و سپس در روز بعد سرشار از حیات میشود. بدین‌سان قرآن از الهام‌گرفتن از چیزهایی که مردم پیرامون خود می‌بینند بهره می‌برد. ممکن است آنان به سبب آشنایی از آنها غافل شوند، اما هنگامی که با ذهن و دلی بیدار در آنها تأمل کنند، درمی‌یابند که چقدر معجزه‌آسا هستند.
This phenomenon is frequently mentioned within the context of evidence to the truth derived from the universe. It shows the wind raising clouds. In fact hot winds make sea water evaporate, then cold winds in the atmosphere condense the vapour making clouds which are then driven in different directions by winds in the upper strata of the atmosphere. Then they arrive at the destination God has determined for them, which may be a dead land which He wants to quicken by means of the rain carried by these clouds. Indeed, water is the source of all life on this planet. “We thereby give life to the earth after it was lifeless.” Thus the miracle occurs. It happens at every moment, but people are oblivious to its significance. Yet despite this miracle of life springing up at every moment, they continue to deny resurrection which they see happening in their world all about them. Simply and without argument, the Qur’ān says: “Thus shall be the resurrection.” This scene is used frequently in the Qur’ān for two reasons: first it provides tangible, undeniable evidence and secondly it has a strong influence on people’s hearts and minds when they contemplate it without hindrance. Moreover, it is a beautiful image, particularly in the desert, which looks barren and lifeless today, and then gushes with life the next. In this way the Qur’ān uses the inspiration of things people see all around them. They may ignore them because of familiarity, but when they contemplate them with an alert mind and heart, they appreciate just how miraculous they are.
ناگهان تکانی در سوره پدید می‌آید، زیرا سوره به سخن گفتن از عزت، قدرت و کرامت می‌پردازد و آن را به سخنان نیکویی که مورد پسند خداست و کردار صالحی که از سوی او برکت داده شده است پیوند میدهد. همچنین وارونه آن نشان داده میشود، یعنی اینکه نیرنگ‌های شوم و بدکارانه به نابودی می‌انجامد:
There is here a sudden jolt as the sūrah moves on to speak of might, power and dignity, linking this with good words that are welcome by God and good action that is blessed by Him. The opposite is also shown, whereby wicked scheming leads to ruin:
هر کس که خواهان عزّت و شکوه است باید بداند که تمام عزّت و شکوه تنها از آنِ خداست. کلمات نیکو به سوی او بالا میرود و او عمل شایسته را بلند می‌گرداند. برای کسانی که نیرنگ‌های بد می‌چینند، عذابی سخت مهیا است. و تمام نیرنگ‌های آنان بی‌نتیجه خواهد ماند. (آیهٔ ۱۰)
Whoever desires might and glory should know that all might and glory belong to God alone. To Him ascends all good words, and He exalts the good deed. For those who plot evil there is severe suffering in store. All their plotting will come to nothing. (Verse 10)
شاید پیوند میان آغاز حیات از آنچه بی‌جان است و سخن نیک و عمل نیک، این واقعیت باشد که در همه‌چیز زندگیِ نیکی هست. بی‌تردید میان حیات و جهان پیوندی ژرف برقرار است. اشاره به این پیوند در سورهٔ ۱۴، ابراهیم آمده است:
Perhaps the link between life starting in what is lifeless and a good word and action is the fact that there is good life in all. There is certainly a strong relation between life and the universe. Allusion to this relation is stated in Sarah 14, Abraham:
«آیا ندیدی که خداوند چگونه کلمه‌ی طیبه را به درخت پاکیزه‌ای تشبیه میکند؟ ریشه‌اش استوار است و شاخه‌هایش به آسمان سر برمی‌کشد. هر زمان به اذن پروردگارش میوه میدهد. خداوند این‌گونه برای مردم مثل‌ها می‌زند، باشد که پند گیرند. و کلمه‌ی خبیثه همچون درخت ناپاکی است که از روی زمین کنده شده و هیچ قراری ندارد.» (ابراهیم: ۲۴-۲۶) این پیوند، در ماهیت کلمه و درخت، تقریباً واقعی است: هر دو زنده‌اند و رشد می‌کنند.
“Do you not see how God compares a good word to a good tree? Its roots are firm and its branches reach to the sky. It yields its fruits at all times by its Lord’s leave. Thus does God set parables for people so that they may reflect. And an evil word is like a corrupt tree, torn up onto the face of the earth. It cannot have a stable position.” (14: 24-26) The relation is almost real in the nature of both the word and the tree: both live and grow.
مشرکان از بت‌پرستی خود برای حفظ جایگاه دینی‌شان در مکه بهره می‌بردند؛ جایگاهی که به آنان رهبری قبایل عرب را می‌بخشید و امتیازات گوناگونی را برایشان فراهم می‌کرد. بی‌تردید، مهم‌ترین این امتیازات قدرت و عزت بود.
The idolaters used their idolatry to retain their religious position in Makkah, one which gave them leadership of the Arabian tribes, and which facilitated various privileges. Needless to say, the most important of these were power and glory.
از این رو به پیامبر ﷺ می‌گفتند: «اگر همراه تو به هدایت بپیونdeیم، از سرزمین‌مان ربوده خواهیم شد.» (۲۸: ۵۷) بنابراین خداوند به ایشان می‌فرماید: «هر که عزت و سربلندی می‌خواهد بداند که تمام عزت و سربلندی تنها از آنِ خداست.» (آیهٔ ۱۰)
Hence they used to say to the Prophet: “If we were to follow the guidance along with you, we would be torn away from our land.” (28: 57) Therefore, God tells them: “Whoever desires might and glory should know that all might and glory belong to God alone.” (Verse 10)
وقتی این حقیقت در دل‌ها و اذهان مردم به‌خوبی جا بیفتد، ارزش‌ها، معیارها و همچنین وسایل و روش‌ها دگرگونی کامل پیدا می‌کنند. حقیقت این است که قدرت و عزت کاملاً از آنِ خداست. هیچ‌کس دیگری کوچک‌ترین بهره‌ای از آن دو ندارد. بنابراین، اگر کسی آنها را بخواهد - که به‌طور اتفاقی در یک واژهٔ عربی، یعنی «عِزّة»، بیان شده است که هر دو را در خود جمع دارد و معانی بزرگواری و شرافت را نیز به همراه دارد - باید آنها را از تنها سرچشمه‌شان، یعنی خداوند متعال، طلب کند. آنها نزد هیچ‌کس دیگری یافت نمی‌شوند.
When this fact is well established in people’s hearts and minds, it ensures that values, standards, as well as means and methods undergo a complete change. The truth is that might and glory belong totally to God. No one else possesses a shred of either. Therefore, if anyone wants them, and they are incidentally expressed in one Arabic word, `izzah, which combines both and adds connotations of dignity, then they should seek them from their only source: God Almighty. They cannot be found with anyone else.
قریش می‌خواست از راه باورهای بت‌پرستانه‌ای که هیچ پشتوانه‌ی واقعی نداشت، در میان عرب‌ها از قدرت و عزت برخوردار باشد. آنان از پیروی هدایت الهی می‌ترسیدند، با این که می‌دانستند آن هدایت است، زیرا برای جایگاه خود بیم داشتند. اما آن مردم، یعنی قبیله‌ها و تیره‌های عرب، سرچشمه‌ی قدرت و عزت نبودند. آنان نمی‌توانستند این دو را به کسی بدهند یا از کسی دریغ کنند: «تمام عزت از آن خداست.» (آیه‌ی ۱۰) اگر هم بهره‌ای از قدرت و توان داشتند، تنها به این دلیل بود که خدا آن را به ایشان داده بود. بنابراین، هر کس بخواهد این دو را داشته باشد، باید به سرچشمه‌ی اصلی روی آورد، نه به کسی که از آن سرچشمه دریافت کرده است. دریافت‌کنندگان تنها می‌توانند آنچه را که افزون بر نیازشان دارند ببخشند. افزون بر این، دریافت‌کنندگان خود نیز ناتوان و نیازمندند.
The Quraysh sought to enjoy might and glory among the Arabs through idolatrous beliefs that lacked real substance. They feared to follow divine guidance, even though they acknowledged that it was guidance, because they feared for their own status. Yet those people, the Arabian tribes and clans, were not a source of might and glory. They could not give or deny these to anyone: “all might and glory belong to God alone.” (Verse 10) If they enjoyed any measure of power and might, it was only because God gave them this. Therefore, anyone who wishes to have these should go to the original source, not to a recipient of that source. Recipients can only give what they have in excess. Besides, recipients are also weak and in need.
این حقیقتی اساسی از ایمان اسلامی است که ارزش‌ها، معیارها، داوری، رفتار، راه‌ها و ابزارها را بنیان می‌نهد. هنگامی که این حقیقت در دل انسان به‌استواری ریشه بدواند، او بی‌درنگ با عزت و سربلندی در برابر جهان می‌ایستد، زیرا می‌داند قدرت و عزت را از چه کسی دریافت میکند. چنین انسانی در برابر هیچ مستبدی، هیچ طوفان و بلایی، هیچ دولتی یا هیچ نیروی دنیوی‌ای سر فرود نمی‌آورد. چرا فرود آورد، در حالی که تمام قدرت و عزت تنها از آنِ خداست و هیچ‌کس جز به اذن او بهره‌ای از آن نمی‌برد؟
This is an essential truth of Islamic faith which establishes values, standards, judgement, behaviour, ways and means. When this truth is firmly rooted in one’s heart, one does not hesitate to stand up in dignity and glory to the rest of the world, knowing from whom one derives might and glory. Such a person does not bow before any despot, storm, calamity, state, or worldly force whatsoever. Why would they when all might and glory belong to God alone, and when no one receives any portion of it without His leave?
اینکه کلمات نیک و اعمال درست در اینجا ذکر شده‌اند به همین دلیل است: «به سوی او بالا میرود سخنان پاکیزه، و عمل صالح آن را بالا می‌برد.» (آیه ۱۰) این آیه با هدفی ذکر شده است: اشاره‌ای است به راهی که عزت و سربلندی را برای کسانی که آن را از خداوند می‌طلبند تضمین میکند. کلمات نیک و اعمال نیکی که اجازه داده میشود به سوی خدا بالا روند، جایی که با احترامی پذیرفته می‌شوند که به گوینده آن کلمه نیک و انجام‌دهنده آن کار نیک بازمی‌گردد.
This is the reason good words and right actions are mentioned here: “To Him ascends all good words, and He exalts the good deed.” (Verse 10) This is mentioned here for a purpose: it is a reference to the means by which might and glory are assured for those who seek it from God. Good words and good deeds which are allowed to ascend to God where they are received with honour that reflects on the speaker who says the good word and does the good work.
عزّتِ حقیقی، که همهٔ معانیِ کرامت و شکوه را در بر دارد، نخست در دل برقرار میشود و پیش از آنکه در جهان بیرون شکلی به خود بگیرد. هنگامی که چنین در دل استوار شد، صاحبش از هر اعتباری که موجبِ خواری و سجده‌کردن در برابرِ غیرِ خدا میشود، برتر می‌ایستد. نخست از ترس‌ها، خواسته‌ها و آرزوهای خودش برمی‌خیزد، آرزوهایی که ممکن است به دست دیگران برآورده شود. چون این کار را کرد، هیچ‌کس هرگز نخواهد توانست او را خوار یا مطیع کند. مردم تنها با خواسته‌ها، ترس‌ها و آرزوهای خود خوار می‌شوند. اگر اینها مهار شوند، آن شخص در همهٔ حالات و نزد همهٔ مردم، عزت و کرامت خود را حفظ خواهد کرد. این است همان قدرت، شکوه و کرامتِ راستین.
True `izzah, combining all connotations of dignity and glory, is first established in one’s heart before it takes any form in the outside world. When it is so established, the person concerned rises above all considerations that cause humiliation and prostration before anyone other than God. He rises first of all above his own fears, desires and ambitions that may be gratified by others. When he has done this, no one will ever be able to humiliate or subjugate him. People are only humbled by their desires, fears and ambitions. Should these be held in check, that person will retain his glory and dignity in all situations and with all people. This is indeed true might, glory and dignity.
حقیقی عِزّت نہ وہ ضد ہے جو باطل کے ذریعے طاقت حاصل کرنا چاہے، نہ وہ ظلم جو سفّاکانہ قوت سے دوسروں کی آواز دبائے، نہ وہ بے قابو جوش جو خواہشِ نفس سے برانگیختہ ہو، اور نہ وہ اندھی قوت جو حق و انصاف کی پروا نہ کرے۔ عِزّت ان میں سے کچھ بھی نہیں۔ یہ اپنی خواہشات سے بلند ہونے کی صلاحیت ہے، جو بیڑیوں اور ذلتوں کو ٹھکرا دے اور اللہ کے سوا کسی کے آگے جھکنے سے انکار کرے۔ اس کا مطلب یہ بھی ہے کہ صرف خدا کے آگے سرِ تسلیم خم کیا جائے، صرف اسی سے ڈرا جائے اور ہر حال میں اسی کی اطاعت کی جائے۔ اسی خدا کے آگے جھکنے سے ہمارے سر بلند ہوتے ہیں، اور اسی کے خوف سے ہم ہر اس چیز کے مقابلے میں کھڑے ہو سکتے ہیں جسے وہ ناپسند کرتا ہے۔ اسے دیکھتے رہنا یہ بھی مراد ہے کہ ہمیں اس کی رضا حاصل کرنے کے سوا کسی چیز کی پروا نہ ہو۔ اس طرح اچھی بات اور اچھے عمل کا تعلق قوت، شان اور وقار سے واضح ہو جاتا ہے۔
True `izzah is not stubbornness that seeks strength through falsehood, or tyranny that uses brutal force to silence others, or an overwhelming upsurge motivated by desire, or a blind force that pays no heed to right and justice. It is none of this. It is the ability to rise above one’s own desires, rejecting fetters and humiliations, and refusing to submit to any other than God. It also means submitting only to God, fearing Him alone and obeying Him in all situations. It is through submission to God alone that our heads are raised high, and through fearing Him that we can stand up to whatever He disapproves of. Our watching Him also means that we care nothing for anything other than earning His pleasure. This then explains the relation between the good word and deed on the one hand and might, glory and dignity on the other.
در ادامه، تصویر وارونه‌ای ارائه میشود: «برای کسانی که نیرنگ بد می‌بازند، عذابی سخت مهیا است. و نیرنگ آنان بی‌نتیجه خواهد ماند.» (آیه ۱۰) چنین کسانی خواهند دید که توطئه‌ها و نقشه‌هایشان ثمری ندارد و به شکست می‌انجامد، و در نتیجه به عذابی سخت گرفتار خواهند شد. در اینجا به تصویر در تضاد با آن توجه می‌کنیم که سرزمین مرده را زنده می‌سازد.
The opposite picture is then given: “For those who plot evil there is severe suffering in store. All their plotting will come to nothing.” (Verse 10) Such people will see that their plots and schemes yield no fruit and end in failure, and that they will endure severe suffering as a result. We note here the contrasting image which brings life to a lifeless land.
این افراد شرارت را نقشه می‌کشند، زیرا در پی قدرت باطل و شکوه خیالی‌اند۔
These people plot evil because they are after false power and imagined glory.
ممکن است به نظر برسد که آنان قدرت را در اختیار دارند، اما این کلمهٔ طیب و عمل صالح است که به سوی خدا بالا میرود و از طریق آن، عزت به معنای کامل آن به دست می‌آوریم. نیرنگ‌ها و توطئه‌های شیطانی نمی‌توانند این را به دست آورند، هرچند گاهی با قدرت مادی همراه شوند. اما پایان قطعی آنها نابودی و عذاب سخت است. این وعدهٔ خداست که هرگز تخلف نمی‌شود.
They may appear to have power at their command, but it is the good word and deed that ascend to God and through which we receive ‘izzah in its full sense. Evil schemes and plots cannot achieve this, even though they may occasionally be coupled with physical power. Their assured end, however, is ruin and severe suffering. This is God’s promise that never fails.